Aegean: Η κρίση δημιουργεί ευκαιρίες – Ποια είναι η συνταγή Βασιλάκη για το 2027

Μια στρατηγική δύο ταχυτήτων, που συνδυάζει τη σύνεση στη διαχείριση με την ετοιμότητα για επιθετικές κινήσεις όπου παρουσιαστούν ευκαιρίες, χαράσσει η Aegean, για να περάσει την κρίση που έχει προκαλέσει στην αεροπορική αγορά η μεγάλη αύξηση της τιμής των καυσίμων.

Με το 2027 να προδιαγράφεται ως μια δύσκολη χρονιά, η εταιρεία βάζει φρένο στην αύξηση της χωρητικότητας, είναι έτοιμη να περιορίσει συχνότητες πτήσεων όπου χρειάζεται και προσβλέπει σε υψηλότερους ναύλους για να προστατεύσει την αποδοτικότητά της. Την ίδια στιγμή, όμως, είναι ααποφασισμένη να υπερασπιστεί τα μερίδιά της εάν ο ανταγωνισμός κινηθεί επιθετικά και να αξιοποιήσει τις ευκαιρίες που μπορεί να δημιουργήσει η ίδια η κρίση, είτε στον στόλο είτε στα δρομολόγια, ακόμη και μέσω εξαγορών.

Περιορισμός του κόστους και ταυτόχρονα ετοιμότητα  για την επόμενη ευκαιρία είναι η κεντρική κατεύθυνση της στρατηγικής της διοίκησης της Aegean όπως εξήγησε χθες ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Aegean, Ευτύχης Βασιλάκης, στην τηλεδιάσκεψη για τα αποτελέσματα του πρώτου εξαμήνου.

Και αυτό σημαίνει, λιγότερη χωρητικότητα όπου δεν βγαίνουν τα οικονομικά, υψηλότερες τιμές όπου το επιτρέπει η αγορά, προστασία των στρατηγικών μεριδίων, βελτίωση της σχέσης με τον πελάτη, συγκράτηση κόστους και διαθέσιμη δύναμη για επενδυτικές κινήσεις που μπορεί να γεννήσει η κρίση. Με αυτή τη συνταγή   η Aegean φιλοδοξεί να περάσει ένα δύσκολο 2027 και να βρίσκεται σε καλύτερη θέση όταν η αγορά επιστρέψει στην κανονικότητα.

Ο κ. Βασιλάκης εκτιμά ότι  οι πιέσεις θα παραμείνουν ισχυρές για τουλάχιστον δύο έως τρία ακόμη τρίμηνα. Παράλληλα, έστειλε το μήνυμα ότι η Aegean διαθέτει την οικονομική και επιχειρησιακή ευελιξία για να περάσει τη δύσκολη περίοδο και να βρεθεί ισχυρότερη την επόμενη ημέρα.

«Όπως συμβαίνει πάντα στις κρίσεις, πιστεύω ότι θα υπάρξουν ευκαιρίες, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, να βελτιώσουμε τη θέση μας πριν τελειώσει η κρίση», ανέφερε χαρακτηριστικά. Οι ευκαιρίες αυτές μπορεί, όπως είπε, να αφορούν «τον στόλο, τα δρομολόγια, κάποια εξαγορά ή οποιαδήποτε άλλη κίνηση».

Η αεροπορική αγορά, άλλωστε, είναι συνηθισμένη στις κρίσεις, σημείωσε τονίζοντας: «Κάθε πέντε χρόνια έχουμε και μία»,   προσθέτοντας ότι η σημερινή κατάσταση «δεν φαίνεται να είναι τόσο άσχημη όσο η Covid» και συνεπώς η Aegean αισθάνεται μεγαλύτερη σιγουριά για την ικανότητά της να τη διαχειριστεί.

Για τον Ευτύχη Βασιλάκη, το 2027 θα απαιτήσει πολύ μεγαλύτερη προσήλωση στην αποδοτικότητα και την ποιότητα. Οι αεροπορικές εταιρείες θα χρειαστεί να επανεξετάσουν δραστηριότητες που δεν έχουν πλέον οικονομικό νόημα, να αποφασίσουν πού αξίζει να επενδύσουν περισσότερο και να κατανείμουν με μεγαλύτερη προσοχή τους πόρους τους.

Για την Aegean, όμως, η στρατηγική αντιμετώπισης της κρίσης εκτός από την περικοπή κόστους και χωρητικότητας, περιλαμβάνει και τη βούληση  να παραμείνει κοντά στους πελάτες της και να συνεχίσει να επενδύει στην ποιότητα της ταξιδιωτικής εμπειρίας, θεωρώντας ότι όσο δυσκολότερο γίνεται το περιβάλλον τόσο μεγαλύτερη σημασία αποκτά η σχέση με τον πελάτη.

Φρένο στη χωρητικότητα το 2027 ή αύξηση ναύλων

Το πρώτο σκέλος της στρατηγικής της Aegean, αφορά την προσαρμογή της προσφοράς στις νέες συνθήκες κόστους. Με τα σημερινά δεδομένα, ο κ. Βασιλάκης δεν αναμένει αύξηση των ASK (Available Seat Kilometres δηλαδή αριθμός διαθέσιμων θέσεων × χιλιόμετρα πτήσης) της Aegean το 2027, ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο περικοπής συχνοτήτων δρομολογίων τόσο στο εσωτερικό όσο και στο διεθνές δίκτυο, εφόσον αυτό απαιτηθεί για τη διατήρηση της οικονομικής απόδοσης.

Η λογική είναι ότι η παρατεταμένη άνοδος των αεροπορικών καυσίμων δεν μπορεί να απορροφηθεί επ’ αόριστον από τις εταιρείες. Ειδικά στην αγορά μικρών αποστάσεων, μια σταδιακή προσαρμογή της χωρητικότητας μπορεί να συμβάλει σε νέα ισορροπία της αγοράς και να δημιουργήσει περιθώριο για υψηλότερους ναύλους.

Η Aegean βλέπει ήδη ορισμένες πρώτες ενδείξεις υψηλότερων τιμών στις προκρατήσεις για τον χειμώνα. Ο κ. Βασιλάκης εμφανίστηκε πάντως συγκρατημένος ως προς την εξαγωγή συμπερασμάτων, καθώς το ποσοστό των χειμερινών εισιτηρίων που έχει ήδη πωληθεί είναι μικρότερο και η περίοδος προκράτησης τον χειμώνα είναι συντομότερη. Ασφαλέστερη εικόνα,  σημείωσε, θα υπάρχει καθώς προχωρούν το δεύτερο μισό του Σεπτεμβρίου, ο Οκτώβριος και οι αρχές Νοεμβρίου.

«Αν προκληθούμε, θα υπερασπιστούμε τη θέση μας»

Η προσαρμογή της χωρητικότητας δεν σημαίνει ότι η Aegean είναι διατεθειμένη να παραχωρήσει έδαφος στον ανταγωνισμό. Αντίθετα, το δεύτερο σκέλος της στρατηγικής είναι η προστασία των μεριδίων της και των αγορών που θεωρεί στρατηγικής σημασίας.

Η διοίκηση εκτιμά ότι οι ανταγωνιστές της βρίσκονται αντιμέτωποι με παρόμοιες πιέσεις κόστους και επομένως θα χρειαστεί και εκείνοι να επιδείξουν σύνεση ως προς τη χωρητικότητά τους. Εάν όμως κάποιος ανταγωνιστής επιχειρήσει να αξιοποιήσει την περίοδο για να διεκδικήσει μερίδια, η Aegean δηλώνει έτοιμη να απαντήσει.

«Είμαστε προσεκτικοί, αλλά αν προκληθούμε θα υπερασπιστούμε τη θέση μας», ήταν το μήνυμα του κ. Βασιλάκη. Η εταιρεία είναι έτοιμη, όπου απαιτείται, να υπερασπιστεί το μερίδιο αγοράς, τα slots και τη στρατηγική της παρουσία, ακόμη και εάν αυτό συνεπάγεται μεγαλύτερο κόστος βραχυπρόθεσμα.

Η φιλοσοφία της διοίκησης συμπυκνώνεται σε μια ακόμη χαρακτηριστική αναφορά του: «Τα κέρδη δεν έρχονται μέσα στην κρίση. Έρχονται την ημέρα μετά την κρίση».

Γιατί η πίεση στα καύσιμα μπορεί να διαρκέσει

Ο κ. Βασιλάκης εκτιμά ότι η σημερινή κρίση στα αεροπορικά καύσιμα δεν συνδέεται αποκλειστικά με την τιμή του Brent ή τη διαθεσιμότητα αργού πετρελαίου. Σημαντικό ρόλο παίζουν και οι περιορισμοί στη διεθνή δυναμικότητα διύλισης, με αποτέλεσμα η πλήρης αποκατάσταση της δυνατότητας παραγωγής των καυσίμων που χρειάζεται η αγορά να απαιτεί χρόνο.

Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο προειδοποίησε ότι το δύσκολο περιβάλλον μπορεί να διατηρηθεί για ακόμη δύο έως τρία τρίμηνα. Τα καύσιμα αντιστοιχούν περίπου στο 22% του κόστους μιας αεροπορικής εταιρείας και η μεγάλη αύξησή τους ασκεί ήδη ισχυρή πίεση στην κερδοφορία.

Hedging 65% φέτος, μόλις 15% για το 2027

Κρίσιμο εργαλείο άμυνας απέναντι στις υψηλές τιμές είναι το hedging. Για το 2026 η Aegean έχει αντισταθμίσει περίπου το 65% των αναγκών της σε καύσιμα μέχρι το τέλος του έτους, σε επίπεδα τιμών που είχαν διαμορφωθεί στις αρχές της χρονιάς.

Η εικόνα για το 2027 είναι διαφορετική. Η κάλυψη βρίσκεται σήμερα περίπου στο 15%, και μάλιστα σε επίπεδο τιμών περίπου 20% υψηλότερο από αυτό στο οποίο έχει γίνει το φετινό hedging.

Η εταιρεία συνεχίζει να αυξάνει σταδιακά την κάλυψή της για την επόμενη χρονιά, επιχειρώντας να εκμεταλλευτεί την backwardation της αγοράς, δηλαδή τις χαμηλότερες τιμές που εμφανίζονται στα πιο μακρινά προθεσμιακά συμβόλαια.

Ανθεκτική παραμένει η ζήτηση

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, θετικό στοιχείο αποτελεί μέχρι στιγμής η συμπεριφορά της ζήτησης. Το θερινό τρίμηνο αποδείχθηκε αρκετά ανθεκτικό, ενώ οι ενδείξεις που διαθέτει η Aegean δείχνουν ότι τα έσοδα ανά ASK στο τρίμηνο δεν αναμένεται να είναι χαμηλότερα από πέρυσι και ενδέχεται να κινηθούν οριακά υψηλότερα.

Στο πρώτο εξάμηνο, ωστόσο, η εταιρεία είχε ήδη να αντιμετωπίσει τις επιπτώσεις της γεωπολιτικής κρίσης στη Μέση Ανατολή, η οποία επηρέασε μέρος του διεθνούς δικτύου, με διακοπές πτήσεων ιδιαίτερα κατά την περίοδο Μαρτίου-Ιουνίου.

Η οικονομική «ασπίδα» της Aegean

Η δυνατότητα της Aegean να κινηθεί με σύνεση, χωρίς να βρίσκεται υπό την πίεση να αυξήσει πάση θυσία τη χωρητικότητα, συνδέεται και με τη χρηματοοικονομική της θέση.

Όπως εξήγησε ο κ. Βασιλάκης, η εταιρεία έχει συνολικές υποχρεώσεις περίπου 1,6 δισ. ευρώ, στις οποίες περιλαμβάνονται μισθώσεις και χρηματοδοτήσεις αεροσκαφών, τραπεζικά δάνεια και ομόλογα. Από αυτές, περίπου 1,4 δισ. ευρώ είναι σε σταθερό επιτόκιο και μόλις περίπου 200 εκατ. ευρώ σε κυμαινόμενο, περιορίζοντας σημαντικά την έκθεση στις διακυμάνσεις των επιτοκίων.

Παράλληλα, οι ανάγκες χρηματοδότησης νέων αεροσκαφών είναι σημαντικά χαμηλότερες από τα προηγούμενα χρόνια. Η Aegean χρειάζεται να χρηματοδοτήσει επτά αεροσκάφη μέσα στην επόμενη διετία, έναντι περίπου 14 την προηγούμενη διετία. Αυτό σημαίνει, όπως εξήγησε ο κ. Βασιλάκης, ότι η εταιρεία δεν είναι υπερφορτωμένη με νέες υποχρεώσεις ούτε βρίσκεται υπό την πίεση να πετάξει περισσότερα αεροσκάφη απλώς και μόνο επειδή έχει ήδη δεσμευτεί για την απόκτησή τους.

Το πλεονέκτημα του νέου στόλου και η Pratt & Whitney

Ένα ακόμη πλεονέκτημα είναι η ανανέωση του στόλου. Σύμφωνα με τον κ. Βασιλάκη, η Aegean αναμένεται να συγκαταλέγεται το 2027 μεταξύ των ευρωπαϊκών αεροπορικών εταιρειών με ένα από τα υψηλότερα ποσοστά αεροσκαφών νέας γενιάς στον στόλο της, στοιχείο ιδιαίτερα σημαντικό σε μια περίοδο υψηλού κόστους καυσίμων.

Παραμένει βέβαια το πρόβλημα των κινητήρων GTF της Pratt & Whitney. Η εταιρεία συνεχίζει να συνεργάζεται με την κατασκευάστρια και άλλους φορείς της αγοράς για την ταχύτερη δυνατή επιστροφή των αεροσκαφών σε πτητική λειτουργία.

Παράλληλα, από τις αρχές του 2027 αναμένονται τα νέα LR αεροσκάφη, με αναβαθμισμένη και πιο άνετη business class, ενισχύοντας το προϊόν της Aegean στις μεγαλύτερες αποστάσεις.

Επιβάρυνση 40 εκατ. ευρώ στο εξάμηνο

Το μέγεθος της πίεσης από την ενεργειακή κρίση αποτυπώνεται ήδη στα αποτελέσματα. Ο ενοποιημένος κύκλος εργασιών στο πρώτο εξάμηνο του 2026 ανήλθε σε 816,6 εκατ. ευρώ, αυξημένος κατά 4% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2025.

Η αύξηση των εσόδων δεν ήταν αρκετή για να αντισταθμίσει την αύξηση του κόστους. Η καθαρή συνολική επιβάρυνση από την αύξηση της τιμής των καυσίμων και τα δικαιώματα ρύπων, ακόμη και μετά τη σημαντική ωφέλεια από τα συμβόλαια αντιστάθμισης κινδύνου, έφθασε τα 40 εκατ. ευρώ.