Υπήρχε κάποτε μια μέθοδος για να μαθαίνουν τα παιδιά κολύμπι που σήμερα θα θεωρούνταν τουλάχιστον αμφιλεγόμενη. Τα έπαιρναν και τα πετούσαν στο νερό χωρίς σωσίβιο. Πίστευαν ότι έτσι το σώμα θα μάθαινε να αντιδρά, να βρίσκει ισορροπία, να επιπλέει. Πανικός στην αρχή, άτσαλες κινήσεις, μετά απλωτές. Το παιδί πάντα κολυμπούσε με αυτή τη μέθοδο.

Κάτι ανάλογο συμβαίνει με τον Κυριάκο Πιερρακάκη και τη συγκυρία μέσα στην οποία αναλαμβάνει τη νέα θέση του. Χωρίς μεταβατική περίοδο και χωρίς εύκολη πρώτη συνεδρίαση, βρίσκεται να προεδρεύει σε ένα Eurogroup, όπου συνυπάρχουν η διπλωματία με τον σουρεαλισμό. Γιατί αν πριν από δύο χρόνια κάποιος περιέγραφε τη σημερινή πραγματικότητα, θα λέγαμε ότι έχει μεγάλη φαντασία και παίρνει ουσίες.

Οικονομικά, θεσμικά και γεωπολιτικά ζητήματα συνυπάρχουν σε μια στιγμή που η ευρωζώνη αναζητά σταθερότητα αλλά το διεθνές περιβάλλον γίνεται ασταθές. Η ατζέντα της συνεδρίασης δεν έχει ούτε ένα εύκολο θέμα. Ένταξη της Βουλγαρίας στη ζώνη του ευρώ, όπου θα αρχίσει ξανά η γκρίνια για τους πιο φτωχούς που έρχονται και μας παίρνουν τα φράγκα. Το νέο μέλος υπενθυμίζει τις ανισορροπίες μεταξύ παλαιών και νέων κρατών-μελών αλλά και τα κριτήρια σύγκλισης σε μια περίοδο όπου οι δημοσιονομικοί κανόνες επαναπροσδιορίζονται. Η Βουλγαρία, σαν μουρλοκακομοίρα που βρήκε τον καλό γαμπρό, επιδιώκει την ένταξη. Αρκετές χώρες την αντιμετωπίζουν επιφυλακτικά, φοβούμενες πρόσθετους κινδύνους σε ένα μια περίοδο που η Ένωση μετράει το κάθε κέρμα.

Από πού θα ξεκινήσει άραγε η συζήτηση, από ποιο θέμα; Ο Πιερρακάκης έχει να διαχειριστεί τις εντάσεις στις σχέσεις Ευρωπαϊκής Ένωσης και Ηνωμένων Πολιτειών, με αφορμή τη Γροιλανδία. Δεν υπάρχει καν ομογένεια εντός Ευρώπης, αλλά αυτό δεν μπορεί να βγει προς τα έξω. Πρέπει να φανεί ότι όλα τα κράτη-μέλη λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο. Αν φανεί ότι υπάρχει εσωτερική ένταση, η επόμενη απόβαση αμερικανικών στρατευμάτων στα γίνει στα εδάφη των Βρυξελλών.

Οι συζητήσεις για δασμούς, ως μέσο πίεσης στην αντιπαράθεσης, δημιουργούν νευρικότητα στις αγορές και ανησυχία σε όσους ευημερούν χάρη στις εξαγωγές. Τα μέτρα φέρνουν αντίμετρα και τα αντίμετρα φέρνουν ύφεση. Να επιβληθούν δασμοί και να κόψουν τα ποδάρια του πορτοκαλί προέδρου, θα καταρρεύσουν οι οικονομίες ένθεν κι ένθεν του Ατλαντικού. Οι απειλές για δασμούς, ακόμη κι αν παραμείνουν στο επίπεδο της ρητορικής, αρκούν για να επηρεάσουν επενδυτικές αποφάσεις και να δοκιμάσουν την ευρωπαϊκή συνοχή. Ο Πιερρακάκης καλείται να διαχειριστεί αυτό το κλίμα χωρίς να έχει άμεση αρμοδιότητα στην εξωτερική πολιτική, αλλά με επίγνωση των οικονομικών συνεπειών.

Σε αυτό το περιβάλλον, ο ρόλος του προέδρου αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα. Δεν πρόκειται για τεχνικό συντονισμό ημερήσιας διάταξης. Πρόκειται για διαχείριση ισορροπιών, για επιλογή τόνου, για τη λεπτή τέχνη του να αφήνεις χώρο στη διαφωνία χωρίς να επιτρέπεις τη διάλυση του κοινού πλαισίου. Ο μικρός κολυμβητής καλείται να μάθει πολύ γρήγορα να επιπλέει και να κάνει πεταλούδα.

Η πρόκληση γίνεται μεγαλύτερη επειδή η βουτιά γίνεται από την πρώτη μέρα. Δεν υπάρχει συσσωρευμένο πολιτικό κεφάλαιο σε αυτόν τον ρόλο ούτε παγιωμένες προσωπικές σχέσεις. Υπάρχει όμως ένα πλεονέκτημα: ο Πιερρακάκης δεν έχει βαρίδια από το παρελθόν άρα δεν υπάρχει κάτι που να τον τραβήξει στον πάτο. Θα ήταν πιο δύσκολος ο ρόλος του σήμερα αν είχε ρόλο και πριν από δέκα χρόνια, αν ήταν αυτός που τότε έπρεπε να απολογείται για την κακοδιαχείριση μισού αιώνα.

Κανείς δεν πνίγηκε με βουτιά στα βαθιά. Καλύτερα λοιπόν που ξεκινάει έτσι απότομα, παρά να καθόταν στην ακροθαλασσιά βουτώντας δοκιμαστικά τον μέγα δάκτυλο του ποδιού.

Διαβάστε επίσης

Μαρία Καρυστιανού: Aγιαστούρα και πολιτική