Η βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος αποτελεί από τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής μας, ιδίως λόγω των δημογραφικών προβολών. Για χώρες, όπως η Ελλάδα, με διανεμητικό σύστημα κοινωνικής ασφάλισης, η διασφάλιση της βιωσιμότητας χτίζεται τώρα με σχέδιο, θεσμική σοβαρότητα και μεταρρυθμίσεις που αντέχουν στον χρόνο. Σήμερα, το ασφαλιστικό μας σύστημα είναι πιο σταθερό, πιο διαφανές και πιο αξιόπιστο από ό,τι πριν από λίγα χρόνια.

Καθοριστικός παράγοντας για τη θωράκιση του συστήματος είναι η ενίσχυση της απασχόλησης και συνακόλουθα η διεύρυνση του εργατικού δυναμικού. Δεδομένου ότι έχουμε εισέλθει στον «σκληρό πυρήνα» της ανεργίας, καθόσον η ανεργία βρίσκεται πλέον στο 7,5%, η στρατηγική μας επικεντρώνεται στην ένταξη στο εργατικό δυναμικό ευάλωτων ομάδων, όπως περισσότερων γυναικών, νέων, ατόμων με αναπηρία και εργαζομένων μεγαλύτερης ηλικίας στην αγορά εργασίας. Μάλιστα, ιδιαίτερη σημασία έχει η μεταρρύθμιση για τους εργαζόμενους συνταξιούχους. Καταργήσαμε την οριζόντια περικοπή του 30% της σύνταξης και θεσπίσαμε πόρο 10% υπέρ ΕΦΚΑ. Η πολιτική αυτή επιλογή έφερε στην αγορά εργασίας περίπου 280.000 εργαζόμενους συνταξιούχους, ενισχύοντας τα έσοδα του συστήματος και αξιοποιώντας πολύτιμη εμπειρία και γνώση.

Παράλληλα, η αύξηση των εσόδων του e-ΕΦΚΑ – σύμφωνα με τα παραπάνω – και η τακτική παρακολούθηση των δεδομένων μάς επιτρέπουν να σχεδιάζουμε την εποπτεία των φορέων κοινωνικής ασφάλισης με προβλεψιμότητα και καθαρές αναλογιστικές παραμέτρους. Επίσης, στην αύξηση των εσόδων του ΕΦΚΑ συμβάλει και η αποφασιστική αντιμετώπιση της εισφοροδιαφυγής. Η ψηφιακή κάρτα εργασίας, που ήδη προστατεύει πάνω από 2 εκατομμύρια εργαζόμενους, ενισχύει τη διαφάνεια και τη δικαιοσύνη στην αγορά εργασίας, αυξάνοντας τα δηλωμένα έσοδα και τη χρηματοδοτική βάση του ασφαλιστικού.  Ειδικότερα, το 2025 οι δηλωμένες υπερωρίες αυξήθηκαν κατά 2,45 εκατομμύρια ώρες σε σχέση με το 2024, σημειώνοντας άνοδο 53%. Η εξέλιξη αυτή είχε και σημαντικό δημοσιονομικό αποτύπωμα, καθώς ενίσχυσε τα έσοδα των ασφαλιστικών ταμείων κατά περίπου 800 εκατ. ευρώ.

Η διαφάνεια στην αγορά εργασίας και στο σύστημα ασφάλισης σημαίνει δικαιοσύνη για τον ασφαλισμένο, αύξηση της παραγωγικότητας για τις επιχειρήσεις και ισχυρότερη χρηματοδοτική βάση για το ασφαλιστικό σύστημα. Η ψηφιοποίηση 53 εκατομμυρίων σελίδων ασφαλιστικού βίου και η μείωση του χρόνου απονομής κύριας σύνταξης από 500 σε λιγότερες από 50 ημέρες αποτελούν έμπρακτη απόδειξη ότι ο εκσυγχρονισμός ενισχύει και την εμπιστοσύνη των πολιτών και τη βιωσιμότητα.

Ωστόσο, η δημογραφική πρόκληση απαιτεί, ταυτόχρονα, και διασπορά του ασφαλιστικού κινδύνου. Γι’ αυτό, ενισχύουμε τα κεφαλαιοποιητικά στοιχεία του συστήματος, χτίζοντας δίπλα στον αναδιανεμητικό πυλώνα ένα συμπληρωματικό δίχτυ προστασίας.

Η δημιουργία του Ταμείου Επικουρικής Κεφαλαιοποιητικής Ασφάλισης (ΤΕΚΑ) αποτελεί μια βαθιά τομή στον πρώτο πυλώνα επικουρικής υποχρεωτικής ασφάλισης για τους νέους εργαζόμενους. Με ατομικούς λογαριασμούς και σύγχρονη επενδυτική διαχείριση, διαμορφώνει προϋποθέσεις για υψηλότερες επικουρικές συντάξεις στη νέα γενιά και μειώνει τις μελλοντικές δημογραφικές πιέσεις.

Επιπρόσθετα, με τον Ν. 5078/2023 θεσπίσαμε ένα σύγχρονο πλαίσιο για τα Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης, υπό την εποπτεία της Τράπεζας της Ελλάδος. Το επόμενο διάστημα προχωρούμε σε νέο νομοσχέδιο, όπως έχει ανακοινώσει η Υπουργός, Νίκη Κεραμέως, με κρίσιμες αλλαγές την ενίσχυση της κινητικότητας των εργαζομένων και τη διασφάλιση της φορητότητας των δικαιωμάτων και με στόχο την καλλιέργεια της αποταμιευτικής κουλτούρας, όπου αυτό είναι εφικτό. Σκοπός μας είναι ένα τριπυλωνικό σύστημα που συνδυάζει την κοινωνική αλληλεγγύη με την ατομική ανταποδοτικότητα, τη σταθερότητα με την προοπτική.

Δεν επαναπαυόμαστε. Παρακολουθούμε στενά τις εξελίξεις, ενισχύουμε την εισπραξιμότητα, επενδύουμε στην πλήρη και σταθερή απασχόληση και προχωρούμε σε στοχευμένες παρεμβάσεις που διασφαλίζουν την διαγενεακή ισορροπία και αλληλεγγύη. Η βιωσιμότητα του ασφαλιστικού συστήματος είναι εθνική ευθύνη. Και η ευθύνη αυτή μάς δεσμεύει να χτίζουμε σήμερα τις εγγυήσεις του αύριο για τους σημερινούς ασφαλισμένους, για τους αυριανούς συνταξιούχους, για τα παιδιά μας.