Κανείς δεν μπορεί να κατηγορήσει την Ζωή Κωνσταντοπούλου για έλλειψη πολιτικού αισθητηρίου – μόνο που αυτό φαίνεται να την καθοδηγεί ορθά μόνο σε περιόδους κρίσης.

Στις ημέρες μας δεν την πρόδωσε. Με την γνωστή άνεση της έχει οικειοποιηθεί το κύμα αντισυστημικότητας και οι θέσεις της βρίσκουν απήχηση. Δεν είμαι σε θέση να κρίνω την επιστημονική ακρίβεια των δημοσκοπήσεων, τις δέχομαι ως έχει.

Το πρώτο ερώτημα είναι γιατί έχει απήχηση;

Καταρχάς γιατί «φωνάζει» και οι πολίτες έχουν βαρεθεί να μιλάνε στα κουφά αυτιά του πολιτικού κόσμου. Με την στεντόρεια φωνή της η Κωνσταντοπούλου εκφράζει ένα από τα.. σιωπηλά μεν, ηχηρότατα δε μηνύματα της 28/2: «Φώναξε, αυτό τους χρειάζεται μήπως και ακούσουν».

Η κατάχρηση των αρμοδιοτήτων της προεδρίας της Βουλής το 2015, θα ρωτήσετε; Συγκρουσιακή χαρακτηρίζεται σήμερα από την κοινωνία και επιβραβεύεται, διότι οι πολίτες είναι μπουχτισμένοι με τις κομψές κομματικές πιρουέτες και τους λεπτούς χειρισμούς που επιδιώκουν να μην υπάρχει κομματικό κόστος.  Θέλουν αποτέλεσμα όχι λόγια. Σ’ αυτό το μήνυμα ανταποκρίνεται η Ζωή Κωνσταντοπούλου γιατί δεν διστάζει να συγκρουστεί.

Δείχνει συνέπεια, εξάλλου. Δεν πρόδωσε το 2015, προτίμησε να φύγει. Η κολοτούμπα του Αλέξη Τσίπρα δεν την άγγιξε. Η οκταετία στην πολιτική έρημο απέδειξε την αξιοπιστία των διαπιστευτηρίων της. Σήμερα μιλά με το μέτωπο καθαρό.

Το δεύτερο ερώτημα οδηγεί σε πιο δύσκολα μονοπάτια. Είναι ευκαιριακή η απήχηση της ή αντιπροσωπεύει μία βαθύτερη κοινωνική και πολιτική τομή; Τομή που κατά ορισμένους (όχι φίλους της) δεν διαφέρει και πολύ από τον Τραμπισμό. Οι συμπεριφορές, βέβαια, μπορεί ενίοτε να μοιάζουν αλλά υπάρχει μεταξύ τους μία θεμελιώδης διαφορά: για τον Τραμπ το «έθνος» είναι υπεράνω όλων. Θεωρώ ότι για την Ζωή Κωνσταντοπούλου είναι το «κράτος».

Το κίνημα της, διότι προς το παρόν κίνημα είναι, έχει τα μειονεκτήματα του. Προσωποπαγές, με μόνο την ίδια να μονοπωλεί τα ΜΜΕ, να τραβά το ενδιαφέρον των πολιτών, να συγκεντρώνει τα πυρά των αντιπάλων. Πρόγραμμα δεν έχει – η διαμαρτυρία είναι το πρόγραμμα της. Ακόμη και ως κίνημα έχει εξαιρετικά περιορισμένη γεωγραφική παρουσία, αδύναμη έως ανύπαρκτη οργάνωση, μηδαμινή στελέχωση. Άλλο, είναι εξάλλου, να διαπρέπεις στην δικηγορική αρένα με την επιλογή των πελατών, την αποτελεσματική χρήση του δημοσίου μεγάφωνου και την συγκινησιακή προβολή, και άλλο στην εθνική πολιτική αρένα όπου απαιτείται δομημένη οργάνωση για να έχεις ελπίδα να ακουστείς.

Στο πλαίσιο αυτό το κρίσιμο ερώτημα αφορά τους οραματισμούς, τις προσδοκίες, την βούληση,  του λεγόμενου αντισυστημικού κόσμου. Τι πράγματι εκφράζει και πως μεταφράζεται με πολιτικούς όρους το γεγονός ότι το 40% της κοινωνίας αντιμετωπίζει την αντισυστημικότητα θετικά και το 37% αυτοπροσδιορίζεται ως αντισυστημικό;

Ότι η κοινωνία θέλει αλλαγή είναι η βέβαια διαπίστωση. Αίτημα που τελικά πρόδωσαν τόσο ο Ανδρέας Παπανδρέου όσο και ο Αλέξης Τσίπρας. Ούτε το γενικό φαγοπότι ήταν αλλαγή, ούτε το 4ο μνημόνιο. Τα όσα πέτυχε είτε το ΠΑΣΟΚ του 1980 (π.χ. ΕΣΥ) έχει σήμερα ξεφτίσει κάτω από το βάρος της αδράνειας, είτε το ΠΑΣΟΚ του 1990 (κυρίως το ευρώ των Σημίτη-Παπαντωνίου) μετά την κρίση του 2008/9 αντιμετωπίζεται ως εχθρός. Για τον συνασπισμό ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ η κοινωνία ήδη εκφράστηκε με σαφήνεια τρεις φορές. Πως θέλει την αλλαγή, όμως, η κοινωνία: με επαναστατική ρήξη ή με φιλελεύθερο ριζοσπαστισμό;

Το ερώτημα είναι παλιό, ανάγεται ήδη στην εποχή της Δεύτερης Διεθνούς. Αποτελεί την βάση του σχίσματος στην σοσιαλδημοκρατία—η αλλαγή έρχεται από την βάση, από τον επαναστατημένο λαό ή από τους εκπροσώπους του που ακούνε την λαϊκή βούληση και ανταποκρίνονται μέσω των θεσμών;

Θεωρώ ότι στο θέμα αυτό ακριβώς κρίνονται οι πολιτικές εξελίξεις, οπότε και το μέλλον της Πλεύσης Ελευθερίας, της ίδιας της Κας Κωνσταντοπούλου. Με καθυστέρηση τουλάχιστον δύο ετών η κυβέρνηση επιχειρεί να επιφέρει τις ρήξεις που ζητά η κοινωνία διατηρώντας το θεσμικό πλαίσιο. Αν αποτύχει, τότε το από την γέννηση του, φύση του, και με προσωπική σφραγίδα κίνημα της Ζωής Κωνσταντοπούλου αντί να προσπαθεί να βρει μόνιμη λαϊκή απήχηση μέσα από έδαφος με λόφους και μονοπάτια μπορεί να βρεθεί σε κοιλάδα με δρόμους.

Η ελληνική κοινωνία θέλει ρήξεις με τα διαιωνιζόμενα προβλήματα της μεταπολίτευσης. Χρησιμοποιεί την Ζωή Κωνσταντοπούλου ως μεγάφωνο – γι αυτό προσφέρει τα εχέγγυα. Προειδοποιεί, δεν θέλει, όμως, ακόμη επαναστάσεις. Η άνοδος και πτώση της Ζωής Κωνσταντοπούλου είναι έτσι στενά συνυφασμένη με την επιτυχία ή αποτυχία της Ν.Δ.  Για τα άλλα κόμματα η στήλη θα επανέλθει αύριο.

Διαβάστε επίσης

Σκοτεινό μυστήριο η πορεία της παγκόσμιας οικονομίας