Με την πρόσφατη απόσυρσή του από την διαμάχη για τον έλεγχο της ναυτιλιακής Performance Shipping, ο Γιώργος Οικονόμου έκλεισε και το τελευταίο ανοιχτό μέτωπο ενός τριετούς κύκλου επιθετικών κινήσεων και παρεμβάσεων σε εισηγμένες ναυτιλιακές εταιρείες της Wall Street, τρεις εκ των οποίων ελληνικές.

Ένας κύκλος που ξεκίνησε ως επενδυτική στρατηγική και εξελίχθηκε σε μια από τις πιο ενδιαφέρουσες και αμφιλεγόμενες ιστορίες εταιρικού ακτιβισμού στη ναυτιλία.

1

Η απόφαση του να κινηθεί ως ακτιβιστής επενδυτής και να υπερασπιστεί την σωστή εφαρμογή της εταιρικής διακυβέρνησης συγκεκριμένων εταιρειών αιφνιδίασε την αγορά, δεδομένου του πρότερου βίου του στην Wall Street και του γεγονότος ότι οι δικές του πρακτικές όταν ήταν ιδιοκτήτης και επικεφαλής εισηγμένων ναυτιλιακών, αμφισβητήθηκαν έντονα από τους επενδυτές.

Ο ίδιος έδωσε με απόλυτη ειλικρίνεια την δική του εκδοχή στην εξέλιξη αυτή, σε μία σπάνια δημόσια δήλωση του λέγοντας: «το κάνω για να βγάλω χρήματα, δεν υπάρχει τίποτα προσωπικό σε αυτό».

Αυτό το σχόλιο αποτυπώνει την ουσία του επιχειρηματικού του μοντέλου. Δεν πρόκειται για μία ιδεολογική μάχη για εταιρικές αρχές, αλλά για την διεκδίκηση κερδών μέσω της αλλαγής στρατηγικών πλάνων και δομής διοικήσεων.

Η ταραχώδης πορεία στην Wall Street

Άλλωστε ο Γιώργος Οικονόμου είναι ένας εφοπλιστής που δεν περιορίστηκε στα παραδοσιακά μονοπάτια της ναυτιλίας. Απόφοιτος του Κολλεγίου Αθηνών, με σπουδές στο MIT και ισχυρή τεχνοκρατική βάση, εισήλθε δυναμικά στον κλάδο της ναυτιλίας και αξιοποίησε στο έπακρο τα εργαλεία της κεφαλαιαγοράς.

Ωστόσο, η παρουσία του στη Wall Street δεν υπήρξε ποτέ «ήσυχη». Το ταξίδι της ναυτιλιακής του Dryships στην αμερικανική χρηματιστηριακή αγορά διήρκησε 14 ταραχώδη χρόνια και τελείωσε αφήνοντας μία γλυκόπικρη γεύση στην αγορά.

Αν και ξεκίνησε με καλές προδιαγραφές και σημαντικά κέρδη, τελικά στιγματίστηκε από μία σειρά αρνητικών εξελίξεων, όπως οι καταγγελίες για την μη σωστή εφαρμογή εταιρικής διακυβέρνησης από την διοίκησή της, οι αγωγές μετόχων προς αυτήν, οι κλήσεις από την Αμερικανική Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς, η δραματική μείωση της τιμής της μετοχή της και τέλος η αντίληψη που δημιουργήθηκε ότι το μεγαλύτερο όφελος από αυτήν την ιστορία το είχε ο ίδιος ο κ. Οικονόμου.

Επενδυτές, αναλυτές αλλά και άνθρωποι της ναυτιλίας υποστήριζαν το 2019, λίγο πριν την έξοδο της Dryships από το χρηματιστήριο, ότι αποτέλεσε παράδειγμα του πώς μπορεί να χαθεί αξία μέσα από πολύπλοκες εταιρικές κινήσεις.

Από εκείνη την περίοδο, ο ισχυρός εφοπλιστής απέκτησε μια φήμη που τον ακολουθεί μέχρι σήμερα. Για κάποιους, είναι ένας ευφυής στρατηγικός επενδυτής που εκμεταλλεύεται τις αδυναμίες της αγοράς. Για άλλους, παραμένει ένας παίκτης που κινείται στα όρια της εταιρικής ηθικής.

«Είμαι εξαιρετικά ανταγωνιστικός. Αλλά πάντα παίζω με τους κανόνες. Μήπως ξεπερνάω τα όρια; Σίγουρα, ναι. Αλλά πάντα παίζω με τους κανόνες», έχει δηλώσει ο ίδιος.

Από την Performance Shipping ως την Genco

Το φθινόπωρο του 2023, ο Γιώργος Οικονόμου επέστρεψε στο χρηματιστήριο με έναν διαφορετικό μανδύα. Όχι μέσω μίας δικής του εταιρείας αλλά μέσω των επιθετικών αγορών μετοχών άλλων ναυτιλιακών, εισηγμένων στη Wall Street. Επιχειρώντας να κινηθεί με όρους που παραπέμπουν σε ακτιβιστικά επενδυτικά σχήματα της αμερικανικής αγοράς, προσθέτοντας όμως τη δική του, πιο αιχμηρή και απρόβλεπτη προσέγγιση.

H αρχή έγινε με την Performance Shipping, με επικεφαλής την Αλίκη Παληού και τον σύζυγο της Ανδρέα Μιχαλόπουλο, στην οποία ο εφοπλιστής απέκτησε αθόρυβα ποσοστό 9,5% μέσω της εταιρείας του Sphinx Investment Corp. Υποστηρίζοντας ότι η αγορά των μετοχών έγινε με βάση την εκτίμηση ότι είναι υποτιμημένες και αποτελούν ελκυστική επένδυση.

Σχεδόν αμέσως, ωστόσο, εξαπέλυσε δριμεία κριτική στη διοίκηση της εταιρείας, αμφισβητώντας τη δομή διακυβέρνησης της και τις αποφάσεις της, που, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν εξυπηρετούσαν τους μετόχους.

Ακολούθησε η απόκτηση ποσοστού 9,1% της εισηγμένης στο αμερικανικό χρηματιστήριο OceanPal της Σεμίραμις Παληού, μερίδιο που στη συνέχεια αυξήθηκε στο 11%.

Παράλληλα, εξαγόρασε ποσοστό 5,7% της ναυτιλιακής Seanergy Maritime του Σταμάτη Τσαντάνη, καθώς και 5,4% της ναυτιλιακής ξηρού φορτίου Genco Shipping & Trading, αμερικανικών συμφερόντων.

Και στις τέσσερις περιπτώσεις, η στρατηγική του Γιώργου Οικονόμου ήταν παρόμοια: αγορά μετοχών, δημόσια κριτική στη διοίκηση, αιτήματα για αλλαγές στο Διοικητικό Συμβούλιο και τοποθέτηση μελών που πρότεινε ο ίδιος, ενώ σε δύο από τις εταιρείες -την Performance και την Seanergy – προχώρησε και σε νομικές ενέργειες προσφεύγοντας στο δικαστήριο.

Στις Performance Shipping, OceanPal και Seanergy εστίασε την πολιτική του στην κακή, όπως υποστήριξε, εταιρική διακυβέρνηση. Αυτό αποτέλεσε το διαπραγματευτικό του χαρτί. Οι Performance και OceanPal, είχαν περίπλοκη ιδιοκτησιακή δομή που εξασφάλισε στους βασικούς μετόχους την πλειοψηφία των δικαιωμάτων ψήφου, όπως επισήμανε.

Το ίδιο συνέβαινε και με τη Seanergy, με τον CEO της Σταμάτη Τσαντάνη να ελέγχει το 49,99% των ψήφων της εισηγμένης.

Η περίπτωση της Genco ήταν διαφορετική, καθώς δεν είχε ποτέ προβλήματα διακυβέρνησης. Αλλά η μετοχή της ήταν υποτιμημένη λόγω των κινήσεων της διοίκησης, σύμφωνα με όσα υποστήριξε ο εφοπλιστής.

Παρά την κοινή αφετηρία και τη σχεδόν «τυποποιημένη» επιθετική στρατηγική που ακολούθησε σε κάθε περίπτωση, η έκβαση σε κάθε μία ήταν διαφορετική.

Αποχώρησε αλλά δήλωσε νικητής

Ο Γιώργος Οικονόμου έβαλε τέλος στην πολύμηνη διαμάχη του με την διοίκηση της Genco Shipping & Trading στα μέσα του 2024, εγκαταλείποντας την προσπάθεια τοποθέτησης του υποψηφίου του στο ΔΣ της εισηγμένης ναυτιλιακής. Ωστόσο, οι δύο πλευρές συνέχισαν να διαφωνούν παρά το κλείσιμο του μετώπου.

Ο εφοπλιστής υποστήριξε ότι η ενεργή του στάση και η κριτική που άσκησε προς τη διοίκηση λειτούργησαν ως «καμπανάκι αφύπνισης», συμβάλλοντας στην ενίσχυση της μετοχής της εταιρείας και στη βελτίωση των αποδόσεων για τους μετόχους -συμπεριλαμβανομένου και τους ιδίου.

Στον αντίποδα, η Genco απέρριψε κατηγορηματικά αυτούς τους ισχυρισμούς, επιμένοντας ότι η άνοδος της μετοχής οφείλονταν αποκλειστικά στην ισχυρή αγορά ξηρού φορτίου και στη συνεπή εφαρμογή της στρατηγικής της, κατηγορώντας μάλιστα τον εφοπλιστή ότι προκάλεσε σπατάλη χρόνου και πόρων.

Παρά την αντιπαράθεση, η εξέλιξη της μετοχής δείχνει ότι ο Οικονόμου δεν αποχώρησε με άδεια χέρια. Στα τέλη Δεκεμβρίου του 2023, όταν απέκτησε περίπου το 5,4% της εταιρείας, η τιμή της μετοχής ήταν στα 16,48 δολάρια, ενώ όταν αποσύρθηκε από τις διεκδικήσεις του, τον Μάϊο του 2024 ήταν στα 22,53 δολάρια. Ενώ ο ίδιος είχε ήδη ρευστοποιήσει μέρος της συμμετοχής του, εξασφαλίζοντας σημαντικά κέρδη που εκτιμάται ότι ξεπέρασαν τα 7 εκατ. δολάρια.

Η συμφωνία με την Σεμίραμις Παληού

Με όφελος έκλεισε ο Γιώργος Οικονόμου και την αντιπαράθεση του με την Σεμίραμις Παληού και την διοίκηση της OceanPal.

Σύμφωνα με όσα έγιναν γνωστά, στο πλαίσιο της «συμφωνίας υποστήριξης» μεταξύ της OceanPal και της επενδυτικής εταιρείας Sphinx του Οικονόμου, ο τελευταίος έλαβε ποσό ύψους 6,75 εκατ. δολαρίων για την παροχή στρατηγικών συμβουλών προς την εισηγμένη ναυτιλιακή της οικογένειας Παληού.

Από την πλευρά του, ο ισχυρός εφοπλιστής, δεσμεύτηκε να σταματήσει τις ενέργειες για την αλλαγή των μελών του ΔΣ της εταιρείας, να αποσύρει τους δικούς τους υποψηφίους και να στηρίξει τις υποψηφιότητες της διοίκησης.

Ο διευθύνων σύμβουλος της OceanPal, Robert Perri, δήλωσε ικανοποιημένος για την επίτευξη της συμφωνίας, επισημαίνοντας ότι οι δύο πλευρές άφησαν πίσω τις διαφορές τους και άνοιξαν δίαυλο συνεργασίας.

Σε αυτό το πλαίσιο, η συγκεκριμένη εξέλιξη ερμηνεύτηκε από την αγορά ως μια ισορροπημένη λύση που διασφαλίζει τη σταθερότητα της OceanPal, αλλά ταυτόχρονα επιβεβαιώνει τη διαπραγματευτική ισχύ του Γιώργου Οικονόμου, ο οποίος φαίνεται να βγήκε κερδισμένος από την αντιπαράθεση.

Η Seanergy καθόρισε το τέλος της Performance Shipping

Πολύ διαφορετική ήταν η εξέλιξη της διαμάχης του Οικονόμου με τις άλλες δύο ελληνικών συμφερόντων εισηγμένες εταιρείες.

Η διπλή αντιπαράθεση του εφοπλιστή με τις ναυτιλιακές Performance Shipping της Αλίκης Παληού και Seanergy Maritime του Σταμάτη Τσαντάνη κατέληξε τελικά σε μια αλληλένδετη έκβαση, με τις δικαστικές εξελίξεις στη δεύτερη υπόθεση να καθορίζουν σε μεγάλο βαθμό το αποτέλεσμα της πρώτης.

Η πιο πρόσφατη εξέλιξη αφορά την οριστική αποχώρηση του πλοιοκτήτη από τη διεκδίκηση της Performance Shipping, μέσω της επενδυτικής του εταιρείας Sphinx Shipping.

Με επιστολή που κατατέθηκε στις αμερικανικές ρυθμιστικές αρχές στις 16 Μαρτίου, η Sphinx ανακοίνωσε την απόσυρση της δημόσιας πρότασης εξαγοράς της ναυτιλιακής, βάζοντας τέλος σε μια εκστρατεία που ξεκίνησε τον Οκτώβριο του 2023, όταν είχε προσφέρει στους μετόχους 3 δολάρια ανά μετοχή.

Παρά τις επανειλημμένες παρατάσεις της προσφοράς – με την τελευταία προθεσμία να διαρκεί εώς τον Σεπτέμβριο του 2026 –  η Sphinx δεν προχώρησε τελικά στην εξαγορά των μετοχών, ενώ όσοι μέτοχοι είχαν ανταποκριθεί στην πρόταση θα λάβουν πίσω τους τίτλους τους.

Την ίδια στιγμή, ο Οικονόμου εγκατέλειψε και τη νομική του μάχη κατά της διοίκησης της εταιρείας, την οποία κατηγορούσε για παραβίαση καθήκοντος προς τους μετόχους μέσω της χρήσης προνομιούχων μετοχών αυξημένης ψήφου.

Καθοριστικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη διαδραμάτισε η παράλληλη δικαστική υπόθεση του κατά της Seanergy Maritime, συμφερόντων του Σταμάτη Τσαντάνη. Στην υπόθεση αυτή, το Ανώτατο Δικαστήριο των Νήσων Μάρσαλ απέρριψε την προσφυγή του Έλληνα εφοπλιστή, κρίνοντας ότι δεν διέθετε έννομο συμφέρον να την ασκήσει, καθώς δεν ήταν μέτοχος της εταιρείας κατά τον χρόνο θέσπισης των επίμαχων δικαιωμάτων ψήφου.

Η απόφαση αυτή αποτέλεσε ουσιαστικό νομικό προηγούμενο και για την υπόθεση της Performance Shipping. Άλλωστε, το δικαστήριο είχε ήδη αναστείλει την εκδίκαση της συγκεκριμένης υπόθεσης, αναμένοντας την έκβαση της διαμάχης με τη Seanergy.

Υπό αυτό το πρίσμα, η Sphinx επέλεξε να μην συνεχίσει τη δικαστική αντιπαράθεση στα Νησιά Μάρσαλ, σηματοδοτώντας την οριστική υποχώρηση του Οικονόμου και από το μέτωπο της Performance Shipping.

Παρά τις αρχικές επιθετικές κινήσεις για την απόκτηση ελέγχου και την ανατροπή διοικήσεων, ο Γιώργος Οικονόμου δεν κατάφερε να επιβάλει τις θέσεις του, με τις δικαστικές αποφάσεις να θέτουν σαφή όρια στις παρεμβάσεις του.

Με την αποχώρησή του από την Performance Shipping, ο Οικονόμου φαίνεται να κλείνει έναν κύκλο έντονου ακτιβισμού. Όμως, για όσους παρακολουθούν την πορεία του, ένα πράγμα είναι σαφές: δεν πρόκειται για αποχώρηση από το παιχνίδι.

Άλλωστε κατά κύριο λόγο ασχολείται με τον ναυτιλιακό του όμιλο TMS, που διαθέτει διαφοροποιημένο στόλο άνω των 130 πλοίων και περίπου 45 υπό ναυπήγηση, συμπεριλαμβανομένων LNG carriers, πολύ μεγάλων πλοίων μεταφοράς αμμωνίας, τάνκερ και bulkers. Η τεχνική ποιότητα και η βιωσιμότητα του στόλου παραμένουν για εκείνον προτεραιότητα.

Γιατί αν κάτι χαρακτηρίζει τον Γιώργο Οικονόμου είναι η ικανότητά του να προσαρμόζεται και να επανεμφανίζεται με νέο ρόλο κάθε φορά, συνδυάζοντας την επιχειρηματική ευφυΐα με την μακροπρόθεσμη στρατηγική.