Δεν ήμουν ποτέ υποστηρικτής των ακροτήτων του Αρχαιολογικού Συμβουλίου που καθαγίαζε κάθε τι το αρχαίο και επιδίωκε να το διατηρήσει άσπιλο και παγωμένο στον χρόνο, σε σημείο που το καθιστούσε αόρατο.

Ομολογώ, όμως, πως προσωπικά βρήκα την ιστορία με τα drones, τα αθλητικά παπούτσια και την Ακρόπολη, όχι βέβηλη όσο αντιπροσωπευτική του απόλυτου κιτς – της παντελούς έλλειψης αισθητικής. Στην θέση της εταιρείας θα είχα ήδη απολύσει όλους τους υπεύθυνους για το σόου για το άκρον άωτο της κακογουστιάς τους.

Στην θέση του Υπουργείου Πολιτισμού  θα απέλυα όλο το Δ.Σ. της Επιτροπής Ολύμπιων Κληροδοτημάτων για το άκρο άωτο της επιπολαιότητας στην λήψη αποφάσεων. Κυριολεκτικά απορώ πως οι παραιτήσεις δεν έχουν ήδη γίνει οικειοθελώς – αλλά στην Ελλάδα βρισκόμαστε, οπότε τώρα θα ζήσουμε τον μύθο της αναρμοδιότητας και της μεταβίβασης ευθυνών.

Όχι πως χρειαζόταν περαιτέρω επιβεβαίωση, αλλά το φιάσκο της εταιρείας και των θεσμών ανέδειξε την φοβερή διορατικότητα της φράσης του Marshall McLulan “The Media is the message”. Την ισχύ της παρατήρησης που έγινε το 1964 την ζούμε ήδη με τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (social media). Πολύ απλά, για να μάθουν οι νεότεροι και να θυμηθούν οι παλαιότεροι, πριν από μισό αιώνα και βάλε, ο McLulan είχε αναγνωρίσει ότι το μέσο που χρησιμοποιείται για την μετάδοση ενός μηνύματος είναι πιο σημαντικό από το ίδιο το μήνυμα. Εικάζω ότι τότε είχε δει την διαφορά ανάμεσα στην εικόνα της τηλεόρασης και  την εκτύπωση του λόγου. Σήμερα, το συνειδητοποιούμε με τις πλατφόρμες που ενθαρρύνουν την άμεση, επιφανειακή, εξαιρετικά σύντομα ενημέρωση και καθορίζουν έτσι συστήματα κοινωνικής συμπεριφοράς—άσχετα προς το τι ακριβώς λένε.

Καλά όλα αυτά, θα πείτε. Και λοιπόν; Ως ένα βαθμό έχετε δίκαιο. Πράγματι «και λοιπόν; Τι έγινε;» Θα υποστήριζα, όμως,  πως αν το καλοσκεφτούμε η συγκεκριμένη ιστορία αναδεικνύει πόσο επικίνδυνη μπορεί να είναι η χρήση της τεχνητής νοημοσύνης—ιδιαίτερα σε περιβάλλον όπου κυριαρχεί ο κατακερματισμός των ευθυνών, η επιπολαιότητα, η αγυρτωσύνη. Διότι δύσκολα θα γίνει πιστευτός ένας πιθανός ισχυρισμός της εταιρείας πως δεν ήταν αυτός ο σκοπός της. Προφανέστατα γνώριζε ακριβώς τι θα συνέβαινε, αλλά φρόντισε να πάρει τις σχετικές άδειες «σπαστά» χωρίς να αποκαλύψει το σχέδιο της διαφημιστικής προβολής στο σύνολο του.

Αν η εκτίμηση αυτή δεν είναι ορθή, πολύ θα χαρούν οι πολίτες να μάθουν ποιος από τους επίσημους φορείς του ελληνικού κράτους γνώριζε την πραγματικότητα και τι έπραξε;

Θα μου πείτε, ξανά, πως τελικά το θέμα είναι η αισθητική και κανένας δεν έπαθε τίποτα από την προβολή του κιτς. Θα αντιτείνω και πάλι πως δεν έχει σημασία το μήνυμα αλλά το μέσο. Χρησιμοποιήθηκε το μέσο της τεχνητής νοημοσύνης και της Αρχαία; Αθήνας για μία διαφήμιση. Το πως αυτό συνέβη είναι που έχει σημασία. Διότι, τούτη την φορά μεν είδαμε αθλητικά είδη, την επόμενη  δε μπορεί να δούμε σκηνές φρίκης από κρεματόρια και την μεθεπόμενη ( γιατί όχι;) ζωντανή διάπραξη δολοφονίας—ζώντος οργανισμού ή χαρακτήρα!

Σε πολιτικούς όρους το γεγονός θα μπορούσε να χαρακτηριστεί ως λαϊκίστικη δημαγωγία. Ο σχεδιασμός (η σύλληψη μάλιστα)  του εγχειρήματος δείχνει πλήρη κατανόηση του γεγονότος ότι το μέσο μεταβάλλει την συμπεριφορά μας – τον τρόπο σκέψης, το «δίδυμο» δράση-αντίδραση, το πως οργανώνουμε την ζωή μας.  Ήταν μία απόπειρα διαμόρφωσης εμπειριών μέσα από την εκμετάλλευση της ίδιας της κουλτούρας που μας χαρακτηρίζει σε επίπεδο έθνους.  Κι αυτό δεν μπορεί να είναι αποδεκτό—τουλάχιστον χωρίς κάποια περίσκεψη.

Διαβάστε επίσης

Ατάραχο το ταραχώδες πολιτικό σκηνικό και το μπούλινγκ της Κωνσταντοπούλου