Η σύγχρονη ελληνική αρχιτεκτονική μέσα από τους δημιουργούς και τα έργα που ξεχωρίζουμε το 2026. Οι ιδέες, οι διακρίσεις και οι σχεδιαστικές επιλογές που διευρύνουν τις δυνατότητες του χώρου και διαμορφώνουν την καθημερινότητά μας.
Ο αρχιτέκτονας σχεδιάζει για μια ζωή που διαρκώς εξελίσσεται. Οι ανάγκες αλλάζουν, οι συνήθειες μετατοπίζονται, τα κτήρια περνούν σε άλλους ανθρώπους και άλλες χρήσεις. Κάθε μελέτη καλείται να υπηρετήσει το παρόν αφήνοντας περιθώριο για αυτή τη συνέχεια. Στην ευφυΐα μιας κάτοψης, στη φροντίδα της κατασκευής και στον τρόπο που ένα έργο βρίσκει τη θέση του στον τόπο, διακρίνεται η ποιότητα αυτής της πρόβλεψης.
Εκεί στρέφεται το ενδιαφέρον του φετινού Mononews Architecture Top 20.
Στα είκοσι γραφεία που επιλέγουμε, η αρχιτεκτονική δημιουργία συναντά ορισμένα από τα πιο απαιτητικά ζητήματα της εποχής: την αξιοποίηση του υπάρχοντος κτηριακού πλούτου, τη σχέση της τουριστικής ανάπτυξης με το τοπίο, τις μεταβαλλόμενες ανάγκες κατοικίας και εργασίας. Η περιβαλλοντική ευθύνη αποκτά περιεχόμενο μέσα από τον προσανατολισμό, τη διαχείριση των υλικών και την προσαρμογή στο κλίμα. Αντίστοιχα, η διατήρηση της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς απαιτεί κρίση για το πώς ένα υφιστάμενο κτήριο μπορεί να ανταποκριθεί σε νέες ανάγκες διατηρώντας τον χαρακτήρα του.
Οι απαντήσεις φέρουν ξεκάθαρα την προσωπικότητα των δημιουργών τους. Ορισμένες στηρίζονται σε δεκαετίες εμπειρίας και στη γνώση σύνθετων κατασκευών. Άλλες προκύπτουν από τον πειραματισμό, την επανεξέταση μιας οικείας τυπολογίας ή τη στενή συνεργασία με τους τεχνίτες και τους κατοίκους ενός τόπου. Οι διεθνείς συνεργασίες και οι πρόσφατες διακρίσεις συμπληρώνουν την εικόνα μιας αρχιτεκτονικής σκηνής που αξίζει να παρακολουθούμε για το έργο της και τις νέες κατευθύνσεις που προτείνει.
Η επιλογή μας συνεκτιμά τη διαδρομή κάθε γραφείου, τη σχεδιαστική του συμβολή και τη βαρύτητα των έργων του. Μέσα από αυτά αναζητούμε τις ιδέες που διευρύνουν τις δυνατότητες της αρχιτεκτονικής και δίνουν βάσιμους λόγους να περιμένουμε περισσότερα από αυτήν. Γιατί όσα σήμερα συζητούνται στα σχέδια, στις μελέτες και στα εργοτάξια θα γίνουν αύριο το πλαίσιο της καθημερινότητάς μας.
AETER Architects
Χάρρυ Μπουγαδέλλης
Η επαναλειτουργία του πρώην Hilton ως Conrad Athens The Ilisian, τον Απρίλιο του 2026, επανέφερε στην καθημερινότητα της Αθήνας ένα κτήριο στενά συνδεδεμένο με τη μεταπολεμική της ιστορία. Η AETER Architects ανέλαβε την αρχιτεκτονική μελέτη και τον συνολικό συντονισμό της μετατροπής σε συγκρότημα ξενοδοχείου, κατοικιών, εστίασης και ευεξίας. Το ζητούμενο ήταν η προσαρμογή ενός αναγνωρίσιμου αθηναϊκού κτηρίου σε ένα εκτενέστερο πρόγραμμα χρήσεων.
Η AETER αποτελεί εξέλιξη του γραφείου που ίδρυσε το 1984 ο Χάρρυ Μπουγαδέλλης. Περισσότερα από σαράντα χρόνια δραστηριότητας σε νοσοκομεία, αθλητικές εγκαταστάσεις, γραφεία και τουριστικά συγκροτήματα έχουν διαμορφώσει εμπειρία σε αναθέσεις με πολλούς μελετητές και σύνθετες υποδομές. Ο ρόλος της ως επικεφαλής αρχιτεκτονικού γραφείου στο Four Seasons Astir Palace Hotel Athens και η συμμετοχή στην ανάπλαση της Astir Marina ανήκουν σε αυτή τη διαδρομή μεγάλων επενδύσεων και διεθνών συνεργασιών.
Στο Conrad των 278 δωματίων και σουιτών, η αλλαγή έπρεπε να συμβαδίσει με τη διατήρηση των στοιχείων που κάνουν το κτήριο αναγνωρίσιμο. Οι μαρμάρινες συνθέσεις του Γιάννη Μόραλη παραμένουν στις όψεις, ενώ οι εσωτερικές διαρρυθμίσεις προσαρμόζονται στις νέες απαιτήσεις διαμονής και εξυπηρέτησης. Η προσθήκη ιδιωτικών κατοικιών στο συγκρότημα εισάγει διαφορετικές ανάγκες πρόσβασης και ιδιωτικότητας. Τους εσωτερικούς χώρους του ξενοδοχείου υπογράφει η AvroKO, με εικαστική επιμέλεια του Mare Studio. Έπιπλα του οίκου Σαρίδη και κεραμικά της Ελένης Βερναδάκη συνδέουν τη νέα διαμόρφωση με την ιστορία του ελληνικού σχεδιασμού, μαζί με διατηρημένα στοιχεία και νέες παραγγελίες.
Στις δύο μαρμάρινες επιφάνειες του Μόραλη, συνολικής έκτασης 620 τ.μ., ο φωτισμός της Ελευθερίας Ντεκώ αναδεικνύει τη σύνθεση τη νύχτα. Η όψη διατηρεί έτσι τη θέση της στη διαδρομή κατά μήκος της Βασιλίσσης Σοφίας.
Το Athenian Lounge και το Onuki περιλαμβάνονται στην τελική επιλογή των AHEAD Europe 2026, στις κατηγορίες Bar, Club or Lounge και Restaurant αντίστοιχα. Η AETER αναφέρεται στους συντελεστές και των δύο, με εσωτερικό σχεδιασμό από την AvroKO για το πρώτο και τους Yabu Pushelberg για το δεύτερο. Πρόκειται για υποψηφιότητες, με ανακοίνωση των νικητών στις 26 Νοεμβρίου.
Παράλληλα, η AETER συνεργάζεται με την Aedas για τον Mixed-Use Tower στο Ελληνικό, έναν υπό σχεδιασμό πύργο 150 μέτρων με ξενοδοχείο, κατοικίες και γραφεία. Η Aedas έχει την επικεφαλής αρχιτεκτονική μελέτη και η AETER τον ρόλο του τοπικού αρχιτέκτονα. Η συνύπαρξη πολλών χρήσεων αποτελεί κοινή απαίτηση των δύο αναθέσεων, με το Ilisian να προσθέτει τη διαχείριση ενός ιστορικού κελύφους.
Η επιστροφή του ξενοδοχείου στις 23 Απριλίου 2026 συνέπεσε με την επέτειο των εγκαινίων του, εξήντα τρία χρόνια νωρίτερα. Το Hilton είχε γίνει τόσο σταθερό σημείο προσανατολισμού ώστε το όνομά του πέρασε στην καθημερινή ονομασία της γειτονιάς. Σήμερα, η μετατροπή προσθέτει και μόνιμους κατοίκους στην ιστορία του. Η αρχιτεκτονική ευθύνη της AETER αφορά τη συνύπαρξή τους με τους επισκέπτες, τα εστιατόρια και τις εκδηλώσεις, μέσα σε ένα κτήριο που εξακολουθεί να ανήκει στη συλλογική εικόνα της Αθήνας.
Aristides Dallas Architects
Αριστείδης Ντάλας
Το Shared Ground του Αριστείδη Ντάλα αναδείχθηκε Jury Winner στα Architizer A+Awards 2026, στην κατηγορία Unbuilt Hospitality. Την ίδια χρονιά, το Maison Cheval έφθασε στην τελική επιλογή της κατηγορίας Unbuilt Private House, Small. Οι δύο μελέτες συνεχίζουν τη διεθνή παρουσία του Aristides Dallas Architects, που είχε τιμηθεί ως Best Local Firm το 2025, αναδεικνύοντας μια προσέγγιση με επίκεντρο την κατοικία, τη φιλοξενία και τη σχέση με το φυσικό τοπίο.
Με έδρα την Αθήνα και την Τήνο, η ομάδα αντιμετωπίζει το ανάγλυφο, το φως, τις τοπικές υλικότητες και τις ανθρώπινες ανάγκες ως στοιχεία του σχεδιασμού. Η αρχιτεκτονική μορφή δεν αποτελεί προκαθορισμένη αισθητική επιλογή, αλλά προκύπτει από την κατανόηση του τόπου και της κατοίκησης.
Στο Shared Ground, το πρόγραμμα φιλοξενίας αναπτύσσεται ως μικρός οικισμός. Οι όγκοι διασπείρονται και περιστρέφονται, ακολουθώντας τη μορφολογία του οικοπέδου, τις θέες και την ιδιωτικότητα κάθε μονάδας. Τρεις τυπολογίες συγκροτούν ενότητες με χώρους φαγητού, συνάντησης και αναψυχής. Διαδρομές και πλατώματα τις συνδέουν με την κεντρική υπερυψωμένη πλατεία, με εστιατόριο, καφέ και μικρούς εμπορικούς χώρους. Προκύπτουν διαφορετικές αποστάσεις από την κοινή ζωή: παραμονή κοντά στη μονάδα, συνάντηση στη γειτονική ενότητα ή μετακίνηση προς το κέντρο του συγκροτήματος. Οι υπαίθριοι χώροι αποκτούν διακριτές χρήσεις πέρα από την πρόσβαση στα δωμάτια.
Στο Maison Cheval της Σχοινούσας, η έρευνα αφορά την ιδιωτική κατοικία. Μέρος του κτηρίου ενσωματώνεται στην πλαγιά, με καμπύλους πέτρινους τοίχους να σχηματίζουν προστατευμένες εσοχές. Οι βεράντες και οι πισίνες επεκτείνονται προς τη θέα, ενώ οι χαράξεις συνεχίζονται πέρα από τους κλειστούς χώρους. Οι κοίλες επιφάνειες περιβάλλουν θέσεις παραμονής και οι κυρτές κατευθύνουν τις υπαίθριες προεκτάσεις προς τον ορίζοντα. Οι αναφορές στις ξερολιθιές και στις ελικοειδείς διαδρομές του νησιού επηρεάζουν τη συγκρότηση της κατοικίας, αντί να περιορίζονται στην επένδυση μιας όψης.
Οι δύο προτάσεις αποτυπώνουν διαφορετικές εφαρμογές της ίδιας σχεδιαστικής έρευνας. Στο Shared Ground, οι ενδιάμεσοι χώροι οργανώνουν τη συνάντηση και τη συλλογική εμπειρία της φιλοξενίας. Στο Maison Cheval, καθορίζουν την ιδιωτικότητα και τη σχέση της κατοικίας με το τοπίο. Παρά τη διαφορετική κλίμακα, εκφράζεται η ίδια αντίληψη: η μορφή δεν αποτελεί αυτοσκοπό, αλλά προκύπτει από την αναζήτηση ανθρώπινης άνεσης, λειτουργικότητας και ουσιαστικής σχέσης με τον τόπο. Μια αρχιτεκτονική που δεν επιδιώκει να επιβληθεί στο περιβάλλον, αλλά να αποτελεί φυσική συνέχειά του.
BETAPLAN
Ιωάννη Βεντουράκης, Τάκης Ταβανιώτης, Μαργαρίτα Βεντουράκη, Ανδρέας Βεντουράκης
Ο Πύργος Πειραιά, υποψήφιος στα EUmies Awards 2026, συνδέει τη φετινή παρουσία της BETAPLAN με την επαναλειτουργία ενός από τα πιο αναγνωρίσιμα κτήρια του λιμανιού. Ως επικεφαλής αρχιτεκτονικό γραφείο, ανέλαβε τη μετατροπή του σε συγκρότημα γραφείων, καταστημάτων, εστίασης, άσκησης και ευεξίας. Το έργο ολοκληρώθηκε το 2024, με πιστοποίηση LEED Platinum.
Η BETAPLAN ιδρύθηκε το 1987 από τον Ιωάννη Βεντουράκη και τον Τάκη Ταβανιώτη, ως συνέχεια της συνεργασίας τους από το 1972. Στη νεότερη γενιά ανήκουν η Μαργαρίτα Βεντουράκη και ο Ανδρέας Βεντουράκης. Η πολυετής δραστηριότητα σε σύνθετα κτηριακά προγράμματα και οι συνεργασίες με διεθνή γραφεία έχουν διαμορφώσει μια πρακτική που συνδέει την ανάπτυξη της μελέτης με τον συντονισμό της εφαρμογής της.
Στον Πειραιά, η κλίμακα αυτής της ευθύνης γίνεται συγκεκριμένη: 88 μέτρα ύψους και 34.329 τ.μ. συνολικής επιφάνειας, σύμφωνα με τη DIMAND. Η PILA σχεδίασε τη νέα όψη και τους εσωτερικούς κοινόχρηστους χώρους, ενώ η ASPA-KST ανέλαβε την αρχιτεκτονική των εμπορικών χώρων. Η BETAPLAN είχε τον κεντρικό αρχιτεκτονικό ρόλο στη συνολική επέμβαση. Διαφορετικά προγράμματα, απαιτήσεις πρόσβασης και εξειδικευμένες μελέτες έπρεπε να ενταχθούν στον υπάρχοντα οργανισμό, ώστε ο πύργος να λειτουργήσει ως ενιαίο κτήριο.
Στο Ελληνικό, η συνεργασία για το Riviera Galleria αφορά ένα νέο παραθαλάσσιο σύνολο εμπορίου και αναψυχής. Την αρχική αρχιτεκτονική υπογράφει το Kengo Kuma & Associates, με την BETAPLAN στον ρόλο του Lead Design Consultant και Executive Architect.
Τα τρία κύρια κτήρια μετατοπίζονται μεταξύ τους, αφήνοντας ανοιχτές διαδρομές και συνδέσεις με φυσικό φωτισμό. Ένα κυματοειδές στέγαστρο προστατεύει την κίνηση στις στάθμες του ισογείου και του ορόφου, με οπτικές φυγές προς τη θάλασσα. Πλατείες, φυτεύσεις, πέργκολες και ράμπες συμπληρώνουν το δίκτυο πρόσβασης. Η συμμετοχή της BETAPLAN σε αυτή τη διαδικασία αναδεικνύει μια πλευρά της αρχιτεκτονικής που συχνά παραμένει λιγότερο ορατή από την αρχική εικόνα ενός έργου: τη λεπτομερή ανάπτυξη και τον συντονισμό που χρειάζεται μια σύνθετη ιδέα για να αποκτήσει κατασκευαστική συνέχεια. Η εμπειρία του γραφείου δοκιμάζεται ακριβώς στη συνοχή ανάμεσα σε αυτούς τους διαφορετικούς μελετητικούς ρόλους.
Block722
Σωτήρης Τσέργας και Κάτια Μαργαρίτογλου
Το Lumen Residence στου Παπάγου, η κατοικία Viglostasi στη Σύρο και το JW Marriott Crete Resort & Spa συναντώνται στον φετινό απολογισμό του Block722, μέσα από τρία έργα διαφορετικής κλίμακας και χαρακτήρα.
Το Lumen Residence έφτασε στην τελική επιλογή των Architizer A+Awards 2026, στην κατηγορία Apartment, το Viglostasi περιλήφθηκε στις υποψηφιότητες των EUmies Awards 2026 και το JW Marriott Crete Resort & Spa ήταν φιναλίστ στα AHEAD Awards 2026 στις κατηγορίες NewBuild Hotel και Sustainability & Resort.
Παρά τις διαφορετικές τους κλίμακες, τα τρία έργα μοιράζονται μια κοινή προσέγγιση, όπου η αρχιτεκτονική, ο εσωτερικός χώρος και το τοπίο αντιμετωπίζονται ως μια ενιαία σχεδιαστική συνέχεια.
Το Block722 ιδρύθηκε στην Αθήνα το 2009 από τον αρχιτέκτονα Σωτήρη Τσέργα και τη σχεδιάστρια εσωτερικών χώρων Κάτια Μαργαρίτογλου. Η δουλειά του στούντιο κινείται ανάμεσα στη μεσογειακή εμπειρία του τόπου και τη σκανδιναβική προσέγγιση στη λειτουργικότητα, την απλότητα και τη σχέση με το φυσικό περιβάλλον. Η υλικότητα αποτελεί βασικό μέρος αυτής της γλώσσας: πέτρα, ξύλο και μέταλλο συνδυάζονται με φυσικές υφές, ειδικές κατασκευές και έπιπλα σχεδιασμένα για κάθε έργο, ενώ το φως, η σκιά, η φύτευση και οι υπαίθριοι χώροι συμμετέχουν ισότιμα στη σύνθεση.
Στο Lumen Residence, ένα ρετιρέ δύο επιπέδων 230 τ.μ. που ολοκληρώθηκε το 2025, η σχεδιαστική προσέγγιση μεταφέρεται στην καθημερινή ζωή της κατοικίας. Μάρμαρο και τραβερτίνης συνδυάζονται με θερμές ξύλινες επιφάνειες και έπιπλα σχεδιασμένα ειδικά για το έργο. Οι διαφορετικές υφές και οι διακριτικές τονικές μεταβολές διαφοροποιούν τα δωμάτια χωρίς να διαταράσσουν τη συνολική ηρεμία, ενώ οι εντοιχισμένες κατασκευές εντάσσονται στη σύνθεση και συμβάλλουν στη λειτουργική οργάνωση των χώρων.
Στο Viglostasi, αντίστοιχα, η αρχιτεκτονική ξεκινά από το ίδιο το έδαφος. Η κατοικία των 500 τ.μ. αναπτύσσεται σε έντονη κλίση ακολουθώντας τη λογική ενός κυκλαδίτικου οικισμού. Χαμηλοί, ανεξάρτητοι όγκοι από πέτρα, ξύλο και σοβά οργανώνονται σε διαφορετικές στάθμες και συνδέονται μέσω διαδρομών, αυλών και υπαίθριων χώρων. Η κύρια κατοικία και οι χώροι φιλοξενίας διατηρούν την αυτονομία τους, με μια κεντρική υπαίθρια ενότητα να συγκεντρώνει την κοινή ζωή, ενώ η πισίνα και η μεγάλη βεράντα ανοίγονται προς τον ορίζοντα. Η φύτευση, οι φυσικοί τόνοι και τα υλικά ενισχύουν τη συνέχεια ανάμεσα στην κατοικία και το κυκλαδίτικο τοπίο.
Η ίδια σχέση ανάμεσα στον τόπο, την κλίμακα και την εμπειρία μεταφέρεται στη μεγάλη ξενοδοχειακή κλίμακα, στο Μαράθι, πάνω από τον κόλπο της Σούδας. Το JW Marriott Crete Resort & Spa περιλαμβάνει 160 δωμάτια και σουίτες, με την αρχιτεκτονική και τον εσωτερικό σχεδιασμό από το Block722 και τη μελέτη τοπίου από το Doxiadis+. Εδώ, η έντονη κλίση του οικοπέδου καθορίζει τις στάθμες, τις συνδέσεις και τον προσανατολισμό των μονάδων διαμονής. Η τοπική πέτρα και οι φυτεμένες στέγες επιτρέπουν στο συγκρότημα να ακολουθεί την μορφολογία της πλαγιάς, ενώ οι υπαίθριες διαδρομές συνδέουν τα δωμάτια, τους κοινόχρηστους χώρους και τις διαφορετικές ζώνες του resort.
Παρά τη μεγάλη κλίμακα του έργου, η σχεδιαστική προσέγγιση του Block722 παραμένει κοντά στην ανθρώπινη εμπειρία: στο δωμάτιο, στη σκιά μιας βεράντας, στη διαδρομή μέσα στο τοπίο, στη θέα προς τη θάλασσα.
Από την αστική κατοικία έως την ιδιωτική κατοικία στο νησί και το μεγάλο ξενοδοχειακό συγκρότημα, τα τρία έργα αποτυπώνουν μια κοινή αντίληψη για τον σχεδιασμό: χώρους που συνδέονται με τον τόπο, ανταποκρίνονται στο κλίμα και οργανώνουν την καθημερινότητα μέσα από την αρχιτεκτονική, την υλικότητα και τη σχέση με το τοπίο.
Deda & Architects
Μαρία Δέδα
Η ιστορική αποθήκη ΠΑΕΓΑ στο λιμάνι της Θεσσαλονίκης επέστρεψε σε χρήση το 2026 ως συγκρότημα γραφείων και εστίασης, με αρχιτεκτονική μελέτη της Deda & Architects. Το The Floating Grid, συνολικής επιφάνειας 15.000 τ.μ., περιλήφθηκε στους φιναλίστ των SHARE Architecture Awards 2026, στην κατηγορία Adaptive. Retrofit των ολοκληρωμένων έργων. Τον Σεπτέμβριο, τα εγκαίνια των νέων εγκαταστάσεων του Deloitte Competence Center έδωσαν συγκεκριμένο περιεχόμενο στη μετατροπή: η παλιά αποθήκη έγινε καθημερινός τόπος εργασίας.
Η Μαρία Δέδα ίδρυσε το γραφείο στη Θεσσαλονίκη το 2008, έπειτα από σπουδές στην École Spéciale d’Architecture του Παρισιού. Με παρουσία στην Αθήνα και στη Θεσσαλονίκη, το γραφείο δραστηριοποιείται στον σχεδιασμό κτηρίων κατοικίας, γραφείων, εκπαιδευτικών και εμπορικών χώρων, καθώς και έργων φιλοξενίας και σύνθετων αναπτύξεων μικτής χρήσης. Οι συνεργασίες με το Κολλέγιο Ανατόλια, την Αμερικανική Γεωργική Σχολή, τη Lamda Development, την H.I.G, τον ΟΛΘ (Οργανισμός Λιμένος Θεσσαλονίκης) και τον όμιλο Dimera συνοδεύουν αναθέσεις στις οποίες η αρχική σύλληψη συνδέεται με τον συντονισμό των μελετών και την παρακολούθηση της εφαρμογής. Η εμπειρία αυτή αποτυπώνεται στην κλίμακα της ΠΑΕΓΑ, όπου η αλλαγή χρήσης προϋπέθετε την επανεξέταση ολόκληρου του κτηρίου.
Η αποθήκη κατασκευάστηκε την περίοδο 1927-1928. Η αποκατάσταση συνδυάστηκε με στατική ενίσχυση και ενεργειακή αναβάθμιση, διατηρώντας τον βιομηχανικό χαρακτήρα και βελτιώνοντας τις συνθήκες φωτισμού και αερισμού. Η Deda & Architects ανέλαβε τον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό και σημαντικό κομμάτι των εσωτερικών διαρρυθμίσεων του κτηρίου, καθώς και την επίβλεψη της μελέτης, με επικεφαλής τη Μαρία Δέδα. Σε μέρος των εσωτερικών διαμορφώσεων συμμετείχαν η Urban Soul Project και η A&M Architects, με κατασκευή από τη Redex και διαχείριση κατασκευής από τη Hill International. Οι διακριτοί ρόλοι εντάσσονται σε μια συνολική επέμβαση προσαρμογής του ιστορικού κελύφους στις σημερινές ανάγκες εργασίας.
Τα στέγαστρα του ισογείου τονίζουν την οριζόντια βάση του κτηρίου. Πάνω τους, ο όγκος με τον επαναλαμβανόμενο κάνναβο δίνει την εντύπωση ότι αιωρείται, δίνοντας υπόσταση στην ιδέα του The Floating Grid. Στο δώμα, τα φωτοβολταϊκά στέγαστρα δημιουργούν σκιασμένες θέσεις παραμονής με θέα προς την πόλη και τη θάλασσα. Η έξοδος από το γραφείο προς τον υπαίθριο χώρο αποτελεί μέρος της νέας χρήσης της αποθήκης, μαζί με τις λειτουργίες εστίασης που συμπληρώνουν το πρόγραμμα.
Η συμμετοχή σε ευρύτερες αστικές αναπτύξεις συνεχίζεται στην κατοικία, με το Atrium Gardens στη Little Athens του Ελληνικού.
Το συγκρότημα περιλαμβάνει 56 κατοικίες σε τέσσερα πενταώροφα κτήρια, με εμπορικές χρήσεις στο ισόγειο και προβλεπόμενη ολοκλήρωση το δεύτερο εξάμηνο του 2027. Η διάταξη αξιοποιεί τον προσανατολισμό προς τη θάλασσα και το πάρκο. Καμπύλες όψεις, ιδιωτικοί κήποι στο ισόγειο και φυτεύσεις στα δώματα διαφοροποιούν τη σχέση κάθε κατοικίας με το ύπαιθρο, ανάλογα με τη στάθμη και τη θέση της. Η μελέτη αντιμετωπίζει τα κτήρια ως σύνολο, με τις αποστάσεις, τις θέες και τις κοινές προσβάσεις να καθορίζουν την καθημερινότητα του συγκροτήματος.
Οι δύο αναθέσεις δείχνουν πού έχει μεταφερθεί το βάρος της δουλειάς της Μαρίας Δέδα: στη διαχείριση μεγάλων κτηριακών συνόλων που εντάσσονται σε αλλαγές ευρύτερων περιοχών. Στο λιμάνι, μια ιστορική υποδομή αποκτά νέους χρήστες και παρατεταμένη παρουσία ανθρώπων μέσα στην ημέρα. Στο Ελληνικό, κατοικίες και καταστήματα οργανώνονται εξαρχής ως τμήμα γειτονιάς. Η αρχιτεκτονική συμβολή αφορά τις συγκεκριμένες σχέσεις ανάμεσά τους, από την πρόσβαση στο ισόγειο έως τον κοινό υπαίθριο χώρο, εκεί όπου οι μεγάλες αναπτύξεις αρχίζουν να αποκτούν καθημερινή ζωή.
ELASTIC Architects
Ρία και Αλέξανδρος Ξένος
Η επιστροφή του Delano Miami Beach το 2026 αποτελεί μία από τις σημαντικές φετινές ολοκληρώσεις της Elastic. Το ξενοδοχείο του South Beach, με 171 δωμάτια και σουίτες, ανασχεδιάστηκε σε συνεργασία με την Ennismore και πέρασε στην τελική επιλογή των AHEAD Americas 2026 σε τέσσερις κατηγορίες: ανακαίνιση ξενοδοχείου, λόμπι, δωμάτια και μπαρ, με το Rose Bar. Στην Ελλάδα, το Anthology of Athens απέσπασε Έπαινο στα GRAIL Awards 2026, στις Τουριστικές Μονάδες της ενότητας Αρχιτεκτονική.
Το γραφείο ιδρύθηκε το 2005 από τη Ρία Ξένου και τον Αλέξανδρο Ξένο. Σήμερα, η παρουσία του εκτείνεται στην Αθήνα, στο Λονδίνο, στο Τορόντο και στο Ντουμπάι. Οι συνεργασίες με την Aman, τη Four Seasons και την Ennismore καλύπτουν την αρχιτεκτονική και τον εσωτερικό σχεδιασμό, από αυτοτελείς χώρους εστίασης έως σύνθετες αναπτύξεις φιλοξενίας και κατοικίας.
Στο Delano, η ανανέωση στηρίχθηκε σε στοιχεία που είχαν καθορίσει την εικόνα του. Τα δάπεδα terrazzo και τα εξαγωνικά υποστυλώματα αποκαταστάθηκαν, οι λευκές κουρτίνες επανήλθαν στους χώρους υποδοχής και η γέφυρα του ημιωρόφου ανασχεδιάστηκε ώστε να παραμένει ανοιχτή η οπτική σύνδεση με την πισίνα και τους κήπους. Στα δωμάτια, καμπύλες λεπτομέρειες, ουδέτερες αποχρώσεις και ειδικά σχεδιασμένος φωτισμός συνοδεύουν τα ανοίγματα προς τον Ατλαντικό. Οι χώροι εστίασης έχουν επιμέρους δημιουργικές συνεργασίες: στο Gigi Rigolatto τη σχεδιαστική κατεύθυνση έδωσε ο Hugo Toro, με την Elastic στην εφαρμογή, ενώ στο Mimi Kakushi συνεργάστηκε με τους Pirajean Lees. Στο Rose Bar, οι κόκκινες αποχρώσεις και το μάρμαρο Rosso Lepanto συνδυάζονται με τους συντηρημένους πολυελαίους Murano.
Η φετινή δραστηριότητα περιλαμβάνει και το Amanvari, που άνοιξε στο Μεξικό, στη χερσόνησο Baja California. Η Elastic ανέπτυξε και υλοποίησε τον σχεδιασo. Οι 18 ανεξάρτητες μονάδες διαμονής τοποθετούνται ανάμεσα στην εκβολή και στη θάλασσα, με ορισμένες υπερυψωμένες από το έδαφος. Στην Πάρο, το Luura Cliff υποδέχθηκε τους πρώτους επισκέπτες την 1η Αυγούστου 2026. Οι 39 σουίτες του οργανώνονται σε λευκούς όγκους με αρχιτεκτονική της Elastic και εσωτερικούς χώρους των Lambs and Lions.
Οι τέσσερις υποψηφιότητες του Delano συμπληρώνονται από δύο στα AHEAD MEA, για την ανακαίνιση του Four Seasons Resort Mauritius at Anahita και για το εστιατόριό του Angara, και μία στα AHEAD Europe για το Oroséa Paros, στην κατηγορία Resort. Πρόκειται συνολικά για επτά θέσεις στις τελικές επιλογές των διοργανώσεων.
Τον Μάιο ανακοινώθηκε επίσης η συμμετοχή στο Delano Marrakech Hotel & Residences, σε συνεργασία με τις ομάδες της Ennismore και της YAMED. Ο σχεδιασμός προβλέπει 130 δωμάτια, μαζί με σουίτες και ιδιωτικές βίλες, καθώς και περίπου 80 επώνυμες κατοικίες, με προγραμματισμένο άνοιγμα του ξενοδοχείου το 2030. Η συγκεκριμένη ανάθεση δείχνει τη διεύρυνση του αντικειμένου της Elastic: η μελέτη ενός ξενοδοχείου περιλαμβάνει πλέον τη συνύπαρξη προσωρινής διαμονής και κατοικίας, με κοινές υπηρεσίες, αλλά και ξεχωριστές προσβάσεις και υποδομές. Η εμπειρία του γραφείου στις μεγάλες ξενοδοχειακές συνεργασίες μεταφέρεται σε αυτή την απαιτητική οργάνωση διαφορετικών καθημερινοτήτων.
ETSI Architects
Ελένη Τσιγαρίδα
Η αποκατάσταση ενός καλντεριμιού στη Μάνη έφερε στην ETSI Architects μία από τις κορυφαίες διακρίσεις των GRAIL Awards 2026. Το Kalderimi-Pigi απέσπασε Χρυσό Βραβείο Αρχιτεκτονικής και Βραβείο στην κατηγορία Σχεδιασμός Τοπίου – Αστικός Σχεδιασμός. Το The Olive Press House τιμήθηκε με Έπαινο στην Επανάχρηση – Αποκατάσταση – Προσθήκη / Επέκταση, ενώ το Teloneio Kardamyli περιλήφθηκε στις υποψηφιότητες των EUmies Awards 2026. Τρία έργα στα οποία παλιά κτίσματα και διαδρομές επιστρέφουν στην καθημερινή χρήση.
Η Ελένη Τσιγαρίδα ίδρυσε την ETSI Architects το 2017, έπειτα από σπουδές στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και στη Bartlett του UCL. Με βάση την Καρδαμύλη και δεύτερο γραφείο στην Αθήνα, η ομάδα αναλαμβάνει νέες κατοικίες και αποκαταστάσεις, παρακολουθώντας τη μελέτη έως την κατασκευή. Η εγκατάσταση στη Μάνη διαμόρφωσε και τη μέθοδό της: σταθερή συνεργασία με κατοίκους, ιδιοκτήτες και τεχνίτες, συζήτηση για τις συνήθειες όσων θα κατοικήσουν τον χώρο και γνώση των δυνατοτήτων του υπάρχοντος κτίσματος. Οι αποφάσεις ωριμάζουν μέσα σε αυτή τη σχέση, μαζί με τους περιορισμούς του εδάφους και τους διαθέσιμους πόρους.
Στην Πηγή, έμπειροι μάστορες δούλεψαν με νεότερους για την αποκατάσταση του λιθόστρωτου, μεταδίδοντας την τεχνική της ξερολιθιάς μέσα από την κατασκευή. Η επέμβαση ολοκληρώθηκε το 2025 και επανέφερε μια διαδρομή ανάμεσα σε σπίτια και αυλές, προς το εκκλησάκι της Μεταμόρφωσης.
Το Teloneio Kardamyli έθεσε ένα πιο σύνθετο ερώτημα: πώς το διατηρητέο τελωνείο του παλιού λιμανιού μπορεί να γίνει οικογενειακή κατοικία, διατηρώντας τη θέση του στη ζωή της Καρδαμύλης. Η καταχώρισή του στα EUmies Awards το χρονολογεί στο 1791. Η ομάδα συνέδεσε χώρους που προηγουμένως είχαν χωριστές εξωτερικές εισόδους, αποκατέστησε το κέλυφος και οργάνωσε τη νέα κατοίκηση γύρω από τα κτήρια και την αυλή. Η πολυετής διαδικασία απαίτησε συνεργασία ειδικών και συνεννόηση με την τοπική κοινότητα, η οποία διατηρούσε ισχυρούς δεσμούς με το κτήριο και τον περίγυρό του. Η ιδιωτική κατοικία δέχεται επισκέψεις κατόπιν συνεννόησης, ενώ ο περιβάλλων χώρος παραμένει ελεύθερα προσβάσιμος.
Στο Olive Press House, στο Κοτρώνι, η μετατροπή του παλιού ελαιοτριβείου διατήρησε τη σύνθεση πέντε πέτρινων όγκων. Οι αυλές και τα ανοίγματα ανέλαβαν τη σύνδεση των χώρων της κατοικίας.
Η τοπική παρουσία της ETSI γίνεται κατανοητή μέσα από τις σχέσεις που διατηρούν αυτές οι επεμβάσεις. Το καλντερίμι συνδέει ξανά σπίτια και δημόσιους προορισμούς. Το τελωνείο αποκτά μόνιμη φροντίδα μέσα από τη νέα χρήση του, με τον περίγυρό του να παραμένει μέρος της διαδρομής στο λιμάνι. Στο ελαιοτριβείο, η κατοίκηση προσαρμόζεται στη διάταξη των παλιών όγκων. Η εργασία της Τσιγαρίδα αφορά αυτή τη συνέχεια ανάμεσα στο κτίσμα και στον οικισμό, με τις ανάγκες των σημερινών κατοίκων να δίνουν λόγο για τη συντήρηση και την επόμενη ζωή τους.
K-Studio
Δημήτρης και Κωνσταντίνος Καραμπατάκης
Στο Mandarin Oriental, Costa Navarino, η χάραξη ακολουθεί τις πλαγιές της Μεσσηνίας. Στο Dexamenes Seaside Hotel, τη γεωμετρία των παλιών δεξαμενών ενός οινοποιείου. Τα δύο έργα φωτίζουν τον τρόπο με τον οποίο το K-Studio αντλεί από τον τόπο τα δεδομένα για τον σχεδιασμό της φιλοξενίας. Το Mandarin Oriental τιμήθηκε με International Architecture Award 2026 στην κατηγορία Hotels, ενώ η επέκταση του Dexamenes περιλήφθηκε στο Top 50: EMEA Regional Showcase των Dezeen Awards 2026.
Οι Δημήτρης και Κωνσταντίνος Καραμπατάκης έχουν αναπτύξει μια πρακτική στην οποία η αρχιτεκτονική, ο εσωτερικός χώρος και οι υπαίθριες διαμορφώσεις εξετάζονται μαζί. Να σημειωθεί, βεβαίως, πως στο Mandarin Oriental συνεργάστηκαν με το γραφείο Alexandros N. Tombazis & Associates. Η κοινή τους μελέτη απέσπασε επίσης τον τίτλο Architectural Design of the Year, Living Space, στα LIV Hospitality Design Awards 2025, τα αποτελέσματα των οποίων ανακοινώθηκαν το 2026.
Στη Μεσσηνία, οι κτριακές ενότητες ακολουθούν το ανάγλυφο, οι υπόσκαφες βίλες εντάσσονται στις κλίσεις και οι φυτεμένες στέγες συνεχίζουν το έδαφος πάνω από τους χώρους διαμονής. Οι αγροτικές μάντρες της περιοχής προσφέρουν αναφορές για τα όρια και τις αυλές. Η διάσπαση του προγράμματος δημιουργεί μικρότερες ενότητες μέσα στο μεγάλο συγκρότημα, με υπαίθριες διαδρομές ανάμεσα σε φυτεύσεις και προστατευμένους χώρους παραμονής. Η κίνηση του επισκέπτη ακολουθεί τις μεταβολές της πλαγιάς και τις διαφορετικές θέες προς τη θάλασσα.
Στην Κουρούτα, η νέα επέμβαση στο Dexamenes προσθέτει οκτώ δωμάτια πάνω από τις παλιές δεξαμενές. Μια ελαφρύτερη στάθμη από μεταλλικά στοιχεία και ξύλινες επιφάνειες τοποθετείται πάνω στη συμπαγή βιομηχανική βάση, με βεράντες προς τη θάλασσα και πρόσβαση από την πίσω πλευρά.
Η προσθήκη προϋποθέτει τη γνώση της αρχικής μετατροπής. Οι δεξαμενές, περίπου πέντε επί έξι μέτρα, είχαν ήδη ορίσει δωμάτια τριάντα τετραγωνικών, ενώ οι δύο κύριες ενότητες πλαισίωναν την αυλή και το ρηχό στοιχείο νερού από όπου αναδύονται τα κυλινδρικά σιλό. Το σκυρόδεμα, τα ίχνη των σωληνώσεων και τα ανοίγματα συντήρησης παρέμειναν στοιχεία της εμπειρίας του ξενοδοχείου. Η επέκταση διατηρεί αναγνωρίσιμη αυτή τη βάση και προσθέτει έναν διαφορετικό τρόπο διαμονής, ψηλότερα, με σκιά από τις πέργκολες και ανοιχτότερο ορίζοντα. Το έργο επιτρέπει να παρακολουθήσει κανείς μια μακρόχρονη αρχιτεκτονική απόφαση καθώς εξελίσσεται: η αύξηση της χωρητικότητας συνοδεύεται από διατήρηση της διάταξης που έδωσε στο Dexamenes τον χαρακτήρα του.
Moustroufis Architects
Νίκος, Γιώργος, Δημήτρης και Αφροδίτη Μουστρούφη
Στο λεύκωμα «Μαρούσι. Όψεις της Σύγχρονης Πόλης. Η Νέα Αρχιτεκτονική», που παρουσιάστηκε τον Απρίλιο του 2026, ένα κτήριο γραφείων ναυτιλιακής εταιρείας φέρει την υπογραφή των Moustroufis Architects. Ανήκει στα 22 έργα με τα οποία η έκδοση του Δήμου Αμαρουσίου καταγράφει την αρχιτεκτονική εξέλιξη της πόλης από τη δεκαετία του 1960. Η παρουσία αυτή δίνει μια φετινή αφορμή για να επανεξεταστεί η συμβολή του γραφείου στην κατοικία και στο επαγγελματικό κτήριο.
Ο Νίκος και ο Γιώργος Μουστρούφης ίδρυσαν το γραφείο το 1986, συνδέοντας την αρχιτεκτονική μελέτη με την επίβλεψη και την κατασκευή. Το 2015 εντάχθηκε στην ομάδα ο Δημήτρης Μουστρούφης, απόφοιτος του Pratt Institute και το 2022 εντάχθηκε στο γραφείο η Αφροδίτη Μουστρούφη, απόφοιτος του Bartlett School of Architecture, UCL. Κατοικίες, οικιστικά σύνολα, επαγγελματικά και βιομηχανικά κτήρια συγκροτούν μια παραγωγή τεσσάρων δεκαετιών, μέρος της οποίας παρουσιάζεται στην αυτοτελή μονογραφία των Aris Marinakis Architectural Editions, με επιμέλεια της Design Ambassador και σχεδιασμό της AG Design Agency.
Η εμπειρία της εφαρμογής έχει ιδιαίτερο βάρος στις διεθνείς συνεργασίες τους.
Στο Art House της Φιλοθέης, ολοκληρωμένο το 2022, οι Moustroufis Architects συνεργάστηκαν ως τοπικό αρχιτεκτονικό γραφείο κατά την κατασκευή του σχεδίου των Stephania Kallos και Abigail Turin, συνιδρυτριών του Kallos Turin. Η κατοικία συνδυάζει την οικογενειακή ζωή με μια συλλογή σύγχρονης τέχνης. Ένα καμπύλο κλιμακοστάσιο διατρέχει τα τέσσερα επίπεδα του όγκου από εμφανές σκυρόδεμα, ενώ ο κήπος της Doxiadis+ συνδέει το κτήριο με τον γειτονικό λόφο. Η τοπική ομάδα συνέβαλε στην αντιμετώπιση των απαιτήσεων του ελληνικού πολεοδομικού πλαισίου και στην εξέλιξη της κατασκευής. Ο ρόλος αυτός συμπληρώνει την εικόνα του γραφείου: η γνώση της μελέτης, του εργοταξίου και των διαδικασιών εφαρμογής γίνεται μέρος μιας συνεργασίας στην οποία η αρχική ιδέα πρέπει να διατηρήσει την ακρίβειά της μέχρι το ολοκληρωμένο κτήριο.
Neiheiser Argyros
Ryan Neiheiser και Χριστίνα Αργυρού
Μια βιβλιοθήκη, ένας χώρος για δίσκους και ένα στέγαστρο στον κήπο έγιναν η αφετηρία για το Exeter Road Pavilion στο Λονδίνο. Οι Neiheiser Argyros μετέτρεψαν το περιορισμένο αυτό αίτημα σε μια κατασκευή όπου το έπιπλο οργανώνει το κτήριο, συνδέοντας την αποθήκευση με την έκθεση τέχνης, τη μουσική και τις συναντήσεις. Το έργο απέσπασε το Βραβείο Καλύτερης Νέας Αρχιτεκτονικής σε Υφιστάμενο Κτήριο στα Βραβεία Ελληνικής Αρχιτεκτονικής 2026 του DOMa.
Οι Ryan Neiheiser και Χριστίνα Αργυρού, με γραφεία στην Αθήνα και το Λονδίνο, περιλήφθηκαν επίσης στις δέκα ομάδες του Design Vanguard 2026 του Architectural Record. Η δουλειά τους εκτείνεται από μικρές μετατροπές έως αθλητικές εγκαταστάσεις και παράκτιες υποδομές, με ενδιαφέρον για το πώς μια κατασκευή μπορεί να εξυπηρετήσει περισσότερες δραστηριότητες από όσες υποδηλώνει η αρχική της χρήση.
Στο Exeter Road, ένα βοηθητικό βικτωριανό κτίσμα αναδιοργανώνεται γύρω από ένα συνεχές έπιπλο που διασχίζει το εσωτερικό και επεκτείνεται στον κήπο. Βιβλία, δίσκοι και εξοπλισμός DJ βρίσκουν θέση στην ίδια κατασκευή, σχεδιασμένη για έναν συλλέκτη τέχνης και ερασιτέχνη DJ. Η εξωτερική της συνέχεια εξυπηρετεί το πινγκ πονγκ και την άσκηση. Το διάτρητο ανοξείδωτο μέταλλο αντανακλά τη βλάστηση, ενώ το στέγαστρο συνδυάζει χάλυβα, μάρμαρο και πολυκαρβονικό. Ένα μαρμάρινο αντίβαρο και ένας εμφανής ελκυστήρας αποτελούν μέρος της στήριξής του, αφήνοντας ελεύθερη την κίνηση από κάτω. Η επίπλωση, οι δραστηριότητες και η κατασκευαστική λύση εξελίσσονται μαζί.
Στην Αθήνα, η παρουσία του γραφείου συνδέεται με δύο μεγαλύτερες υποδομές: το Astir Marina, υποψήφιο στα EUmies Awards 2026, και το Aquatics Center στο Ελληνικό, για το οποίο ανακοίνωσε έναρξη κατασκευής μέσα στη χρονιά.
Στη μαρίνα, οι Neiheiser Argyros υπογράφουν τον δημόσιο χώρο και το τοπίο, με την αρχιτεκτονική των κτηρίων να ανήκει στην AETER Architects. Φυτεμένες νησίδες διαχωρίζουν τον περίπατο από τη στάθμευση, ενώ γραμμές λευκού μαρμάρου αποτυπώνουν στο δάπεδο παλιές υψομετρικές καμπύλες της ακτής. Η προηγούμενη γεωγραφία γίνεται έτσι μέρος της σημερινής διαδρομής δίπλα στο νερό. Από το έπιπλο του λονδρέζικου κήπου έως τον περίπατο της μαρίνας, η προσοχή στρέφεται στον χώρο ανάμεσα στις κατασκευές: εκεί όπου οι άνθρωποι περνούν, σταματούν και συναντιούνται.
Παράλληλα με την αρχιτεκτονική τους πρακτική, οι Ryan Neiheiser και Χριστίνα Αργυρού έχουν αναπτύξει αξιόλογη διδακτική δραστηριότητα στο Ηνωμένο Βασίλειο και τις Ηνωμένες Πολιτείες, διδάσκοντας αρχιτεκτονικό σχεδιασμό σε ιδρύματα όπως η Architectural Association (AA) στο Λονδίνο και το Πανεπιστήμιο Harvard. Στην Ελλάδα, το έργο τους περιλαμβάνει την ανακαίνιση της Αίγλης Ζαππείου, τον σχεδιασμό της νέας μαρίνας στην Ερμιόνη, η οποία βρίσκεται υπό κατασκευή, καθώς και τον σχεδιασμό του νέου Tennis Club στο Ελληνικό.
Not a Number Architects
Ερμής Αδαμαντίδης και Δομινίκη Δαδάτση
Τρεις κατοικίες ανάμεσα σε πεύκα και ελιές, στην Κασσάνδρα της Χαλκιδικής, έδωσαν στους Not a Number Architects το Βραβείο Καλύτερου Πραγματοποιημένου Έργου στα Βραβεία Ελληνικής Αρχιτεκτονικής 2026 του DOMa. Στο Treelithon, η εικόνα δύο συμπαγών άκρων που συνδέονται με ένα οριζόντιο στοιχείο γίνεται αφετηρία για μια σύγχρονη επεξεργασία του πέτρινου αγροτικού σπιτιού.
Ο Ερμής Αδαμαντίδης και η Δομινίκη Δαδάτση ίδρυσαν το γραφείο στο Λονδίνο το 2008. Η έρευνα και η δοκιμή εναλλακτικών λύσεων αποτελούν μέρος της μεθόδου τους, με τις συγκεκριμένες ανάγκες της ανάθεσης να καθορίζουν τη σύνθεση. Στο Treelithon, η εξοχική κατοίκηση έπρεπε να συνδυαστεί με τη δυνατότητα βραχυχρόνιας μίσθωσης μέρους του συγκροτήματος. Η αυτονομία των κατοικιών είχε επομένως άμεση λειτουργική σημασία.
Το μακρόστενο οικόπεδο, η ήπια κλίση και τα υπάρχοντα δέντρα οδήγησαν σε μια επιμήκη διάταξη που σχηματίζει Ζ. Οι όγκοι προσαρμόζονται στη βλάστηση και στρέφονται ώστε να περιορίζουν τις μεταξύ τους οπτικές επαφές. Οι συνδέσεις τους ανταποκρίνονται στους τοπικούς όρους δόμησης, ενώ τα ενδιάμεσα ανοίγματα επιτρέπουν να παραμένει ορατό το τοπίο. Η πέτρα συγκροτεί τις βασικές επιφάνειες, με τη γεωμετρία να ορίζει τις αποστάσεις και τα όρια ανάμεσα στους χρήστες.
Στη Ρόδο, το Estia Restaurant του Lindos Mare έφθασε στην τελική επιλογή των Architizer A+Awards 2026. Στα LIV Hospitality Design Awards 2025 διακρίθηκε στις κατηγορίες Architectural Design / Restaurant – Casual και Renovation, ενώ περιλήφθηκε στα Jury’s Top Pick για την πρώτη.
Το εστιατόριο, ολοκληρωμένο το 2025, αλλάζει χαρακτήρα μέσα στην ημέρα: φωτεινό και ανοιχτό στο πρωινό, περισσότερο οικείο στο βραδινό φαγητό. Η Δομινίκη Δαδάτση, με τον Ερμή Αδαμαντίδη και την Ευαγγελία Σοφοπούλου στην ομάδα σχεδιασμού, άντλησε αναφορές από την οχυρωματική κληρονομιά της Ρόδου. Πέτρινες επιφάνειες, ξύλο, χάλυβας και υφάσματα ανταποκρίνονται διαφορετικά στον φυσικό και στον τεχνητό φωτισμό. Η μελέτη αναλαμβάνει έτσι μια μεταβολή χρήσης χωρίς καθημερινές αλλαγές της διαρρύθμισης. Όπως και στις κατοικίες της Χαλκιδικής, το αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον βρίσκεται στις συνθήκες συνύπαρξης: πόση αυτονομία χρειάζεται κάθε δραστηριότητα και ποιες σχέσεις επιτρέπει να αναπτυχθούν ο κοινός χώρος.
Pieris.Architects
Κωνσταντίνος, Στέλλα και Πιέρος Πιερής
Το 2026, η Pieris.Architects ενισχύει τη διεθνή παρουσία της ελληνικής αρχιτεκτονικής, αποσπώντας σημαντικές διακρίσεις σε κορυφαίους αρχιτεκτονικούς θεσμούς. Το Tella Thera, το ξενοδοχειακό συγκρότημα που σχεδίασε το γραφείο στην Κίσσαμο Χανίων, απέσπασε το International Architecture Award και το BIG SEE Architecture Award στην κατηγορία των ξενοδοχείων, ενώ διακρίθηκε και στα LIV Hospitality Design Awards. Παράλληλα, έχει συμπεριληφθεί στη βραχεία λίστα των AHEAD Europe 2026 σε τρεις κατηγορίες: Best Hotel Newbuild, Best Sustainable Hotel και Best Landscaping & Outdoor Spaces, με τα τελικά αποτελέσματα να αναμένονται τον Νοέμβριο.
Πίσω από το έργο βρίσκεται ένα αρχιτεκτονικό γραφείο με ιστορία άνω των πέντε δεκαετιών. Η Pieris.Architects ιδρύθηκε το 1974 από τον Κωνσταντίνο Πιερή, ενώ το 2004 εντάχθηκαν στο δυναμικό της η Στέλλα Πιερή και ο Πιέρος Πιερής.
Με έδρα την Αθήνα και εταιρική παρουσία στο Λονδίνο και τη Λευκωσία, το πολυβραβευμένο γραφείο δραστηριοποιείται διεθνώς στον σχεδιασμό ξενοδοχείων, κατοικιών, χώρων εργασίας και δημόσιων χώρων, με τη βιωσιμότητα και την αναγεννητική αρχιτεκτονική να αποτελούν βασικούς άξονες της σχεδιαστικής του προσέγγισης.
Από το 2002, το γραφείο αναπτύσσει την έννοια της «οικοσυναισθηματικής νοημοσύνης» (eco-emotional intelligence), μιας προσέγγισης που συνδέει την περιβαλλοντική ευθύνη με την ανθρώπινη ευεξία, τη συναισθηματική εμπειρία του χώρου και τη βαθύτερη σχέση του ανθρώπου με τη φύση.
Η προσέγγιση αυτή αποκτά μια νέα διάσταση στο Tella Thera, την πρώτη υλοποιημένη έκφραση του «Mediterranean Future Primitivism», μιας αρχιτεκτονικής φιλοσοφίας που ανέπτυξε η Pieris.Architects. Στον πυρήνα της βρίσκεται η πεποίθηση ότι το μέλλον δεν θα διαμορφωθεί αποκλειστικά από την αυξανόμενη τεχνολογική πολυπλοκότητα, αλλά και από την επανανακάλυψη διαχρονικών τρόπων μεσογειακής ζωής, που βασίζονται στην απλότητα, τη συνύπαρξη με το κλίμα και τη φύση, καθώς και στην επαναφορά της ανθρώπινης σύνδεσης στο επίκεντρο της καθημερινότητας.
Ενταγμένο σε έναν ελαιώνα με θέα στον κόλπο της Κισσάμου, το Τella Thera ακολουθεί το φυσικό ανάγλυφο του εδάφους. Τόξα εμπνευσμένα από την αρχιτεκτονική κληρονομιά της Κρήτης, γήινα υλικά και αυλές που συνδέουν τους εσωτερικούς με τους υπαίθριους χώρους διαμορφώνουν ένα ενιαίο αρχιτεκτονικό σύνολο. Ο φυσικός αερισμός, η γεωθερμία, τα φωτοβολταϊκά συστήματα και οι φυτεμένες στέγες αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία της περιβαλλοντικής στρατηγικής του έργου.
Μία από τις πιο ιδιαίτερες πτυχές του σχεδιασμού είναι η σχέση της αρχιτεκτονικής με τον χρόνο. Καθώς η βλάστηση ωριμάζει, τα κτήρια έχουν σχεδιαστεί ώστε να ενσωματώνονται ολοένα περισσότερο στο τοπίο, αποκτώντας σταδιακά την αίσθηση ζωντανών μεσογειακών ερειπίων. Η αρχιτεκτονική σύνθεση δεν αντιμετωπίζεται ως κάτι στατικό και οριστικά ολοκληρωμένο, αλλά ως ένα περιβάλλον που εξελίσσεται διαρκώς, με τη φύση να αναλαμβάνει τον ρόλο του τελικού αρχιτέκτονα.
Η διεθνής απήχηση του Tella Thera αποτυπώνεται και στην παρουσία του σε σημαντικές εκδόσεις για την αρχιτεκτονική και τη φιλοξενία. Το ξενοδοχείο φιλοξενήθηκε στο εξώφυλλο του Condé Nast Traveller (Μάιος/Ιούνιος 2026), σε τεύχος αφιερωμένο στα καλύτερα νέα ξενοδοχεία του κόσμου, ενώ συμπεριλήφθηκε στη λίστα του Travel + Leisure It με τα καλύτερα νέα ξενοδοχεία διεθνώς, στον οδηγό της Vogue για κορυφαίους προορισμούς spa και στη διεθνή Hot List του Condé Nast Traveller. Η αναγνώριση αυτή αναδεικνύει μια διαφορετική προσέγγιση στη μεσογειακή φιλοξενία, όπου η σύγχρονη αρχιτεκτονική συνδυάζει την πολιτιστική ταυτότητα, την περιβαλλοντική ευθύνη και την ουσιαστική σύνδεση του ανθρώπου με το φυσικό περιβάλλον.
PILA
Ηλίας Παπαγεωργίου και Χριστίνα Παπαλεξανδρή
Η ανακατασκευή του Πύργου Πειραιά και η μελέτη για το νέο ακαδημαϊκό κτήριο του Anatolia American University στη Θεσσαλονίκη συνδέουν τη φετινή παρουσία της PILA με δύο σημαντικά αστικά προγράμματα. Το πρώτο περιλήφθηκε στις υποψηφιότητες των EUmies Awards 2026. Το δεύτερο απέσπασε Βραβείο στα GRAIL Awards 2026, στην κατηγορία Μη Υλοποιημένη Αρχιτεκτονική Μελέτη.
Ο Ηλίας Παπαγεωργίου και η Χριστίνα Παπαλεξανδρή εξετάζουν στα δύο έργα τον ρόλο των κοινόχρηστων χώρων και του εξωτερικού περιβλήματος. Στον Πειραιά, η PILA σχεδίασε τη νέα όψη και τους εσωτερικούς κοινόχρηστους χώρους, με την BETAPLAN να έχει τον ρόλο του επικεφαλής αρχιτεκτονικού γραφείου της συνολικής επέμβασης. Το σύστημα σκίασης ανταποκρίνεται στον προσανατολισμό και στις θέες, επηρεάζοντας τόσο τις συνθήκες εργασίας όσο και την εικόνα του πύργου από την πόλη. Η ανακατασκευή ολοκληρώθηκε το 2024, επαναφέροντας σε χρήση ένα κτήριο που παρέμενε για δεκαετίες σε μεγάλο βαθμό ανενεργό.
Στη Θεσσαλονίκη, το ενδιαφέρον μεταφέρεται στην εκπαιδευτική καθημερινότητα. Η πρόταση για το Anatolia προέκυψε από κλειστό αρχιτεκτονικό διαγωνισμό, με ολοκλήρωση του νέου κτηρίου να προβλέπεται το 2027. Ευέλικτες αίθουσες διδασκαλίας, χώροι πολυμέσων και μελέτης συνδυάζονται με αμφιθέατρο που μπορεί να διαιρείται για διαφορετικές χρήσεις. Μια κεντρική κλίμακα με θέσεις καθιστικού γίνεται σημείο συνάντησης ανάμεσα στις οργανωμένες εκπαιδευτικές δραστηριότητες. Η καμπύλη του ισογείου στρέφεται προς τον πράσινο χώρο του campus, ενώ σκιασμένες βεράντες, υπαίθριες θέσεις διδασκαλίας και ανοιχτό αμφιθέατρο επεκτείνουν το πρόγραμμα έξω από το κτήριο. Στην όψη, κατακόρυφα στοιχεία με διαφορετικές κλίσεις ρυθμίζουν την ηλιακή έκθεση και το φως. Το επίχρισμα, το κεραμικό και το τούβλο δίνουν γήινες αποχρώσεις στις επιφάνειες, σε συνδυασμό με προβλέψεις για φυσικό αερισμό, παθητική ψύξη και αξιοποίηση γκρίζου νερού.
Η σύνθεση αντιμετωπίζει το διάλειμμα, την ατομική μελέτη και την ομαδική συζήτηση ως εξίσου ουσιαστικά μέρη της πανεπιστημιακής ζωής. Οι ενδιάμεσοι χώροι αποκτούν θέση και δυνατότητες χρήσης μέσα στην καθημερινή διαδρομή του φοιτητή. Αυτή είναι και η σύνδεση με την επέμβαση στον Πειραιά: η PILA επεξεργάζεται τις περιοχές όπου το κτήριο συναντά τους ανθρώπους και το περιβάλλον του, από μια σκιασμένη όψη έως μια σκάλα στην οποία μπορεί κανείς να παραμείνει.
Point Supreme
Μαριάννα Ρέντζου και Κωνσταντίνος Πανταζής
Στη Δημητσάνα, οι Point Supreme μετέτρεψαν ένα αγροτικό σπίτι με δύο ασύνδετα εσωτερικά επίπεδα σε κατοικία για μια τετραμελή οικογένεια. Το Peloponnese House απέσπασε Χρυσό Βραβείο Αρχιτεκτονικής στα GRAIL Awards 2026 και περιλήφθηκε στις υποψηφιότητες των EUmies Awards της ίδιας χρονιάς. Η επέμβαση ξεκινά από την καθημερινή κίνηση μέσα στο κτήριο και επεκτείνεται στον τρόπο με τον οποίο μπορούν να κατοικηθούν ξανά οι παλιοί του χώροι.
Η Μαριάννα Ρέντζου και ο Κωνσταντίνος Πανταζής ίδρυσαν το γραφείο το 2008. Στη δουλειά τους, η κάτοψη γίνεται πεδίο επανεξέτασης των συνηθειών: η θέση μιας σκάλας, ενός επίπλου ή ενός ανοίγματος μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά τις σχέσεις μεταξύ των δωματίων. Στη Δημητσάνα, η έρευνα αυτή συναντά μια κατασκευή με έντονες διαφορές ανάμεσα στο επάνω και στο κάτω επίπεδο.
Οι κοινόχρηστες λειτουργίες και το υπνοδωμάτιο των γονέων τοποθετούνται επάνω. Οι παλιοί στάβλοι, με τους πέτρινους θόλους, υποδέχονται τους χώρους των παιδιών. Η νέα εσωτερική σύνδεση επιτρέπει να χρησιμοποιούνται μαζί όροφοι που προηγουμένως επικοινωνούσαν μόνο από έξω. Στον επάνω όροφο, ο ξύλινος οντάς επανερμηνεύεται ως κατασκευή με τζάκι και ενσωματωμένα καθιστικά. Στην κουζίνα, μια κρεβάτα προσθέτει θέση ανάπαυσης δίπλα στην παρασκευή του φαγητού. Η επίπλωση εγκαθιστά διαφορετικές δραστηριότητες μέσα στο ίδιο δωμάτιο, περιορίζοντας την ανάγκη για νέα χωρίσματα.
Η μετατροπή συνεχίζεται στους βοηθητικούς χώρους. Μια αποθήκη γίνεται εργαστήριο και ο χώρος κάτω από τη βεράντα αποκτά μικρή κουζίνα, θέση μελέτης και ανάκλιντρο.
Μικρότερες επεμβάσεις, όπως η αναδιοργάνωση ενός λουτρού ώστε να επιτρέπει τη διέλευση και η καταπακτή στην εσωτερική σύνδεση, συμπληρώνουν τη νέα κυκλοφορία. Οι πέτρινοι θόλοι, οι ξύλινες κατασκευές και οι ιδιαίτερες αποχρώσεις των κουφωμάτων εξακολουθούν να διαφοροποιούν τα δωμάτια. Το σπίτι αποκτά συνοχή μέσα από τις μεταξύ τους σχέσεις, διατηρώντας τις διαφορές τους. Η συμβολή των Point Supreme είναι ιδιαίτερα σαφής σε αυτή τη μετάβαση: οι πρώην στάβλοι, η αποθήκη και το κενό κάτω από τη βεράντα γίνονται αναγκαία μέρη της οικογενειακής ζωής. Η νέα κατοίκηση αξιοποιεί χώρους που το ίδιο το κτήριο διέθετε, αλλά η προηγούμενη οργάνωσή του κρατούσε στο περιθώριο.
Potiropoulos+
Partners
Δημήτρης Ποτηρόπουλος
Το Urban Block 11, το OXYGEN Workplace και το Arboris Hotel, στον φετινό απολογισμό της Potiropoulos + Partners, είναι έργα εντελώς διαφορετικά μεταξύ τους – οικιστικό συγκρότημα, χώροι εργασίας, ξενοδοχείο- που αναδεικνύουν την τεχνογνωσία και εμπειρία του γραφείου από τη σύνθεση ενός οικιστικού συνόλου ως την έρευνα με υπολογιστικά εργαλεία και ΤΝ.
Στις συγκεκριμένες τρεις μελέτες, η επεξεργασία της μορφής συμβαδίζει με τη διερεύνηση των ορίων ανάμεσα στο κτήριο και στο περιβάλλον του: τι επιτρέπει να περάσει το φως, πού παρεμβάλλεται η φύτευση και πώς ένας υπαίθριος χώρος μπορεί να χρησιμοποιείται καθημερινά.
Το Urban Block 11 αναδείχθηκε Winner στα German Design Awards 2026, στην κατηγορία Conceptual Architecture, και στα Iconic Awards 2026, στην κατηγορία Visionary and Uncompleted Architecture.
Συμπαγείς και διάτρητες επιφάνειες, λείες και αδρές υφές εναλλάσσονται στη σύνθεση, διαμορφώνοντας διαφορετικούς βαθμούς έκθεσης και προστασίας για τις κατοικίες. Η σχέση με τη φύτευση αποτελεί μέρος αυτής της επεξεργασίας των όψεων και των ενδιάμεσων χώρων.
Για το OXYGEN Workplace, ο απολογισμός περιλαμβάνει Special Mention στα Architizer A+Awards 2026, στην κατηγορία Unbuilt Commercial, BIG SEE Architecture Award 2026 και διάκριση Top Winner στα VAND Design Awards. Η γειτνίαση με το Άλσος Παραδείσου στο Μαρούσι καθορίζει τη μελέτη των γραφείων. Φυτεμένοι εξώστες και κήποι στην εμπρός και στην πίσω πλευρά προβλέπονται ως χώροι παραμονής, με δυνατότητα να μεταφέρεται μέρος της εργασίας έξω από τις κλειστές αίθουσες. Το πρόγραμμα συμπληρώνεται από γυμναστήριο, χώρους αλλαγής και στάθμευση ποδηλάτων. Η είσοδος ύψους δύο ορόφων σηματοδοτεί την πρόσβαση από την οδό Αμαρουσίου Χαλανδρίου, ενώ οι εγκαταστάσεις ενσωματώνονται σε υπερυψωμένα δάπεδα και ψευδοροφές. Η πιστοποίηση LEED Gold παραμένει στόχος του έργου, όπως αναφέρεται από τον φορέα ανάπτυξης.
Το Arboris Hotel, στο Ζλάτιμπορ της Σερβίας, απέσπασε Bronze A’ Design Award 2026 στην κατηγορία Generative, Algorithmic, Parametric and AI-Assisted Design. Η διάκριση αφορά την υπολογιστική προσέγγιση της μελέτης. Μαζί με τα δύο αθηναϊκά έργα, συμπληρώνει την εικόνα ενός γραφείου που επεξεργάζεται την αρχιτεκτονική σε διαφορετικά στάδια: από τη δοκιμή μορφών και σχέσεων έως τη λεπτομερή οργάνωση των χρήσεων που θα στεγαστούν σε αυτά.
Το γραφείο ιδρύθηκε το 1989 από τον Δημήτρη Ποτηρόπουλο και τη Λιάνα Νέλλα-Ποτηροπούλου.
R.C.TECH
Γιάννης και Μάρκος Δουρίδας
Όταν η τεχνολογία καθορίζει τις απαιτήσεις ενός κτηρίου, η αρχιτεκτονική καλείται να μετατρέψει την πολυπλοκότητα σε μια σαφή και συνεκτική χωρική οργάνωση. Στο SENEKA Logistics στην Κηφισιά, ένα προηγμένο ρομποτικό σύστημα αποθήκευσης αποτέλεσε την αφετηρία για τον σχεδιασμό ενός κέντρου αποθήκευσης και διανομής 5.700 τ.μ. Η R.C.TECH οργάνωσε γύρω του ένα σύνολο διαφορετικών λειτουργιών, όπου οι ροές των εμπορευμάτων, οι απαιτήσεις του εξοπλισμού και η καθημερινή εργασία των ανθρώπων συνδιαμορφώνουν την αρχιτεκτονική του κτηρίου.
Το έργο περιλήφθηκε στις υποψηφιότητες των EUmies Awards 2026 και του Piranesi Award και απέσπασε το πρώτο βραβείο πραγματοποιημένου έργου στα DOMA Awards 2025 και έπαινο στα GRAIL Awards, στην κατηγορία Χώροι Εργασίας και Εμπορίου.
Η διάρθρωση του κτηρίου ακολουθεί τη λογική της εφοδιαστικής αλυσίδας. Στο ισόγειο, η κύρια είσοδος και η υποδοχή συνυπάρχουν με το αυτοματοποιημένο σύστημα αποθήκευσης και τη ζώνη φόρτωσης των μεγάλων φορτηγών. Αποθήκες, ψυκτικοί χώροι, θέσεις συλλογής και συσκευασίας κατανέμονται στις διαφορετικές στάθμες, ενώ τα γραφεία τοποθετούνται στο ανώτερο επίπεδο. Η τομή και η χωρική διάρθρωση υπαγορεύονται από τα αναγκαία ύψη, τις τεχνικές προδιαγραφές και τη διαδοχή των επιμέρους δραστηριοτήτων, εξασφαλίζοντας τη λειτουργική τους αυτονομία και ταυτόχρονα τη μεταξύ τους σύνδεση.
Η κατασκευαστική λογική ακολουθεί την ίδια προσέγγιση. Ο χαλύβδινος σκελετός της ανωδομής συνδυάζεται με υπόγειο από οπλισμένο σκυρόδεμα, ανταποκρινόμενος στις ιδιαίτερες απαιτήσεις της εγκατάστασης. Εξωτερικά, ένας ενιαίος γκρίζος όγκος διατρέχεται από ένα λευκό οριζόντιο στοιχείο, το οποίο ενοποιεί οπτικά χώρους με διαφορετικά ύψη και διαστάσεις. Η σύνθεση διαμορφώνει μια αναγνωρίσιμη ταυτότητα, χωρίς να αποκρύπτει τον βιομηχανικό χαρακτήρα του έργου.
Στη νότια και τη δυτική όψη, διάτρητα πετάσματα αλουμινίου προσφέρουν ηλιοπροστασία, ενώ το κτηριακό κέλυφος και οι ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις εξασφαλίζουν τις απαιτούμενες εσωτερικές συνθήκες. Το κίτρινο χρώμα χρησιμοποιείται επιλεκτικά στην κύρια είσοδο και τη σκάλα διαφυγής, αναδεικνύοντας τα σημεία ανθρώπινης πρόσβασης και κυκλοφορίας μέσα στο ενιαίο περίβλημα.
Το SENEKA Logistics εκφράζει μια προσέγγιση στην οποία η λειτουργία, η τεχνολογία και η κατασκευή αποτελούν αναπόσπαστα στοιχεία του αρχιτεκτονικού σχεδιασμού. Οι αυστηρές προδιαγραφές ενός βιομηχανικού προγράμματος δεν αντιμετωπίζονται ως περιορισμοί, αλλά ως αφετηρία της δημιουργικής διαδικασίας. Η αρχιτεκτονική, ωστόσο, δεν εξαντλείται στην επίλυση τεχνικών απαιτήσεων. Μέσα από συνειδητές σχεδιαστικές επιλογές, την ιεράρχηση των διαφορετικών αναγκών και την αναζήτηση της απλότητας μέσα στην πολυπλοκότητα, το κτήριο αποκτά μια σαφή και διαχρονική ταυτότητα.
Sinas Architects
Γιώργος Σίνας
Οι καμπύλοι πέτρινοι τοίχοι του Rhoēs στη Σέριφο ακολουθούν την πλαγιά και σχηματίζουν αυλές προστατευμένες από τον άνεμο. Η μελέτη του Sinas Architects αναδείχθηκε Jury Winner στα Architizer A+Awards 2026, στην κατηγορία Unbuilt Private House, Large, ενώ διακρίθηκε και στα VAND Design Awards 2026. Οι βραβεύσεις αφορούν μια κατοικία υπό ανάπτυξη, με εκτιμώμενη ολοκλήρωση το 2028, σύμφωνα με το δελτίο του έργου.
Ο Γιώργος Σίνας, με σπουδές στο SCI-Arc του Λος Άντζελες και έδρα την Αθήνα, έχει αναπτύξει την πρακτική του γύρω από την κατοικία και τη σχέση της με το έδαφος. Στο Rhoēs, η αρχιτεκτονική και η διαμόρφωση του περιβάλλοντος χώρου αποτελούν ενιαίο αντικείμενο: οι ίδιοι τοίχοι που ορίζουν τα δωμάτια συνεχίζονται στην ύπαιθρο, κατευθύνουν την κίνηση και πλαισιώνουν τις θέες.
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει κύρια κατοικία 300 τ.μ. και ξενώνα 90 τ.μ., σε έκταση 4.500 τ.μ. Η διάταξη απαντά στις συνθήκες του εκτεθειμένου κυκλαδίτικου τοπίου, δημιουργώντας διαδοχικές περιοχές μεγαλύτερης ή μικρότερης προστασίας. Οι αυλές παρεμβάλλονται ανάμεσα στους κλειστούς χώρους, ώστε η έξοδος από ένα δωμάτιο να οδηγεί σε έναν υπαίθριο χώρο με δυνατότητα πραγματικής παραμονής. Η θέα και η προστασία από τον άνεμο εξετάζονται μαζί, ήδη από την τοποθέτηση των βασικών όγκων.
Η μελέτη προβλέπει αξιοποίηση της πέτρας από τις εκσκαφές στην κυματοειδή τοιχοποιία. Στο ίδιο λεξιλόγιο καμπύλων εντάσσεται η κυκλική πισίνα, με αναφορά στους ομόκεντρους κυματισμούς που κάνει μία σταγόνα που πέφτει σε μία επιφάνεια νερού.
Εμφανές κουρασάνι σε γήινες αποχρώσεις, δρυς, γυαλί και αλουμίνιο συμπληρώνουν τις πέτρινες επιφάνειες. Η εναλλαγή συμπαγών ορίων και ανοιγμάτων διαφοροποιεί τη σχέση κάθε δωματίου με την πλαγιά: άλλοτε η κίνηση περιορίζεται ανάμεσα σε προστατευμένους τοίχους και άλλοτε ανοίγεται προς τον ορίζοντα. Κύρια κατοικία και ξενώνας αποκτούν μεταξύ τους υπαίθριες συνδέσεις, διατηρώντας διακριτές περιοχές χρήσης.
Στο Rhoēs, η μορφή της κάτοψης περιγράφει επομένως έναν συγκεκριμένο τρόπο διαμονής στη Σέριφο. Η διαδρομή από το δωμάτιο προς την αυλή και τη θέα περνά από διαδοχικές μεταβολές έκθεσης και ιδιωτικότητας. Εκεί αποκτά ουσία η δουλειά του Γιώργου Σίνα πάνω στην πέτρα και στις καμπύλες: στην προσπάθεια να επεκταθεί η κατοικία προς το ύπαιθρο με χώρους που μπορούν να χρησιμοποιηθούν στις πραγματικές συνθήκες του νησιού.
Theo Poulakos Studio
Θοδωρής Πουλάκος
Δύο ανεξάρτητες κατοικίες μέσα σε ένα σπίτι της δεκαετίας του 1930: το Two Homes Under One Roof στον Κολωνό έφερε στο Theo Poulakos Studio Χρυσό Βραβείο Αρχιτεκτονικής στα GRAIL Awards 2026. Η μετατροπή επανεξετάζει την πρόσβαση, τη διαρρύθμιση και τον πίσω ακάλυπτο, ώστε το παλιό κέλυφος να εξυπηρετεί δύο διαφορετικά νοικοκυριά.
Ο Θοδωρής Πουλάκος ίδρυσε το γραφείο στην Αθήνα το 2021. Στο συγκεκριμένο έργο, η σχεδιαστική του προσέγγιση προκύπτει από την προσεκτική ανάγνωση του υπάρχοντος κτηρίου: ποια στοιχεία δεσμεύουν την κάτοψη, ποιες συνδέσεις μπορούν να αλλάξουν και πού υπάρχει περιθώριο για νέες χρήσεις. Οι δύο όροφοι αποκτούν διαφορετική οργάνωση, ανάλογα με τις δυνατότητές τους.
Στο υπερυψωμένο ισόγειο, οι φέροντες τοίχοι καθορίζουν την αναδιαρρύθμιση. Η είσοδος και το χολ διατηρούν τον ρόλο τους, με το καθιστικό, την τραπεζαρία και την κουζίνα προς την πρόσοψη. Οι περισσότερο ιδιωτικοί χώροι στρέφονται πίσω, προς τον κήπο. Στον όροφο, ένας κλειστός πυρήνας συγκεντρώνει το υπνοδωμάτιο, το λουτρό και τις βοηθητικές χρήσεις. Οι χώροι διημέρευσης αναπτύσσονται γύρω του και ανοίγονται σε δύο πίσω βεράντες. Η συγκέντρωση του εξοπλισμού στο κέντρο αφήνει ελεύθερη την περιμετρική ζώνη, δίνοντας στην επάνω κατοικία διαφορετική αίσθηση κίνησης και συνέχειας.
Η καθοριστική σύνδεση βρίσκεται έξω από τα δωμάτια: η επανασχεδιασμένη σκάλα στον ακάλυπτο εξασφαλίζει ανεξάρτητη πρόσβαση στα δύο επίπεδα.
Η αυλή και οι είσοδοι μελετώνται μαζί, ώστε η καθημερινή χρήση της μιας κατοικίας να διατηρεί την αυτονομία της από την άλλη. Εμφανές σκυρόδεμα και μεταλλικά στοιχεία κάνουν αναγνωρίσιμες τις νέες κατασκευές, ενώ η αποκάλυψη τμημάτων της παλιάς πέτρινης τοιχοποιίας διατηρεί ορατή την προηγούμενη δομή. Στη στοά, το δάπεδο στρώνεται με τούβλα από τοίχους που αφαιρέθηκαν κατά την ανακαίνιση. Η επαναχρησιμοποίηση αφορά έτσι ένα υλικό του ίδιου του σπιτιού, στη θέση όπου οργανώνεται η νέα πρόσβαση.
Η αξία της μετατροπής φαίνεται στη δυνατότητα του παλιού κτηρίου να υποδεχθεί μια διαφορετική οικογενειακή και οικιστική πραγματικότητα. Η ανεξαρτησία των κατοικιών προκύπτει από τις εισόδους, τη σκάλα, τις σχέσεις με τον κήπο και τη διαφορετική οργάνωση των ορόφων. Η επέμβαση του Πουλάκου δουλεύει πάνω σε αυτές τις συγκεκριμένες αποφάσεις, διατηρώντας το κοινό κέλυφος ως βάση για δύο σπίτια με χωριστή καθημερινότητα.
Tsolakis Architects
Γιώργος Τσολάκης
Η επιστροφή του Tinos Beach στη λειτουργία το 2026 έθεσε ένα σύνθετο αρχιτεκτονικό ζητούμενο: πώς αποκτά συνοχή ένα ξενοδοχειακό συγκρότημα που διαμορφώθηκε σταδιακά, μέσα από κτήρια διαφορετικών περιόδων; Στα Κιόνια της Τήνου, το γραφείο των Tsolakis + Partners Architects ανέλαβε τη σχεδιαστική επιμέλεια, την αρχιτεκτονική μελέτη και την επίβλεψη της ανακαίνισης για την Attica Blue Hospitality. Η παρέμβαση συνέδεσε την αναδιοργάνωση των εγκαταστάσεων με τον επανασχεδιασμό των όψεων και των κοινόχρηστων χώρων, δίνοντας ενιαία αρχιτεκτονική έκφραση στο ξενοδοχείο της δεκαετίας του 1970.
Το γραφείο ιδρύθηκε το 2005 από τον Γιώργο Τσολάκη, απόφοιτο του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, και εδρεύει στην Αθήνα. Στην πορεία των δύο και πλέον δεκαετιών του, οι αρχιτεκτονικοί διαγωνισμοί άνοιξαν τον δρόμο για αναθέσεις μεγαλύτερης κλίμακας, όπως η Δημοτική Αγορά της Λάρνακας και η ανάπλαση της μαρίνας Αλίμου. Το αντικείμενό του εκτείνεται από ξενοδοχεία και εκπαιδευτικούς χώρους έως οικιστικά συγκροτήματα και μουσεία, με μελέτες που περιλαμβάνουν τόσο νέες κατασκευές όσο και επεμβάσεις σε υφιστάμενα κτήρια.
Στο Tinos Beach, οι νέες όψεις αντλούν στοιχεία από τους περιστεριώνες του νησιού, μεταφέροντας τις γεωμετρικές χαράξεις τους στη σύνθεση των λευκών επιφανειών. Ξύλινες πέργκολες και πέτρινοι τοίχοι διατρέχουν το συγκρότημα και συνδέουν τα επιμέρους κτήρια. Η διαμόρφωση των κοινόχρηστων χώρων υπηρετεί συγχρόνως τη θέα προς τη θάλασσα, την κυκλοφορία και την προστασία από τον άνεμο. Το μάρμαρο, η πέτρα και το ξύλο ως ζωντανή ύλη αναδεικνύονται στην αυθεντικότητα της κατασκευής, συνδέοντας την παράδοση του τόπου με τη σύγχρονη αρχιτεκτονική έκφραση.
Στην κατοικία, η κλίμακα των αναθέσεων αποτυπώνεται στο Trinity Gardens της Little Athens, στο Ελληνικό. Το συγκρότημα περιλαμβάνει 80 κατοικίες σε τρία πενταώροφα κτήρια, με προβλεπόμενη ολοκλήρωση το δεύτερο εξάμηνο του 2027.
Η διάταξή τους οργανώνεται γύρω από μια τριγωνική αυλή, με προσανατολισμό προς τη θάλασσα και το πάρκο. Οι εξώστες και οι φυτεύσεις επεκτείνουν τους χώρους διαβίωσης στο ύπαιθρο, ενώ τα ανοίγματα σε περισσότερες πλευρές των διαμερισμάτων εξυπηρετούν τον φυσικό φωτισμό και τον αερισμό. Η τοποθέτηση των όγκων επιδιώκει παράλληλα να περιορίσει την παρεμπόδιση της θέας από τα γειτονικά κτήρια.
Η ενασχόληση με σύνθετα κτηριακά προγράμματα αποκτά δημόσιο και πολιτιστικό χαρακτήρα στο υπό κατασκευή Μουσείο Εναλίων Αρχαιοτήτων, στο λιμάνι του Πειραιά. Στο παλιό SILO, η ομάδα διατηρεί τον δομικό χαρακτήρα της σιταποθήκης και τον συνδυάζει με μια νέα προσθήκη που στεγάζει τις μεγαλύτερες εκθεσιακές αίθουσες. Ράμπες μικρής κλίσης οργανώνουν την περιήγηση, ενώ οι γυάλινες συνδέσεις επιτρέπουν στον επισκέπτη να βλέπει το λιμάνι ανάμεσα στις εκθεσιακές ενότητες. Η θέα προς τα σύγχρονα πλοία συνοδεύει έτσι τη γνωριμία με την ενάλια κληρονομιά.
Στο μουσείο, η διατήρηση της σιταποθήκης συνδέει το περιεχόμενο της έκθεσης με ένα κτήριο της ναυτικής και εμπορικής ιστορίας του Πειραιά. Η νέα προσθήκη αναλαμβάνει τις μεγαλύτερες αίθουσες, επιτρέποντας στο SILO να διατηρήσει αναγνωρίσιμη την κατασκευή του. Αυτή η συνύπαρξη παλιού και νέου συμπληρώνει τις επεμβάσεις του γραφείου στη φιλοξενία και στην κατοικία. Στο Tinos Beach, η αυθεντικότητα της ύλης και το αποτύπωμα της χειρονακτικής δημιουργίας αναδεικνύει τη διαχρονική σχέση ανάμεσα στον τόπο και την αρχιτεκτονική. Στον Πειραιά, είναι η ένταξη ενός δημόσιου πολιτιστικού προγράμματος σε μια βιομηχανική υποδομή. Η συνέχεια της δουλειάς των Tsolakis + Partners Architects βρίσκεται στην αναδιοργάνωση τέτοιων συνόλων, ώστε οι νέες χρήσεις να αποκτήσουν σαφή θέση μέσα τους.
Urban Soul Project
Τάσος Γεωργαντζής, Κωνσταντίνος Φλώρος, Μαρία Τσαυτάρη
Η Urban Soul Project αναδείχθηκε «Αρχιτεκτονικό Γραφείο της Χρονιάς» στα GRAIL Awards 2026. Τρία έργα της απέσπασαν Επαίνους στον ίδιο θεσμό: το Eurobank Corporate HQ SKG, το ME & JOE και το Neema Maison Finikia Santorini. Χώροι εργασίας, λιανική και φιλοξενία συνθέτουν τον φετινό απολογισμό, στον οποίο προστίθεται μια διεθνής διάκριση για τη μελέτη του The Glade Office Campus στο Μαρούσι.
Το γραφείο ιδρύθηκε στη Θεσσαλονίκη το 2009 από τον Τάσο Γεωργαντζή και τον Κωνσταντίνο Φλώρο. Στο εταιρικό σχήμα συμμετέχει και η αρχιτέκτονας Μαρία Τσαυτάρη. Με έδρα τη Θεσσαλονίκη και γραφείο στην Αθήνα, διαθέτει μια διεπιστημονική ομάδα αρχιτεκτόνων, μηχανικών και σχεδιαστών εσωτερικών χώρων. Η δραστηριότητά του εκτείνεται στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, με έργα στους τομείς της φιλοξενίας, των χώρων εργασίας, της κατοικίας και της εκπαίδευσης.
Το The Glade Office Campus, σχεδιασμένο από την Urban Soul Project σε συνεργασία με το UNS, αναδείχθηκε Popular Choice Winner στα Architizer A+Awards 2026, στην κατηγορία Unbuilt Commercial. Πρόκειται για μη υλοποιημένη μελέτη 18.000 τ.μ. για την Prodea Investments, η οποία απέσπασε το πρώτο βραβείο στον αρχιτεκτονικό διαγωνισμό του έργου.
Η πρόταση οργανώνει το συγκρότημα γύρω από αυλές και διαδρομές με πυκνή φύτευση. Μέρος της εργάσιμης ημέρας μπορεί να μεταφέρεται έξω από τις κλειστές αίθουσες: μια συνάντηση, ένα διάλειμμα ή η μετακίνηση από τη μία ενότητα στην άλλη. Οι εσωτερικές όψεις καμπυλώνονται γύρω από τις αυλές, ενώ οι βεράντες αναπτύσσονται κλιμακωτά στους ορόφους, επεκτείνοντας τους χώρους εργασίας προς το ύπαιθρο. Περιμετρικά, μια πυκνότερη ζώνη πρασίνου διαμορφώνει τη μετάβαση από τους δρόμους του Αμαρουσίου προς το εσωτερικό του οικοπέδου. Η οργάνωση σε διαδοχικά ξέφωτα δίνει και το όνομα του έργου.
Ο περιβαλλοντικός σχεδιασμός συνδυάζει σκίαση, θερμομόνωση και υαλοστάσια υψηλής απόδοσης με φυτεμένα δώματα και φωτοβολταϊκά.
Προβλέπονται επίσης συστήματα ανάκτησης θερμότητας και διαχείρισης του κτηρίου, θέσεις στάθμευσης ποδηλάτων και υποδομές φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων. Το έργο σχεδιάζεται με στόχο την πιστοποίηση LEED.
Η Urban Soul Project αντιμετωπίζει τη μελέτη και την κατασκευή ως ενιαία διαδικασία, από την αρχική ιδέα έως την ολοκλήρωση του έργου. Στο επίκεντρο βρίσκονται οι άνθρωποι που θα χρησιμοποιήσουν τον χώρο και η ποιότητα της καθημερινής τους εμπειρίας.
- Χαλκιδική: 51χρονη πέθανε κατά τη διάρκεια αιμοκάθαρσης σε κλινική
- Επεκτείνεται η «Μετεγκατάσταση» σε 10 Περιφερειακές Ενότητες – Ενίσχυση 10.000 ευρώ
- ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή: Αποπληρώνει ομολογιακό δάνειο 150 εκατ. ευρώ στις 22 Οκτωβρίου
- Η D-Marin ενισχύει την παρουσία της στη Βόρεια Αδριατική με την εξαγορά της Porto San Rocco στην Ιταλία