• Οικονομία

    Moody’s: Επιβεβαίωσε την αξιολόγηση Ba3 της Ελλάδα με σταθερό outlook – Ανάπτυξη 5,3% φέτος, κίνδυνος η πολιτική αβεβαιότητα

    • NewsRoom
    Moody's

    Moody’s


    Η Moody’s επιβεβαίωσε την αξιολόγηση Ba3 με σταθερό το outlook.

    Ο οίκος αξιολόγησης, ο οποίος νωρίτερα ανακοίνωσε πως σκοπεύει να επαναπροσδιορίσει τον τρόπο αξιολογήσεών του υπό τις νέες συνθήκες που διαμορφώνονται, διατήρησε έτσι την Ελλάδα τρεις θέσεις κάτω από την επενδυτική βαθμίδα.

    Όπως αναφέρει η Moody’s, η απόφαση να επιβεβαιωθούν οι αξιολογήσεις Ba3 της Ελλάδας με σταθερές προοπτικές ισορροπεί τις βελτιώσεις στα θεμελιώδη πιστωτικά μεγέθη της Ελλάδας τα τελευταία δύο χρόνια, έναντι των επίμονων προκλήσεων εν μέσω ενός ολοένα και πιο δυσμενούς μακροοικονομικού περιβάλλοντος στην Ευρώπη.

    Ειδικότερα, αναφέρει ο οίκος αξιολόγησης, οι ελληνικές αρχές έχουν σημειώσει πρόοδο στη μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων (NPL) των τραπεζών, γεγονός που τις ελευθερώνει για να δανείσουν και να στηρίξουν την οικονομία. Επιπλέον, η ελληνική οικονομία ανέκαμψε γρήγορα από το οικονομικό σοκ που σχετίζεται με την πανδημία και οι προοπτικές είναι καλές για αύξηση των επενδύσεων υπό το φως των μεγάλων κεφαλαίων της ΕΕ και των άμεσων ξένων επενδύσεων, που υποστηρίζουν την οικονομική ισχύ της Ελλάδας.

    Τούτου λεχθέντος, υπάρχει υψηλός κίνδυνος βαθιάς ύφεσης στη ζώνη του ευρώ, επίμονος πληθωρισμός, πιο παρατεταμένη διακοπή του ενεργειακού εφοδιασμού, αυστηρότερη παγκόσμια ρευστότητα και απόσυρση της στήριξης της νομισματικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ). Η επιβράδυνση της δυναμικής των μεταρρυθμίσεων σε τομείς όπως η δικαιοσύνη, η εκπαίδευση, το επιχειρηματικό περιβάλλον και οι αγορές εργασίας μετά τις επικείμενες εκλογές, θα επιβάρυνε την οικονομία και θα επηρεάσει την αξιολόγηση της Moody’s για τη θεσμική δύναμη και τη διακυβέρνηση της Ελλάδας.

    Επιπλέον, παρόλο που η Moody’s αναμένει ισχυρή ανάπτυξη και ένα φθίνον πρωτογενές έλλειμμα θα οδηγήσει το δημόσιο χρέος να μειώνεται κάτω από το 180% του ΑΕΠ έως το τέλος του 2022, η Ελλάδα θα εξακολουθεί να έχει ένα από τα υψηλότερα χρέη παγκοσμίως μέχρι εκείνο το σημείο και η βιωσιμότητα του χρέους της είναι εξαρτάται από την υποστήριξη από επίσημους πιστωτές. Ως αποτέλεσμα, τυχόν μελλοντικές βελτιώσεις και πλήρης επιστροφή στη χρηματοδότηση της αγοράς εξαρτώνται από τη διατήρηση μιας συνετής δημοσιονομικής στάσης από την κυβέρνηση για τα επόμενα χρόνια.

    Τα ανώτατα όρια χωρών σε τοπικό και ξένο νόμισμα της Ελλάδας παραμένουν αμετάβλητα στο Α3. Για τις χώρες της ζώνης του ευρώ είναι τυπικό χάσμα έξι βαθμίδων μεταξύ του ανώτατου ορίου σε τοπικό νόμισμα και της αξιολόγησης του εκδότη σε τοπικό νόμισμα, καθώς και ένα χάσμα μηδενικής βαθμίδας μεταξύ του ανώτατου ορίου σε τοπικό νόμισμα και του ανώτατου ορίου ξένου νομίσματος, αντανακλώντας τα οφέλη από την ισχυρή κοινή θεσμική ισχύ της ζώνης του ευρώ. νομικό και ρυθμιστικό πλαίσιο, καθώς και υποστήριξη ρευστότητας και άλλους μηχανισμούς διαχείρισης κρίσεων. Αντανακλά επίσης την άποψη της Moody’s για τον de minimis κίνδυνο εξόδου από τη ζώνη του ευρώ.

    Οι ελληνικές αρχές έχουν σημειώσει καλή πρόοδο στη μείωση του δείκτη ΜΕΔ σε μονοψήφιο αριθμό, γεγονός που επιτρέπει στις τράπεζες να στηρίξουν την οικονομία και με την πάροδο του χρόνου θα μειώσει τους κινδύνους για τον ισολογισμό του δημοσίου. Ο δείκτης των ενοποιημένων μη εξυπηρετούμενων δανείων σε όλο το σύστημα της Ελλάδας ήταν 9,5% τον Ιούνιο του 2022 από 21,3% πριν από ένα χρόνο, σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος. Ωστόσο, εξακολουθεί να είναι μακράν το υψηλότερο στη ζώνη του ευρώ.

    Αυτή η εξομάλυνση αντανακλάται ήδη σε ισχυρότερη αύξηση των δανείων, κυρίως προς τις επιχειρήσεις. Οι επιδόσεις του τομέα της καταναλωτικής πίστης παραμένουν χαμηλές. Ταυτόχρονα, η έντονη αύξηση των καταθέσεων οδήγησε σε έναν από τους χαμηλότερους δείκτες δανείων προς καταθέσεις στη ζώνη του ευρώ, ο οποίος βοηθά τη χρηματοδότηση και τη ρευστότητα των τραπεζών.

    Η κεφαλαιοποίηση είναι πάνω από τις ελάχιστες κανονιστικές απαιτήσεις, αλλά μεταξύ των χαμηλότερων στη ζώνη του ευρώ. Η Moody’s αναμένει ότι η κατανάλωση κεφαλαίου που σχετίζεται με τιτλοποιήσεις NPE θα είναι ελάχιστη το 2022-23, καθώς οι περισσότερες συναλλαγές έχουν πραγματοποιηθεί και οι ελληνικές τράπεζες ως επί το πλείστον προεφοδιάστηκαν τυχόν σχετικές ζημίες τα προηγούμενα χρόνια.

    Τα υψηλότερα επιτόκια και η καλή ζήτηση για δάνεια ενισχύουν τις προοπτικές για την κερδοφορία των ελληνικών τραπεζών. Η Moody’s αναμένει ότι οι τράπεζες θα αρχίσουν σταδιακά να πληρώνουν μέτρια μερίσματα στους μετόχους καθώς επιστρέφουν στην κερδοφορία τους, διασφαλίζοντας παράλληλα ότι θα παραμείνουν άνετα πάνω από τις κεφαλαιακές απαιτήσεις.

    Η Ελλάδα έχει ανακάμψει ισχυρά από το σοκ της πανδημίας με αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ 8,4% σε ετήσια βάση το πρώτο εξάμηνο του 2022. Από το δεύτερο τρίμηνο, το πραγματικό ΑΕΠ ήταν 5% πάνω από το επίπεδό του για το τέταρτο τρίμηνο του 2019, πολύ υψηλότερο από το 1,8% για τη ζώνη του ευρώ και 2,3% για την ΕΕ-27.

    Ανάπτυξη και πληθωρισμός

    Η Moody’s προβλέπει αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 5,3% για φέτος, λόγω του πολύ ισχυρού τουρισμού, της εγχώριας κατανάλωσης και των επενδύσεων, αλλά και της βελτίωσης των εξαγωγών αγαθών.

    Για το 2023, η Moody’s προβλέπει απότομη επιβράδυνση της ανάπτυξης στο 1,8%, καθώς ο υψηλός πληθωρισμός θα αποδυναμώσει την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών και η αύξηση των επιτοκίων θα μπορούσε να επηρεάσει τις επενδύσεις.

    Ο εναρμονισμένος δείκτης τιμών καταναλωτή (ΕνΔΤΚ) της Ελλάδας αυξήθηκε κατά 11,2% σε ετήσια βάση τον Αύγουστο, σημειώνοντας ελαφρά επιβράδυνση σε σύγκριση με τον Ιούνιο και τον Ιούλιο, αλλά οι ρυθμοί δομικού πληθωρισμού συνεχίζουν να αυξάνονται, φτάνοντας το 4,2% τον Αύγουστο. Η Moody’s προβλέπει μέσο πληθωρισμό βάσει του ΕνΔΤΚ κοντά στο 9% φέτος και περίπου 4% το 2023.

    Τα επόμενα χρόνια, η οικονομική ανάπτυξη της Ελλάδας θα υποστηριχθεί από επενδύσεις, τόσο μέσω κοινοτικών κεφαλαίων όσο και μέσω ιδιωτικών επενδύσεων. Στο πλαίσιο της διευκόλυνσης ανάκαμψης και ανθεκτικότητας (RRF), η Ελλάδα έχει πρόσβαση σε 30,5 δισεκατομμύρια  (17% του ονομαστικού ΑΕΠ του 2021) διαιρεμένο σε 12,7 δισεκατομμύρια σε δάνεια και 17,8 δισεκατομμύρια σε επιχορηγήσεις. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εκτιμά ότι η Ελλάδα θα δει τα μεγαλύτερα οφέλη όσον αφορά την αύξηση της παραγωγής έως και 3,3% έως το 2026, βάζοντας την Ελλάδα στην κορυφή σε σύγκριση με άλλα κράτη μέλη της ΕΕ.

    Οι εισροές άμεσων ξένων επενδύσεων (ΑΞΕ) βρίσκονται σε επίπεδα ρεκόρ, με αρκετά μεγάλα έργα να βρίσκονται σε εξέλιξη. Σύμφωνα με στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, οι καθαρές εισροές ΑΞΕ έφθασαν τα 5,1 δισ. (2,8% του ΑΕΠ) έναντι 2,9 δισ. (1,8% του ΑΕΠ) το 2020 και 4,5 δισ. (2,5%) το 2019. Για το πρώτο εξάμηνο του το 2022, οι καθαρές εισροές ΑΞΕ έφθασαν τα 4,3 δισεκατομμύρια αυξημένες κατά 60% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του 2021.

    Μαζί με περαιτέρω διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, αυτό θα μπορούσε να ανυψώσει τη μακροπρόθεσμη δυνητική ανάπτυξη πάνω από το 1,2% που προβλέπεται για την περίοδο 2019-2070 στην Έκθεση για τη Γήρανση του 2021.

    Η Ελλάδα αντιμετωπίζει ιδιαίτερα δυσμενή δημογραφικά στοιχεία, με το μερίδιο του πληθυσμού σε ηλικία εργασίας στο σύνολο του πληθυσμού να προβλέπεται να συρρικνωθεί σχεδόν κατά εννέα ποσοστιαίες μονάδες έως το 2050.

    Μια επιβράδυνση της δυναμικής των μεταρρυθμίσεων σε τομείς όπως η δικαιοσύνη, η εκπαίδευση, το επιχειρηματικό περιβάλλον, οι αγορές εργασίας και το χρηματοπιστωτικό σύστημα μετά τις επόμενες εκλογές, που πιθανότατα θα διεξαχθούν στις αρχές του 2023, θα μπορούσε να επιβαρύνει την οικονομία και να επηρεάσει την εκτίμηση της Moody’s για τη θεσμική δύναμη και τη διακυβέρνηση της Ελλάδας.

    Χρέος

    Η ισχυρή ονομαστική ανάπτυξη και η σταδιακή μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος οδήγησαν σε μείωση του δείκτη χρέους στο 193,3% του ΑΕΠ το 2021 από 206,3% το 2020. Η Moody’s προβλέπει περαιτέρω πτώση κάτω από το 180% στα τέλη του τρέχοντος έτους. Ωστόσο, το δημόσιο χρέος παραμένει πολύ υψηλό και η βιωσιμότητα του χρέους εξαρτάται από την υποστήριξη των επίσημων πιστωτών, με μελλοντικές βελτιώσεις και πλήρη επιστροφή στις αγορές να εξαρτώνται από τη διατήρηση μιας συνετής δημοσιονομικής στάσης από τις αρχές για τα επόμενα χρόνια.

    Η τροχιά του δημόσιου χρέους της Ελλάδας είναι σχετικά ανθεκτική σε κραδασμούς, σύμφωνα με τις προβλέψεις του Moody’s. Η ασθενέστερη ανάπτυξη ή η βραδύτερη δημοσιονομική εξυγίανση είναι οι κύριοι κίνδυνοι για την προβλεπόμενη πορεία επιβάρυνσης του χρέους. Επιπλέον, οι ενδεχόμενες υποχρεώσεις που σχετίζονται με χρηματοπιστωτικά ιδρύματα είναι πολύ υψηλές, αλλά η Moody’s βλέπει χαμηλή πιθανότητα αποκρυστάλλωσης στον ισολογισμό της κυβέρνησης στο βασικό του σενάριο.

    Η ευνοϊκή δομή του χρέους της ελληνικής κυβέρνησης, που χαρακτηρίζεται από μακροπρόθεσμο μέσο όρο έως τη λήξη και υψηλό μερίδιο του δημόσιου χρέους προς τους επίσημους πιστωτές με ευνοϊκούς όρους, προστατεύει σε μεγάλο βαθμό την Ελλάδα από την αύξηση των επιτοκίων και υποστηρίζει την προσιτότητα του χρέους. Ένα μεγάλο ταμειακό απόθεμα κοντά στο 18% του ΑΕΠ μετριάζει περαιτέρω τους κινδύνους χρηματοδότησης.

    Κατά την άποψη της Moody’s, η κυβέρνηση παραμένει προσηλωμένη στους στόχους του πρωτογενούς ισοζυγίου της (έλλειμμα 2% του ΑΕΠ το 2022, πλεόνασμα περίπου 1% το 2023) που περιγράφονται στο Πρόγραμμα Σταθερότητας. Η Moody’s αναμένει μέση πρωτογενή πλεονάσματα περίπου 1,5% του ΑΕΠ το 2023-25.

    Ενεργειακές επιδοτήσεις – που ξεκίνησαν ήδη στα τέλη του 2021 – χρηματοδοτούνται σε μεγάλο βαθμό από τα έσοδα του συστήματος εμπορίας εκπομπών, αλλά το κόστος θα μπορούσε να αυξηθεί έως το 2023. Το σύνολο πρόσθετων μέτρων που ανακοινώθηκε πρόσφατα θα χρηματοδοτηθεί μέσω εσόδων υψηλότερα από τον προϋπολογισμό, τα οποία αυξήθηκαν κατά 13,1% σε ετήσια βάση- έτος κατά τους πρώτους οκτώ μήνες του 2022.

    Η ισχυρή άνοδος των εσόδων αντανακλά την οικονομική ανάκαμψη και τον υψηλότερο πληθωρισμό και την αυξημένη αποδοτικότητα των εσόδων.

    Οι συνολικές δαπάνες ήταν περίπου 2 δισεκατομμύρια χαμηλότερες από ό,τι την ίδια περίοδο πέρυσι, καθώς τα μέτρα στήριξης της πανδημίας καταργήθηκαν σταδιακά και το ισοζύγιο του κρατικού προϋπολογισμού έδειξε έλλειμμα 4,1 δισ. πολύ χαμηλότερο από το έλλειμμα 10,5 δισ. τους πρώτους οκτώ μήνες του 2021.

    Παράγοντας αναβάθμισης ή υποβάθμισης

    Η συνέχιση των οικονομικών πολιτικών υπέρ της ανάπτυξης, υπέρ των μεταρρυθμίσεων και η δέσμευση για δημοσιονομική εξυγίανση, ανεξάρτητα από μια πιθανή κυβέρνηση συνασπισμού μετά τις επόμενες γενικές εκλογές, που θα οδηγήσει σε μακροοικονομικούς και δημοσιονομικούς δείκτες που ξεπερνούν τις βασικές προσδοκίες της Moody’s, θα υποστήριζε μια θετική προοπτική.

    Περαιτέρω βελτιώσεις στον τραπεζικό τομέα θα ήταν επίσης πιστωτικές θετικές.

    Αντίθετα, μια παρατεταμένη περίοδος αυξημένης πολιτικής αβεβαιότητας που οδηγεί σε αντιστροφή της πορείας πολιτικής που παρατηρήθηκε τα τελευταία χρόνια, επιβαρύνοντας το επιχειρηματικό κλίμα και τις ΑΞΕ θα ήταν πιστωτικά αρνητική. Ομοίως, μια βαθύτερη από την αναμενόμενη ύφεση στη ζώνη του ευρώ με πιο έντονο αντίκτυπο στην οικονομία της Ελλάδας και στα δημόσια οικονομικά θα μπορούσε επίσης να επηρεάσει τις προοπτικές.

    Μια διαρκής, ουσιώδης επιδείνωση της δημοσιονομικής θέσης της κυβέρνησης σε συνδυασμό με μια απότομη επιδείνωση της υγείας του τραπεζικού τομέα θα πυροδοτούσε μια αρνητική ενέργεια αξιολόγησης.

    Διαβάστε επίσης

    Societe Generale: Ποντάρει σε αναβάθμιση της Ελλάδας από τη Moody’s



    ΣΧΟΛΙΑ