Θα πηγαίνουμε στον Βήτα Γάμα Πριγκιπόπουλο (τυχαίο όνομα σούπερ μάρκετ), θα διαλέγουμε σαμπουάν με άρωμα αβοκάντο και μέσω της εφαρμογής θα βλέπουμε ότι το μαλακτικό που πάει μαζί είναι πιο φθηνό σε άλλο μαγαζί. Όχι πείτε μου, τι πιο λογικό από το να μπούμε στο λεωφορείο και να πάμε στον ανταγωνιστή που έχει το μαλακτικό 30 λεπτά πιο φθηνό.

Θα μπορούμε να συγκρίνουμε τις τιμές για δέκα χιλιάδες προϊόντα. Θα το κάνουμε σαν χόμπι, θα μπαίνουμε στην εφαρμογή και θα διαλέγουμε ρύζι από τον ένα, καφέ από τον άλλο και τελειωμό δεν θα έχει. Επειδή οι τιμές θα ανανεώνονται. Θα λέμε τη μια μέρα, πάω για μπασμάτι σε άλλη γειτονιά. Θα αλλάζει εν τω μεταξύ η τιμή και μένουμε με την εφαρμογή στο χέρι.

Η κυβέρνηση παρουσίασε το εργαλείο σύγκρισης τιμών «PosoKanei», που λένε ότι θα βοηθήσει τον πολίτη να αντιμετωπίσει την ακρίβεια. Με λίγα κλικ, μπορεί να δει πού πωλείται φθηνότερα κάθε προϊόν. Θα συγκρίνει τιμές μεταξύ αλυσίδων, θα παρακολουθεί ιστορικά στοιχεία και θα φτιάχνει λίστες αγορών. Γιατί τι πιο λογικό από το να μπαίνει και να χαζεύει τα ανεβοκατεβάσματα, με την ίδια χαρά και αγωνία που το κάνει για τον S&P 500. Ιδού πεδίο δόξης λαμπρόν για τα μέσα ενημέρωσης, να φτιάξουμε στήλη εδώ στο Mononews «Η φακή και το Ρεβύθι» με διαρκή ενημέρωση.

Με λίγα λόγια, αντί να αντιμετωπίσει η κυβέρνηση την ακρίβεια, εκπαιδεύει εμάς να την κυνηγάμε. Με το «PosoPaeiToMalli» η ευθύνη μετακυλίεται στον καταναλωτή. Αν το καλάθι ακριβαίνει, δεν φταίει η αγορά, οι στρεβλώσεις, τα ολιγοπώλια ή η φορολογική επιβάρυνση. Φταίει ο πελάτης που δεν συνέκρινε τιμές. Που δεν έκανε τον απαραίτητο γύρο από μαγαζί σε μαγαζί.

Ο καταναλωτής θα λειτουργεί ως επαγγελματίας αγοραστής. Θα αγοράζει τα μακαρόνια από το ένα κατάστημα, το γάλα από το δεύτερο, το σαμπουάν από το τρίτο και το μαλακτικό από το τέταρτο. Θα υπολογίζει βενζίνες, χρόνο, μετακινήσεις και διαθεσιμότητα προϊόντων. Θα μετατραπεί δηλαδή σε γυρολόγο της λιανικής αγοράς για να εξοικονομήσει μερικά ευρώ. Επειδή ο χρόνος του δεν είναι χρήμα, επειδή δεν έχει κάτι καλύτερο να κάνει στη ζωή του, επειδή λίγα ψιλά από εδώ, λίγα ψιλά από εκεί, θα εξοικονομεί ένα δεκάευρω την εβδομάδα.

Δεν τα λέμε αυτά επειδή είμαστε τεχνοφοβικοί. Η συγκεκριμένη εφαρμογή προσφέρει πληροφόρηση και είναι χρήσιμη. Όμως η πληροφόρηση δεν είναι πολιτική κατά της ακρίβειας. Το ξέραμε ότι οι τιμές είναι διαφορετικές από το ένα μαγαζί στο άλλο, το ξέραμε ότι γίνεται και shrinkflation (συρρίκνωση – πληθωρισμός), δηλαδή οι εταιρείες να μειώνουν την ποσότητα ενός προϊόντος, ενώ η τιμή πώλησης παραμένει ίδια. Και η κυβέρνηση μας λέει να το κοιτάμε με προσοχή. Να κοιτάμε τις τιμές, να τις συγκρίνουμε και να αρχίζουμε τα ευχολόγια. Τα τεκμηριωμένα ευχολόγια, του τύπου «αχ κάνε Παναγίτσα να φτηνύνει μισό ευρώ το γάλα σόγιας επειδή έχω δυσανεξία στο αγελαδινό».

Υπάρχει και καλύτερο. Ο καταναλωτής πλέον θα μαθαίνει πόσο κοστίζει το ίδιο προϊόν στη Γαλλία, στο Βέλγιο ή στην Ισπανία. Μια λειτουργία που, υποτίθεται, θα ενισχύσει τη διαφάνεια και θα πιέσει τις πολυεθνικές. Θα ανοίγει ο καταναλωτής την εφαρμογή και θα ανακαλύπτει με ανακούφιση ότι το απορρυπαντικό στην Ελλάδα είναι φθηνότερο από ό,τι στη Γερμανία. Θα νιώθει μια στιγμιαία ικανοποίηση. Μέχρι να θυμηθεί ότι ο μέσος Γερμανός εργαζόμενος αμείβεται με περίπου διπλάσιο εισόδημα από τον μέσο Έλληνα. Δεν εξετάζουμε την περίπτωση όπου κάποια προϊόντα θα είναι φθηνότερα εκεί όπου οι μισθοί είναι υψηλότεροι.

Η διαφάνεια είναι καλοδεχούμενη. Κανείς δεν μπορεί να είναι αντίθετος σε μια βάση δεδομένων που επιτρέπει στον πολίτη να γνωρίζει τι συμβαίνει στην αγορά. Αλλά η ύπαρξη μιας εφαρμογής δεν είναι λύση στην ακρίβεια. Όσοι δυσκολεύονται να γεμίσουν το καλάθι τους, δεν αναζητούν περισσότερα δεδομένα. Επιθυμούν μεγαλύτερη αγοραστική δύναμη. Αναζητούν μισθούς που να συμβαδίζουν με το κόστος ζωής. Αναζητούν αποτελεσματικό έλεγχο της αγοράς και ουσιαστικό ανταγωνισμό.

Η τεχνολογία θα δείξει λοιπόν πόσο πάει το μακαρόνι. Δεν μπορεί όμως να εξηγήσει γιατί, παρά την ανάπτυξη, τόσοι πολλοί δυσκολεύονται να το αγοράσουν.

Διαβάστε επίσης

Μαντήλα, σταυρός, λαϊκό κράτος