Ορόσημο στη νέα εποχή των σχέσεων Ελλάδας -ΗΠΑ αποτελεί η σημερινή ημέρα, υπογραφής με την Chevron των τεσσάρων συμβάσεων για τις έρευνες υδρογονανθράκων στα θαλάσσια οικόπεδα «Νότια της Πελοποννήσου», «Α2», «Νότια Κρήτη I» και «Νότια τη Κρήτη II». Με τη σημερινή υπογραφή των τεσσάρων συμβάσεων η Αθήνα συνδέεται ακόμη στενότερα τη Ουάσιγκτον και ανοίγει ο δρόμος ακόμη και για επίσημη επίσκεψη του ίδιου του Ντόναλντ Τραμπ στη χώρα μας, όπως πρόσφατα άφησε να εννοηθεί η αμερικανίδα πρέσβης κ. Γκιλφόιλ.

Πρώτη προτεραιότητα του Λευκού Οίκου είναι οι εισαγωγές αμερικανικού LNG στην Ευρώπη μέσω της Ελλάδας και του Κάθετου Διαδρόμου, του συνδυασμού δηλαδή των αγωγών Ελλάδας – Βουλγαρίας – Ρουμανίας – Μολδαβίας – Ουκρανίας.

1

Το στοίχημα του Κάθετου Διαδρόμου για να κερδηθεί χρειάζεται μακροχρόνιες συμφωνίες, σταθερό περιβάλλον και ενεργή πολιτική βούληση. Στο πλαίσιο αυτό, η παρουσία της Chevron στις παραχωρήσεις υδρογονανθράκων στην Ελλάδα σηματοδοτεί   μεγάλες επενδύσεις δισεκατομμυρίων και συμπόρευση Ελλάδας και ΗΠΑ για δεκαετίες.

Πρώτα οι υπογραφές στο Μαξίμου μετά η παρουσίαση στο Μουσείο της Ακρόπολης

Η υπογραφές θα γίνουν στις 11 το πρωί στο Μέγαρο Μαξίμου παρουσία του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, γεγονός που υπογραμμίζει τη σημασία που αποδίδει η ελληνική κυβέρνηση στην παρουσία του αμερικανικού κολοσσού στην Ελλάδα. Η ανάθεση των τεσσάρων παραχωρήσεων στη μεγαλύτερη αμερικανική πετρελαϊκή εταιρία, τη Chevron, σε συνεργασία με την HellenIQ Energy,  επισφραγίζει τους δεσμούς της Ελλάδας με τις ΗΠΑ.

Οι συμβάσεις θα υπογραφούν από τον αντιπρόεδρο της Global New Ventures, θυγατρικής της Chevron, Gavin Lewis και τον διευθύνοντα σύμβουλο της HellenIQ Energy Ανδρέα Σιάμισιη από τη μία πλευρά και για λογαριασμού Δημοσίου από τον πρόεδρο της Ελληνικής Διαχειριστικής Εταιρίας Υδρογονανθράκων και Ενεργειακών Πόρων (ΕΔΕΥΕΠ) Αριστοφάνη Στεφάτο και τον υπουργό Ενέργειας Σταύρο Παπασταύρου.

Παρούσα στο Μέγαρο Μαξίμου αναμένεται να είναι και η πρέσβης των ΗΠΑ στην Αθήνα Κίμπερλι Γκιλφόιλ, ο υφυπουργός Ενέργειας Νίκος Τσάφος, αλλά και ο προσωπικός φίλος του πρωθυπουργού και πρόεδρος της HellenIQ Energy Σπήλιος Λιβανός.

Μετά τις υπογραφές, στο Μουσείο της Ακρόπολις, η ΕΔΕΥΕΠ και οι επικεφαλής της κοινοπραξίας Chevron-HellenIQ Energy  σε ειδική εκδήλωση θα παρουσιάσουν τα σχέδιά του και θα αναδείξουν τη σημασία των παραχωρήσεων.

Υπενθυμίζεται ότι μέσα σε λιγότερο από ένα χρόνο από την εκδήλωση ενδιαφέροντος από  τη Chevron, πραγματοποιήθηκε με επιτυχία ο διαγωνισμός για τις εν λόγω περιοχές στον οποίο  ο αμερικάνικος κολοσσός σε συνεργασία με την HellenIQ Energy κέρδισαν, εξασφαλίζοντας το δικαίωμα ερευνών στις 4 παραχωρήσεις.
Κεντρικό ρόλο στην επιτυχία τις διαδικασίας που προχώρησς με εξαιρετικά γρήγορους ρυθμούς έπαιξε ο υπουργός Ενέργειας  Σταύρο Παπασταύρου ο οποίος αμέσως μόλις ανέλαβε τη θέση του υπουργού Ενέργειας, επισκέφθηκε τα κεντρικά γραφεία της Chevron στο Τέξας συνοδευόμενος από τον υφυπουργό Ενέργειας Νίκο Τσάφο και τον Άρη Στεφάτο. Εκεί συναντήθηκε με τη διοίκηση του αμερικανικού πετρελαϊκού ομίλου και φέρεται να δεσμεύτηκε για την ταχύτητα προώθησης των διαδικασιών που θα οδηγούσαν στη διενέργεια του διαγωνισμού.
Η αποτελεσματικότητα του κ. Παπασταύρου και η υλοποίηση της δέσμευσής του για ταχύτατες διαδικασίες έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην εμπιστοσύνη που επιδεικνύει σήμερα ο αμερικανικός παράγοντας στην Ελλάδα και στο ρόλο που της αποδίδει στον ενεργειακό τομέα.

Η ψήφος εμπιστοσύνης των ΗΠΑ στην Ελλάδα  επισφραγίστηκε το Νοέμβριο με την απόφαση και της ExxonMobil να εισέλθει στις έρευνες υδρογονανθράκων στη χώρα, προχωρώντας σε κοινοπραξία με την Energean και τη Helleniq Energy στο block 2 του Ιονίου όπου αναμένεται να γίνει η πρώτη ερευνητική γεώτρηση στην Ελλάδα μετά από 40 χρόνια.

Σημειώνεται ότι τα τέσσερα οικόπεδα αθροίζουν συνολικά μια έκταση 47.000 τετραγωνικών χιλιομέτρων, διπλασιάζοντας την έκταση των ενεργών θαλάσσιων περιοχών προς έρευνα στην Ελλάδα (πάνω από 90.000 τ. χλμ.) και τις πιθανότητες για εντοπισμό εκμεταλλεύσιμων κοιτασμάτων. Οι τέσσερις περιοχές μαζί με τις δύο που έχουν παραχωρηθεί από το 2019 στην Exxonmobil δυτικά και νοτιοδυτικά της Κρήτης δημιουργούν ένα συνεχόμενο πεδίο για έρευνες υδρογονανθράκων από τις δύο μεγαλύτερες πετρελαϊκές στον κόσμο.

Τα  επόμενα βήματα  

Μετά  την υπογραφή των τεσσάρων συμβάσεων θα ακολουθήσει η κύρωση τους από τη Ελληνική Βουλή, ενώ στη συνέχεια θα εκδοθούν περιβαλλοντικές αδειοδοτήσεις και όλες οι απαραίτητες  ρυθμιστικές αποφάσεις ώστε η Chevron να μπορέσει να φέρει ειδικό σκάφος που θα εκτελέσει σεισμικές έρευνες περί τα τέλη του 2026, στα τέσσερα θαλάσσια blocks έκτασης 47.000 τ.χλμ.

Τα επόμενα βήματα στον οδικό χάρτη είναι:

  • Η έναρξη των σεισμικών ερευνών στις 4 περιοχές προς το τέλος του έτους. Οι εργασίες θα περιλαμβάνουν τόσο δισδιάστατες όσο και τρισδιάστατες σεισμικές έρευνες, με στόχο την υψηλής ανάλυσης χαρτογράφηση των γεωλογικών δομών κάτω από τον βυθό και την αναγνώριση πιθανών γεωτρητικών στόχων.
  • Εφόσον οι σεισμικές έρευνες επιβεβαιώσουν την ύπαρξη κοιτασμάτων θα ληφθεί η επενδυτική απόφαση για ερευνητικές γεωτρήσεις
  • Μετά την ολοκλήρωση των ερευνητικών γεωτρήσεων και εφόσον επιβεβαιωθεί η ύπαρξη κοιτασμάτων θα ληφθεί απόφαση για την επένδυση στην παραγωγή υδρογονανθράκων και η επένδυση από τους παραχωρησιούχους κεφαλαίων άνω των 5 δις. ευρώ.
  • Σημειώνεται ότι η πρώτη ερευνητική γεώτρηση στο «οικόπεδο 2» θα γίνει στο Ιόνιο από την Κοινοπραξία ExxonMobil-Energean-Helleniq Energy και σχεδιάζεται στις αρχές του 2027.
  • Οι συμφωνίες με Chevron και Exxon δένουν για πολλές δεκαετίες τα ενεργειακά συμφέροντα Ελλάδας και ΗΠΑ.

Αναβάθμιση της γεωπολιτικής θέσης της χώρας

Η συμμετοχή της Chevron στις έρευνες νότια της Κρήτης λειτουργεί ως “κλειδί” για τη σταθερότητα, αναβαθμίζοντας τον γεωπολιτικό ρόλο της Ελλάδας ως ενεργειακού κόμβου.

Η παρουσία της Chevron στις παραχωρήσεις Νοτίου της Κρήτης  αναβαθμίζει τη γεωπολιτική θέση της χώρας και αποτελεί ασπίδα για τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας στην περιοχή και τη μέση γραμμή που θεσμοθετήθηκε με τον νόμο Μανιάτη ως όριο μεταξύ Ελλάδας και Λιβύης και αναιρεί στην πράξη το μνημόνιο που υπέγραψε η Τουρκία με την κυβέρνηση της Τρίπολης.

Η παρουσία της Chevron στην Ελλάδα την αναδεικνύει σε έναν σημαντικό ενεργειακό “παίκτη” στην Ανατολική Μεσόγειο, και ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο για την αξιοποίηση του υποθαλάσσιου ενεργειακού πλούτου και βάζοντας τις βάσεις για την ενεργειακή της αυτάρκεια.   Ταυτόχρονα, η Ελλάδα μπαίνει δυναμικά στο «ενεργειακό κλαμπ» των χωρών της Ανατολικής Μεσογείου.

Το ενεργειακό deal με την Chevron εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο ενίσχυσης της αμερικανικής παρουσίας στην Ανατολική Μεσόγειο. Κεντρικό δόγμα της σημερινής αμερικάνικης πολιτικής είναι η ενεργειακή κυριαρχία το δέσιμο δηλαδή των χωρών επιρροής των ΗΠΑ και της Ευρώπης στο ενεργειακό άρμα των ΗΠΑ. Η Ελλάδα και τα σχέδια για λειτουργία της ως ενεργειακός κόμβος, είναι στο επίκεντρο αυτής της στρατηγικής των ΗΠΑ για την Ευρώπη. Στις ΗΠΑ, το νομοσχέδιο με τίτλο Eastern Mediterranean Gateway Act αναδεικνύει Ελλάδα, Κύπρο, Ισραήλ και Αίγυπτο σε στρατηγικούς εταίρους, με στόχο τη διαμόρφωση νέου ενεργειακού κόμβου για την Ευρώπη μετά το 2027.