Πολιτισμός

Εδώ η Σαλώμη ζήτησε το κεφάλι του Ιωάννη Βαπτιστή – Τι υποστηρίζουν οι αρχαιολόγοι

Ερείπια του φρουρίου του Ηρώδη Αντίπα


Την κεφαλή του επί πίνακι. Του Ιωάννη του Βαπτιστή συγκεκριμένα είχε ζητήσει η Σαλώμη από τον πατριό της Ηρώδη Αντίπα ως δώρο για τον χορό των επτά πέπλων που χόρεψε προς τιμήν του κι εκείνος ως γνωστόν της έκανε τη χάρη. Τον τόπο που συνέβησαν όλα αυτά, μας λένε τώρα οι αρχαιολόγοι, ότι ανακάλυψαν  στην σημερινή Ιορδανία στο οχυρό Μάχαιρος, που βρίσκεται κοντά στη Νεκρά Θάλασσα.

Πρόκειται για μια αυλή και μία κτιστή κατασκευή, που θεωρείται, ότι είναι τμήμα του θρόνου του βασιλιά. Εκεί όπου γίνονταν οι ακροάσεις, ανακοινώνονταν οι αποφάσεις και όπου θα μπορούσε να έχει λάβει χώρα αυτός ο χορός, που γράφτηκε στην Ιστορία, αφού έγινε η αιτία για να χάσει τη ζωή του ο Ιωάννης ο Βαπτιστής ή Πρόδρομος.

Ο κήρυκας που προείπε τον ερχομό του Ιησού καταδικάστηκε σε θάνατο γύρω στο 29 μ.Χ. Και οι πηγές είναι σαφείς για το γεγονός: Η Βίβλος και ο αρχαίος συγγραφέας Φλάβιος Ιωσήφ (37-100 μ.Χ.) περιγράφουν και οι δύο πώς ο βασιλιάς Ηρώδης Αντίπας, γιος του Ηρώδη, είχε εκτελέσει τον Ιωάννη τον Βαπτιστή. Ο Φλάβιος Ιωσήφ μάλιστα διευκρινίζει, ότι η εκτέλεση πραγματοποιήθηκε στο φρούριο Μάχαιρος, ακριβώς εκεί όπου έχουν εντοπισθεί τα ευρήματα. Ως αιτία ωστόσο αναφέρει, ότι ο Ηρώδης Αντίπας φοβόταν την αυξανόμενη επιρροή του Ιωάννη του Βαπτιστή στον πληθυσμό και έτσι τον εκτέλεσε.  Αντίθετα στην Βίβλο περιγράφεται η μυθοποιημένη εκδοχή της εκτέλεσης του Ιωάννη σε αντάλλαγμα για τον χορό της Σαλώμης.

Τμήμα της κτιστής κατασκευής που θεωρείται ότι ήταν ο θρόνος του Ηρώδη Αντίπα στην αυλή εκτέλεσης του Ιωάννη Προδρόμου

Σύμφωνα με την  Βιβλική ιστορία,  ο Ηρώδης Αντίπας ήταν έτοιμος να παντρευτεί μια γυναίκα με την ονομασία Ηρωδιάδα, καθώς όμως και οι δύο ήταν διαζευγμένοι, ο Ιωάννης Βαπτιστής αντιτάχθηκε στον γάμο τους, κάτι που εξόργισε τον βασιλιά. Στην γιορτή για τα γενέθλιά του η κόρη της Ηρωδιάδας, η Σαλώμη χόρεψε, ύστερα από προτροπή της μητέρας της έναν ερωτικό χορό μπροστά στον βασιλιά για να τον σαγηνεύσει, κάτι που πέτυχε, ώστε εκείνος να της υποσχεθεί οτιδήποτε θα επιθυμούσε ως ανταμοιβή. Η συνέχεια είναι γνωστή.

Αυτό που δεν ήταν γνωστό για πολύ καιρό, από το 1980 που είχε αποκαλυφθεί η συγκεκριμένη αυλή του οχυρού, είναι τα απομεινάρια κόγχης με αψιδωτό σχήμα, που είναι πιθανότατα κομμάτι του θρόνου όπου καθόταν ο Ηρώδης Αντίπας. Γνωστοποιήθηκε όμως τώρα, χάρις στο βιβλίο του επικεφαλής του ερευνητικού προγράμματος  «Ανασκαφές και έρευνες στον Μάχαιρο της Νεκράς Θάλασσας», Γκιόζο Βόρος.

Ερείπια του φρουρίου του Ηρώδη Αντίπα

Σύμφωνα με αυτό η ύπαρξη του θρόνου, δίπλα στην αυλή ενισχύει το συμπέρασμα, αν και μένει να γίνουν κι άλλες μελέτες. Να σημειωθεί άλλωστε, ότι η αρχαιολογική ομάδα έχει ανακατασκευάσει την αυλή και δημοσίευσε αρκετές εικόνες στο βιβλίο, που δείχνουν πώς έμοιαζε κατά την περίοδο εκτέλεσης του Ιωάννη του Βαπτιστή. Είναι γνωστό εξάλλου, ότι ο Ηρώδης Αντίπας  επισκεπτόταν και έμενε πολύ συχνά σ΄αυτό το φρούριο, διότι από εκεί έλεγχε καλύτερα το βασίλειο που είχε κληρονομήσει από τον πατέρα του και μετά την διαμοίρασή του στους γιούς του. Συγκεκριμένα ο Ηρώδης Αντίπας βασίλευε στη Γαλιλαία και σε μέρος της Ιορδανίας.

Αναπαράσταση του φρουρίου Μάχαιρος κοντά στην Νεκρά Θάλασσα

Ήδη πάντως υπάρχουν κριτικές, θετικές και αρνητικές για την θεωρία, καθώς άλλοι αρχαιολόγοι και ερευνητές εμφανίζονται πεπεισμένοι με την πρόταση της αρχαιολογικής ομάδας του Γκιόζο Βόρος ενώ άλλοι εκφράζουν τις αμφιβολίες τους, προβάλλοντας και από τις δύο πλευρές τα επιχειρήματά τους.


ΣΧΟΛΙΑ