Ενέργεια

Red alert για τη ΔΕΗ: Σχέδιο σε τρεις φάσεις και συζητήσεις με DG Comp

  • Μαρίνα Πρωτονοταρίου


Μια εβδομάδα που σηματοδοτεί το τέλος μιας εποχής για τη ΔΕΗ και το ξεκίνημα μιας νέας ξεκινάει σήμερα, την ημέρα που λήγει και τυπικά η προθεσμία υποβολών των προσφορών του προηγούμενου διαγωνισμού για τα λιγνιτικά εργοστάσια. Eνός διαγωνισμού που πολύ σύντομα θα είναι και τυπικά παρελθόν.

Τέλος εποχής θα επιχειρηθεί να μπει και στα ΝΟΜΕ, ενώ η νέα εποχή για τη ΔΕΗ ξεκινάει με τη διαπραγμάτευση με τους εκπροσώπους της Κομισιόν του συνολικού πλάνου για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας  και του σχεδίου για την ανάταξη της ΔΕΗ.

Το σχέδιο αυτό έχει σε μεγάλο βαθμό διαμορφωθεί θα παρουσιαστεί στις Προγραμματικές Δηλώσεις εφόσον βέβαια εγκριθεί από τη Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού της Κομισιόν που έχει ερευνήσει τη δεσπόζουσα θέση της επιχείρησης στην εγχώρια αγορά ηλεκτρισμού.

Αφετηρία λοιπόν κάθε νέου σχεδιασμού είναι η διαπραγμάτευση με την DG Comp, η οποία και πρέπει να εγκρίνει τα σχέδια  και ακολούθως να υλοποιηθούν σύμφωνα με πληροφορίες, σε τρία στάδια:

1.Διάσωση μέτρα για αύξηση ρευστότητας– 2.στρατηγικές αποεπενδύσεις-και τέλος 3.νέο business plan αύξηση της αξίας της εταιρείας και αναζήτηση στρατηγικού επενδυτή. Σημειώνεται ότι τον φάκελο και την αρμοδιότητα της ΔΕΗ χειρίζεται προσωπικά ο υπουργός Ενέργειας, Κωστής Χατζηδάκης, ο οποίος είναι γνωστός για τη μεθοδικότητα και τους χαμηλούς τόνους που διατηρεί ενώ  κινείται με συγκεκριμένο σχεδιασμό και χρονοδιάγραμμα.

Κρίσιμες επαφές με την DG Comp: Τι θα συζητηθεί

Στις επαφές με την DG Comp πρωταγωνιστικό ρόλο θα έχει ο νέος υφυπουργός και μέχρι πρότινος στέλεχος της DG Comp κ. Γεράσιμος Θωμάς με προτεραιότητα, μετά την αποτυχία του διαγωνισμού για τα λιγνιτικά, να συμφωνηθούν τα εναλλακτικά διαρθρωτικά μέτρων για να επιτευχθεί η απελευθέρωση στην αγορά της ενέργειας.

Στόχος είναι   η χώρα να συμμορφωθεί αφενός με την καταδικαστική εις βάρος της απόφασης για το μονοπώλιο της ΔΕΗ στον λιγνίτη και αφετέρου με τα όσα έχουν συμφωνηθεί για τη μείωση του μεριδίου της δημόσιας εταιρείας στην αγορά σε ποσοστό κάτω από το 50% στο τέλος του χρόνου.  Δηλαδή να ανοίξει ο ανταγωνισμός με την πρόσβαση τρίτων στις αποκλειστικές πηγές ενέργειας της επιχείρησης.

  • Η κυβέρνηση πρέπει να έχει ετοιμάσει ένα συνολικό πλάνο για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας που θα εξασφαλίζει: πρόσβαση τρίτων στα λιγνιτικά αποθέματα της χώρας,  σχέδιο για το άνοιγμα της αγοράς και   ενίσχυση του ανταγωνισμού ώστε να εξασφαλίζεται η ισότιμη αντιμετώπιση όλων των παικτών.
  • Στόχος της ελληνικής πλευράς είναι να κλείσει οριστικά και τα ΝΟΜΕ, τις ζημιογόνες δημοπρασίες που επέφεραν στην ΔΕΗ απώλειες της τάξης των 250 εκατ σε ετήσια βάση και κατά άλλες εκτιμήσεις 1 δις συνολικά.
  • Στις πρώτες επαφές επίσης θα συζητηθεί το σχέδιο διάσωσης και αναδιάρθρωσης της ΔΕΗ, του υπουργείο Ενέργειας, με την υπογραφή Χατζηδάκη, ενός σχεδίου που υπόσχεται να αλλάξει την εικόνα και τα οικονομικά μεγέθη της επιχείρησης, ώστε να ορθοποδήσει και να αυξήσει την αξία της.
  • Ακόμη ένα κρίσιμο για τη ΔΕΗ θέμα που θα συζητηθεί με την Κομισιόν, είναι η ένταξη των λιγνιτικών μονάδων στους Μηχανισμούς Ευελιξίας, τα ΑΔΙ, τα οποία αξίζει να σημειωθεί ότι είναι ζωτικής σημασίας για την επιβίωση της επένδυσης της νέας μονάδας της Πτολεμαΐδας, της νέας μονάδας της ΔΕΗ. Η εξασφάλιση των ΑΔΙ εκτός από τη βιωσιμότητα της Πτολεμαΐδας  θα αυξήσουν την αξία    των λιγνιτικών  βοηθώντας στην επιτυχή πώλησή τους.
  • Οι ενεργειακές αποκρατικοποιήσεις, που βρίσκονται σε εκκρεμότητα  της ΔΕΠΑ και των ΕΛΠΕ, χωρίς να αποκλείεται και ένα επόμενο πακέτο του ΑΜΔΗΕ θα βρεθούν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Ο νέος σχεδιασμός  θα οριστικοποιηθεί σε συνεργασία με την Κομισιόν το επόμενο διάστημα, χωρίς να αποκλείεται να υπάρξουν σημαντικές αλλαγές στα μοντέλα αξιοποίησης που προϋπήρχαν.
  • Η έναρξη λειτουργία  του νέου μοντέλου των αγορών (target model), αναμένεται αν ζητηθεί πιεστικά για άλλη μια φορά από την DG Comp καθώς εξασφαλίζει την ασφαλή και οικονομική ενεργειακή τροφοδοσία.  Σήμερα παρουσιάζει σημαντική καθυστέρηση, και θα δούμε ποιες είναι οι προτάσεις του υπουργείου για την επιτάχυνση της εφαρμογής του.
  • Η ελάφρυνση του ενεργειακού κόστους για τις επιχειρήσεις, αποτελεί ακόμη ένα θέμα που θα απασχολήσει.

Η ΔΕΗ σε νέα εποχή: Σχέδιο σε τρεις φάσεις

Η αποφασιστικότητα της κυβέρνησης να εφαρμόσει ένα εντελώς νέο σχέδιο για τη ΔΕΗ, είναι δεδομένη, με στόχο η επιχείρηση να συμμορφωθεί με το ευρωπαϊκό πλαίσιο ανταγωνισμού και ταυτόχρονα να γίνει ανταγωνιστική και να αυξήσει την αξία της. Όπως δήλωσε πρόσφατα ο υπουργός Ενέργειας, όμως δεν γίνεται να προχωρήσουν πολλά σήμερα, με δεδομένες τις αδυναμίες της επιχείρησης. Γι αυτό  υπάρχει σαφές χρονοδιάγραμμα με επιμέρους στόχους και το σχέδιο για τη νέα εποχή για τη ΔΕΗ έχει τρεις φάσεις.

Φάση α: Η ενίσχυση της ρευστότητας

Το πρώτο βήμα στο σχέδιο διάσωσης της ΔΕΗ είναι η ενίσχυση της ρευστότητας της επιχείρησης.  Για αυτό πρόκειται να προωθηθούν τόσο  τα ΥΚΩ της περιόδου 2011 όπου τα νούμερα κυμαίνονται στα 160-200 εκατ ευρώ, όσο και από η  τιτλοποίηση εσόδων με   στόχο να εξασφαλιστούν  στα 400-500 εκατ ευρώ.

Αν σε αυτά προστεθούν τα έκτακτα περίπου 200 εκατ ευρώ από τα ΥΚΩ και 400 εκατ από τις τιτλοποιήσεις το νούμερο για τις ταμειακές ροές βελτιώνεται κατά 600 εκατ ευρώ.

Ταυτόχρονα, η κατάργηση των NOME θα εκμηδενίσει ζημίες της τάξης των 225 -250 εκατ ευρώ σε ετήσια βάση που σήμερα επιβαρύνουν τη ΔΕΗ. Η εθελουσία ή συνταξιοδότηση 6000 εργαζομένων, που προβλέπεται στο πλάνο της Mckinsey μπορεί να εξασφαλίσει περαιτέρω εξοικονόμηση του λειτουργικού κόστους της.

Η λύση αύξησης τιμολογίων δεν προκρίνεται τόσο γιατί είναι μέτρο με έντονο κοινωνικό βάρος,  όσο και γιατί ενέχει τον κίνδυνο να μην αποδώσει αλλά αντίθετα να εκτοξεύσει τα ληξιπρόθεσμα.

Φάση β: Αποεπένδυση και οι κρυμμένες αξίες που μπορούν να αναδειχθούν

Παράλληλα με το σχέδιο για τη διάσωση της ΔΕΗ προετοιμάζει και το σχέδιο αποεπένδυσης και προσέλκυσης επενδυτών σε επιμέρους περιουσιακά στοιχεία, με στόχο την εξασφάλιση πρόσθετων εσόδων και την απαλλαγή της εταιρείας από βάρη και υποχρεώσεις.

Τα σχέδια αποεπένδυσης περιλαμβάνουν πλέον, σύμφωνα με πληροφορίες και τις υδροηλεκτρικές μονάδες,  ώστε μέσω της δημιουργίας  πακέτων πιθανότατα δύο ή και τριών να μπορέσουν να πουληθούν και οι δύο λιγνιτικές μονάδες σε Μεγαλόπολη και Μελίτη, κάτι που είναι απαραίτητο που    μετά την άνοδο των τιμών των CO2.

Ταυτόχρονα με τις μονάδες στο σχέδιο αποεπένδυσης εξετάζει το ΥΠΕΝ, σύμφωνα με πληροφορίες  και την πώληση ποσοστού του ΔΕΔΔΗΕ σε στρατηγικό επενδυτή, κάτι που αναμένεται να προκαλέσει το ενδιαφέρον Ευρωπαίων διαχειριστών, αφού η αξία του δικτύου της ΔΕΗ είναι αναμφισβήτητη. Σύμφωνα με παράγοντες της αγοράς ο ΔΕΔΔΗΕ μπορεί να αποτιμηθεί μέχρι 1,5 δις και λόγω του εγγυημένου του εσόδου, ενώ μια παραγωγικότερη λειτουργία του μπορεί να ενισχύσει την αξία του.

Οι κρυμμένες αξίες στα περιουσιακά στοιχεία της ΔΕΗ είναι μεγάλες και με προσεκτικές κινήσεις  μπορούν να εξασφαλίσουν σημαντικά έσοδα στην εταιρεία  μέχρι 700 εκατ από την πώληση των πακέτων μονάδων, άλλα τόσα αν αποφασίσει να δώσει ποσοστό μέχρι 49% του ΔΕΔΔΗΕ σε στρατηγικό επενδυτή.

 Φάση γ: Στρατηγικός επενδυτής

Όπως είπε ξεκάθαρα ο υπουργός κ. Κ. Χατζηδάκης,  «Η ΔΕΗ δεν έχει χρήματα ούτε να αγοράσει κολώνες είναι σε άσχημη κατάσταση δεν μπορεί να ιδιωτικοποιηθεί, κανείς δεν είναι τρελός να την πάρει. Η επιχείρηση είχε 90 εκατ. ευρώ κέρδη το 2014 και τώρα έχει 900 εκατ. ευρώ ζημιές το χρόνο. «Ποιος θα πάρει τις ζημιές με το ‘’καλημέρα’’;» είπε χαρακτηριστικά.

Οπότε για να προχωρήσει οποιαδήποτε σκέψη πώλησης πακέτου της ΔΕΗ, πρέπει πρώτα η επιχείρηση να αναταχθεί πλήρως, να βελτιώσει τα μεγέθη της και να διαμορφώσει ένα business plan που θα την καταστήσει ελκυστική επένδυση. Η στρατηγική που θα ακολουθηθεί είναι πρώτα εξυγίανση, μετά ενίσχυση της αξίας και μετά στρατηγικός επενδυτής.

Η κληρονομιά ΣΥΡΙΖΑ

Την κατάσταση στην οποία έχει περιέλθει η ΔΕΗ μετά τη για σειρά ετών οικονομική της αποδυνάμωσή  περιέγραψε ο υπουργός Ενέργειας κ. Χατζηδάκης σε συνέντευξή του:

«Έχουν γίνει σειρά από άστοχες επιλογές από την προηγούμενη κυβέρνηση, με βασική αυτή που έγινε το καλοκαίρι του ’15 όταν η τότε κυβέρνηση συμφώνησε με την τρόικα να πάει η ΔΕΗ από το 90% στο 50% της αγοράς σε πέντε χρόνια έναντι μηδενικού οικονομικού ανταλλάγματος», είπε.

«Παλεύουμε να μη μείνει η χώρα στο σκοτάδι, ήδη έχουν γίνει τοπικά μπλακ άουτ όπως στην Αθήνα και στο Λασίθι» σημείωσε ο κ. Χατζηδάκης. «Αν πέσει η ΔΕΗ, η μεγαλύτερη ελληνική επιχείρηση των Βαλκανίων, θα πέσει η χώρα» είπε χαρακτηριστικά.

«Το σύστημα ηλεκτρικής ενεργείας είναι σε οριακή κατάσταση… Την Πέμπτη το πρωί έπαιρνα εγώ ο ίδιος τους μεγάλους παίκτες της αγοράς ηλεκτρικής ενεργείας και ζητούσα γεννήτριες, δεν υπήρχαν, έχουν πάει σχεδόν όλες σε Κρήτη, Ρόδο Σαντορίνη για να   κρατηθούν (η ηλεκτροδότηση) τα νησιά δεν έχουν γίνει τόσα χρόνια οι συνδέσεις των νησιών με υπόγεια καλώδια ιδίως της Κρήτης» επισήμανε ο υπουργός.

«Οι στύλοι του ΔΕΔΔΗΕ, οι κολώνες, δεν είναι σε μεγάλη επάρκεια διότι η ΔΕΗ δεν έχει λεφτά για να δώσει στη θυγατρική της το ΔΕΔΔΗΕ να αγοράσει κολώνες εκεί είμαστε» ανέφερε χαρακτηριστικά.

Σύμφωνα με τον υπουργό «η ΔΕΗ είναι παγιδευμένη δεν μπορεί να ανεβάσει τα τιμολόγια γιατί θα χάσει πελάτες δεν είναι πια μόνη της – μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα, δεν θα ήθελαν πολλοί πολιτικοί να είναι στη θέση μου».