Τρεις απειλές «βλέπουν» τα στελέχη του χρηματοπιστωτικού τομέα και του υπουργείου Οικονομικών στην απόφαση του Αρείου Πάγου, που αποφάσισε χθες ότι ο τόκος στα δάνεια του νόμου Κατσέλη θα υπολογίζεται στην μηνιαία δόση και όχι στο σύνολο της οφειλής: αυστηρότερα κριτήρια για τα στεγαστικά, επιπτώσεις 1,1 δις ευρώ στις τιτλοποιήσεις του «Ηρακλή», κίνδυνος για την κουλτούρα πληρωμών.

Και ακόμα εκφράζουν τον φόβο ότι θα ανοίξει νέος γύρος προσφυγών στη δικαιοσύνη για τα δάνεια που έχουν ρυθμιστεί διμερώς ή μέσω του εξωδικαστικού.

1

Την ίδια ώρα χιλιάδες νοικοκυριά που κατάφεραν να διασώσουν το σπίτι τους με την ένταξη τους στο νόμο Κατσέλη, πήραν μεγάλη ανάσα χθες και θα εξυπηρετούν το δάνειο τους πληρώνοντας σημαντικά χαμηλότερη δόση.

Αναδρομική ισχύ ή όχι

Προς το παρόν τράπεζες, servicers,  υπουργείο Οικονομικών, όπως και ο επόπτης  περιμένουν να διαβάσουν την απόφαση σημειώνοντας πως το σημείο κλειδί είναι η αναδρομικότητα ή μη της απόφασης, καθώς θα καθορίσει και το εύρος των επιπτώσεων.

Αν έχει αναδρομική ισχύ ο επανυπολογισμός των τόκων θα γίνει από την ημέρα υπαγωγής του δανείου  στις προστατευτικές διατάξεις του νόμου Κατσέλη, σε διαφορετική περίπτωση  θα ισχύει από την ημέρα που θα δημοσιευθεί η απόφαση του ΑΠ.

Εκτιμάται ότι στον ν. Κατσέλη (3860/2010) είχαν ενταχθεί περί τις 300.000 δανειολήπτες και το ύψος των δανείων υπερβαίνει τους τα 12 δις ευρώ. Ωστόσο με τη δημοσίευση της απόφασης θα καταστεί σαφές, πόσους δανειολήπτες καλύπτει η χθεσινή απόφαση των Αρεοπαγιτών και οι οποίοι θα εξυπηρετούν τα δάνεια τους καταβάλλοντας  σημαντικά  χαμηλότερα ποσά για τόκο.

Υπολογισμός τόκου στη δόση

Χθες οι δικαστές της Ολομέλειας του ΑΠ γνωμοδότησαν για το άρθρο 9, παράγραφος 2 του Ν. 3869/2010, το οποίο ρυθμίζει το καθεστώς προστασίας της κύριας κατοικίας και τον τρόπο αποπληρωμής των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων.

Ο  υπολογισμός του τόκου στην μηνιαία δόση μειώνει σημαντικά το κόστος εξυπηρέτησης του δανείου.

Για παράδειγμα σε δάνειο 100.000 ευρώ (άληκτο κεφάλαιο), με επιτόκιο 3% και διάρκεια 20 χρόνια (240 μήνες) η μηνιαία δόση είναι  560,6 ευρώ.

Αν ο τόκος εφαρμοστεί στην μηνιαία  δόση του το ποσό εξυπηρέτησης μειώνεται  στα 429,1 ευρώ (100.000 ευρώ / 240 μήνες= 416,6 ευρώ Χ3%= 429,1 ευρω).

Αυτό σημαίνει ότι ο δανειολήπτης, σύμφωνα με την απόφαση του ΑΠ  θα πληρώνει 131,5 ευρώ λιγότερα το μηνα, ή 1.578 ευρώ το χρόνο. Μάλιστα ο τόκος είναι μόλις  12,5 ευρώ το μήνα ή συνολικά 150 ευρώ το χρόνο.

Οι κίνδυνοι

Στελέχη της αγοράς εκτιμούν ότι η απόφαση των Αρεοπαγιτών θα φέρει επαναπροσδιορισμό τον τρόπο χορήγησης των δανείων και θα διευρύνει τις ανισότητες μεταξύ των δανειοληπτών.

1η επίπτωση: Αυστηρότερα κριτήρια για την χορήγηση στεγαστικού δανείου και ακριβότερη τιμολόγηση, καθώς μεγαλώνει το ρίσκο να δηλώσει κάποιος ευάλωτος και να ζητήσει ανάλογη αντιμετώπιση μ΄αυτή που ισχύει για τον νόμο Κατσέλη. Πρόσβαση στον δανεισμό θα έχουν κυρίως δανειολήπτες με «μεγάλο» πορτοφόλι και σταθερό εισόδημα. Να σημειωθεί ότι οι χορηγήσεις στεγαστικής πίστης βρίσκονται σε καθεστώς πίεσης την τελευταία 10ετία και μόλις τον περασμένο Δεκέμβριο είδαν θετικό πρόσημο στον ρυθμό ανάπτυξης, με τις νέες χορηγήσεις να υπερβαίνουν τις αποπληρωμές.

2η επίπτωση: Στο 1,1 δισ. ευρώ υπολογίζεται η επίπτωση από την απόφαση του ΑΠ στα  business plans των τιτλοποιήσεων, καθώς οι τίτλοι ανώτερης εξασφάλισης (senior notes) έχουν  την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου. Που σημαίνει αν καταπέσουν οι εγγυήσεις τον λογαριασμό θα τον πληρώσουν οι φορολογούμενοι.

Παράλληλα η επίπτωση για τις τράπεζες είναι ύψους 130 εκατ ευρώ. Να σημειωθεί ότι τα ποσά αυτά θα επικαιροποιηθούν καθώς ο υπολογισμός των επιπτώσεων αφορούσε  μέχρι και το τέλος  του 2024.

3η επίπτωση: Η απόφαση καθιστά στην πράξη τα δάνεια του νόμου Κατσέλη άτοκα. Αυτό μπορεί πλήξει την κουλτούρα πληρωμών, καθώς δανειολήπτες  που έχουν ενταχθεί στον εξωδικαστικό μηχανισμό ή έχουν προχωρήσει  διμερείς ρυθμίσεις ενδεχομένως να προσφύγουν δικαστικά και να ζητήσουν για λόγους ισότιμης μεταχείρισης την αντίστοιχη μέθοδο υπολογισμού των τόκων. Ο μεγάλος φόβος για τράπεζες και servicers,  είναι ότι θα τρωθεί η  κουλτούρα πληρωμών και τα συναλλακτικά ήθη, με ανοιχτό το ενδεχόμενο και για  συστημικές παρενέργειες.

Διαβάστε επίσης

Υπέρ των δανειοληπτών του νόμου Κατσέλη η απόφαση του Αρείου Πάγου – Στη μηνιαία δόση ο υπολογισμός των τόκων

Εισήγηση – σταθμός στον Άρειο Πάγο για τα κόκκινα δάνεια: Ανατοκισμός στη μηναία δόση, όχι στο κεφάλαιο

Τι συμβαίνει σήμερα με τους δανειολήπτες του Νόμου Κατσέλη;