Το έργο τέχνης δεν αποτελεί ούτε εξομοιώνεται με απλό εμπόρευμα. Αντίθετα είναι επ΄ άπειρον πολιτιστικό αγαθό, κοινό για όλους. Με αυτή τη βασική αρχή το νομοσχέδιο του υπουργείου Πολιτισμού για την προστασία των έργων τέχνης και την καταπολέμηση πλαστών, που υπερψηφίστηκε χθες στη Βουλή έρχεται να συμβάλει στην πρόληψη και την καταστολή των επιβουλών που αντιμετωπίζουν.

Η Ελλάδα πρωτοπορεί έτσι στην προστασία των έργων τέχνης και των συλλεκτικών αντικειμένων από την πλαστογράφηση ενώ σε ένα δεύτερο ζήτημα του ίδιου νομοσχεδίου δημιουργεί πλαίσιο προστασίας για τους ιστορικούς κινηματογράφους.

1

Σύμφωνα με τον νέο νόμο η μέριμνα για την πρόληψη και την καταστολή των αδικημάτων στον χώρο της τέχνης αποτελεί κεφαλαιώδες ζήτημα για την προστασία της ακεραιότητας της ίδιας της τέχνης, των δημιουργών, αλλά και όσων ασχολούνται και εμπλέκονται με αυτή. Ιδιαίτερα -σήμερα- με την αλματώδη ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών.

Με τις διατάξεις έτσι του νόμου εισάγεται για πρώτη φορά στην ελληνική έννομη τάξη ένα ολοκληρωμένο θεσμικό πλαίσιο για την πρόληψη και την καταπολέμηση του φαινομένου της πλαστογράφησης και της απάτης, επί έργων τέχνης και συλλεκτικών αντικειμένων. Κι αυτό, γιατί ως σήμερα η παραβατική δραστηριότητα στο χώρο της τέχνης αντιμετωπιζόταν με τις γενικές διατάξεις περί πλαστογραφίας και απάτης του Ποινικού Κώδικα ενώ προβλεπόταν η επιβολή ποινής μόνον στην περίπτωση της οικονομικής συναλλαγής.

Οι διατάξεις

Ειδικότερα, με το νέο νόμο θεσπίζονται διατάξεις για την πρόληψη της τέλεσης αδικημάτων στο χώρο της τέχνης όσον αφορά την κατασκευή, παραποίηση, έκθεση, διακίνηση διάθεση, κατοχή κατασκευασμένου ή παραποιημένου έργου.

Με τις διατάξεις του νόμου διευρύνεται το πεδίο εφαρμογής των αδικημάτων επί των έργων τέχνης, χωρίς να περιορίζεται σε ορισμένες κατηγορίες συγκεκριμένων έργων, ή υπάρχει διάκριση ανάμεσα σε έργα που καλύπτονται ή όχι από πνευματικά δικαιώματα. Το έργο τέχνης ή το συλλεκτικό αντικείμενο τοποθετείται έτσι, στο επίκεντρο του συστήματος προστασίας, δεδομένου ότι το ίδιο το έργο γίνεται το έδαφος για την ποινικοποίηση της πλαστογραφίας και της απάτης.

Τώρα, διευρύνεται το αδίκημα, ώστε να περιλαμβάνει την απάτη σχετικά με την προέλευση, την χρονολογία ή την κατάσταση του έργου ή του συλλεκτικού αντικειμένου, με συνέπεια να καθίσταται εφικτή η τιμωρία της πλαστογράφησης έργων τέχνης, χωρίς αναγνωρισμένο δημιουργό. Επιπλέον, αποτρέπεται και τιμωρείται η φθορά έργων τέχνης και συλλεκτικών αντικειμένων που ευρίσκονται σε κοινόχρηστους, δημόσιους, δημοτικούς χώρους και χώρους μουσείων

Οι ποινές

Με το νέο νόμο «Προστασία έργων τέχνης και συλλεκτικών αντικειμένων-Καταπολέμηση της κατασκευής και διακίνησης πλαστών έργων τέχνης και συλλεκτικών αντικειμένων και της φθοράς έργων τέχνης και συλλεκτικών αντικειμένων- Ποινικές διατάξεις- -Σύσταση Μητρώου Ορκωτών Πραγματογνωμόνων και λοιπές διατάξεις Υπουργείου Πολιτισμού» αυξάνονται και οι προβλεπόμενες ποινές.

Η κύρια ποινή ευθυγραμμίζεται με εκείνες που ισχύουν για την απάτη του Ποινικού Κώδικα -φυλάκιση από έξι μήνες έως 5 έτη και χρηματική ποινή από 5.000 έως 120.000 ευρώ.

Αλλά οι ποινές αυξάνονται σε κάθειρξη 10 ετών και χρηματική ποινή έως 300.000 €, όταν τα αδικήματα διαπράττονται από οργανωμένη ομάδα ή σε εμπορική κλίμακα ή ο δράστης είναι πρόσωπο που έχει χρησιμοποιήσει τις διευκολύνσεις, που παρέχονται από την άσκηση της επαγγελματικής του δραστηριότητας του για την τέλεσή της ή η προκληθείσα ζημιά υπερβαίνει τα 120.000 €.

Επιπλέον, προβλέπεται η σύσταση Μητρώου Ορκωτών Πραγματογνωμόνων, στο οποίο θα εγγράφονται, κατόπιν διενέργειας εξετάσεων, φυσικά πρόσωπα με αρμοδιότητα τη διαπίστωση της γνησιότητας έργων τέχνης και συλλεκτικών αντικειμένων, καθώς και η σύσταση στο Υπουργείο Πολιτισμού Αυτοτελούς Τμήματος Έργων Τέχνης, που θα συμβάλλει ουσιωδώς στην ενίσχυση της προστασίας των έργων τέχνης.

Προστασία των κινηματογράφων

Ενδιαφέρουσα διάταξη του νέου νόμου εξάλλου, είναι αυτή που διασφαλίζει την προστασία και βιώσιμη λειτουργία των ιστορικής σημασίας κινηματογράφων, μέσω της σύστασης στο υπουργείο Πολιτισμού ειδικού Μητρώου, στο οποίο εντάσσονται οι κινηματογράφοι που είναι ήδη χαρακτηρισμένοι ως μνημεία, καθώς και ακινήτων που στεγάζουν κινηματογράφους και για τα οποία έχει καθορισθεί χρήση κινηματογράφου ή έχει χαρακτηριστεί ως διατηρητέα η χρήση κινηματογράφου, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.

Στους κινηματογράφους μάλιστα, που θα ενταχθούν στο Μητρώο παρέχονται οικονομικά κίνητρα και λαμβάνεται ειδική μέριμνα για την προστασία των εγκατεστημένων μισθωτών.

Τέλος ρυθμίζεται ένα ακόμη ζήτημα, που αφορά στην επιλογή των οργάνων διοίκησης Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου και Νομικών Προσώπων Ιδιωτικού Δικαίου, τα οποία εποπτεύονται από το υπουργείο Πολιτισμού. Θεσπίζεται έτσι ειδική διαδικασία για την επιλογή αυτών των οργάνων διοίκησης μέσω της δημόσιας ή δημόσιας διεθνούς πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος με αξιολόγηση των υποψηφίων από πενταμελή Ειδική Επιτροπή Αξιολόγησης και Επιλογής.

Διαβάστε επίσης:

Μαρινάκης: Χυδαίο ψέμα ότι η Ελλάδα έχει τα περισσότερα εργατικά δυστυχήματα στον κόσμο

Δένδιας: Υποδέχθηκε στη φρεγάτα «Κίμων» τη Γαλλίδα ομόλογό του – «Επισπεύδουμε την ανανέωση της ελληνογαλλικής αμυντικής συμφωνίας»

Αραγτσί (ΥΠΕΞ ΙΡΑΝ): Την Παρασκευή στην Άγκυρα – Ρόλο μεσολαβητή ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν επιδιώκει η Τουρκία