Άκουσαν οι δικαιούχοι «χιλιάρικο» και χάρηκαν, αλλά δεν είναι ακριβώς χιλιάρικο.

Ίσως να μην το άκουσαν καθόλου επειδή τους έχουν κόψει το ρεύμα ή δεν έχουν λεφτά για ίντερνετ. Δεν είναι αστειάκια αυτά, είναι μια πραγματικότητα που αφορά χιλιάδες άτομα που ζουν με αδιανόητα χαμηλό εισόδημα. Με λιγότερα από 500 ευρώ το μήνα, για τετραμελή οικογένεια. Θα τους κάνει τα ψώνια η Δόμνα Μιχαηλίδου, κρέας, ψωμί, λαχανικά, όλα τα απαραίτητα. Το περίφημο χιλιάρικο, που δεν είναι ακριβώς χιλιάρικο, μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε συμβεβλημένα καταστήματα. Πρόκειται για το επίδομα που ανακοίνωσε η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, ένα επίδομα με κωδικό όνομα «επισιτιστική βοήθεια».

Επιστρέψαμε λοιπόν 80 χρόνια πίσω, τότε που το κράτος και οι φιλόπτωχοι μοίραζαν γάλα σκόνη στα σχολεία και συσσίτια σε τενεκεδάκια. Είμαστε άραγε αχάριστοι απέναντι στην κυβέρνηση που βοηθά τους αναξιοπαθούντες δίνοντας ένα εξτραδάκι κάθε μήνα, και τώρα πριν από τα Χριστούγεννα θα δώσει και αναδρομικά; Ας αναφέρουμε όμως τους αριθμούς για να είναι σαφές ότι μιλάμε για πείνα ανάλογη της μεταπολεμικής Ελλάδας.

Οι περίπου 190.000 δικαιούχοι του χιλιάρικου είναι ήδη ενταγμένοι στο Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα, το προνοιακό πρόγραμμα για νοικοκυριά με εξαιρετικά χαμηλό εισόδημα και μικρή ακίνητη περιουσία. Το κράτος ορίζει ένα ελάχιστο ποσό διαβίωσης ανάλογα με τη σύνθεση του νοικοκυριού και συμπληρώνει τη διαφορά, εφόσον πληρούνται τα προβλεπόμενα κριτήρια.

Για έναν άνθρωπο που ζει μόνος του, το εγγυημένο ποσό είναι 216 ευρώ τον μήνα. Για δύο ενήλικες ανέρχεται σε 324 ευρώ, ενώ για γονείς με δυο παιδιά, φτάνει τα 432 ευρώ. Δηλαδή το κράτος λέει ότι η τετραμελής οικογένεια χρειάζεται 432 ευρώ τον μήνα για να επιβιώσει. Αν βγάζει 300 το μήνα, θα τσοντάρει τα υπόλοιπα 132, αρκεί να μην έχει κληρονομήσει το σπίτι του παππού στο χωριό που είναι ένδειξη πλούτου.

Αυτοί είναι οι άνθρωποι στους οποίους απευθύνεται το επίδομα. Δεν μιλάμε για χαμηλόμισθους με 800 ή 900 ευρώ, ούτε για συνταξιούχους που δυσκολεύονται να τα βγάλουν πέρα. Μιλάμε για νοικοκυριά που ζουν σε ακραία φτώχεια και σίγουρα το voucher που χαρίζει η Δόμνα Μιχαηλίδου είναι ευπρόσδεκτο.

Το ακριβές ύψος ανά δικαιούχο δεν έχει ακόμη εξειδικευθεί με πίνακα. Το πρόγραμμα χρηματοδοτείται με 400 εκατομμύρια ευρώ από ευρωπαϊκούς πόρους για την επόμενη διετία. Ιδού λοιπόν το έργο της κυβέρνησης, ιδού η φροντίδα για τους φτωχούς. Θα πουν οι νεοδημοκράτες ότι η επισιτιστική βοήθεια δεν αποτελεί έκτακτη χριστουγεννιάτικη παροχή, αλλά σύστημα στήριξης. Πειράζει που αντί να χαιρόμαστε, πονάει η ψυχή μας επειδή τόσος πολύς κόσμος δεν έχει να φάει, κυριολεκτικά;

Τι θα θέλαμε δηλαδή; Θα θέλαμε μέτρα που να δίνουν στους ανθρώπους τη δυνατότητα να ξεφύγουν από τη φτώχεια, όχι να οργανώνουν τη διαχείρισή της. Αξιοπρεπείς μισθούς, σταθερή εργασία με δικαιώματα, συλλογικές συμβάσεις. Θα θέλαμε προσιτή στέγη, δημόσια υγεία και παιδεία, παιδικούς σταθμούς που να μην κοστίζουν μια περιουσία. Πολιτικές που δεν αφήνουν μια οικογένεια να εξαρτάται από το αν θα εγκριθεί το επόμενο επίδομα ή αν θα βρει το συμβεβλημένο κατάστημα για να αγοράσει τα τρόφιμά της. Αχ, και μην πει κανείς ότι «όλοι αυτοί οι πλεμπαίοι είναι τεμπέληδες» ή άλλα τέτοια αντιδραστικά. Γιατί τα ακούμε κι αυτά, «δεν θέλουν να δουλέψουν».

Να ευχαριστήσουμε λοιπόν την κυρία υπουργό για τις φακές, για τα μπισκότα και όλα τα καλούδια που θα μπουν στα σπίτια των δικαιούχων. Αλλά να είμαστε σαφείς. Τα σοβαρά μέτρα δεν περιορίζονται στο να κρατούν τους ανθρώπους λίγο πάνω από το όριο της εξαθλίωσης. Ούτε να τους κατατάσσουν σε μια μόνιμη τάξη φτωχών, που θα επιβιώνει εσαεί με κουπόνια. Η βοήθεια σε όποιον πεινάει είναι αυτονόητη υποχρέωση του κράτους. Αλλά το ζητούμενο είναι να μη χρειάζεται το επόμενο voucher για να φάει. Να μπορεί να ζει από τη δουλειά του, να έχει σπίτι, να μεγαλώνει τα παιδιά του, τα γατιά του, χωρίς να μετράει τα κέρματα. Αυτό θα ήταν πραγματική κοινωνική πολιτική. Όχι η διαχείριση της φτώχειας με χιλιάρικα που δεν είναι καν ολόκληρα χιλιάρικα.