ΕΚΤ: Νέα αύξηση των επιτοκίων στο 2,5% λόγω ράλι στην ενέργεια – Πρόβλεψη για υψηλότερο πληθωρισμό

Σε νέα αύξηση του βασικού επιτοκίου αποδοχής καταθέσεων κατά 25 μονάδες βάσης, στο 2,5%, προχώρησε σήμερα η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), καθώς η συνεχιζόμενη ένταση στη σύγκρουση ΗΠΑ και Ιράν και η εκτίναξη των τιμών ενέργειας, ενισχύουν τις πληθωριστικές πιέσεις στην Ευρώπη.

Μάλιστα, πρόκειται για τη δεύτερη αύξηση μέσα στο 2026, μετά την αντίστοιχη κίνηση του Ιουνίου, κάτι που φέρνει επιχειρήσεις και νοικοκυριά αντιμέτωπα με ακριβότερη ενέργεια, επίμονο πληθωρισμό και αυξανόμενο κόστος δανεισμού.

Μία τέτοια εξέλιξη έχει προεξοφληθεί από την αγορά, όπως φαίνεται από την πορεία του euribor – τριών μηνών και ενός μήνα – με βάση το οποίο υπολογίζεται η δόση για τα δάνεια κυμαινόμενου επιτοκίου.

Το Euribor τριών μηνών διαμορφωνόταν στα μέσα της εβδομάδας στο 2,65% από 2,46% στις αρχές Αυγούστου και 2,31% στις αρχές Ιουλίου. Μικρότερη ήταν η προσαρμογή του Euribor ενός μήνα, το οποίο αυξήθηκε στο 2,30% από 2,24% και 2,20%, αντίστοιχα.

Στο επίκεντρο η Μέση Ανατολή

Το σήμα για νέα αύξηση των επιτοκίων είχε δώσει, όπως και τον περασμένο Ιούνιο, το μέλος του Εκτελεστικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, Ιζαμπέλ Σνάμπελ (Isabel Schnabel).

Η ίδια προειδοποίησε ότι ο πληθωρισμός ενδέχεται να παραμείνει πάνω από τον στόχο του 2% για μεγάλο χρονικό διάστημα, εξαιτίας της επίδρασης που έχουν οι εξελίξεις στη Μέση Ανατολή στις τιμές της ενέργειας, αλλά και λόγω της καλύτερης από τις αρχικές εκτιμήσεις πορείας της οικονομίας.

Υπενθυμίζεται ότι τα τελευταία στοιχεία της Eurostat έδειξαν ότι ο πληθωρισμός στην Ευρωζώνη αυξήθηκε στο 3,3% τον Αύγουστο, από 2,9% τον Ιούλιο.

Αντίθετα, ο δομικός πληθωρισμός, που δεν περιλαμβάνει ενέργεια και τρόφιμα, υποχώρησε ελαφρά στο 2,4% από 2,5%.

Στην ΕΚΤ επικράτησε η εκτίμηση ότι η αύξηση του κόστους ενέργειας μπορεί σταδιακά να περάσει και σε άλλες κατηγορίες προϊόντων και υπηρεσιών, χωρίς την παρέμβαση μέσω της νομισματικής πολιτικής.

Σημειώνεται ότι το Brent ξεπέρασε τα 101 δολάρια το βαρέλι για πρώτη φορά από τον Ιούλιο, καθώς η κλιμάκωση των επιθέσεων στη Μέση Ανατολή ενίσχυσε τις ανησυχίες για περαιτέρω διαταραχές στις ροές ενέργειας από την πλούσια σε πετρέλαιο περιοχή.

Προς νέα αύξηση τον Δεκέμβριο

Την ίδια στιγμή, οι αγορές προεξοφλούν και τρίτη αύξηση τον Δεκέμβριο.

Να σημειωθεί ότι η ΕΚΤ ήταν η πρώτη από τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες που αύξησε τα επιτόκια, λόγω του πολέμου στο Ιράν, αλλά είναι πιθανό να την ακολουθήσει η αμερικανική κεντρική τράπεζα (Fed).

Ο πρόεδρός της, Κέβιν Γουόρς (Kevin Warsh), δήλωσε ότι ο πληθωρισμός στις ΗΠΑ – που έτρεχε με ετήσιο ρυθμό 3,4% τον Ιούλιο – είναι υψηλός και αν δεν μειωθεί θα «έχουμε δουλειά να κάνουμε», αφήνοντας να εννοηθεί ότι θα αυξηθούν τα επιτόκια. Το βασικό επιτόκιο της Fed είναι μεγαλύτερο από της ΕΚΤ και διαμορφώνεται στο εύρος 3,50% έως 3,75%.

Τα βλέμματα τώρα επικεντρώνονται στην ομιλία της προέδρου της ΕΚΤ, Κριστίν Λαγκάρντ (Christine Lagarde), η οποία αναμένεται να εξηγήσει τους λόγους πίσω από τη νέα αύξηση των επιτοκίων.

Η ανακοίνωση της ΕΚΤ

Το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε σήμερα να αυξήσει τα τρία βασικά επιτόκια της ΕΚΤ κατά 25 μονάδες βάσης. Η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή εξακολουθεί να δημιουργεί πιέσεις στον πληθωρισμό, ο οποίος αναμένεται να παραμείνει πολύ πάνω από τον στόχο για παρατεταμένη χρονική περίοδο.

Η απόφαση που λήφθηκε σήμερα υπογραμμίζει τη δέσμευση του Διοικητικού Συμβουλίου να καθορίζει τη νομισματική πολιτική με σκοπό να διασφαλίζει ότι ο πληθωρισμός σταθεροποιείται στον στόχο του 2% μεσοπρόθεσμα.

Σύμφωνα με το βασικό σενάριο των νέων προβολών των εμπειρογνωμόνων της ΕΚΤ, ο γενικός πληθωρισμός αναμένεται να διαμορφωθεί κατά μέσο όρο σε 3,0% το 2026, 2,5% το 2027 και 2,1% το 2028.

Σε ό,τι αφορά τον πληθωρισμό χωρίς την ενέργεια και τα είδη διατροφής, το βασικό σενάριο προβλέπει ότι θα διαμορφωθεί σε 2,5% το 2026, 2,6% το 2027 και 2,3% το 2028.

Σε σύγκριση με τον Ιούνιο, η προβολή του βασικού σεναρίου για τον πληθωρισμό παραμένει αμετάβλητη για το 2026, ενώ έχει αναθεωρηθεί προς τα πάνω για το 2027 και το 2028.

Η προβολή του βασικού σεναρίου για τον ρυθμό οικονομικής ανάπτυξης είναι 0.9% για το 2026, 1,4% για το 2027 και 1,5% για το 2028.

Πρόκειται για μια αναθεώρηση προς τα πάνω τόσο για το 2026 όσο και για το 2027, η οποία αντανακλά κυρίως την υψηλότερη από ό,τι αναμενόταν ανθεκτικότητα της οικονομίας της ζώνης του ευρώ. 

Οι προοπτικές εξακολουθούν να χαρακτηρίζονται από υψηλή αβεβαιότητα και συγκεκριμένα οι κίνδυνοι είναι ανοδικοί για τον πληθωρισμό και καθοδικοί για την οικονομική ανάπτυξη.

Σε ό,τι αφορά τη διαταραχή της ενέργειας, τα επικαιροποιημένα σενάρια που κατάρτισαν οι εμπειρογνώμονες αποτυπώνουν το ευρύ φάσμα αποτελεσμάτων σε σχέση με το πώς θα μπορούσε να εξελιχθεί ο ρυθμός ανάπτυξης και ο πληθωρισμός βάσει διαφορετικών υποθέσεων για την ένταση και τη διάρκεια της εν λόγω διαταραχής, καθώς και με τις έμμεσες και δευτερογενείς επιδράσεις της. 

Με τη σημερινή του απόφαση, το Διοικητικό Συμβούλιο εξακολουθεί να είναι σε θέση να αντιμετωπίσει την αβεβαιότητα που έχει προκαλέσει η σύγκρουση. Θα ακολουθήσει μια προσέγγιση βασιζόμενη στα εκάστοτε διαθέσιμα στοιχεία και θα λαμβάνει αποφάσεις από συνεδρίαση σε συνεδρίαση για τον καθορισμό της κατάλληλης κατεύθυνσης της νομισματικής πολιτικής.

Συγκεκριμένα, οι αποφάσεις του Διοικητικού Συμβουλίου όσον αφορά τα επιτόκια θα βασίζονται στην αξιολόγησή του για τις προοπτικές του πληθωρισμού και τους κινδύνους που τις περιβάλλουν, υπό το πρίσμα των εισερχόμενων οικονομικών και χρηματοπιστωτικών στοιχείων, καθώς και για τη δυναμική του υποκείμενου πληθωρισμού και την ένταση με την οποία μεταδίδεται η νομισματική πολιτική.

Το Διοικητικό Συμβούλιο δεν δεσμεύεται εκ των προτέρων για συγκεκριμένη πορεία των επιτοκίων.

Βασικά επιτόκια της ΕΚΤ

Το Διοικητικό Συμβούλιο αποφάσισε να αυξήσει τα τρία βασικά επιτόκια της ΕΚΤ κατά 25 μονάδες βάσης. Κατά συνέπεια, τα επιτόκια της διευκόλυνσης αποδοχής καταθέσεων, των πράξεων κύριας αναχρηματοδότησης και της διευκόλυνσης οριακής χρηματοδότησης θα αυξηθούν σε 2,50%, 2,65% και 2,90% αντιστοίχως, με ισχύ από τις 16 Σεπτεμβρίου 2026.

Πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού (APP) και έκτακτο πρόγραμμα αγοράς στοιχείων ενεργητικού λόγω πανδημίας (PEPP)

Τα χαρτοφυλάκια APP και PEPP μειώνονται με μετρημένο και προβλέψιμο ρυθμό, καθώς το Ευρωσύστημα δεν επανεπενδύει πλέον τα ποσά από την εξόφληση τίτλων κατά τη λήξη τους.

Το Διοικητικό Συμβούλιο είναι έτοιμο να προσαρμόσει όλα τα μέσα που έχει στη διάθεσή του εντός των ορίων της εντολής που του έχει ανατεθεί, προκειμένου να διασφαλίσει ότι ο πληθωρισμός θα σταθεροποιηθεί στον στόχο του 2% μεσοπρόθεσμα και να διαφυλάξει την ομαλή λειτουργία του μηχανισμού μετάδοσης της νομισματικής πολιτικής.

Επιπλέον, το μέσο για την προστασία της μετάδοσης (Transmission Protection Instrument – TPI) είναι διαθέσιμο για να αντισταθμίζει ανεπιθύμητες, άτακτες εξελίξεις στην αγορά που θέτουν σοβαρή απειλή για τη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής σε όλες τις χώρες της ζώνης του ευρώ, επιτρέποντας έτσι στο Διοικητικό Συμβούλιο να εκπληρώνει πιο αποτελεσματικά την αποστολή του για σταθερότητα των τιμών.

Διαβάστε επίσης: 

Bloomberg: Η Ελλάδα στο ραντάρ των υπερπλούσιων Βρετανών – Αλλάζει ο χάρτης του ευρωπαϊκού πλούτου

Ρεκόρ εσόδων άνω των 40 δισ. ευρώ για το ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο

Χρυσός: Πάνω από τα 4.400 δολάρια εν αναμονή των στοιχείων για τον πληθωρισμό στις ΗΠΑ