Δύο εμβληματικά έργα υποδομής, που αλλάζουν συνολικά τον χάρτη των υποδομών της Κρήτης, περνούν ταυτόχρονα σε φάση πλήρους επιτάχυνσης, με τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ να βρίσκεται στο επίκεντρο.

Ο Βόρειος Οδικός Άξονας Κρήτης στο κρίσιμο τμήμα Χανιά–Ηράκλειο και το Νέο Διεθνές Αεροδρόμιο Ηρακλείου στο Καστέλι αποτελούν τα δύο μεγάλα «μέτωπα» που προχωρούν παράλληλα, δημιουργώντας τις προοπτικές αναβάθμισης των μεταφορών, της οδικής ασφάλειας και του τουριστικού προϊόντος του νησιού.

1

Και στα δύο έργα τις εργασίες εκτελεί η ΤΕΡΝΑ, ο κατασκευαστικός βραχίονας της ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ.

Υπενθυμίζεται πως πέρα από την αναπτυξιακή σημασία που έχουν τα δύο έργα για το νησί της Κρήτης, η ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ προσθέτει στο χαρτοφυλάκιό της δύο ακόμη έργα παραχώρησης που στο μέλλον επιφυλάσσουν σημαντικές υπεραξίες για την εισηγμένη.

ΒΟΑΚ: Χανιά – Ηράκλειο 

Με την ενεργοποίηση της παραχώρησης εχθές, το έργο του ΒΟΑΚ στο τμήμα Χανιά–Ηράκλειο μπαίνει και τυπικά σε τροχιά υλοποίησης.

Πρόκειται για 35ετή σύμβαση συνολικού προϋπολογισμού 1,75 δισ. ευρώ χωρίς ΦΠΑ, που αφορά το μεγαλύτερο και πιο απαιτητικό κομμάτι του άξονα, καλύπτοντας τις Περιφερειακές Ενότητες Χανίων, Ρεθύμνου και Ηρακλείου. Η ολοκλήρωση του μακρού θεσμικού κύκλου, με κορυφαίο σταθμό την κύρωση της σύμβασης από τη Βουλή, ανοίγει πλέον τον δρόμο για τη μαζική ανάπτυξη εργοταξίων.

Ήδη στο πεδίο εκτελούνται πρόδρομες εργασίες στις παρακάμψεις Χανίων, Ρεθύμνου και Ηρακλείου, ενώ παράλληλα υλοποιούνται παρεμβάσεις ενίσχυσης της οδικής ασφάλειας στον υφιστάμενο άξονα, ο οποίος επί δεκαετίες καταγράφει υψηλή επικινδυνότητα.

Σύμφωνα με τον προγραμματισμό, μέσα στο 2026 όλα τα εργοτάξια θα βρίσκονται σε πλήρη ανάπτυξη, με τη μέθοδο της ταυτόχρονης κατασκευής και λειτουργίας να επιτρέπει τμηματικές παραδόσεις. Υπό την προϋπόθεση ολοκλήρωσης απαλλοτριώσεων και μελετών, η συνολική ολοκλήρωση τοποθετείται μετά το 2030.

Ιδιαίτερη σημασία αποκτά και η άσκηση της προαίρεσης για την επέκταση του άξονα έως τον Κίσσαμο, μήκους 30 χιλιομέτρων, προϋπολογισμού 243,5 εκατ. ευρώ. Η δυτική αυτή επέκταση ενισχύει τη χωρική συνοχή της Κρήτης και αναβαθμίζει συνολικά τη λειτουργικότητα του ΒΟΑΚ.

Στο τμήμα Ηράκλειο – Χανιά περιλαμβάνεται επίσης η κατασκευή: Δύο λωρίδων κυκλοφορίας ανά κατεύθυνση με ΛΕΑ, 26 σηράγγων, 10,80 χλμ. νέων γεφυρών, 23 εκ των οποίων υπερβαίνουν τα 100 μέτρα μήκος, 20 νέων ανισόπεδων κόμβων και αναβάθμιση των υπαρχόντων 18 ανισόπεδων κόμβων στις Παρακάμψεις Χανίων, Ρεθύμνου, Ηρακλείου.

Καστέλι: ξεκλειδώνει το πιο κρίσιμο σκέλος του αεροδρομίου

Την ίδια ώρα, το Νέο Διεθνές Αεροδρόμιο Ηρακλείου στο Καστέλι εισέρχεται σε καθοριστική φάση, καθώς «ξεκλειδώνει» ο διεθνής διαγωνισμός άνω των 90 εκατ. ευρώ για τον εξοπλισμό αεροναυτιλίας.

Η υπογραφή της τριμερούς συμφωνίας ανάμεσα σε Ελληνικό Δημόσιο, την Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας και τη «Διεθνής Αερολιμένας Ηρακλείου Κρήτης Α.Ε.», διαχειρίστρια εταιρεία του νέου αεροδρομίου, για ραντάρ και συστήματα επικοινωνιών, πλοήγησης και επιτήρησης που ολοκληρώθηκε εχθές αποτελεί βασική προϋπόθεση για την πιστοποίηση και την ασφαλή λειτουργία του αεροδρομίου, σε μια επένδυση συνολικού ύψους 625 εκατ. ευρώ.

Η κοινοπραξία που έχει αναλάβει το Αεροδρόμιο στο Καστέλι απαρτίζεται από το ελληνικό Δημόσιο (45,9%), τη ΓΕΚ ΤΕΡΝΑ (32,46%) και τον ινδικό κολοσσό GMR (21,64%).

Χθες, στο εργοτάξιο του Καστελίου πραγματοποιήθηκε αυτοψία παρουσία του Κυριάκος Μητσοτάκης, σηματοδοτώντας και σε πολιτικό επίπεδο τη βαρύτητα του έργου και την ανάγκη τήρησης του ασφυκτικού χρονοδιαγράμματος. Η πρόοδος των κατασκευών έχει ήδη ξεπεράσει το 67%, ενώ η κατασκευαστική φάση αναμένεται να ολοκληρωθεί το καλοκαίρι του 2026, με τμηματικές παραδόσεις από το φθινόπωρο της ίδιας χρονιάς.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, ο ανάδοχος του εξοπλισμού αεροναυτιλίας θα πρέπει να έχει αναδειχθεί έως τον Μάρτιο του 2026, ώστε η εγκατάσταση των συστημάτων να ολοκληρωθεί εντός 28 μηνών και η πλήρης επιχειρησιακή λειτουργία τους να τοποθετηθεί στο 2028.

Οι κατασκευαστικές εργασίες που ολοκληρώνονται  τέλος του 2026, αρχές 2027 θα δώσουν το πράσινο φως και για τις δοκιμαστικές πτήσεις, ενώ η εμπορική λειτουργία του αεροδρομίου τοποθετείται χρονικά το 2028.

Υπενθυμίζεται ότι για τα συστήματα αεροναυτιλίας και την εγκατάστασή τους στον λόφο Παπούρα, ο Δήμος Μινώα έχει προσφύγει στο Συμβούλιο της Επικρατείας, με την εκδίκαση της υπόθεσης να έχει προσδιοριστεί για τις 4 Φεβρουαρίου.

Το έργο

Ο νέος αεροσταθμός, συνολικής επιφάνειας περίπου 93.600 τ.μ. και αναπτυγμένος σε επτά επίπεδα, σχεδιάζεται ως ένας από τους πλέον σύγχρονους στην Ευρώπη. Ο χώρος check-in θα οργανώνεται σε «νησίδες», μειώνοντας τις αποστάσεις για τους επιβάτες, ενώ κατά την έναρξη λειτουργίας προβλέπονται 80 θέσεις check-in και 14 self check-in. Το αεροδρόμιο θα διαθέτει πλήρως αυτοματοποιημένο σύστημα ελέγχου και παράδοσης αποσκευών τύπου C3, που επιτρέπει τη διέλευση ηλεκτρονικών συσκευών χωρίς την αφαίρεσή τους από τις αποσκευές.

Στο επίπεδο αφίξεων θα λειτουργούν επτά ιμάντες παραλαβής αποσκευών με δυνατότητα επέκτασης, επτά σημεία ελέγχου διαβατηρίων και οκτώ e-gates. Στις αναχωρήσεις προβλέπονται δέκα πύλες με γέφυρες επιβίβασης, καθώς και εννέα επιπλέον πύλες για απομακρυσμένες θέσεις, με δυνατότητα εξυπηρέτησης έως και δώδεκα λεωφορείων.

Ιδιαίτερα αναβαθμισμένο θα είναι και το εμπορικό σκέλος, με πέντε εστιατόρια, τρία επιπλέον για επιβάτες εκτός Σένγκεν, δέκα καταστήματα λιανικής, duty free επιφάνειας 2.000 τ.μ. και σημεία εστίασης σε πύλες και χώρους μετεπιβίβασης.

Ο χώρος στάθμευσης αεροσκαφών εκτείνεται σε 410.000 τ.μ. και περιλαμβάνει 39 θέσεις κατηγορίας C, πέντε θέσεις κατηγορίας E ή εναλλακτικά δέκα θέσεις C σε διαμόρφωση MARS, καθώς και υποδομές για ιδιωτικά αεροσκάφη και ελικόπτερα. Ο διάδρομος προσγείωσης–απογείωσης έχει μήκος 3.200 μέτρα και πλάτος 45 μέτρα, ενώ το δίκτυο τροχοδρόμων κατηγορίας Ε διαθέτει πολλαπλές εξόδους ταχείας τροχοδρόμησης.

Τεχνικά στοιχεία συστημάτων αεροναυτιλίας

Σε τεχνικό επίπεδο, με την εγκατάσταση του εξοπλισμού αεροναυτιλίας, ο Διεθνής Αερολιμένας Ηρακλείου Κρήτης κατατάσσεται μεταξύ των πλέον σύγχρονων επιχειρησιακά κόμβων της νοτιοανατολικής Ευρώπης.

Ειδικότερα, προβλέπεται η εγκατάσταση σύγχρονων συστημάτων επικοινωνιών φωνής και δεδομένων, προηγμένες θέσεις εργασίας ελέγχου, ολοκληρωμένη απεικόνιση κυκλοφορίας και διασύνδεση με τα κέντρα ελέγχου περιοχής Αθηνών Μακεδονίας, με προδιαγραφές υψηλής εφεδρείας και ανθεκτικότητας.

Τα συστήματα αυτά αφορούν, μεταξύ άλλων:

τον Πύργο Ελέγχου, με πλήρως ψηφιακό περιβάλλον εργασίας ελεγκτών,

τις επικοινωνίες, με ψηφιακές πλατφόρμες μεταφοράς φωνής και δεδομένων,

την πλοήγηση, με προηγμένα βοηθήματα προσέγγισης,

την επιτήρηση, με σύγχρονα ραντάρ,

νέα συστήματα επεξεργασίας δεδομένων και μετεωρολογικές υποδομές υψηλής ακρίβειας.

Το συνολικό αποτέλεσμα είναι παροχή υπηρεσιών αεροναυτιλίας υψηλής ποιότητας, αυξημένης αξιοπιστίας και επιχειρησιακής ευελιξίας, με τεχνολογία αιχμής που θα αναβαθμίσει ουσιαστικά τον ρόλο του Ηρακλείου στον εθνικό και περιφερειακό εναέριο χώρο. Η Συμφωνία Εξοπλισμού Αεροναυτιλίας προβλέπεται από τη 21/2/2019 Σύμβασης Παραχώρησης για τη «Μελέτη – Κατασκευή – Χρηματοδότηση – Λειτουργία – Συντήρηση και Εκμετάλλευση του Νέου Διεθνούς Αερολιμένα Ηρακλείου Κρήτης & Μελέτη – Κατασκευή και Χρηματοδότηση των Οδικών του Συνδέσεων», η οποία περιλαμβάνει και το κατασκευαστικό σκέλος του Αεροδρομίου.

Διαβάστε επίσης: