Σοφία Ζαχαράκη στο mononews: Επιλεκτικές διαρροές και «σαλαμοποίηση» της έρευνας για τον ΟΠΕΚΕΠΕ δεν βοηθούν

Για όλους και για όλα μιλάει στο mononews η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη. Για τα οικονομικά μέτρα, την ευρωπαϊκή εισαγγελία και τις άρσεις ασυλίας των βουλευτών για τον ΟΠΕΚΕΠΕ, τις πανελλαδικές που ξεκινούν στις 29 Μαΐου και το νέο Εθνικό Απολυτήριο, τα μη κρατικά πανεπιστήμια ενώ απαντάει ακόμα και στα σενάρια για τη θέση του γραμματέα της ΝΔ.

Σε ό,τι αφορά την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία η Σοφία Ζαχαράκη λέει πως η αίσθηση επιλεκτικών διαρροών και «σαλαμοποίησης» της έρευνας, καθώς και της αποστολής των δικογραφιών, δεν βοηθά το έργο της. Αλλά τονίζει πώς «είναι θετικό ότι η ίδια η κυρία Λάουρα Κοβέσι, στο Forum των Δελφών, αναγνώρισε ως απολύτως εύλογο —και, μάλλον, εμμέσως ως αστοχία της Εισαγγελίας— το αίτημα του πρωθυπουργού για επιτάχυνση της δικαιοσύνης».

Για τα οικονομικά μέτρα που ανακοινώθηκαν και την κριτική της αντιπολίτευσης ότι δεν διατίθεται όλο το πλεόνασμα για την στήριξη των πολιτών απαντάει πως έχει καίρια σημασία η πολιτική δέσμευση του πρωθυπουργού ότι δεν θα μετακυλιστεί ο λογαριασμός λανθασμένων επιλογών στις επόμενες γενιές.

Σε σχέση με θέματα του υπουργείου Παιδείας η Σοφία Ζαχαράκη μεταξύ άλλων δίνει έμφαση στο διάλογο για το νέο Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο ξεκαθαρίζοντας πως καμία αλλαγή δεν θα γίνει βιαστικά ή αιφνιδιαστικά παρά μόνο μέσα από τον διάλογο, με το σύνολο της εκπαιδευτικής κοινότητας.

 

Τα μέτρα που ανακοινώθηκαν μέσα στην εβδομάδα αρκούν για την στήριξη των νοικοκυριών από τις επιπτώσεις του πολέμου; Η αντιπολίτευση πάντως ασκεί κριτική και υποστηρίζει ότι οι παρεμβάσεις αυτές δεν αντιμετωπίζουν την ακρίβεια.

Κύριε Σιαδήμα, νομίζω ότι, μετά από επτά χρόνια διακυβέρνησης της χώρας από την κυβέρνηση Μητσοτάκη, έχει γίνει κατανοητή στους πολίτες μια μείζονα αλλαγή στη φιλοσοφία και στην αρχιτεκτονική των παρεμβάσεων ενίσχυσης. Τι εννοώ; Ότι τα μέτρα που ανακοινώνονται, σχεδόν με μια περιοδικότητα, δεν εντάσσονται στη λογική της προσωρινής στήριξης ή ανακούφισης, από το πράγματι αυξημένο κόστος ζωής και τις πιέσεις που ασκεί, σε όλες τις χώρες, η γεωπολιτική αστάθεια και οι συνέπειές της. Αποτελούν —και αυτά τα μέτρα, τα οποία αφορούν εκατομμύρια πολίτες, οικογένειες με παιδιά, συνταξιούχους, ενοικιαστές, επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες με οφειλές— μέρος ενός συνεκτικού και συνετού οικονομικού σχεδιασμού.

Έχει αξία, επίσης, να θυμίζουμε ότι τα χρήματα που επιστρέφουν στους πολίτες είναι αποτέλεσμα συστηματικής και στοχευμένης αντιμετώπισης της φοροδιαφυγής, είναι μέρισμα από την ανάπτυξη, στην οποία συμβάλλουν πολιτικές και επιλογές, όπως είναι και η πρόωρη αποπληρωμή χρέους. Ακούω στελέχη της αντιπολίτευσης, να μας μέμφονται γι αυτό αλλά και για το ότι δεν διαθέτουμε όλο το πλεόνασμα για την ανακούφιση της κοινωνίας. Είναι ένα επιχείρημα που μπορεί να ακουστεί εύλογο στον πολίτη που δυσκολεύεται στην καθημερινότητά του, αλλά πρέπει να γνωρίζει ότι, όσο μειώνεται το χρέος, τόσο απομακρύνεται το ενδεχόμενο να βρεθεί η χώρα σε καταστάσεις που ζήσαμε και θέλουμε να μην επαναληφθούν.

Για μένα, που το χαρτοφυλάκιό μου σχετίζεται άμεσα με το μέλλον των νέων ανθρώπων, έχει καίρια σημασία η πολιτική δέσμευση του πρωθυπουργού ότι δεν θα μετακυλιστεί ο λογαριασμός λανθασμένων επιλογών στις επόμενες γενιές. Κατανοώ, βεβαίως, τους λόγους για τους οποίους η αντιπολίτευση, μέσα στον σκληρό εσωτερικό ανταγωνισμό της, πλειοδοτεί. Μιλώντας για «ψίχουλα» και «προεκλογικές» παροχές.

Ωστόσο, η κοινωνία δείχνει, τουλάχιστον μέχρι τώρα, να έχει διαφορετική άποψη κι εμείς θα συνεχίσουμε στον ίδιο δρόμο, μετουσιώνοντας την οικονομική και πολιτική σταθερότητα, σε ασφάλεια και προοπτική για τα νοικοκυριά, τις οικογένειες, τους επαγγελματίες που μοχθούν και ρισκάρουν, τους συνταξιούχους και, ευρύτερα, την κοινωνία.

Οι άρσεις ασυλίας των 13 βουλευτών της ΝΔ που εμπλέκονται στη δικογραφία του ΟΠΕΚΕΠΕ υπερψηφίστηκαν αλλά παραμένουν οι ενστάσεις από αρκετούς συναδέλφους σας αφού όπως λένε δεν αξιολογήθηκαν οι υποθέσεις αυτές. Πιστεύετε πως η ευρωπαϊκή εισαγγελία θα τρέξει τις διαδικασίες; Δεν είναι λίγοι οι συνάδελφοι σας που έχουν ασκήσει κριτική για το γεγονός ότι δεν έχουν έρθει μαζί όλες οι δικογραφίες.

Η απόφαση για την άρση ασυλίας των βουλευτών δεν είναι ούτε πολιτικό τέχνασμα, ούτε πράξη εντυπωσιασμού. Είναι μια καθαρή θεσμική επιλογή, την οποία εξαρχής ζήτησαν οι ίδιοι οι συνάδελφοι, με έναν κεντρικό στόχο, να μη «κρυφτεί» κανείς πίσω από την ιδιότητά του για να αποφύγει τον έλεγχο και να μην μείνει η παραμικρή «σκιά». Αυτό είναι το πρώτο και αδιαπραγμάτευτο μήνυμα.

Σε ό,τι αφορά την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία, θυμίζω ότι θεσμοθετήθηκε το 2020 και στηρίχθηκε πλήρως από την κυβέρνησή μας. Η αίσθηση επιλεκτικών διαρροών και «σαλαμοποίησης» της έρευνας, καθώς και της αποστολής των δικογραφιών, δεν βοηθά το έργο της.

Είναι, πάντως, θετικό ότι η ίδια η κυρία Λάουρα Κοβέσι, στο Forum των Δελφών, αναγνώρισε ως απολύτως εύλογο —και, μάλλον, εμμέσως ως αστοχία της Εισαγγελίας— το αίτημα του πρωθυπουργού για επιτάχυνση της διαδικασίας.

Ώστε οι συνάδελφοι που εμφανίζονται ως ελεγχόμενοι —τονίζω: ελεγχόμενοι, διότι δεν έχει ανατραπεί ο ακρογωνιαίος λίθος του δικαίου— να έχουν το στοιχειώδες δικαίωμα να υπερασπιστούν άμεσα τον εαυτό τους στη Δικαιοσύνη. Είναι χρέος όλων, να διευκρινιστεί απολύτως τι συνέβη. Μιλάμε για βουλευτές που έχουν ήδη υποστεί προσωπικό αλλά και πολιτικό πλήγμα.

 

Οι πανελλαδικές εξετάσεις πότε θα ξεκινήσουν; Έχουν ολοκληρωθεί οι προετοιμασίες;

Οι Πανελλαδικές Εξετάσεις θα ξεκινήσουν στις 29 Μαΐου για τα Γενικά Λύκεια και στις 30 Μαΐου για τα Επαγγελματικά Λύκεια, σηματοδοτώντας μια κρίσιμη στιγμή για χιλιάδες μαθητές και τις οικογένειές τους.

Ναι είμαστε έτοιμοι. Όπως πέρυσι έτσι και φέτος, οι βασικές προετοιμασίες έχουν ολοκληρωθεί, έχουν εκδοθεί οι αποφάσεις που αφορούν τον ορισμό εξεταστικών και βαθμολογικών κέντρων.

Τις επόμενες ημέρες έχει προγραμματιστεί τηλεδιάσκεψη όλων των συναρμόδιων φορέων και Υπουργείων, ενώ όσες λεπτομέρειες απομένουν, θα έχουν διευθετηθεί στην ώρα τους: Από την έγκαιρη στελέχωση των 900 περίπου εξεταστικών κέντρων, μέχρι τη διασφάλιση της αδιάβλητης και ομαλής διεξαγωγής της διαδικασίας, κάθε κρίκος αυτής της μεγάλης «αλυσίδας» έχει ήδη δοκιμαστεί και θα λειτουργήσει όπως πρέπει.

 

Οι πανελλαδικές πότε θα αλλάξουν; Από πότε θα ισχύσει το νέο Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο;

Αδιαμφισβήτητα, οι πανελλαδικές αποτελούν ένα θεσμό που για δεκαετίες εγγυήθηκε κάτι εξαιρετικά σημαντικό για την ελληνική κοινωνία: το αδιάβλητο και την ισότητα, όσον αφορά την πρόσβαση κάθε νέου ανθρώπου στο πανεπιστήμιο. Αυτό που έχει σημασία δεν είναι αν θα «καταργηθεί» μια πεπαλαιωμένη μορφή εξετάσεων, αλλά πως θα εξελίξουμε το σύστημα εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, ώστε να αξιολογεί ουσιαστικά την συνολική μαθητική πορεία και όχι απλώς την ικανότητα των παιδιών να αποδίδουν σε μια τρίωρη εξέταση. Ας είμαστε ειλικρινείς: το Λύκειο εδώ και χρόνια «ζει» μέσα σε μια αντίφαση.

Αφενός μεν, είναι χώρος γνώσης και διαμόρφωσης προσωπικοτήτων, αφετέρου δε, έχει μετατραπεί σε ένα «όχημα» που οδηγεί αποκλειστικά στην «πόρτα» των Πανελλαδικών εξετάσεων.

Κάτι που από μόνο του δημιουργεί πίεση, ανασφάλεια και συχνά μια αίσθηση αδικίας στα παιδιά μας, ότι η μετέπειτα επαγγελματική τους ζωή κρίνεται σε λίγες ώρες εξέτασης. Το Εθνικό Απολυτήριο το οποίο είναι στην καρδιά του εθνικού Διαλόγου, που βρίσκεται σε εξέλιξη, θέλει να αλλάξει ακριβώς αυτή τη μονοδιάστατη λογική και να γίνει ο «καθρέφτης» γενικής αξιοσύνης ενός μαθητή. Και θέλω να το πω ξεκάθαρα: καμία αλλαγή δεν θα γίνει βιαστικά ή αιφνιδιαστικά, αλλά ό,τι όμορφο «ανθίσει» από αυτή την προσπάθεια, θα γίνει μέσα από τον διάλογο, με το σύνολο της εκπαιδευτικής κοινότητας.

Οι επόμενοι μήνες εθνικού διαλόγου, θέλουμε να καταλήξουν σε μία ιστορική μεταρρύθμιση που δεν θα φορτώσει περισσότερη πίεση στους μαθητές και στις μαθήτριες, αλλά  θα δώσει πραγματική ουσία στην σχολική τους διαδρομή, ενώ ήδη εξετάζεται η μείωση εξεταστέας ύλης και μαθημάτων.

Στόχος είναι να αποκαταστήσουμε στην πράξη την αξία του ίδιου του Λυκείου και να προσφέρουμε στα παιδιά μας ένα σχολείο που τους μορφώνει πραγματικά, όχι μόνο τους εξετάζει.

Η οργάνωση του συστήματος υπολογισμού των αναγκών σε προσωπικό προχωράει; Έχουν καλυφθεί τα κενά στα σχολεία;

Σε ό,τι αφορά τα κενά, η εικόνα δεν είναι ούτε απλουστευτική, ούτε στατική.

Οι προσλήψεις μόνιμων και αναπληρωτών εκπαιδευτικών, που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί σε διαδοχικές φάσεις, έχουν καλύψει τη μεγάλη πλειονότητα των αναγκών στην έναρξη και κατά τη διάρκεια της σχολικής χρονιάς. Ταυτόχρονα, όπου προκύπτουν έκτακτες ανάγκες – όπως πάντα συμβαίνει σε ένα ζωντανό εκπαιδευτικό σύστημα – αντιμετωπίζονται με συμπληρωματικές προσλήψεις και στοχευμένες παρεμβάσεις. Η κάλυψη των κενών είναι ένα δομικό ζήτημα που δεν λύνεται με πρόχειρες προσεγγίσεις ή ανέφικτες υποσχέσεις για χιλιάδες επιπλέον προσλήψεις.

Τα τελευταία χρόνια έχουν γίνει σημαντικά βήματα ενίσχυσης του ανθρώπινου δυναμικού: φέτος διορίστηκαν 10.000 εκπαιδευτικοί, άλλοι τόσοι την προηγούμενη χρονιά, ενώ συνολικά πάνω από 48.000 μόνιμοι εκπαιδευτικοί έχουν ενταχθεί στο σύστημα μετά το 2019. Κάτι που θυμίζω ότι είχε να γίνει 12 χρόνια. Επίσης, χιλιάδες αναπληρωτές καλύπτουν κάθε χρόνο τις λειτουργικές ανάγκες των σχολείων σε όλη τη χώρα.

Την ανάγκη για πιο τεκμηριωμένο προγραμματισμό έρχεται να καλύψει το «EduPlan», μια ψηφιακή πλατφόρμα που αξιοποιεί την Τεχνητή Νοημοσύνη και μέσα από την οποία θέλουμε να πετύχουμε την καλύτερη καταγραφή και πρόβλεψη των αναγκών. Στόχος μας είναι, ένα σύστημα που δεν αντιδρά εκ των υστέρων, αλλά προβλέπει τα κενά και τις ανάγκες των σχολείων μας για εκπαιδευτικούς  και οργανώνει έγκαιρα τις τοποθετήσεις τους.

Παράλληλα, ολοκληρώνονται νωρίτερα οι υπηρεσιακές μεταβολές  και η προετοιμασία της νέας σχολικής χρονιάς. Πρόκειται για μια λογική καλύτερης οργάνωσης και «νοικοκυρέματος» του δημόσιου σχολείου, διότι η εκπαίδευση είναι το κατεξοχήν πεδίο όπου ξεκινά η πραγματική αντιμετώπιση των ανισοτήτων.

 

Έχουν κατατεθεί νέοι φάκελοι για την απόκτηση άδειας λειτουργίας για μη κρατικά πανεπιστήμια; Υπάρχει ενδιαφέρον για να εγγραφούν νέοι φοιτητές στα πανεπιστήμια αυτά;

Ναι, βεβαίως, έχουμε και νέες αιτήσεις από σημαντικά πανεπιστήμια του εξωτερικού και έτσι επιβεβαιώνεται η αισιοδοξία που εξέφραζα και πριν από λίγους μήνες, αλλά και μόλις προχθές, σε ένα εξαιρετικό πάνελ στους Δελφούς, ότι είναι η κατάλληλη στιγμή για να μιλήσουμε δομημένα, συστηματικά και πειστικά για την εμπέδωση της χώρας μας ως ένα περιφερειακό και γιατί όχι και έναν διεθνή κόμβο εκπαίδευσης. Οι νέες τέσσερις αιτήσεις για ίδρυση παραρτημάτων κορυφαίων διεθνών πανεπιστημίων που είχαμε πρόσφατα – ανάμεσά τους το Αμερικανικό Georgetown – αποδεικνύουν ότι η χώρα μας γίνεται προορισμός γνώσης, έρευνας και καινοτομίας στην ευρύτερη περιοχή.

Αυτή η εμπιστοσύνη στηρίζεται σε ένα νέο θεσμικό πλαίσιο που εγγυάται αυστηρά, διαφανή κριτήρια ποιότητας και θεσμική αξιοπιστία. Όσον αφορά το ενδιαφέρον των φοιτητών, αυτό ήδη καταγράφεται και είναι υπαρκτό. Υπάρχει κινητικότητα και προσμονή, κυρίως από νέους ανθρώπους που επιθυμούν περισσότερες επιλογές σπουδών εντός της χώρας, με διεθνή προσανατολισμό και διαφορετικά ακαδημαϊκά μοντέλα.

Ωστόσο, είναι αυτονόητο ότι η εγγραφή νέων φοιτητών θα ξεκινήσει μόνο εφόσον ολοκληρωθεί η αδειοδότηση και διασφαλιστεί πλήρως η ποιότητα λειτουργίας κάθε ιδρύματος. Την ίδια στιγμή, το δημόσιο πανεπιστήμιο παραμένει στο επίκεντρο, με ιστορικά υψηλή χρηματοδότηση, επενδύσεις σε σίτιση, στέγαση, υποδομές, εξοπλισμό και έρευνα, κάθε φοιτητής αλλά και ακαδημαϊκός, έχει πρόσβαση σε αριστεία και προοπτικές.

Το όραμά μας είναι, ελληνικά και διεθνή ιδρύματα να μπορούν να ενώνουν δυνάμεις και να χτίζουν συνέργειες, δημιουργώντας ένα δυναμικό, ανοιχτό ακαδημαϊκό οικοσύστημα. Αποδεδειγμένα και μετά λόγου γνώσεως σας λέω ότι έχουμε τεράστια συγκριτικά πλεονεκτήματα ώστε να προσελκύσουμε μεγάλο αριθμό φοιτητών του εξωτερικού μέσω και της διεθνοποίησης του ελληνικού δημόσιου Πανεπιστημίου.

Υπό την προϋπόθεση ότι θα συνεχίσουμε και αυτό αποτελεί και προσωπική δέσμευση, να παλεύουμε για πιο ασφαλείς, ποιοτικούς χώρους, που αντικατοπτρίζουν αυτή την ποιότητα που έχει το ακαδημαϊκό κομμάτι των πανεπιστημίων.

 

Κλείνοντας το τελευταίο διάστημα ακούγεται έντονα το όνομα σας για τη θέση του γραμματέα της ΝΔ. Τι λέτε; Εσείς άλλωστε έχετε περάσει από την Πειραιώς ενώ έχετε επαφές και με κομματικά στελέχη σε όλη την χώρα.

Αυτή τη στιγμή, η απόλυτη προτεραιότητά μου είναι το Υπουργείο Παιδείας και η καθημερινή «μάχη» που δίνουμε, για ένα δημόσιο σχολείο και ένα πανεπιστήμιο, που ανταποκρίνονται στις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας.

Η Νέα Δημοκρατία είναι μια μεγάλη, θεσμική παράταξη με ιστορικό βάθος, συνέχεια και σημαντικά πολιτικά στελέχη. Την έχω υπηρετήσει με συνέπεια σε κάθε στάδιο της διαδρομής μου και αυτό συνεχίζω να πράττω και σήμερα, υπό την παρούσα θεσμική μου ιδιότητα, με την οποία με τίμησε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.