ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ
Κατάταξη των νησιών σύμφωνα με την έκτασή τους και όχι την τουριστική «ωριμότητα», απαγόρευση κατασκευών στα 25 μέτρα από την παράκτια ζώνη, περιορισμός στις πισίνες και είναι μερικά από τα βασικά σημεία που προβλέπει το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, ενώ φαίνεται να εγκαταλείπεται η πρόταση για ειδικό τέλος υπέρ Πράσινου Ταμείου. Την ίδια ώρα, παραμένει η εισήγηση για κόφτη σε νέα Airbnb στα νησιά.
Περίπου δύο χρόνια μετά την έναρξη της δημόσιας διαβούλευσης, η κυβέρνηση βάζει μπρος το νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, επιχειρώντας να καλύψει το θεσμικό κενό που δημιουργήθηκε μετά την ακύρωση από το Συμβούλιο της Επικρατείας των προηγούμενων χωροταξικών πλαισίων του 2009 και του 2013. Με Κοινή Υπουργική Απόφαση των υπουργών Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου και Τουρισμού Όλγας Κεφαλογιάννη, που υπογράφηκε χθες εν μέσω θέρους, τίθεται σε ισχύ ένα νέο πλαίσιο κανόνων που θα καθοδηγεί την τουριστική ανάπτυξη της χώρας τα επόμενα χρόνιακαι την οποία η αγορά περιμένει δεκαετίες.
Σύμφωνα με τα υπουργεία, κεντρικό στοιχείο του νέου Ειδικού Χωροταξικού είναι ότι η κατάταξη των περιοχών δεν γίνεται πλέον με γενικά αναπτυξιακά κριτήρια, αλλά με βάση την ένταση του τουριστικού φαινομένου.
Ως βασικός δείκτης χρησιμοποιούνται οι τουριστικές κλίνες ανά στρέμμα, ενώ ο εθνικός χώρος κατατάσσεται σε πέντε κατηγορίες: περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης, Αναπτυγμένες, Αναπτυσσόμενες, Πρώιμης Ανάπτυξης και Περιοχές Ενίσχυσης Ειδικής Ανάπτυξης.
Πώς ορίζονται οι κλίνες στα νησιά
Τα νησιά, τα οποία για πρώτη φορά κατηγοριοποιούνται κυρίως με βάση την έκτασή τους και όχι αποκλειστικά τον βαθμό τουριστικής ανάπτυξης. Το νέο σύστημα χωρίζει τα νησιά σε τρεις ομάδες, με διαφορετικούς κανόνες δόμησης και ανάπτυξης για κάθε κατηγορία.
Στην Ομάδα Ι, εντάσσονται τα μεγάλα νησιά, με έκταση άνω των 250 τετραγωνικών χιλιομέτρων, όπως η Κέρκυρα, η Ρόδος, η Κως, η Κεφαλονιά, η Ζάκυνθος, η Λέσβος, η Χίος, η Σάμος, η Νάξος και η Λευκάδα.
Για τις Οργανωμένες Υποδοχείς Τουριστικών Δραστηριοτήτων (ΟΥΤΔ) επιτρέπονται αποκλειστικά μορφές «ήπιας ανάπτυξης», με μοναδική εξαίρεση τη Ρόδο και την Κέρκυρα, όπου προβλέπεται διαφορετική αντιμετώπιση λόγω της έντονης τουριστικής τους φυσιογνωμίας.
Στην Ομάδα ΙΙ εντάσσονται τα νησιά από 20 έως 250 τετραγωνικά χιλιόμετρα, δηλαδή οι περισσότεροι δημοφιλείς νησιωτικοί προορισμοί της χώρας, μεταξύ των οποίων η Μύκονος, η Σαντορίνη, η Πάρος, η Μήλος, η Σέριφος, η Σίφνος, η Τήνος, η Κέα, η Αμοργός, η Αστυπάλαια, η Σκιάθος, η Σκόπελος και η Σύρος. Στις περιοχές αυτές επιτρέπεται η κατασκευή νέων ξενοδοχειακών μονάδων μόνο κατηγορίας τριών, τεσσάρων και πέντε αστέρων, με ανώτατη δυναμικότητα 100 κλινών. Αντίστοιχα, οι ΟΥΤΔ μπορούν να αναπτυχθούν μόνο με την εκδοχή της ήπιας ανάπτυξης.
Η Ομάδα ΙΙΙ αφορά όλα τα υπόλοιπα μικρά νησιά, με έκταση κάτω από 20 τετραγωνικά χιλιόμετρα. Και εδώ διατηρείται το όριο των 100 κλινών για νέα ξενοδοχεία τριών έως πέντε αστέρων, ενώ οι οργανωμένοι υποδοχείς τουρισμού επιτρέπονται μόνο ως ήπιας ανάπτυξης.
Ξεχωριστή πρόβλεψη υπάρχει για τα πολύ μικρά νησιά, έκτασης κάτω των 1.000 στρεμμάτων. Στις περιοχές αυτές αποκλείονται οι μεγάλες τουριστικές εγκαταστάσεις και επιτρέπονται μόνο δραστηριότητες ήπιας θαλάσσιας αναψυχής, όπως καταδύσεις, κολύμβηση και ιστιοσανίδα, καθώς και έργα περιβαλλοντικής ενημέρωσης. Υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις επιτρέπονται επίσης τουριστικές κατοικίες, οργανωμένες μονάδες πολυτελούς κατασκήνωσης (glamping) έως 50 άτομα και καταφύγια ή αγκυροβόλια τουριστικών σκαφών.
Ειδική πρόβλεψη για τη δυναμικότητα των νέων ξενοδοχείων εισάγεται στις νησιωτικές περιοχές που κατατάσσονται στις κατηγορίες Α και Β. Στα νησιά που ανήκουν στην Κατηγορία Α – Ελεγχόμενης Ανάπτυξης, επιτρέπονται έως 100 κλίνες για τα πρώτα 16 στρέμματα του γηπέδου, ενώ για την έκταση πέραν των 16 στρεμμάτων προστίθενται έως έξι κλίνες ανά στρέμμα, μέχρι το ανώτατο όριο που ισχύει για την Κατηγορία Β.
Το πλαφόν αυτό καθορίζεται στις 350 κλίνες και αφορά επίσης αποκλειστικά τις νησιωτικές περιοχές. Στην πράξη, για να φτάσει μία νέα μονάδα της νησιωτικής Κατηγορίας Α τις 350 κλίνες, απαιτείται γήπεδο περίπου 58 στρεμμάτων.
Αλλαγές στους όρους δόμησης
Στις εντός σχεδίου περιοχές προβλέπεται εξίσωση του ανώτατου αριθμού κλινών που επιτρέπεται στις τουριστικές εγκαταστάσεις μέσα σε ζώνες αμιγούς κατοικίας με το αντίστοιχο όριο που ισχύει για τις περιοχές γενικής κατοικίας.
Παράλληλα, τίθεται περιορισμός και για τα μη κύρια ξενοδοχειακά καταλύματα που ανεγείρονται με όρους δόμησης κατοικίας. Ο αριθμός των κλινών τους δεν θα μπορεί να υπερβαίνει εκείνον που επιτρέπεται στα κύρια ξενοδοχειακά καταλύματα της ίδιας χρήσης γης, ώστε να αποφεύγεται η δημιουργία μεγαλύτερων μονάδων μέσω ευνοϊκότερων όρων δόμησης.
Παραμένει ο κόφτης σε νέα Airbnb
Μία από τις σημαντικότερες ρυθμίσεις του νέου Χωροταξικού αφορά τη βραχυχρόνια μίσθωση στα νησιά.
Στο πρόγραμμα ενεργειών προβλέπεται πλέον η προώθηση νομοθετικής ρύθμισης για αναστολή έκδοσης νέων Αριθμών Μητρώου Ακινήτων (ΑΜΑ) σε νεόδμητες κατοικίες στα νησιά, βάζοντας ουσιαστικά στο τραπέζι ένα νέο «φρένο» στην επέκταση του Airbnb. Πρόκειται για παρέμβαση που για να εφαρμοστεί, πάντως, απαιτεί ξεχωριστή νομοθετική ρύθμιση.
Φρένο στις πισίνες
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διαχείριση των υδατικών πόρων, κυρίως στα νησιά. Το νέο πλαίσιο συστήνει τη χρήση θαλασσινού νερού στις πισίνες των καταλυμάτων, Ταυτόχρονα, προβλέπει περιορισμό στην αδειοδότηση νέων πισινών, ιδιαίτερα στα νησιά του Βορείου και Νοτίου Αιγαίου, όπου η αυξανόμενη ζήτηση επιβαρύνει τα ήδη περιορισμένα αποθέματα νερού.
Η κατασκευή νέων δεξαμενών θα εξαρτάται από ειδικά κριτήρια που θα καθοριστούν από τον υποκείμενο σχεδιασμό, ενώ εξετάζεται και η αποσύνδεση της κατηγορίας ενός ξενοδοχείου από την υποχρεωτική ύπαρξη πισίνας στα νησιά του Αιγαίου.
Στο ίδιο πλαίσιο, το νέο χωροταξικό αποθαρρύνει και την ανάπτυξη γηπέδων γκολφ σε περιοχές με διαπιστωμένο υδατικό έλλειμμα.
Τι άλλαξε μέσα σε δύο χρόνια διαβούλευσης
Σημαντικές αλλαγές καταγράφονται στην τουριστική αξιοποίηση των μικρών νησιών. Ενώ το προηγούμενο σχέδιο απαγόρευε πλήρως την τουριστική ανάπτυξη σε κατηγορίες ακατοίκητων νησιών, το νέο πλαίσιο επιτρέπει στα νησιά κάτω των 1.000 στρεμμάτων συγκεκριμένες ήπιες χρήσεις, μεταξύ των οποίων glamping έως 50 άτομα, υπό προϋποθέσεις.
Παράλληλα, αλλάζει συνολικά η κατηγοριοποίηση των νησιών, με βασικό κριτήριο πλέον την έκτασή τους. Έτσι, Μύκονος, Σαντορίνη και Πάρος εντάσσονται στην ίδια ομάδα των νησιών από 20 έως 250 τετραγωνικά χιλιόμετρα.
Το νέο πλαίσιο γίνεται αυστηρότερο και ως προς τη φέρουσα ικανότητα. Προβλέπονται Εκθέσεις Εκτίμησης Φέρουσας Ικανότητας για μονάδες άνω των 50 κλινών σε συγκεκριμένες μικρές Δημοτικές Ενότητες και άνω των 150 κλινών στις μεγαλύτερες, ενώ εφόσον διαπιστώνεται υπέρβαση κρίσιμων δεικτών βιωσιμότητας, η επένδυση μπορεί να μην αδειοδοτηθεί.
Την ίδια ώρα, όμως, καταγράφονται και χαλαρώσεις: στις περιοχές Ελεγχόμενης Ανάπτυξης επιτρέπονται πλέον νέα ξενοδοχεία 3, 4 και 5 αστέρων, έναντι μόνο 4 και 5 αστέρων στο σχέδιο του 2024. Αντίθετα, στις Αναπτυσσόμενες και στις Περιοχές Πρώιμης Ανάπτυξης εισάγεται ελάχιστη αρτιότητα 8 στρεμμάτων για νέα ξενοδοχεία εκτός σχεδίου.
Οι πρώτες αντιδράσεις
Οι πρώτες αντιδράσεις, πάντως, δείχνουν ότι οι ξενοδόχοι δεν είναι απόλυτα ικανοποιημένοι. «Στην τελική εκδοχή του Ειδικού Χωροταξικού για τον Τουρισμό, παρά τη διαβούλευση και τις παρεμβάσεις των φορέων, ο πυρήνας των περιορισμών παραμένει σε μεγάλο βαθμό αμετάβλητος.
Η βιώσιμη ανάπτυξη πρέπει να θεμελιώνεται σε τεκμηριωμένο σχεδιασμό, ασφάλεια δικαίου και εμπιστοσύνη στις δυνατότητες κάθε προορισμού», αναφέρει σε ανάρτηση στο Χ ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας, Γιάννης Χατζής.
Στην τελική εκδοχή του Ειδικού Χωροταξικού για τον Τουρισμό, παρά τη διαβούλευση και τις παρεμβάσεις των φορέων, ο πυρήνας των περιορισμών παραμένει σε μεγάλο βαθμό αμετάβλητος.
Η βιώσιμη ανάπτυξη πρέπει να θεμελιώνεται σε τεκμηριωμένο σχεδιασμό, ασφάλεια δικαίου και…
— Γιάννης Χατζής, CFA (@hatzis_) August 7, 2026
Διαβάστε επίσης:
Έως 30.000 ευρώ το τετραγωνικό για μία βίλα στη Μύκονο
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ
- Eurobank: Οι οίκοι ανεβάζουν τον πήχη – Τιμές στόχοι έως 5,40 ευρώ και ανάπτυξη από το εξωτερικό
- Εθνική Τράπεζα: Το «κρυφό χαρτί» των 1,8 δισ. ευρώ και τιμές στόχοι έως 18,75 ευρώ
- Ο Βαγγέλης Μαρινάκης έχει ξοδέψει ως τώρα 24,5 εκατ. ευρώ για τις φετινές μεταγραφές του Ολυμπιακού
- To deal των 408 εκατ. ευρώ! Άρσεναλ και Emirates μαζί έως το 2033
Μοιραστείτε την άποψή σας
ΣχόλιαΓια να σχολιάσετε χρησιμοποιήστε ένα ψευδώνυμο. Παρακαλούμε σχολιάζετε με σεβασμό. Χρησιμοποιείτε κατανοητή γλώσσα και αποφύγετε διατυπώσεις που θα μπορούσαν να παρερμηνευτούν ή να θεωρηθούν προσβλητικές. Με την ανάρτηση σχολίου, συμφωνείτε να τηρείτε τους Όρους του ιστότοπου contact Δημιουργήστε το account σας εδώ, για να κάνετε like, dislike ή report ακατάλληλα/προσβλητικά σχόλια.