Ζαχαράκη: «Δεν υπάρχει απόφαση κατάργησης των Πανελλαδικών» – Όλα όσα είπε για το νέο Λύκειο

Για όλους και για όλα μιλάει η υπουργός Παιδεiας, Σοφία Ζαχαράκη στο Mononews. Για τη νέα σχολικά χρονιά, το αν υπάρχουν κενά στα σχολεία, τις προσλήψεις εκπαιδευτικών, την πρόσφατη συζήτηση για τα δύο βιβλία του δημοτικού αλλά και το νέο Εθνικό Απολυτήριο και τις πανελλαδικές εξετάσεις.

Υπάρχουν ακόμη κενά και γι’ αυτό συνεχίζουμε με ακόμη μεγαλύτερη ταχύτητα λέει η Σοφία Ζαχαράκη και επισημαίνει πως φέτος υπήρξε η μεγαλύτερη πρώτη φάση προσλήψεων αναπληρωτών της τελευταίας δεκαετίας, με περίπου 30.000 εκπαιδευτικούς ενώ έχουν ήδη εξασφαλιστεί τα χρήματα και τις θέσεις για περίπου 6.500 ακόμη αναπληρωτές στη δεύτερη φάση.

Παράλληλα τον Αύγουστο ολοκληρώθηκαν σχεδόν 5.300 νέοι μόνιμοι διορισμοί. Κάτι που σημαίνει πως συνολικά, από το 2019 μέχρι σήμερα, έχουν γίνει περισσότεροι από 53.000 μόνιμοι διορισμοί στην εκπαίδευση όπως τονίζει η υπουργός Παιδείας.

Η Σοφία Ζαχαράκη μιλάει όμως και για τα δύο βιβλία του δημοτικού όπου ασκήθηκε κριτική ακόμα και από κυβερνητικά στελέχη. «Κάθε κριτική είναι θεμιτή, ιδιαίτερα όταν μιλάμε για το σχολείο και για τα παιδιά μας. Αρκεί να συζητάμε πάνω σε αυτό που πραγματικά ισχύει. Δεν θέλω να προσωποποιήσω τη συζήτηση ούτε να μπω σε μια αντιπαράθεση με συναδέλφους μου» υποστηρίζει. Και τονίζει πως «δεν είμαστε εδώ για να λογοκρίνουμε τα σχολικά βιβλία και δεν θεωρώ ότι ο Υπουργός Παιδείας πρέπει να αποφασίζει με πολιτικά κριτήρια ποια σελίδα ενός σχολικού βιβλίου του αρέσει και ποια όχι. Υπάρχουν συγκεκριμένες θεσμικές και επιστημονικές διαδικασίες».

Όσον αφορά το νέο Εθνικό Απολυτήριο το πόρισμα της Επιτροπής αναμένεται στο τέλος Νοεμβρίου με αρχές Δεκεμβρίου «και πάνω σε αυτή τη δουλειά θα μπορέσουμε να κάνουμε πλέον μια πολύ συγκεκριμένη συζήτηση για τις αλλαγές» ξεκαθαρίζει η υπουργός Παιδείας.

Για τις πανελλαδικές εξετάσεις τονίζει πως δεν υπάρχει σήμερα καμία απόφαση κατάργησής τους και δεν αλλάζει τίποτα τουλάχιστον για τα παιδιά που βρίσκονται σήμερα στις τελευταίες τάξεις του σχολείου.

Από εκεί και πέρα σημειώνει πως «θα ήταν αντιφατικό να έχουμε ξεκινήσει έναν πραγματικό Εθνικό Διάλογο για το Νέο Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο και να προκαταλάβουμε από τώρα τα συμπεράσματά του».

Τέλος η Σοφία Ζαχαράκη απαντάει και για τον Αντώνη Σαμαρά και το νέο κόμμα που είναι στα σκαριά και υποστηρίζει πως υπάρχουν πολιτικές διαφωνίες, έχουν εκφραστεί δημόσια και είναι γνωστές αλλά από εκεί και πέρα, η ΝΔ και η κυβέρνηση θα κριθούν από τους πολίτες για το έργο τους.

Ακολουθεί η συνέντευξη

 

Έχει περάσει μια εβδομάδα από την επιστροφή των μαθητών στα θρανία. Έχουν καλυφθεί τα κενά;

Θα σας απαντήσω πολύ καθαρά: υπάρχουν ακόμη κενά και γι’ αυτό συνεχίζουμε με ακόμη μεγαλύτερη ταχύτητα. Φέτος κάναμε τη μεγαλύτερη πρώτη φάση προσλήψεων αναπληρωτών της τελευταίας δεκαετίας, με περίπου 30.000 εκπαιδευτικούς. Και ήδη έχουμε εξασφαλίσει τα χρήματα και τις θέσεις για περίπου 6.500 ακόμη αναπληρωτές στη δεύτερη φάση, την οποία επιδιώκουμε να πραγματοποιήσουμε νωρίτερα από τον συνήθη προγραμματισμό του τέλους Σεπτεμβρίου.

Θέλω, όμως, να εξηγήσουμε και κάτι με απλά λόγια. Η στελέχωση των σχολείων δεν είναι μια φωτογραφία που τραβάμε στις 11 Σεπτεμβρίου και παραμένει ίδια ολόκληρη τη χρονιά. Κάποιος εκπαιδευτικός μπορεί τελικά να μην αναλάβει τη θέση του, μπορεί να προκύψει μια άδεια, μια νέα ανάγκη, μια μεταβολή στον αριθμό των μαθητών. Αυτό δημιουργεί ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο τοπίο, στο οποίο πρέπει να μπορούμε να αντιδρούμε γρήγορα.

Και εδώ θεωρώ ότι έχουμε κι εμείς περιθώριο να γίνουμε καλύτεροι. Το έχω πει και δημόσια: πρέπει να μάθουμε να αντιδρούμε νωρίτερα. Γι’ αυτό επισπεύδουμε τη δεύτερη φάση. Η προετοιμασία, άλλωστε, για την επόμενη σχολική χρονιά ξεκινά ουσιαστικά από το φθινόπωρο της προηγούμενης. Γιατί στο τέλος ο στόχος είναι πολύ απλός: κάθε παιδί, είτε βρίσκεται στην Αθήνα είτε σε ένα μικρό νησί είτε σε ένα ορεινό χωριό, να έχει στην τάξη τον εκπαιδευτικό που χρειάζεται.

 

Πέρα από τους αναπληρωτές, οι προσλήψεις προχώρησαν;

Βεβαίως. Και εδώ βρίσκεται για μένα ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία της πολιτικής μας. Τον Αύγουστο ολοκληρώσαμε σχεδόν 5.300 νέους μόνιμους διορισμούς. Συνολικά, από το 2019 μέχρι σήμερα, έχουν γίνει περισσότεροι από 53.000 μόνιμοι διορισμοί στην εκπαίδευση.

Το μέλλον είναι οι μόνιμοι διορισμοί. Θέλουμε να ενισχύουμε σταθερά το μόνιμο εκπαιδευτικό προσωπικό, ώστε ο εκπαιδευτικός να γνωρίζει ότι έχει μια σχέση σταθερότητας με το σχολείο και το σχολείο να μπορεί να χτίζει με μεγαλύτερη συνέχεια τη σχέση του με τα παιδιά και τις οικογένειές τους.

Οι αναπληρωτές εκπαιδευτικοί προσφέρουν εξαιρετικά σημαντικό έργο στο δημόσιο σχολείο και αυτό πρέπει να το αναγνωρίζουμε. Ταυτόχρονα, όμως, η κατεύθυνσή μας είναι σαφής: περισσότερη σταθερότητα, καλύτερος προγραμματισμός και περισσότερο μόνιμο προσωπικό εκεί όπου υπάρχουν πάγιες ανάγκες.

Οι περισσότεροι από 53.000 μόνιμοι διορισμοί μέσα σε αυτά τα χρόνια είναι μια πολύ μεγάλη αλλαγή για την εκπαίδευση. Και θέλουμε να συνεχίσουμε προς αυτή την κατεύθυνση.

 

Πάντως ένα πρόβλημα που αντιμετωπίζουν οι καθηγητές και οι δάσκαλοι έχει να κάνει με το στεγαστικό, ειδικά στα νησιά και στις απομακρυσμένες περιοχές. Αρκούν τα μέτρα που έχετε πάρει;

Δεν πρόκειται να σας πω ότι το πρόβλημα δεν υπάρχει. Υπάρχουν νησιά και ιδιαίτερα τουριστικές περιοχές όπου η εύρεση κατοικίας είναι δύσκολη και το κόστος υψηλό. Και όταν ένας εκπαιδευτικός αφήνει το σπίτι του και κάνει εκατοντάδες χιλιόμετρα για να βρεθεί δίπλα στα παιδιά μας, έχουμε υποχρέωση να κάνουμε ό,τι μπορούμε για να τον στηρίξουμε.

Έχουμε πλέον τη διπλή επιστροφή ενοικίου για τους δικαιούχους εκπαιδευτικούς που υπηρετούν στην περιφέρεια. Και εδώ θέλω να είμαι πολύ συγκεκριμένη: έως τις 25 Σεπτεμβρίου θα καταβληθεί αναδρομικά η πρόσθετη επιστροφή για τα ενοίκια του 2024 και στις 30 Νοεμβρίου θα ακολουθήσει η διπλή επιστροφή για τα ενοίκια του 2025. Είναι μια δέσμευση που αναλάβαμε απέναντι στους εκπαιδευτικούς και πλέον έχει συγκεκριμένες ημερομηνίες υλοποίησης.

Παράλληλα, δουλεύουμε για την αξιοποίηση δημοτικών και άλλων δημόσιων ακινήτων, θέλουμε ακόμη μεγαλύτερη συνδρομή της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και εξετάζουμε κάθε διαθέσιμο εργαλείο, μεταξύ αυτών και τη δυνατότητα αξιοποίησης κατοικιών που δημιουργούνται μέσα από το στεγαστικό πρόγραμμα του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας. Στην ίδια κατεύθυνση εξετάζουμε και πρόσθετα κίνητρα, όπως φορολογικές ελαφρύνσεις για ιδιοκτήτες που διαθέτουν τα ακίνητά τους προς ενοικίαση σε εκπαιδευτικούς.

Θέλω, όμως, να βλέπουμε ολόκληρη την εικόνα. Δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα η γενίκευση ότι οι εκπαιδευτικοί δεν μπορούν ή δεν θέλουν πλέον να πάνε στα νησιά και στις απομακρυσμένες περιοχές. Μόνο στην πρώτη φάση, περίπου 30.000 αναπληρωτές κλήθηκαν να στελεχώσουν τα σχολεία μας και η μεγάλη πλειονότητα των εκπαιδευτικών ανταποκρίνεται, μετακινείται, αναλαμβάνει υπηρεσία και βρίσκεται δίπλα στα παιδιά. Και πραγματικά τους ευχαριστώ γι’ αυτό.

Αυτό, βέβαια, δεν απαλλάσσει εμάς από τη δική μας ευθύνη. Το αντίθετο. Ο δρόμος είναι ο δρόμος της φροντίδας στον εκπαιδευτικό. Να μειώνουμε όσο μπορούμε το οικονομικό βάρος, να αναζητούμε περισσότερες λύσεις για τη στέγη και να κάνουμε την καθημερινότητα ενός ανθρώπου που υπηρετεί μακριά από το σπίτι του πιο εύκολη.

 

Τώρα που έχει κάτσει η σκόνη από την πρόσφατη συζήτηση για τα δύο βιβλία του Δημοτικού, πιστεύετε ότι κάποιοι, ακόμα και από το κόμμα σας, άδικα σας άσκησαν κριτική; Τελικά θα υπάρξουν αλλαγές στα βιβλία ή ακόμα και να αποσυρθούν;

Κάθε κριτική είναι θεμιτή, ιδιαίτερα όταν μιλάμε για το σχολείο και για τα παιδιά μας. Αρκεί να συζητάμε πάνω σε αυτό που πραγματικά ισχύει. Δεν θέλω να προσωποποιήσω τη συζήτηση ούτε να μπω σε μια αντιπαράθεση με συναδέλφους μου.

Θέλω, όμως, να είμαι απολύτως σαφής στην ουσία. Δεν είμαστε εδώ για να λογοκρίνουμε τα σχολικά βιβλία και δεν θεωρώ ότι ο Υπουργός Παιδείας πρέπει να αποφασίζει με πολιτικά κριτήρια ποια σελίδα ενός σχολικού βιβλίου του αρέσει και ποια όχι. Υπάρχουν συγκεκριμένες θεσμικές και επιστημονικές διαδικασίες, υπάρχει το Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής και, βέβαια, υπάρχει ο εκπαιδευτικός μέσα στην τάξη, με την επιστημονική και παιδαγωγική του επάρκεια.

Αυτό δεν σημαίνει ότι ένα σχολικό βιβλίο δεν μπορεί να έχει λάθος, παράλειψη ή κάτι που χρειάζεται βελτίωση. Ακριβώς γι’ αυτό, με πρωτοβουλία μας, υπάρχει ήδη πλατφόρμα μέσω της οποίας καταγράφονται επισημάνσεις και λάθη, ώστε να αξιολογούνται από το ΙΕΠ και, όπου απαιτείται, να γίνονται οι απαραίτητες διορθώσεις. Αυτή είναι η θεσμική διαδικασία και αυτή θα ακολουθήσουμε. Παράλληλα, σκοπεύουμε να επανασυστήσουμε στο Υπουργείο Παιδείας το Τμήμα Βιβλίων, ώστε να υπάρχει ακόμη πιο συστηματική παρακολούθηση και συντονισμός σε ένα τόσο σημαντικό κομμάτι της εκπαιδευτικής διαδικασίας.

Και νομίζω ότι χάνουμε τη μεγάλη εικόνα αν μείνουμε μόνο στη συζήτηση για δύο σημερινά εγχειρίδια. Από το σχολικό έτος 2027-2028 περνάμε στα νέα Προγράμματα Σπουδών και στο πολλαπλό βιβλίο, από την Α΄ Δημοτικού έως και την Α΄ Λυκείου. Για πρώτη φορά ο εκπαιδευτικός και το σχολείο θα έχουν στη διάθεσή τους περισσότερες πηγές και περισσότερα εργαλεία για να φτάσουν στο μαθησιακό αποτέλεσμα. Θέλουμε να φύγουμε από τη λογική «ένα βιβλίο, μία πηγή, αποστήθιση» και να περάσουμε σε ένα σχολείο που μαθαίνει στο παιδί να αναζητά, να συγκρίνει, να συνθέτει και τελικά να σκέφτεται.

 

Ο διάλογος για το Εθνικό Απολυτήριο προχωράει;

Προχωράει και μάλιστα τώρα περνάμε σε μια πολύ ουσιαστική φάση. Στις 2 Σεπτεμβρίου, στο Ωδείο Αθηνών, ανοίξαμε δημόσια αυτή τη μεγάλη συζήτηση για το σχολείο που θέλουμε για τα παιδιά μας. Η Ανεξάρτητη Εθνική Επιτροπή Διαλόγου αριθμεί 106 μέλη, η δουλειά της οργανώνεται σε πέντε βασικούς πυλώνες και στη διαδικασία συμμετέχουν άνθρωποι της εκπαίδευσης, της επιστημονικής κοινότητας αλλά και διεθνείς εμπειρογνώμονες.

Τώρα μπαίνουμε στην επόμενη φάση, με τη συμμετοχή και των πολιτικών κομμάτων και των εκπαιδευτικών φορέων. Και στο τέλος Σεπτεμβρίου ξεκινάμε δημόσια ψηφιακή διαβούλευση, με συγκεκριμένα βασικά ερωτήματα προς τους ίδιους τους μαθητές, τους εκπαιδευτικούς και τους γονείς. Θέλω πραγματικά να ακούσουμε διαφορετικές απόψεις και κυρίως τη φωνή των ανθρώπων που ζουν καθημερινά το σχολείο. Το πόρισμα της Επιτροπής αναμένεται στο τέλος Νοεμβρίου με αρχές Δεκεμβρίου και πάνω σε αυτή τη δουλειά θα μπορέσουμε να κάνουμε πλέον μια πολύ συγκεκριμένη συζήτηση για τις αλλαγές.

Γιατί θέλω να ξεκαθαρίσω κάτι: το Εθνικό Απολυτήριο δεν είναι αυτοσκοπός. Δεν ξεκινήσαμε έναν τόσο μεγάλο Εθνικό Διάλογο απλώς για να αλλάξουμε έναν τρόπο εξετάσεων. Συζητάμε για το ίδιο το Λύκειο. Για ένα Λύκειο με αυτοτελή εκπαιδευτική αξία, που θα δίνει γνώσεις και δεξιότητες, ουσιαστικότερο επαγγελματικό προσανατολισμό και περισσότερες ευκαιρίες στα παιδιά να ανακαλύψουν τι μπορούν και τι θέλουν να κάνουν.

Και αυτή η συζήτηση είναι μέρος μιας πολύ μεγαλύτερης στόχευσης για την Παιδεία: να έχουμε περισσότερες και διαφορετικές εκπαιδευτικές διαδρομές και τύπους σχολείων, ισχυρότερη Ειδική Αγωγή και Επαγγελματική Εκπαίδευση, περισσότερες πραγματικές επιλογές για κάθε παιδί, όπου κι αν ζει στην Ελλάδα. Στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση, αντίστοιχα, επενδύουμε στην εξωστρέφεια των Πανεπιστημίων μας και στη φοιτητική μέριμνα, με ένα μεγάλο πρόγραμμα αναβάθμισης και ανακαίνισης των φοιτητικών εστιών και με νέες υποδομές στέγασης.

Θέλουμε, τελικά, ένα εκπαιδευτικό σύστημα που δεν προετοιμάζει τον μαθητή μόνο για την επόμενη εξέταση, αλλά του δημιουργεί περισσότερες ευκαιρίες για την επόμενη ημέρα της ζωής του. Και γι’ αυτό δεν θέλω ούτε βιασύνη ούτε αιφνιδιασμό. Οι μαθητές και οι οικογένειέςτους πρέπει να γνωρίζουν εγκαίρως και με απόλυτη καθαρότητα τους κανόνες που θα ισχύσουν για εκείνους.

 

Με το νέο σύστημα θα καταργηθούν οι Πανελλαδικές Εξετάσεις;

Οι Πανελλαδικές συνεχίζονται κανονικά. Δεν υπάρχει σήμερα καμία απόφαση κατάργησής τους και, όπως προανέφερα, δεν αλλάζει τίποτα τουλάχιστον για τα παιδιά που βρίσκονται σήμερα στις τελευταίες τάξεις του σχολείου. Από εκεί και πέρα, θα ήταν αντιφατικό να έχουμε ξεκινήσει έναν πραγματικό Εθνικό Διάλογο για το Νέο Λύκειο και το Εθνικό Απολυτήριο και να προκαταλάβουμε από τώρα τα συμπεράσματά του.

Έχουμε πει από την πρώτη στιγμή ότι οι Πανελλαδικές έχουν ένα πολύ σημαντικό κεκτημένο: είναι ένα σύστημα αξιόπιστο, αντικειμενικό και κοινωνικά αποδεκτό. Οποιαδήποτε αλλαγή συζητηθεί δεν μπορεί να κάνει ούτε ένα βήμα πίσω από αυτή την αξιοπιστία. Από την άλλη, θέλουμε να πάψουμε να αντιμετωπίζουμε το Λύκειο σχεδόν αποκλειστικά ως έναν τριετή προθάλαμο των Πανελλαδικών και να συζητήσουμε και το κατά πόσο όλα πρέπει να κρίνονται σε μία και μόνη στιγμή για ένα παιδί.

Έχουμε την Τράπεζα Θεμάτων και ετοιμάζουμε ήδη τη διαδικασία για μια μεγάλη ανανέωση και τον εμπλουτισμό της με χιλιάδες νέα θέματα. Παράλληλα, προχωρούμε στο πολλαπλό βιβλίο και στα νέα Προγράμματα Σπουδών, ενισχύουμε τον επαγγελματικό προσανατολισμό και εισάγουμε κρατικές πιστοποιήσεις δεξιοτήτων. Όλα αυτά δεν είναι αποσπασματικές κινήσεις. Είναι κομμάτια μιας συνολικότερης αλλαγής για ένα σχολείο που θα αναγνωρίζει περισσότερες δυνατότητες του παιδιού και θα του δίνει περισσότερα εφόδια και περισσότερες ευκαιρίες.

Άρα, αν με ρωτάτε εάν υπάρχει σήμερα απόφαση κατάργησης των Πανελλαδικών, η απάντηση είναι όχι. Αν με ρωτάτε αν συζητάμε πώς πρέπει να είναι το σύστημα πρόσβασης στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση τα επόμενα χρόνια, προφανώς ναι. Είναι ένα από τα μεγάλα ερωτήματα του Εθνικού Διαλόγου και θα ήταν αντιφατικό να ξεκινήσουμε έναν πραγματικό διάλογο έχοντας ήδη αποφασίσει την απάντηση.

Θα ακούσουμε, θα μελετήσουμε τα δεδομένα και τη διεθνή εμπειρία και μετά θα καταλήξουμε. Με έναν κανόνα που για μένα είναι απαράβατος: κανένας αιφνιδιασμός για τα παιδιά και τις οικογένειές τους.

Όλα δείχνουν πως ο Αντώνης Σαμαράς προχωράει στην ίδρυση νέου κόμματος. Κάτι τέτοιο θα δυσκολέψει τον στόχο της αυτοδυναμίας για τη ΝΔ; Ο πρώην πρωθυπουργός ταυτίζεται, όπως υποστηρίζουν κάποιοι, με όσους θέλουν να ρίξουν την κυβέρνηση Μητσοτάκη;

Ο Αντώνης Σαμαράς είναι πρώην Πρωθυπουργός της χώρας και έχει τη δική του μακρά πολιτική διαδρομή. Μέχρι σήμερα ο ίδιος δεν έχει ανακοινώσει την ίδρυση νέου κόμματος. Δεν θεωρώ, λοιπόν, σωστό να σχολιάσω ως τετελεσμένη μια απόφαση που δεν έχει ανακοινωθεί ούτε να αποδώσω στον πρώην Πρωθυπουργό προθέσεις που ο ίδιος δεν έχει διατυπώσει.

Υπάρχουν πολιτικές διαφωνίες, έχουν εκφραστεί δημόσια και είναι γνωστές. Από εκεί και πέρα, η Νέα Δημοκρατία και η κυβέρνηση θα κριθούν από τους πολίτες για το έργο τους, για όσα δεσμεύτηκαν να κάνουν και για όσα τελικά αλλάζουν στην καθημερινότητα των ανθρώπων.

Ο Πρωθυπουργός έχει θέσει δημόσια τον στόχο της αυτοδυναμίας. Το εκλογικό αποτέλεσμα, όμως, δεν το προδικάζει κανένας υπουργός και κανένα κόμμα. Το αποφασίζουν οι πολίτες όταν έρθει η ώρα της κάλπης. Μέχρι τότε έχουμε μπροστά μας δουλειά και μια συγκεκριμένη ευθύνη απέναντι στην εντολή που έχουμε λάβει.

Εγώ, ως Υπουργός Παιδείας, αυτή την ευθύνη τη βλέπω κάθε μέρα πολύ συγκεκριμένα: στα σχολεία που ανοίγουν, στους εκπαιδευτικούς που πρέπει να είναι στις τάξεις, στα νέα βιβλία, στις δεξιότητες που πρέπει να αποκτήσουν τα παιδιά, στο νέο Λύκειο που σχεδιάζουμε. Εκεί θα κριθούμε όλοι: σε αυτά που είπαμε και, κυρίως, σε αυτά που καταφέραμε να κάνουμε.

Διαβάστε επίσης:

Ποια είναι η άγνωστη οικογένεια Κονταράτου που πουλάει σπίτι 20 εκατομμυρίων στη γειτονιά των εφοπλιστών της Σκιάθου (φωτό)
Τραμπ: Σίγουρος πως ο γιος του θα αποπληρώσει τον Ρώσο ολιγάρχη Ουμάρ Κρεμλέφ για το γαμήλιο πάρτι στις Μπαχάμες
Μαζωνάκης: Νέα καταγγελία «φωτιά» για την Ιωάννα Γάκα – «Μας είπε ότι είχαμε καρκίνο και μικρόβια στο αίμα»