Η μικρογραφία της πολυτέλειας – Η καρέκλα Fabergé που αναμένεται να κάνει θραύση

Πόσα χρήματα θα έδινε κανείς για μια μικρογραφία… πολύ μικρογραφία, καρέκλας; Με την υπογραφή του Fabergé μπορεί και πάνω από 1 εκατομμύριο δολάρια, είναι η απάντηση. Θραύση αναμένεται δηλαδή, να κάνει αυτός ο μικροσκοπικός θησαυρός στη δημοπρασία του Sotheby’s στις 16 Δεκεμβρίου, η οποία περιλαμβάνει κομψοτεχνήματα από τη συλλογή του «A La Vieille Russie» ενός καταστήματος με αντίκες στη Νέα Υόρκη που ειδικεύεται σε ευρωπαϊκά και αυτοκρατορικά ρωσικά έργα τέχνης, κοσμήματα και διακοσμητικά αντικείμενα.

Πρόκειται για μια μινιατούρα καρέκλας sedan (ή αλλιώς καθίσματος-καρέκλας) φτιαγμένη από πολύχρωμο χρυσό, ροζ σμάλτο, φίλντισι και ορεία κρύσταλλο, και αναπαριστώντας με εξαντλητική λεπτομέρεια, όπως ήταν άλλωστε το χαρακτηριστικό του Fabergé το πραγματικό αντικείμενο.

Δεν ήταν άλλωστε, μόνον τα περίφημα αυγά του οίκου Fabergé που έγιναν διάσημα. Γύρω στις αρχές του 20ού αιώνα, ο Ρώσος κοσμηματοπώλης «εκκόλαψε» επίσης, και άλλα εξαιρετικά αντικείμενα ξεχωριστής έμπνευσης, τα πιο φανταχτερά μεταξύ των οποίων ήταν οι περίτεχνα κατασκευασμένες μικροσκοπικές καρέκλες sedan του.

Λιγότερες από δέκα τέτοιες καρέκλες σώζονται σήμερα, αλλά σπανίως μπορεί να εμφανιστεί μία σε δημοπρασία. Η τελευταία και πιο πολύτιμη μάλιστα, που προσφέρθηκε, ήταν μία έκδοση από χρυσό και σμάλτο guilloché που πουλήθηκε για 1,04 εκατομμύριο δολάρια το 2017 στον οίκο Christie’s.

Τεχνικά εξαιρετική, τέλεια εκτελεσμένη

«Ο καλλιτέχνης διατήρησε όλες τις λεπτομέρειες, χρησιμοποιώντας όποιο υλικό χρειαζόταν, προκειμένου να μιμηθεί με ακρίβεια, ακόμη και τα υφάσματα αυτού του επίπλου», όπως αναφέρει η Έλεν Κάλβερ Σμιθ, επικεφαλής διακοσμητικών τεχνών παγκοσμίως του Sotheby’s. «Είναι τεχνικά εξαιρετική και τέλεια εκτελεσμένη. Δεν θα μπορούσε εύκολα να αναπαραχθεί ακόμη και σήμερα, έστω και με σύγχρονες μεθόδους».

Ένα ιδιαίτερο μέσο «μεταφοράς» ήταν αυτά τα καθίσματα-καρέκλες, που στην Αγγλία παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά το 1634 από τον σερ Σόντερς Ντάνκομπ, και γρήγορα έγιναν δημοφιλείς για την μετακίνηση στην πόλη, καθώς ήταν φθηνότερες από άμαξα ενώ μπορούσαν να περάσουν εύκολα από στενούς δρόμους. Χώρια που ήταν γεμάτοι λάσπη και σκουπίδια.

Έχοντας πάρει το όνομά της από την πόλη Σεντάν στη Γαλλία όπου χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά, η καρέκλα αποτελούνταν από ένα κάθισμα τοποθετημένο μέσα σε μια καμπίνα, που στηριζόταν σε δύο στύλους, τους οποίους και κρατούσαν οι δύο άνδρες μεταφορείς. Ο επιβάτης έμπαινε και έβγαινε από μια πόρτα στο μπροστινό μέρος της καρέκλας.

Η χρήση τους, του επέτρεπε έτσι, να διατηρεί τα παπούτσια του καθαρά ενώ η αποσπώμενη οροφή διευκόλυνε τη χρήση ψηλών, περίτεχνων καπέλων που φορούσαν οι μοντέρνες κυρίες. Έτσι οι καρέκλες αυτές είχαν γίνει απαραίτητες μεταξύ της αριστοκρατίας, τουλάχιστον ως τα μέσα του 19ου αιώνα οπότε όμως, και εξαφανίστηκαν από τους δρόμους.

Η λαμπρή προέλευση

Η συγκεκριμένη μινιατούρα φθάνει στην αγορά με λαμπρή προέλευση, καθώς ο πρώτος καταγεγραμμένος ιδιοκτήτης της ήταν ο Λίοπολντ Ρότσιλντ, του οποίου τα μέλη της οικογένειας ήταν γνωστοί προστάτες του Fabergé. Συγκεκριμένα ο ίδιος είχε αγοράσει το αντικείμενο το 1910 για 146 λίρες (περίπου 22.300 λίρες ή 29.910 δολάρια σήμερα) ως δώρο για τον αδελφό του.

Να σημειωθεί πάντως, ότι το ρεκόρ δημοπρασίας του οίκου Fabergé ανέρχεται στα 30,2 εκατομμύρια δολάρια που καταβλήθηκαν για το «Winter Egg» κατά την πώληση των Christie’s του Λονδίνου το 2025. «Τα αυγά Fabergé μπορεί να εξακολουθούν να είναι τα πιο ελκυστικά, αλλά υπάρχουν μόνο 52 από αυτά», όπως σημειώνει όμως η εκπρόσωπος του οίκου. «Έτσι, οι συλλέκτες αναζητούν και άλλα σημαντικά αντικείμενα, άλλωστε η αγορά για τον Fabergé είναι ώριμη και διεθνής, βασισμένη στις σημαντικότερες συλλογές μουσείων.»

Διαβάστε επίσης:

Τα κτήρια θυμούνται – Οι τόποι μνήμης της γερμανικής κατοχής

Ένας ενδιάμεσος κόσμος – Η κοσμοπολίτικη εμπειρία του Μίλτου Σκούρα

Κλιμτ και Καντίνσκι εν όψει ρεκόρ – Δύο έργα για να γράψουν ιστορία