Ευρωπαϊκά ομόλογα: Ενεργειακό σοκ και πολιτικό ρίσκο πυροδοτούν ρευστοποιήσεις

Η εκτίναξη των τιμών του φυσικού αερίου και η ενίσχυση των πολιτικών κινδύνων επιταχύνουν τις ρευστοποιήσεις στην ευρωπαϊκή αγορά ομολόγων, οι οποίες είναι οι εντονότερες μεταξύ των μεγάλων οικονομιών τις τελευταίες εβδομάδες.

Το κόστος μακροπρόθεσμου δανεισμού της Γαλλίας, της Ιταλίας και του Ηνωμένου Βασιλείου έχει καταγράψει τη μεγαλύτερη άνοδο μεταξύ των χωρών της G7 τον τελευταίο μήνα, με τις αποδόσεις να αγγίζουν υψηλά πολλών ετών. Ακόμη και η Γερμανία, η οποία θεωρείται ασφαλές καταφύγιο στην περιοχή, δεν έμεινε ανεπηρέαστη: οι επενδυτές απαιτούν τη μεγαλύτερη αποζημίωση κινδύνου από το 2011 για να αγοράσουν 30ετές γερμανικό χρέος.

Οι επενδυτές ανησυχούν για το ενδεχόμενο ενός νέου ενεργειακού σοκ, σε μια περίοδο κατά την οποία τα δημόσια οικονομικά δέχονται ήδη ισχυρές πιέσεις. Οι τιμές του φυσικού αερίου έχουν αυξηθεί περισσότερο από 120% από την έναρξη του πολέμου με το Ιράν, φτάνοντας την περασμένη εβδομάδα σε υψηλό τριετίας.

Η εξέλιξη αυτή ενισχύει τους φόβους ότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα θα αναγκαστεί να συνεχίσει τις αυξήσεις των επιτοκίων. Δείκτης για τις προσδοκίες του πληθωρισμού στην Ευρωζώνη κατά το επόμενο έτος έχει ανέλθει στα υψηλότερα επίπεδα από τον Μάιο.

«Η ενεργειακή εξάρτηση της Ευρώπης βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο», δήλωσε ο Λούντοβικ Σιουμπράν, επικεφαλής επενδύσεων και επικεφαλής οικονομολόγος της Allianz. «Η άνοδος των πληθωριστικών προσδοκιών οδήγησε υψηλότερα τις εκτιμήσεις για τα επιτόκια των κεντρικών τραπεζών, αποτελώντας βασικό παράγοντα αύξησης των αποδόσεων των μακροπρόθεσμων ομολόγων».

Το ενεργειακό σοκ πιέζει τα ευρωπαϊκά κρατικά ομόλογα

Οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων αυξάνονται ταχύτερα στην Ευρώπη από ό,τι σε άλλες μεγάλες οικονομίες.

Τα αποθέματα φυσικού αερίου στην Ευρώπη βρίσκονται σε ιστορικά χαμηλά για την εποχή, εντείνοντας τον κίνδυνο μιας παγκόσμιας μάχης για την εξασφάλιση προμηθειών, καθώς τα χρονικά περιθώρια για την αναπλήρωση των αποθηκευτικών χώρων πριν από τον χειμώνα στενεύουν.

Οι κυβερνήσεις και οι επιχειρήσεις ανέβαλαν τις αγορές τους κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού. Τώρα, όμως, ο ανταγωνισμός με τους καταναλωτές της Ασίας θα μπορούσε να οδηγήσει τις τιμές πάνω από τα 100 ευρώ ανά μεγαβατώρα, περίπου 40% υψηλότερα από τα σημερινά επίπεδα.

«Η Ευρώπη είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένη σε μια απότομη αύξηση των τιμών του φυσικού αερίου», δήλωσε ο Μαρκ Ντάουντινγκ, επικεφαλής επενδύσεων της RBC BlueBay Asset Management. «Η πραγματικότητα είναι ότι οι φτωχότερες αναπτυσσόμενες χώρες δεν μπορούν να ανταγωνιστούν οικονομικά και η Ευρώπη ουσιαστικά προσφέρει υψηλότερες τιμές».

Το φυσικό αέριο ξεπερνά το πετρέλαιο ως βασικός πληθωριστικός κίνδυνος

Στις ΗΠΑ, οι πληθωριστικές ανησυχίες συνδέονται κυρίως με το πετρέλαιο, η τιμή του οποίου παραμένει περίπου 20% χαμηλότερα από το υψηλό του Απριλίου.

Η διαφοροποίηση αυτή αποτυπώνεται και στις αγορές ομολόγων. Η απόδοση του δεκαετούς γερμανικού ομολόγου έχει ενισχυθεί κατά 24 μονάδες βάσης από τις 4 Αυγούστου, φτάνοντας περίπου στο 3,35%. Αντίθετα, η απόδοση του αντίστοιχου αμερικανικού κρατικού ομολόγου έχει αυξηθεί κατά 14 μονάδες βάσης.

Οι αγορές swaps προεξοφλούν τρεις ακόμη αυξήσεις επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης από την ΕΚΤ μέσα στο επόμενο έτος, με την πρώτη να αναμένεται κατά τη συνεδρίαση της Πέμπτης. Στις ΗΠΑ, οι αγορές αναμένουν δύο αυξήσεις κατά το ίδιο χρονικό διάστημα.

Οι προσδοκίες για πρόσθετες αυξήσεις των επιτοκίων από την ΕΚΤ αποτελούν βασικό παράγοντα πίσω από την άνοδο των αποδόσεων και τις πιέσεις στα ευρωπαϊκά ομόλογα.

Στο επίκεντρο και οι πολιτικοί κίνδυνοι

Οι επενδυτές ομολόγων ανησυχούν επίσης για τις πολιτικές εξελίξεις στην Ευρώπη, καθώς οι κυβερνήσεις προετοιμάζουν τους προϋπολογισμούς του 2027, εν μέσω αυξανόμενων δημοσιονομικών πιέσεων και επικείμενων εκλογικών αναμετρήσεων.

Τα γαλλικά ομόλογα έχουν καταγράψει χειρότερη επίδοση σε σύγκριση με τα αντίστοιχα άλλων χωρών, καθώς οι υποψήφιοι για τη διαδοχή του προέδρου Εμανουέλ Μακρόν το επόμενο έτος παρουσιάζουν ριζικά διαφορετικές προτάσεις για την αντιμετώπιση του υψηλού δημόσιου χρέους και του δημοσιονομικού ελλείμματος, το οποίο υπερβαίνει το 5% του ΑΕΠ.

Το ασφάλιστρο που απαιτούν οι επενδυτές για να δανείσουν τη Γαλλία αντί της Γερμανίας βρίσκεται κοντά στα υψηλότερα επίπεδα που έχουν καταγραφεί μετά την κρίση κρατικού χρέους της Ευρωζώνης το 2012.

Η πολιτική σταθερότητα στηρίζει την Ιταλία

Αντίθετα, το κόστος δανεισμού της Ιταλίας σε σχέση με εκείνο της Γερμανίας έχει υποχωρήσει, αντανακλώντας την πολιτική σταθερότητα και τη δημοσιονομική πειθαρχία που έχουν επικρατήσει επί πρωθυπουργίας Τζόρτζια Μελόνι.

Η Μελόνι ηγείται της μακροβιότερης ιταλικής κυβέρνησης από το 1946, ωστόσο η χώρα θα πρέπει να οδηγηθεί σε εκλογές το επόμενο έτος. Ένας από τους κινδύνους είναι να συνεργαστεί με ένα νέο ακροδεξιό κόμμα, σχηματίζοντας έναν λιγότερο σταθερό και περισσότερο λαϊκιστικό συνασπισμό, σύμφωνα με τον Νταβίντε Ονέλια, διευθυντή ευρωπαϊκής και παγκόσμιας μακροοικονομικής ανάλυσης στην TS Lombard.

Κίνδυνος «αρνητικών εκπλήξεων»

Ο στρατηγικός αναλυτής της Schroders, Τζέιμς Μπίλσον, εκτιμά ότι ειδικά τα ιταλικά ομόλογα δεν προσφέρουν στους επενδυτές επαρκή απόδοση για την ανάληψη των υφιστάμενων πολιτικών κινδύνων. Η απόδοση του δεκαετούς ιταλικού ομολόγου κινείται περίπου στο 4,20%, λίγο χαμηλότερα από την αντίστοιχη απόδοση της Γαλλίας.

Στη Γερμανία, την ίδια στιγμή, επιχειρηματικοί παράγοντες προειδοποιούν για τους κινδύνους του λαϊκισμού ενόψει των περιφερειακών εκλογών, οι οποίες αναμένεται να επιβεβαιώσουν την άνοδο της εθνοεθνικιστικής και ευρωσκεπτικιστικής Εναλλακτικής για τη Γερμανία.

Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, ο οποίος βρίσκεται ήδη αντιμέτωπος με δυσαρέσκεια στο εσωτερικό του συντηρητικού συνασπισμού του, αναμένεται να δεχθεί ακόμη μεγαλύτερες πιέσεις μετά την καλύτερη επίδοση που έχει καταγράψει ποτέ η AfD σε περιφερειακές εκλογές την Κυριακή.

«Η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να επιβραδύνει ή ακόμη και να εκτροχιάσει τις απολύτως αναγκαίες μεταρρυθμιστικές προσπάθειες. Τίποτα από αυτά δεν στέλνει ένα ιδιαίτερα καθησυχαστικό μήνυμα στους διεθνείς επενδυτές, οι οποίοι δύσκολα θα υποδεχθούν θετικά την αυξανόμενη δημοτικότητα ενός κόμματος που στο παρελθόν είχε ταχθεί υπέρ της αποχώρησης της Γερμανίας από το ευρώ», ανέφερε ο μακροοικονομικός αναλυτής του Bloomberg, Κόνορ Κούπερ.

«Υπάρχουν βάσιμοι λόγοι να θεωρούμε ότι η αγορά δεν δίνει τη δέουσα προσοχή στις πολιτικές εξελίξεις στη Γερμανία και την Ιταλία. Αυτό την αφήνει εκτεθειμένη σε “αρνητικές εκπλήξεις” και σε αιφνίδια ανατιμολόγηση του κινδύνου και των ασφαλίστρων διάρκειας όταν δημοσιεύονται σημαντικές ειδήσεις», δήλωσε ο Ονέλια της TS Lombard.

Ακόμη και αν οι ΗΠΑ και το Ιράν επαναφέρουν την ειρηνευτική συμφωνία που κατέρρευσε τον Ιούλιο, περιορίζοντας το ενεργειακό σοκ, οι κεντρικές τράπεζες παραμένουν σε επιφυλακή για δευτερογενείς επιπτώσεις. Πρόκειται για το ενδεχόμενο μια αρχική εκτίναξη των τιμών να διαχυθεί στην ευρύτερη οικονομία και να προκαλέσει έναν νέο ανοδικό πληθωριστικό κύκλο.

Ένα ενδεχόμενο «Super El Niño» τους επόμενους μήνες θα μπορούσε να επιβαρύνει περαιτέρω τις προοπτικές, προκαλώντας άνοδο στις τιμές των τροφίμων.

Οι υψηλές αποδόσεις προσελκύουν αγοραστές

Παρά τις πιέσεις, η άνοδος των αποδόσεων αρχίζει να προσελκύει επενδυτές που θεωρούν ότι οι αγορές έχουν υπερβάλει, καθώς και διαχειριστές κεφαλαίων που επιδιώκουν να διαφοροποιηθούν από τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα.

Στην Aviva Investors, ο ανώτερος διαχειριστής χαρτοφυλακίου Στιβ Ράιντερ αυξάνει την έκθεσή του στην Ευρώπη, αντισταθμίζοντας παράλληλα τον πληθωριστικό κίνδυνο που απορρέει από τις τιμές της ενέργειας. Ο Κέβιν Ζάο, επικεφαλής παγκόσμιων κρατικών ομολόγων και νομισμάτων στην UBS Asset Management, αγοράζει γερμανικά ομόλογα μεγάλης διάρκειας.

Τα ευρωπαϊκά ομόλογα παραμένουν, πάντως, ευάλωτα στις αναταράξεις από άλλες αγορές. Μεγάλο μέρος των πιέσεων στα αμερικανικά κρατικά ομόλογα αποδίδεται στην ανθεκτική ανάπτυξη της οικονομίας των ΗΠΑ. Ρόλο διαδραματίζει επίσης ο ανταγωνισμός για κεφάλαια, εν μέσω πληθώρας νέων εκδόσεων ομολόγων από κυβερνήσεις και τεχνολογικές εταιρείες.

Ο Ντέιβιντ Ζαν, επικεφαλής ευρωπαϊκών ομολόγων στη Franklin Templeton, εκτιμά ότι εξωτερικοί παράγοντες ευθύνονται για μεγάλο μέρος των ρευστοποιήσεων στην Ευρώπη. Αν και βρίσκεται «πολύ κοντά» στην αγορά μακροπρόθεσμων ομολόγων, περιμένει έως ότου η απόδοση του δεκαετούς γερμανικού τίτλου πλησιάσει το 3,5%.

«Οι αποδόσεις αυξάνονται παγκοσμίως και η Ευρώπη δεν μένει ανεπηρέαστη», δήλωσε ο Ζαν. «Δεν γνωρίζω τι θα μπορούσε απλώς να σταματήσει την άνοδό τους».

Διαβάστε επίσης 

Goldman Sachs: Έως τα 120 δολάρια το πετρέλαιο αν κλιμακωθούν οι επιθέσεις στη ναυσιπλοΐα

METLEN-ΜΕΤΚΑ: Νέα holding στις υποδομές με δύο πυλώνες – Επέκταση σε νερό και ακίνητα και εξαγορές

HELLENiQ ENERGY: Αύξηση παραγωγής έως 15% για ενίσχυση των εξαγωγών – Τα σχέδια για Vardax, FSRU και ηλεκτρική ενέργεια