Η μανία με την οποία σύσσωμη η αντιπολίτευση βάλθηκε να αποδομήσει την πρόταση του Πρωθυπουργού για τη συνταγματική αναθεώρηση αναδεικνύει το πολιτικό και λειτουργικό αδιέξοδο στο οποίο έχει περιέλθει.

Αν, δε, προστεθούν και τα ίχνη εσωκομματικής αντίδρασης που εκδηλώθηκαν έμμεσα, καθίσταται σαφές ότι η υποχρέωση όλων να παίξουν στο γήπεδο του Κυριάκου Μητσοτάκη έχει δημιουργήσει μείζον πρόβλημα στο «κίνημα» να φύγει ο Μητσοτάκης. Διότι μόνο ως πολιτική απελπισία μπορεί να ερμηνευθεί η επιλογή να θιγεί το Λιμενικό Σώμα όχι στο όνομα της πολυπολιτισμικότητας αλλά μέσω υπαινιγμών περί συνειδητής δολοφονίας, ή η επιστράτευση του τέως Προέδρου της Δημοκρατίας Προκόπη Παυλόπουλου για να χαρακτηριστεί η πρόταση «προσχηματική» — τη στιγμή που ο Πρωθυπουργός αναφέρεται σε βασικά άρθρα του Συντάγματος. Φαντάζομαι πως προσχηματική θα είχε θεωρήσει και την πυρπόληση της Αθήνας επί υπουργίας του.

Σχολιαστές υποστηρίζουν ότι, αν θέλει να κερδίσει τρίτη τετραετία, ο Μητσοτάκης οφείλει να τα «βρει» με την πτέρυγα της λαϊκής δεξιάς και την καραμανλική φράξια της Ν.Δ. Έχει, ωστόσο, ιδιαίτερο ενδιαφέρον το γεγονός ότι οι Αντώνης Σαμαράς και Κώστας Καραμανλής ασχολούνται περισσότερο με το πώς δεν θα ελέγχει το κόμμα ο Μητσοτάκης, παρά με την επιτακτική ανάγκη να μην εμποδίσει η ατάκτως ειρημένη αντιπολίτευση τη διακυβέρνηση της χώρας.

Ως προς τις εξελίξεις στη Ν.Δ., ο Μητσοτάκης έκανε όσα μπορούσε, προσφέροντας με ποικίλους τρόπους κλαδί ειρήνης στους καραμανλικούς, χωρίς να απεμπολεί τις αρχές και τους κυβερνητικούς στόχους του.

Δεν γνωρίζω αν στις 18 Φεβρουαρίου θα ληφθούν… κρίσιμες αποφάσεις από τους «πρώην» στην καλύβα του Πατσόγιαννη. Γνωρίζω, όμως, ότι αφενός η καραμανλική φράξια έχει στερέψει από αντι-μητσοτακικά επιχειρήματα και αφετέρου οι κατηγορίες Σαμαρά περί περίπου εθνικής προδοσίας στην εξωτερική πολιτική είναι πλέον της μορφής έπεα πτερόεντα. Το «διαφωνούμε αλλά συζητάμε» είναι πλέον κτήμα της κοινωνίας. Τα «Μυστικά του Βάλτου» παραμένουν ένα ωραίο μυθιστόρημα βγαλμένο από την ιστορία.

Το εσωκομματικό πρόβλημα της Ν.Δ., όπως και εκείνο της αντιπολίτευσης συνολικά, ανάγεται σε ιδεολογική ένδεια, η οποία μεταφράζεται σε αδυναμία διαμόρφωσης πειστικής πρότασης εξουσίας. Για μία ακόμη φορά οι πολίτες καλούνται να ψηφίσουν ποιον δεν θέλουν — όχι ποιον εμπιστεύονται περισσότερο. Το πρόβλημα είναι, κατά μία έννοια, διαρθρωτικό και η ατυχής ιεράρχηση προτεραιοτήτων, σε συνδυασμό με την ελλειμματική διαχείριση της δεύτερης τετραετίας, το μεγέθυνε.

Ο Μητσοτάκης μετέφερε το κόμμα προς το κέντρο του πραγματισμού (ας δεχθούμε τον όρο της τριγωνοποίησης), με μερικά έντονα στοιχεία νεοφιλελευθερισμού. Η υποταγή στην οικονομία, σε συνδυασμό με την εισβολή του σημιτικού ΠΑΣΟΚ, δεν «κάθισε» καλά στη λαϊκή δεξιά της Ν.Δ. — η οποία, ωστόσο, δεν έχει να προτείνει νέες κατευθύνσεις. Γι’ αυτό τα πυρά των «πρώην» δημιουργούν θόρυβο αλλά όχι ουσία.

Ούτε στην κοινωνία είναι πλέον αποδεκτό το ελλειμματικό κοινωνικό κράτος και η ανοχή στις ανισότητες. Προς το παρόν, όμως, λειτουργεί η λογική του «μη χείρον βέλτιστον». Προς το παρόν.

Η απορρόφηση του σημιτικού ΠΑΣΟΚ άφησε τον Νίκο Ανδρουλάκη χωρίς ιδεολογικό πυρήνα και χωρίς στελεχιακό βάθος.

Έτσι, τα απομεινάρια του κέντρου (λέγε με Άννα Διαμαντοπούλου) βρίσκονται σε μειοψηφία, η αριστερή πτέρυγα (λέγε με Χάρη Δούκα)  καλοβλέπει προς Αλέξη Τσίπρα μεριά και ο ίδιος ο αρχηγός έχει οδηγηθεί σε μια αλά καρτ αντιπολίτευση: επιτίθεται όποτε βρίσκει ευκαιρία, χωρίς σαφή κατεύθυνση. Παρακολουθούμε μια σειρά ασύνδετων κινήσεων τακτικής που συνολικά δεν συνθέτουν ούτε πρόταση εξουσίας ούτε καν συνεκτική αντιπολιτευτική στρατηγική.

Όσο για την αριστερά —Τσίπρας, Φάμελλος, Χαρίτσης— το πρόβλημα εστιάζεται στην αδυναμία άρθρωσης λόγου απέναντι στα αρνητικά της παγκοσμιοποίησης. Ουσιαστικά, παραμένει εγκλωβισμένη στο παρελθόν της. Η νέα γεωπολιτική πραγματικότητα (ΗΠΑ–Κίνα, Ρωσία ίσως απέναντι σε μια αμήχανη Ε.Ε.) δεν αφήνει περιθώρια για ανανεωτική ιδεολογική υπέρβαση σε μια κοσμοθεωρία που είχε ήδη εξαντληθεί, αφήνοντας ως πολύτιμη κληρονομιά κυρίως τη διαλεκτική ως εργαλείο ανάλυσης και τη σωστή —αλλά όχι πρωτότυπη— παρατήρηση ότι ο καπιταλισμός γεννά τις κρίσεις του.

Οι συζητήσεις, οι αντιρρήσεις και τα μαχαιρώματα —συντροφικά και μη— θα χαρακτηρίσουν τους επόμενους δώδεκα μήνες. Όλα, όμως, θα εκτυλιχθούν στο ίδιο πεδίο. Στο πεδίο Μητσοτάκη. Και για όσους ακόμη δυσκολεύονται να το αποδεχθούν: η συνταγματική αναθεώρηση δεν είναι επικοινωνιακό τέχνασμα. Είναι θεσμικά αναγκαία, πολιτικά έξυπνη, κομματικά αποτελεσματική και, για τον ίδιο τον Πρωθυπουργό, δύο ή τρεις κινήσεις πριν το ρουά-ματ.

Διαβάστε επίσης:

Ρωσία: Τα ΗΑΕ παρέδωσαν τον ύποπτο για την επίθεση κατά στρατηγού

Μαρέβα Γκραμπόφσκι-Μητσοτάκη: Ατύχημα και χειρουργείο στο ΚΑΤ

Ισραήλ: Αναλαμβάνει εξουσίες στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη και χαλαρώνει τους κανόνες για αγορές γης από εποίκους