Κάθετος Διάδρομος: Πώς η αλλαγή των τιμολογίων του IGB για τα μηνιαία προϊόντα αυξάνει την ελκυστικότητά του

Ένα ακόμη βήμα για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του Κάθετου Διαδρόμου πραγματοποιείται μέσω της αναθεώρησης του Κανονισμού Τιμολόγησης του διασυνδετήριου αγωγού Ελλάδας – Βουλγαρίας (IGB), την οποία έθεσε σε δημόσια διαβούλευση η ΡΑΑΕΥ, μετά από εισήγηση του διαχειριστή ICGB AD.

Η προτεινόμενη αλλαγή αφορά την κατάργηση των προσαυξήσεων (multipliers) που επιβάλλονταν έως σήμερα στα βραχυχρόνια προϊόντα δυναμικότητας, όπως τα μηνιαία, τα ημερήσια και τα ενδοημερήσια. Η παρέμβαση εντάσσεται στον οδικό χάρτη που έχουν συμφωνήσει οι διαχειριστές των χωρών του Κάθετου Διαδρόμου, με στόχο να καταστεί η συγκεκριμένη διαδρομή πιο εμπορικά ελκυστική και να αυξηθούν οι ροές φυσικού αερίου από την Ελλάδα προς τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία, την Ουκρανία και τις υπόλοιπες αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.

Σήμερα, ένας προμηθευτής που επιθυμεί να δεσμεύσει δυναμικότητα στον IGB για περιορισμένο χρονικό διάστημα δεν πληρώνει απλώς το αναλογικό μέρος του ετήσιου τιμολογίου. Στην τιμή εφαρμόζονται πολλαπλασιαστές, οι οποίοι αυξάνουν το κόστος των βραχυχρόνιων κρατήσεων. Η πρακτική αυτή ακολουθείται σε αρκετά ευρωπαϊκά δίκτυα, καθώς ενθαρρύνει τις μακροχρόνιες δεσμεύσεις δυναμικότητας και εξασφαλίζει σταθερότερα έσοδα για τους διαχειριστές. Ωστόσο, σε μια περίοδο κατά την οποία η αγορά φυσικού αερίου λειτουργεί ολοένα και περισσότερο με βραχυχρόνιες συναλλαγές, spot φορτία LNG και γρήγορες εμπορικές κινήσεις, οι επιπλέον αυτές χρεώσεις λειτουργούν αποτρεπτικά για αρκετές εμπορικές συναλλαγές.

Η πρόταση του ICGB καταργεί πλήρως τους συγκεκριμένους πολλαπλασιαστές. Εφόσον εγκριθεί, το βασικό τιμολόγιο μεταφοράς θα αποτελεί την τιμή εκκίνησης για όλα τα τυποποιημένα προϊόντα δυναμικότητας, ανεξάρτητα από τη διάρκειά τους. Με απλά λόγια, όποιος δεσμεύει μηνιαία ή ημερήσια δυναμικότητα θα πληρώνει το ίδιο αναλογικό κόστος με έναν χρήστη που αγοράζει ετήσιο προϊόν, χωρίς καμία πρόσθετη προσαύξηση. Η αλλαγή δεν μειώνει το βασικό τιμολόγιο του αγωγού, μειώνει όμως σημαντικά το συνολικό κόστος για όσους χρησιμοποιούν τον IGB περιστασιακά ή για σύντομες περιόδους.

H σημασία της αλλαγής στο τιμολόγιο για τον Κάθετο Διάδρομο

Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τη λειτουργία του Κάθετου Διαδρόμου, καθώς η εμπορική του επιτυχία εξαρτάται από τη δυνατότητα των εταιρειών να μεταφέρουν γρήγορα και οικονομικά φορτία LNG που φθάνουν στους ελληνικούς τερματικούς σταθμούς, είτε στη Ρεβυθούσα είτε στο FSRU Αλεξανδρούπολης. Ένας trader που αγοράζει σήμερα ένα φορτίο LNG και επιθυμεί να το διοχετεύσει για μερικές εβδομάδες στη Ρουμανία ή την Ουκρανία δεν θα επιβαρύνεται πλέον με επιπλέον χρεώσεις επειδή χρησιμοποιεί βραχυχρόνιο προϊόν. Έτσι αυξάνονται οι πιθανότητες να πραγματοποιηθούν περισσότερες spot συναλλαγές, ενισχύεται η εμπορική δραστηριότητα μεταξύ των περιφερειακών αγορών και καθίσταται πιο ανταγωνιστική η διαδρομή μεταφοράς φυσικού αερίου μέσω Ελλάδας και Βουλγαρίας.

Η αλλαγή έρχεται σε μια κρίσιμη συγκυρία για την ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου, καθώς οι χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης αναζητούν εναλλακτικές πηγές προμήθειας ενόψει της οριστικής διακοπής των εισαγωγών ρωσικού φυσικού αερίου έως το τέλος του 2027. Οι διαχειριστές των δικτύων έχουν ήδη συμφωνήσει σε μια σειρά παρεμβάσεων για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας του Κάθετου Διαδρόμου και η κατάργηση των multipliers στον IGB αποτελεί μία από τις σημαντικότερες. Στόχος είναι η μείωση του συνολικού κόστους μεταφοράς, η αύξηση της αξιοποίησης των υφιστάμενων υποδομών και η καθιέρωση της Ελλάδας ως βασικής πύλης εισόδου LNG προς τη Νοτιοανατολική και την Ανατολική Ευρώπη.

Εφόσον η πρόταση εγκριθεί μετά την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης, θα αποτελέσει ένα ακόμη ουσιαστικό βήμα προς την ενίσχυση της εμπορικής λειτουργίας του Κάθετου Διαδρόμου και την αύξηση των διασυνοριακών ροών φυσικού αερίου στην περιοχή.