Για να μας βλέπεις πιο συχνά στα αποτελέσματα αναζήτησης Add mononews.gr on Google

Παράλληλα με το αίτημα στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων για τη χρηματοδότηση του Καλωδίου Ελλάδας-Κύπρου, το οποίο αναμένεται να καταθέσει στο επόμενο διάστημα ο ΑΔΜΗΕ, ο Διαχειριστής προετοιμάζει τη Μελέτη Κόστους Οφέλους και για το τμήμα της Διασύνδεσης μεταξύ Κύπρου και Ισραήλ.

Ειδικότερα, σύμφωνα με πηγές του ΑΔΜΗΕ, τις επόμενες εβδομάδες αναμένεται να ολοκληρωθεί η Μελέτη Κόστους Οφέλους για τη Διασύνδεση Κύπρου-Ισραήλ, η οποία αφού ολοκληρωθεί θα κοινοποιηθεί στις δύο χώρες. Και όπως αναφέρεται, ακολούθως θα πρέπει να γίνει η διακρατική συμφωνία Κύπρου-Ισραήλ.

1

Ήδη από τον Ιανουάριο του 2026, σύμφωνα με πηγές, οι ρυθμιστικές αρχές της Κύπρου και του Ισραήλ  διαπραγματεύονται   τιμές και ανταλλάσσουν δεδομένα κόστους-οφέλους. Σημειώνεται ότι σε αντίθεση με το GSI Κύπρου-Ελλάδας, η διασύνδεση Κύπρου-  Ισραήλ δεν θα χρηματοδοτείται από την ΕΕ, αλλά το κόστος για την επένδυση θα επιβαρύνει εξ ολοκλήρου  τους καταναλωτές.

Η ηλεκτρική διασύνδεση Κύπρου-Ισραήλ αποτελεί τμήμα του Great Sea Interconnector του υποθαλάσσιου καλωδίου συνολικού μήκους 1.208 χλμ. που θα συνδέει το Ισραήλ με την Κύπρο και την ηπειρωτική Ευρώπη (μέσω Κρήτης). Το έργο στοχεύει στην ενεργειακή ασφάλεια της Κύπρου, τον τερματισμό της ενεργειακής απομόνωσης του Ισραήλ και τη μεταφορά «πράσινης» ενέργειας.

Το σκέλος Ισραήλ-Κύπρου έχει μήκος περίπου 310 χλμ., ενώ το σκέλος Κύπρος-Ελλάδα (Κρήτη) εκτείνεται στα 898 χλμ. και επομένως αντίστοιχα μικρότερο κόστος. Ο προϋπολογισμός για το τμήμα Ελλάδας-Κύπρου ήταν 1,9 δισ. αλλά ενδέχεται να αναπροσαρμοστεί. Για την ολοκλήρωσή του έχει εγκριθεί  επιδότηση ύψους 650 εκ. ευρώ από την Ε.Ε ενώ σύντομα ο ΑΔΜΗΕ θα αιτηθεί χρηματοδότηση από την ΕΤΕΠ της τάξης του 1 δισ. ευρώ.

Η ηλεκτρική διασύνδεση Ισραήλ–Κύπρου, στο πλαίσιο του έργου Great Sea Interconnector (GSI), θεωρείται στρατηγικής σημασίας για το Ισραήλ για πολλούς λόγους που συνδέονται με την ενεργειακή ασφάλεια, τη γεωπολιτική του θέση, τις εξαγωγές ενέργειας αλλά και τη σύνδεσή του με την ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρισμού.

Τα επόμενα στάδια για το τμήμα Κύπρος -Ισραήλ

Μετά την ολοκλήρωση της μελέτης κόστους–οφέλους για τη διασύνδεση Ισραήλ–Κύπρου στο πλαίσιο του Great Sea Interconnector, ακολουθεί μια σειρά κρίσιμων τεχνικών, ρυθμιστικών και χρηματοδοτικών βημάτων που θα καθορίσουν αν και πότε το έργο θα περάσει στην τελική φάση υλοποίησης.

Το πρώτο και πιο σημαντικό στάδιο είναι η αξιολόγηση της μελέτης από τις ρυθμιστικές αρχές των εμπλεκόμενων χωρών, δηλαδή της Κύπρου, του Ισραήλ και ενδεχομένως σε ορισμένα ζητήματα και της Ελλάδας. Σε αυτό το επίπεδο θα εξεταστεί ποιο είναι το πραγματικό οικονομικό όφελος για κάθε χώρα, ποιο μέρος του κόστους θα αναλάβει κάθε πλευρά και πώς θα επιμεριστούν οι χρεώσεις στους χρήστες του συστήματος. Ουσιαστικά, θα αποφασιστεί αν το έργο θεωρείται οικονομικά βιώσιμο και ποιο θα είναι το μοντέλο χρηματοδοτησής του.

Αμέσως μετά ακολουθεί η διαμόρφωση του μοντέλου εσόδων του έργου. Πρόκειται για ένα εξαιρετικά κρίσιμο στάδιο, καθώς θα πρέπει να καθοριστεί πώς ο φορέας της διασύνδεσης θα ανακτά τα έσοδά του, ποια θα είναι τα τέλη χρήσης του καλωδίου και ποιο θα είναι το ρυθμιζόμενο έσοδο που θα διασφαλίζει την απόδοση της επένδυσης. Αυτό ενδιαφέρει ιδιαίτερα τις τράπεζες και τους επενδυτές, καθώς το GSI είναι ένα έργο πολλών δισεκατομμυρίων ευρώ και απαιτεί μακροχρόνια χρηματοδότηση.

Στη συνέχεια θα ληφθεί η τελική επενδυτική απόφαση (Final Investment Decision – FID). Σε αυτή τη φάση οι κυβερνήσεις, οι μέτοχοι, οι χρηματοδότες και οι εμπλεκόμενοι φορείς θα αποφασίσουν αν προχωρούν οριστικά στην κατασκευή του έργου. Εκεί θα «κλειδώσουν» το τελικό κόστος, οι πηγές χρηματοδότησης, τα χρονοδιαγράμματα και οι βασικές συμβάσεις.

Η σημασία της διασύνδεσης για το Ισραήλ

Η διασύνδεση με την Κύπρο έχει ιδιαίτερη σημασία για το Ισραήλ, που σήμερα παραμένει σήμερα μια «ενεργειακή νησίδα», δηλαδή δεν διαθέτει ηλεκτρική διασύνδεση με άλλη χώρα. Το ηλεκτρικό του σύστημα λειτουργεί απομονωμένα, γεγονός που αυξάνει την ευαλωτότητά του σε περιόδους κρίσεων, πολέμου ή κυβερνοεπιθέσεων.

Μέσω της διασύνδεσης με την Κύπρο και στη συνέχεια με την Ελλάδα, το Ισραήλ αποκτά για πρώτη φορά ηλεκτρική «γέφυρα» με την Ευρώπη. Αυτό ενισχύει σημαντικά την ασφάλεια εφοδιασμού και την ανθεκτικότητα του ενεργειακού του συστήματος. Η σύνδεση μέσω του GSI δίνει στο Ισραήλ τη δυνατότητα να αποκτήσει πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Αυτό σημαίνει ότι θα μπορεί μελλοντικά να εξάγει ηλεκτρική ενέργεια προς την Ευρώπη, ιδιαίτερα από μονάδες φυσικού αερίου αλλά και από ΑΠΕ.

Το Ισραήλ διαθέτει σημαντικά κοιτάσματα φυσικού αερίου, όπως τα Leviathan και Tamar, και τα χρησιμοποιεί ήδη για ηλεκτροπαραγωγή. Με τη διασύνδεση αποκτά τη δυνατότητα να μετατρέψει μέρος αυτής της παραγωγής σε εξαγώγιμο ηλεκτρικό ρεύμα.

Ταυτόχρονα, η  ηλεκτρική διασύνδεση θεωρείται κρίσιμη και για την ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στο Ισραήλ, ενώ σήμερα λόγω του απομονωμένου συστήματος, υπάρχουν περιορισμοί στη μεγάλη διείσδυση ΑΠΕ, καθώς το δίκτυο χρειάζεται σταθερότητα και εφεδρείες.

Η διασύνδεση με ευρύτερα δίκτυα επιτρέπει καλύτερη εξισορρόπηση του συστήματος και μεγαλύτερη ενσωμάτωση ηλιακής και άλλης πράσινης ενέργειας. Αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για το Ισραήλ, που επενδύει έντονα στην ηλιακή ενέργεια.

 Το  GSI έχει ταυτόχρονα και ισχυρή γεωπολιτική διάσταση. Ενισχύει τον άξονα συνεργασίας Ισραήλ–Κύπρου–Ελλάδας, ο οποίος τα τελευταία χρόνια αποκτά όλο και μεγαλύτερη στρατηγική σημασία στην Ανατολική Μεσόγειο.

Για το Ισραήλ, η συνεργασία αυτή δημιουργεί μια ασφαλή δυτική ενεργειακή διαδρομή προς την Ευρώπη, σε μια περίοδο έντονης γεωπολιτικής αστάθειας στην περιοχή της Μέσης Ανατολής.

Η ύπαρξη διεθνούς ηλεκτρικής διασύνδεσης επιτρέπει αμφίδρομες ροές ενέργειας, δυνατότητα εισαγωγών σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης, μεγαλύτερη σταθερότητα του συστήματος και περιορισμό του κινδύνου blackout.
Για αυτό και το Ισραήλ αντιμετωπίζει πλέον το GSI όχι μόνο ως ενεργειακό project αλλά και ως έργο εθνικής στρατηγικής σημασίας.

Μάνος Μανουσάκης: Επιβεβαιώνεται η δέσμευση της Ελλάδας και  Κύπρου για τη διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου

Εν τω μεταξύ, για το άλλο μέρος της διασύνδεσης Great Sea Interconnector, το τμήμα Ελλάδα-Κύπρος, χθες μιλώντας στον Κύκλο Ιδεών ο Διευθύνων Σύμβουλος του ΑΔΜΗΕ Μανούσος Μανουσάκης, τόνισε ότι το «πράσινο φως» που εξασφαλίστηκε για να προχωρήσει ο ΑΔΜΗΕ σε επίσημο αίτημα χρηματοδότησης από Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) αποτελεί σημαντική εξέλιξη καθότι επιβεβαιώνει τη δέσμευση της Ελλάδας και της Κύπρου για την υλοποίηση του έργου, εξηγώντας ότι η θετική ανταπόκριση της ΕΤΕπ, θα κινητοποιήσει κεφάλαια της τάξης του 1 δισ. ευρώ.

Σχετικά με την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου που βρίσκεται σε εξέλιξη, ανέφερε ότι στόχος είναι να ολοκληρωθεί μέσα στον Ιούνιο σηματοδοτώντας την ταχύτατη εξέλιξη των ηλεκτρικών διασυνδέσεων σε Δωδεκάνησα, βόρειο Αιγαίο και Ιταλία (GRITA 2). Χαρακτήρισε τη συμμετοχή της κυβέρνησης στην κεφαλαιακή ενίσχυση ως ισχυρή ψήφο εμπιστοσύνης ενώ αναφερόμενος στην αξιοποίηση πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας για την ΑΜΚ, μίλησε επίσης για ευρωπαϊκή ψήφο εμπιστοσύνης στην Ελλάδα, για την οποία έπαιξε σημαντικό ρόλο το ισχυρό επενδυτικό ιστορικό του Διαχειριστή.

Κλείνοντας, τόνισε ότι η ΑΜΚ θα βοηθήσει στην υλοποίηση του δεκαετούς επενδυτικού πλάνου του ΑΔΜΗΕ, ύψους 7,7 δισ. ευρώ, καταλήγοντας ότι οι διασυνδέσεις που αναπτύσσει ο Διαχειριστής στον ελλαδικό χώρο θα σημάνουν τη μείωση της τιμής ηλεκτρικής ενέργειας για τους καταναλωτές.