Πώς το είχε πει τότε ο Ευάγγελος ο Βενιζέλος; Να διαχωρίσουμε τους πλούσιους από τους φτωχούς. Έτσι ξεκίνησε ο Ενιαίος Φόρος Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ), με 4 ευρώ το τετραγωνικό μέτρο. «Χρειαζόμαστε κάτι που να είναι δίκαιο και κοινωνικά αποδεκτό, που να διαφοροποιεί τον πλούσιο από τον φτωχό και να αποδώσει άμεσα και να μην εξαρτάται από τον φοροεισπρακτικό μηχανισμό.» Περάσανε τα χρόνια, το έκτακτο χαράτσι έγινε τακτικό αλλά η αντίληψη περί πλουσίων παραμένει. Δύο δραχμές παραπάνω από τον μέσο όρο καθιστούν κάποιον πλούσιο στα μάτια της εκάστοτε κυβέρνησης.

Κάθε χρόνο τέτοια μέρα τον θυμόμαστε και τον μνημονεύουμε τον Ευάγγελο. Τη μέρα της ανάρτησης των εκκαθαριστικών του ΕΝΦΙΑ. Φέτος εκδόθηκαν επτά εκατομμύρια πράξεις διοικητικού προσδιορισμού φόρου. Πήραν έκπτωση λόγω ασφάλισης κατοικιών ένα τετρακοσάρι χιλιάδες φορολογούμενοι και κάτι λίγες χιλιάδες επειδή ζουν πέρα στους πέρα κάμπους, σε μικρές κοινότητες. Βάλε και τους πολύτεκνους, βάλε και τους ΑμεΑπου δικαιούνται έκπτωση, μένουν να φορολογούνται βαριά οι διαμερισματούχοι.

Οι άνθρωποι που έχουν ένα σπίτι, άντε δύο, θεωρούνται προύχοντες. Αυτοί που το καλοκαίρι πληρώνουν ΕΝΦΙΑ και τον χειμώνα προσπαθούν να πληρώσουν το πετρέλαιο. Αυτοί που αν νοικιάσουν το πατρικό και ένα μαγαζί ακόμα, θα μοιραστούν σχεδόν τα μισά με το κράτος. Γιατί τα ενοίκια, αν ξεφύγουν από το «λογικό» ύψος που ορίζει το φορολογικό σύστημα, φορολογούνται με συντελεστές που φτάνουν μέχρι το 45%.

Ποιος θεωρείται «πλούσιος»; Ο άνθρωπος που δεν έχει εταιρείες, δεν έχει επενδυτικά κεφάλαια, δεν έχει λογαριασμούς στην Ελβετία. Έχει όμως ένα διαμέρισμα 90 τετραγωνικών, ένα εξοχικό σε ένα χωριό που χτίστηκε πριν από σαράντα χρόνια, ίσως και κάποιο μαγαζάκι. Αυτός θεωρείται ότι διαθέτει περιουσία που πρέπει κάθε χρόνο να αποδίδει στο κράτος το μερίδιό της.

Το παράδοξο είναι ότι ο φόρος δεν συνδέεται με το αν το ακίνητο αποδίδει εισόδημα. Μπορεί να είναι κλειστό, να χρειάζεται ανακαίνιση ή να βρίσκεται σε περιοχή όπου δεν νοικιάζεται εύκολα. Ο ΕΝΦΙΑ όμως θα έρθει κανονικά, με την ίδια ακρίβεια κάθε χρόνο. Σαν ενοίκιο που πληρώνεις για το ίδιο σου το σπίτι.

Κάπως έτσι ο φόρος που ξεκίνησε ως προσωρινό μέτρο έκτακτης ανάγκης έγινε μόνιμο κομμάτι της οικονομικής πραγματικότητας. Άλλαξαν κυβερνήσεις, άλλαξαν υπουργοί, άλλαξαν ονομασίες, αλλά το βασικό σχήμα έμεινε ίδιο. Το κράτος χρειάζεται σταθερά έσοδα και η ακίνητη περιουσία είναι ο πιο εύκολος στόχος. Δεν κρύβεται, δεν μεταφέρεται, δεν εξαφανίζεται. Είναι εκεί, καταγεγραμμένη στο Ε9 και στο Κτηματολόγιο, περιμένοντας το επόμενο εκκαθαριστικό.

Κι έτσι, κάθε άνοιξη επαναλαμβάνεται το ίδιο τελετουργικό. Ανοίγουμε την πλατφόρμα, κοιτάμε το ποσό, υπολογίζουμε τις δόσεις και προσπαθούμε να το εντάξουμε στον οικογενειακό προϋπολογισμό. Χωρίς μεγάλες διαμαρτυρίες πια. Περισσότερο με εκείνη τη σιωπηλή αποδοχή που δείχνει ότι ένας φόρος έχει πλέον ριζώσει βαθιά στην καθημερινότητα.

Ο φόρος των ακινήτων στην πραγματικότητα δεν διαχωρίζει πλούσιους και φτωχούς. Απλώς δείχνει ότι η μεσαία τάξη που πάει να ανέβει λίγο οικονομικά γίνεται το παντοτινό υποζύγιο.

Διαβάστε επίσης:

Τα πυρηνικά της Ζωής, ο εξολοθρευτής Νίκος, τα εξαπτέρυγα του Λαφαζάνη και το καμάρι του ΠΑΣΟΚ

Η «Οδύσσεια» του ΠΑΣΟΚ και η επόμενη μέρα για τον Κωνσταντινόπουλο

Ανδρουλάκης: ο πανικός πριν την ήττα, και ο Αλέξης χαμογελά