Κυκλοφοριακό: Υπάρχει λύση;

Υπάρχει λύση για την κυκλοφοριακή συμφόρηση; Επαρκούν τα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς για να αφήσουν οι οδηγοί το τιμόνι; Ποιες πρακτικές μπορούν να κάνουν τις πόλεις πιο πράσινες; Μέσα από το νέο του βιβλίο με τίτλο «Κυκλοφοριακό: Υπάρχει λύση;», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Επίκεντρο, ο συγγραφέας-συγκοινωνιολόγος Σταύρος Κωνσταντινίδης παρουσιάζει εκατό προβλήματα και εκατό λύσεις για ένα φλέγον ζήτημα που επηρεάζει την καθημερινότητα των πολιτών.

Αφήνοντας πίσω την ακαδημαϊκή προσέγγιση, ο κ. Κωνσταντινίδης μέσα από την αρθρογραφία του στον Τύπο, παρουσιάζει μία σειρά από προτάσεις με τρόπο απλό και κατανοητό. Όπως επισημαίνει ο συγγραφέας, η πολιτική παίζει μεγάλο ρόλο στην επίλυση του ζητήματος. «Έχουμε μείνει 25 χρόνια πίσω. Ήμασταν σε ένα υψηλό σημείο, στο οποίο φτάσαμε τα 2004 εν όψει των Ολυμπιακών Αγώνων, γιατί τότε έγινε η μέγιστη προσπάθεια η Ελλάδα να παρουσιαστεί πράσινη, ολοκληρωμένη, συγχρονισμένη, οργανωμένη απέναντι σε όλα αυτά τα ζητήματα τα οποία ταλαιπωρούν μία πόλη και μετά το 2004 άρχισαν όλα να καταρρέουν. Κατέρρευσαν την πρώτη πενταετία γιατί η επόμενη κυβέρνηση δεν έκανε τίποτα. Στη συνέχεια ήρθε η οικονομική κρίση, όπου δεν είχαμε λεφτά και έτσι δεν μπορέσαμε να κάνουμε τίποτα. Αυτό βέβαια ήταν πάλι μια δικαιολογία, γιατί η πολιτική τάξη δεν κατανοεί τα χωρικά ζητήματα. Δεν κατανοεί τα ζητήματα των πόλεων. Δεν μπορεί να διαισθανθεί πώς μπορεί να αγγίξει κάτι και αυτό δεν μπορεί να το κάνει, γιατί αυτό το πρόβλημα είναι ένα πρόβλημα που για να το αγγίξεις πρέπει να ξέρεις πάρα πολύ καλά πώς θα το κάνεις».

Ωστόσο, στο επίκεντρο δεν βρίσκεται μόνο η αξιολόγηση της κατάστασης, αλλά και ένας οδηγός με 10+2 κλειδιά απαντώντας στην ερώτηση πώς επιτέλους θα δοθεί μία λύση στο κυκλοφοριακό μέσα από μία σειρά πρακτικών που μπορούν να εφαρμοστούν άμεσα.

Μέσα Μαζικής Μεταφοράς

Ξεκινώντας από τα ΜΜΜ ο κ. Κωνσταντινίδης τονίζει ότι ο αριθμός των 1700 λεωφορείων δεν επαρκεί, εξηγώντας ότι χρειάζονται 3000 λεωφορεία όπως επίσης και η πλήρη αναδιοργάνωση του δικτύου που καλύπτει ολόκληρο το Πολεοδομικό Συγκρότημα της Αθήνας. Την ίδια ώρα, όσον αφορά στο μετρό ο συγγραφέας υπογραμμίζει ότι ο αριθμός των σταθμών δεν επαρκεί και χρειάζεται ένα μετρό πυκνής διάταξης με 200 σταθμούς, που να συνδέεται με λιμάνια και τον ελληνικό σιδηρόδρομο. Συν τοις άλλοις, το δίκτυο θα πρέπει να μεγαλώσει και να φτάσει σε κάθε γωνιά της πόλης. Μία τέτοια συνθήκη, όπως είπε χρειάζεται τουλάχιστον 20 χρόνια για να υλοποιηθεί, τη στιγμή που οι εργασίες για τη γραμμή 4 βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη.

Λεωφορειολωρίδες και ταξί

Ένα άλλο σημείο το οποίο επισημαίνει ο κ. Κωνσταντινίδης έχει να κάνει με τις λεωφορειολωρίδες, οι οποίες δεν είναι σχεδόν ποτέ «καθαρές» από αυτοκίνητα, κάτι που δεν ισχύει σε άλλες ευρωπαϊκές πόλεις. Όπως αναφέρει χρειαζόμαστε ένα καλοσχεδιασμένο δίκτυο λεωφορειολωρίδων, από το οποίο θα διέρχονται τουλάχιστον 25 λεωφορεία την ώρα, προτείνοντας τη θέσπιση νέων λωρίδων υψηλής πληρότητας με ταυτόχρονη ταχεία εξυπηρέτηση των έμφορτων ταξί.

Πράσινος δακτύλιος

Αναφερόμενος στον δακτύλιο, ο κ. Κωνσταντινίδης τόνισε ότι ως μέτρο δεν ανταποκρίνεται στη σημερινή πραγματικότητα, καθώς είναι ένα μέτρο που θέσπισε ο αείμνηστος Στέφανος Μάνας τη δεκαετία του 1980, όπου οι απαιτήσεις ήταν διαφορετικές. Αυτό που προτείνει σήμερα ο κ. Κωνσταντινίδης είναι η δημιουργία ενός πράσινου δακτύλιου, που θα επιτρέπει την κυκλοφορία οχημάτων μόνο μηδενικών εκπομπών ή υψηλής πληρότητας με τουλάχιστον 3 άτομα σε κάθε όχημα, ενώ για την υλοποίηση του μέτρου πρέπει να προηγηθεί η αντίστοιχη τεχνική μελέτη.

Μητροπολιτικοί Οργανισμοί σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη

Αντίστοιχα, ο κ. Κωνσταντινίδης είναι υπέρμαχος της ίδρυσης ενός Συγκοινωνιακού Οργανισμού Μητροπολιτικού χαρακτήρα που να ασχολείται με τον σχεδιασμό, τη διαφύλαξη της βιώσιμης κινητικότητας και της προστασίας της οδικής ασφάλειας, τόσο στην Αθήνα όσο και στη Θεσσαλονίκη, ενώ η υπόλοιπη Ελλάδα θα πρέπει να τεθεί υπό κάποιων νέων δομών στα υπουργεία Υποδομών και Μεταφορών και Προστασίας του Πολίτη. Επιπλέον, ο συγκοινωνιολόγος κρίνει απαραίτητη τη δημιουργία ενός Ενιαίου Κέντρου Συντονισμού της Κυκλοφορίας, που να είναι αναβάθμιση του σημερινού ΘΈΠΕΚ του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη, με διυπηρεσιακή στελέχωση κατά το πρότυπο του υπουργείου Κλιματικής Προστασίας.

Πρόσωπο κλειδί: Υφυπουργός Βιώσιμης Κινητικότητας και Οδικής Ασφάλειας 

Παράλληλα, ο κ. Κωνσταντινίδης προτείνει ως πρόσωπο κλειδί για το κυκλοφοριακό την ύπαρξη ενός και μοναδικού προσώπου που να ασχολείται συνεχώς με τέτοιου είδους ζητήματα, κάτι που δεν ισχύει σήμερα. Επομένως, επισημαίνει ότι αυτή τη θέση πρέπει να την αναλάβει ένα κυβερνητικό στέλεχος, γεγονός που προϋποθέτει τη ριζική αναδιοργάνωση του υπουργείου Μεταφορών, όπως επίσης  και λειτουργικές ενοποιήσεις με το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη. Επιπλέον, το άτομο που θα αναλάβει την εν λόγω θέση θα μπορούσε να ανήκει οργανικά και στα δύο αρμόδια υπουργεία.

Από τον ανασχεδιασμό δρόμων στους ποδηλατόδρομους και τη μικροκινητικότητα

Ανάμεσα στις λίστα με τα σημεία κλειδιά ο κ. Κωνσταντινίδης κάνει ειδική μνεία στον ανασχεδιασμό των δρόμων, των πεζοδρομίων, των διαβάσεων, των κόμβων και των διασταυρώσεων, τονίζοντας μεταξύ άλλων ότι η σημερινή γεωμετρία δρόμων και πεζοδρομίων είναι αναχρονιστική και απαιτείται ένας μοντέρνος σχεδιασμός, που θα απαντάει στα σύγχρονα προβλήματα. Μάλιστα, στις διασταυρώσεις θα πρέπει να φύγει η παράνομη στάθμευση στα 5 μέτρα από τις γωνίες, οι κόμβοι πρέπει να μελετηθούν εξαντλητικά και να δοθεί έμφαση στους κυκλικούς που θα μπορούσαν να επιλύσουν πολλά προβλήματα.

Όσον αφορά στις διαβάσεις, ο συγγραφέας υπογραμμίζει ότι οι περισσότερες ελληνικές πόλεις στα άτομα με κινητικές δυσκολίες και ότι σε κάθε πόλη – Δήμο πρέπει να θεσμοθετηθεί ελάχιστος αριθμός διαβάσεων πεζών, που θα συντηρούνται απαρέγκλιτα με έντονο χρωματισμό και έξυπνο εξοπλισμό.

Στην περίπτωση δε, των πατινιών και της μικροκινητικότητας, ο κ. Κωνσταντινίδης κρίνει ότι η έλλειψη ποδηλατόδρομων λειτουργεί ως τροχοπέδη στη βιώσιμη κινητικότητα, θεωρώντας τη δημιουργία τους ως επιτακτική ανάγκη.

Σημάνσεις επί του οδοστρώματος – Σχολικοί δακτύλιοι – Πληροφοριακή

Καθοριστικός παράγοντας για την αισθητική, τη λειτουργικότητα και την οδική ασφάλεια, σύμφωνα με τον κ. Κωνσταντινίδη είναι και οι σημάνσεις επί του οδοστρώματος. Σε αντίθεση με τις Ευρωπαϊκές πόλεις όπου το οδικό περιβάλλον, καθοδηγεί και προσφέρει ενημέρωση και αισθητική, στην Ελλάδα αυτή η πρακτική απουσιάζει. Για παράδειγμα η τοποθέτηση οριζόντιας σήμανσης STOP επι του οδοστρώματος (εκεί που υπάρχει και η κάθετη) θα μείωνε τα τροχαία που γίνονται λόγω παράλειψης πρόσοψης του STOP. Όπως επισημαίνει ο κ. Κωνσταντινίδης, αν όλα τα σχολεία είχαν πρότυπη σήμανση κάθετη και οριζόντια θα προσφέραμε ένα πιο ασφαλές περιβάλλον στους χιλιάδες μαθητές γύρω από τα σχολεία.

Επιπλέον, η αποκατάσταση μιας σύγχρονης πληροφοριακής σήμανσης με ενιαία ή παρόμοια τεχνικά και αισθητικά χαρακτηριστικά εκτός του ότι θα αναβάθμιζε το αστικό περιβάλλον, θα βοηθούσε στην αναζήτηση προορισμών και θα  γλίτωνε από άσκοπα οχηματοχιλιομετρα, καθυστερήσεις και ενεργειακή κατανάλωση.

Φορτοκεφορτώσεις εφοδιασμού

Τέλος, αναφορικά με τις φορτοεκφορτώσεις εφοδιασμού, ο κ, Κωνσταντινίδης θεωρεί ότι είναι ένα μέτρο που θα ορθολογικοποιούσε άμεσα τις άσκοπες καθυστερήσεις και ειδικά σε ώρες αιχμής, χαρακτηρίζοντας την εν λόγω πρακτική ως τη διαμόρφωση ενός κοινωνικού συμβολαίου, με τη συμφωνία όλων των φορέων, όπου όλες οι επαγγελματικές φορτοεκφορτώσεις θα γίνονται τις βραδινές και πρώτες πρωινές ώρες.

Μάλιστα, αναφέρει ότι σήμερα δεν υπάρχει κανένας έλεγχος και μία συνολική κανονιστική απόφαση, όχι μόνο για την Αθήνα αλλά για όλη την Ελλάδα, μαζί με τη θεσμοθέτηση συγκεκριμένων θέσεων φορτοεκφόρτωσης θα βοηθούσε αποτελεσματικά στην άμβλυνση ενός μέρους των σημερινών προβλημάτων.

Διαβάστε επίσης:

ΟΣΥ: Το σχέδιο για 250 κάμερες στα λεωφορεία – Στα σκαριά νέος διαγωνισμός και από τον ΟΑΣΑ

Σιδηρόδρομοι Ελλάδος: Άγονος ο διαγωνισμός ύψους 31 εκατ. ευρώ για τις 100 ισόπεδες διαβάσεις

Γραμμή 4 – Κυψέλη: Ελλείψεις στοιχείων καταγγέλει ο δήμος – Με τεκμηρίωση και όχι «στα τυφλά» οι επεμβάσεις, λέει ο Ταχιάος