e-ΕΦΚΑ: Τέλος στην ετήσια εκκαθάριση εισφορών από το 2027 για 350.000 ασφαλισμένους

Τέλος στην πολύμηνη αναμονή για την εκκαθάριση των ασφαλιστικών εισφορών επιχειρεί να βάλει από το 2027 ο e-ΕΦΚΑ, ενεργοποιώντας νέο σύστημα για περίπου 350.000 ελεύθερους επαγγελματίες, αυτοαπασχολούμενους και αγρότες που έχουν παράλληλα μισθωτή απασχόληση.

Η βασική αλλαγή είναι ότι η εκκαθάριση των εισφορών θα πραγματοποιείται ανά δίμηνο και όχι μία φορά τον χρόνο, όπως συμβαίνει σήμερα. Με αυτόν τον τρόπο, οι ασφαλισμένοι θα μπορούν να γνωρίζουν πολύ νωρίτερα εάν προκύπτει πρόσθετη οφειλή προς τον Φορέα ή, αντίθετα, πιστωτικό υπόλοιπο.

Το νέο σύστημα φιλοδοξεί να περιορίσει ένα από τα βασικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν σήμερα όσοι έχουν παράλληλη ασφάλιση: τη μεγάλη χρονική απόσταση μεταξύ της καταβολής των εισφορών και της τελικής εκκαθάρισής τους.

Σήμερα ο e-ΕΦΚΑ συγκεντρώνει τα στοιχεία των εισφορών που έχουν καταβληθεί μέσω της μισθωτής εργασίας και τα αντιπαραβάλλει με τις ασφαλιστικές υποχρεώσεις που προκύπτουν από την παράλληλη άσκηση ελεύθερου επαγγέλματος, αυτοαπασχόλησης ή αγροτικής δραστηριότητας. Η διαδικασία γίνεται σε ετήσια βάση, με αποτέλεσμα πιθανές διαφορές να εμφανίζονται αρκετούς μήνες μετά.

Από τις αρχές του 2027, ο ίδιος έλεγχος θα πραγματοποιείται κάθε δύο μήνες, σύμφωνα με τον σχεδιασμό του διοικητή Αλέξανδρου Βαρβέρη. Έτσι, οι χρεωστικές διαφορές δεν θα συσσωρεύονται για μεγάλο χρονικό διάστημα, ενώ θα εντοπίζονται ταχύτερα και τα πιστωτικά υπόλοιπα για όσους έχουν καταβάλει περισσότερες εισφορές από αυτές που τελικά τους αναλογούν.

Πώς θα λειτουργεί η δίμηνη εκκαθάριση

Ο σχεδιασμός προβλέπει ότι ο e-ΕΦΚΑ θα διασταυρώνει σε τακτά χρονικά διαστήματα τις εισφορές που έχουν καταβληθεί μέσω της μισθωτής απασχόλησης με τις υποχρεώσεις του ασφαλισμένου από τη μη μισθωτή δραστηριότητά του.

Ο βασικός κανόνας της παράλληλης ασφάλισης δεν αλλάζει. Για τους ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους που εργάζονται παράλληλα ως μισθωτοί, οι ασφαλιστικές εισφορές που καταβάλλονται μέσω της μισθωτής εργασίας λαμβάνονται υπόψη για την κάλυψη της υποχρέωσής τους ως μη μισθωτών.

Το κατώτατο όριο συνδέεται με τη 2η ασφαλιστική κατηγορία. Από την 1η Ιανουαρίου 2026, οι συνολικές μηνιαίες εισφορές της συγκεκριμένης κατηγορίας για κύρια σύνταξη, υγειονομική περίθαλψη και την εισφορά των 10 ευρώ υπέρ ανεργίας ανέρχονται σε 311,18 ευρώ.

Κατά την εκκαθάριση, ο e-ΕΦΚΑ εξετάζει πόσες εισφορές έχουν ήδη καταβληθεί μέσω της μισθωτής εργασίας. Εάν αυτές επαρκούν για να καλύψουν την προβλεπόμενη ασφαλιστική υποχρέωση, δεν προκύπτει πρόσθετη επιβάρυνση.

Εάν, αντίθετα, οι εισφορές από τη μισθωτή εργασία υπολείπονται του απαιτούμενου ποσού, ο ασφαλισμένος καλείται να καταβάλει τη διαφορά. Για όσους έχουν επιλέξει ασφαλιστική κατηγορία υψηλότερη από τη δεύτερη, η εκκαθάριση πραγματοποιείται με βάση την κατηγορία που έχουν επιλέξει.

Η ουσιαστική διαφορά από το 2027 θα είναι επομένως ο χρόνος του ελέγχου: αντί ο ασφαλισμένος να βλέπει μία συγκεντρωτική εικόνα μία φορά τον χρόνο, θα γνωρίζει ανά δίμηνο εάν έχει προκύψει χρέος ή πιστωτικό υπόλοιπο.

Ποιους αφορά

Η αλλαγή αφορά όσους συνδυάζουν μισθωτή εργασία με μη μισθωτή δραστηριότητα. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται, μεταξύ άλλων, εργαζόμενοι που διατηρούν παράλληλα ατομική επιχείρηση, ασκούν ελεύθερο επάγγελμα ή άλλη αυτοαπασχόληση, καθώς και ασφαλισμένοι που έχουν ταυτόχρονα αγροτική δραστηριότητα.

Με τη συχνότερη εκκαθάριση επιδιώκεται να υπάρχει πιο άμεση εικόνα των πραγματικών ασφαλιστικών υποχρεώσεων. Παράλληλα, περιορίζεται ο κίνδυνος ένας ασφαλισμένος να βρίσκεται ξαφνικά αντιμέτωπος με συσσωρευμένη χρεωστική διαφορά αρκετών μηνών.

Η νέα ψηφιακή εποχή του e-ΕΦΚΑ

Η δίμηνη εκκαθάριση εντάσσεται στον ευρύτερο σχεδιασμό ψηφιακής αναμόρφωσης του e-ΕΦΚΑ και συνδέεται με την ανάπτυξη του νέου Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος του Φορέα.

Στόχος είναι να ενοποιηθούν δεδομένα και λειτουργίες που σήμερα βρίσκονται διάσπαρτα σε διαφορετικά πληροφοριακά συστήματα, αρκετά από τα οποία προέρχονται από τα πρώην ασφαλιστικά Ταμεία.

Η ενοποίηση των δεδομένων αναμένεται να επιτρέψει ταχύτερη άντληση και επεξεργασία πληροφοριών για εισφορές, ασφαλιστικό χρόνο, οφειλές, παροχές και συντάξεις, δημιουργώντας σταδιακά μια ενιαία ψηφιακή ασφαλιστική εικόνα για κάθε ασφαλισμένο. Ιδιαίτερη σημασία έχει η αλλαγή στις περιπτώσεις παράλληλης και διαδοχικής ασφάλισης, όπου σήμερα απαιτείται η συγκέντρωση στοιχείων από διαφορετικές πηγές.

Παράλληλα, προβλέπεται περαιτέρω αυτοματοποίηση των διασταυρώσεων και των διαδικασιών που αφορούν τις Αναλυτικές Περιοδικές Δηλώσεις, ώστε τα στοιχεία της μισθωτής εργασίας να είναι διαθέσιμα ταχύτερα.

Διαβάστε επίσης

Σύνταξη με χρέη στον e-ΕΦΚΑ: Γιατί οι οφειλέτες γυρίζουν την πλάτη στη ρύθμιση

Εργαζόμενοι συνταξιούχοι: Υποχρεωτικές οι εισφορές – Πότε γίνεται παρακράτηση από τη σύνταξη

Ταμεία Επαγγελματικής Ασφάλισης: Πώς χτίζετε μια δεύτερη σύνταξη – 25 ερωτήσεις και απαντήσεις για εισφορές, φόρους και παροχές