Ο Ντόναλντ Τραμπ ταξιδεύει αύριο στο Πεκίνο. Το επίσημο πρόγραμμα προβλέπει συναντήσεις με τον Κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ στις 14 και 15 Μαΐου -την δεύτερη επίσκεψη του Αμερικανού προέδρου στην Κίνα από το 2017.

Φυσικά δεν θα είναι μόνος: θα συνοδεύεται από τους επικεφαλής 16 αμερικανικών κολοσσών, μια αντιπροσωπεία που αντιπροσωπεύει συνολική κεφαλαιοποίηση της τάξης των 8–9 τρισεκατομμυρίων δολαρίων — περίπου το 13–18% της συνολικής χρηματιστηριακής κεφαλαιοποίησης των ΗΠΑ, ανάλογα με την ημέρα της αποτίμησης.

1

Σε αυτό το ταξίδι, και οι παρουσίες και οι απουσίες έχουν τη σημασία τους.

Ποιος πάει — και ποιος όχι

Η λίστα του Λευκού Οίκου περιλαμβάνει: τον Ίλον Μασκ (Tesla), τον Τιμ Κουκ (Apple), τον Λάρι Φινκ (BlackRock), τον Στίβεν Σβάρτσμαν (Blackstone), την Κέλι Όρτμπεργκ (Boeing), τον Μπράιαν Σάικς (Cargill), τη Τζέιν Φρέιζερ (Citigroup), τον Τζιμ Άντερσον (Coherent), τον Λάρι Καλπ (GE Aerospace), τον Ντέιβιντ Σόλομον (Goldman Sachs), τον Τζέικομπ Θάισεν (Illumina), τον Μάικλ Μίεμπαχ (Mastercard), τη Ντίνα Πάουελ ΜακΚόρμικ (Meta), τον Σαντζάι Μεχρότρα (Micron Technology), τον Κριστιάνο Άμον (Qualcomm) και τον Ράιαν ΜακΙνέρνι (Visa).

Αισθητά απών είναι ο Τζένσεν Χουάνγκ της Nvidia — ο CEO που ενσαρκώνει περισσότερο από οποιονδήποτε άλλο τον πυρήνα της αμερικανο-κινεζικής τεχνολογικής αντιπαλότητας. Απουσιάζουν επίσης στελέχη από τη General Motors, τη Disney και την Alphabet, παρά τα σημαντικά συμφέροντά τους στην κινεζική αγορά. Ο Τσακ Ρόμπινς της Cisco, που είχε αρχικά προσκληθεί, δεν θα παραστεί λόγω ανακοίνωσης αποτελεσμάτων αυτή την εβδομάδα.

Η επιλογή των προσώπων δεν είναι τυχαία. Ο Λευκός Οίκος επέλεξε εταιρείες «που θα ωφεληθούν από μια ανοιχτή πόρτα στην Κίνα» — όχι εκείνες που βρίσκονται στο επίκεντρο της τεχνολογικής σύγκρουσης. Η απουσία της Nvidia είναι από μόνη της μήνυμα: οι ημιαγωγοί αιχμής παραμένουν εκτός συζήτησης.

Η οικονομία του Χ και τα πρωτοσέλιδα

Ορισμένοι υποστηρίζουν ότι ο Ντ. Τραμπ έχει μετατρέψει την πλατφόρμα Χ σε εργαλείο διαμόρφωσης του κλίματος των αγορών: αναρτήσεις που κινούν δείκτες, φήμες που προηγούνται ανακοινώσεων, σχόλια που αντικαθιστούν τις επίσημες ανακοινώσεις. Κάποιοι αναλυτές υποστηρίζουν ότι αυτή η ροή δεν είναι πάντα αυθόρμητη — ότι πολλές φορές είναι κατευθυνόμενη και στοχευμένη, με αποτελέσματα που ωφελούν συγκεκριμένες θέσεις στις αγορές.

Στο Πεκίνο, ο Τραμπ πάει για να φτιάξει πρωτοσέλιδα. Αντί για αναρτήσεις, μια κρατική επίσκεψη με 16 CEOs, φωτογραφίες στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού και ανακοινώσεις deals που θα κυριαρχήσουν στην παγκόσμια οικονομική ειδησεογραφία για ημέρες. Η εικόνα Τραμπ–Σι στέλνει ήδη το δικό της μήνυμα στις κινεζικές αρχές: είναι πάλι αποδεκτό να εμπλέκεσαι με αμερικανικές επιχειρήσεις.

Τι επιδιώκει ο Τραμπ

Στο οικονομικό επίπεδο, οι στόχοι είναι μάλλον σαφείς. Στο τραπέζι βρίσκεται ενδεχόμενη κινεζική παραγγελία έως και 500 αεροσκαφών Boeing — η μεγαλύτερη εδώ και χρόνια, που θα αποτελούσε ισχυρό σύμβολο της αμερικανικής εξαγωγικής δύναμης. Παράλληλα, η αμερικανική πλευρά επιδιώκει να συνεχίσει η Κίνα να εισάγει αμερικανικά αγροτικά προϊόντα, ενεργειακά deals και — κυρίως — σταθεροποίηση της πρόσβασης στις σπάνιες γαίες και τους μαγνήτες που παράγονται σχεδόν αποκλειστικά στην Κίνα.

Αυτό το τελευταίο σημείο είναι ίσως το πιο κρίσιμο. Οι ΗΠΑ έχουν δαπανήσει ταχύτατα προηγμένα οπλικά συστήματα στη Μέση Ανατολή και στην Ουκρανία, κάτι που εντείνει την ευπάθεια σε εφοδιαστικές αλυσίδες που εξαρτώνται από υλικά επί των οποίων η Κίνα έχει στρατηγικό έλεγχο. Όταν το Πεκίνο απείλησε να περιορίσει αυτές τις ροές τον Απρίλιο και τον Οκτώβριο του 2025, η Ουάσιγκτον υποχώρησε. Η μνήμη αυτής της ασυμμετρίας θα είναι παρούσα στη διαπραγμάτευση.

Το Ιράν: το αθέατο τρίτο μέρος της συνάντησης

Στην ατζέντα περιλαμβάνεται και η Μέση Ανατολή, αλλά με τρόπο που αξίζει προσοχής. Ο Τραμπ δεν πρόκειται να ζητήσει ευθέως τη βοήθεια του Πεκίνου για το ιρανικό — αυτό δεν ταιριάζει ούτε στο ύφος του ούτε στη λογική της επίσκεψης. Αυτό που θα επιδιώξει είναι κάτι πιο έμμεσο και πιο αποτελεσματικό: να καταστήσει πολύ δύσκολο για το Ιράν να συνεχίσει να «κρύβεται» πίσω από τη σινο-ιρανική στρατηγική εταιρική σχέση.

Το Πεκίνο και η Τεχεράνη έχουν 25ετή συμφωνία στρατηγικής συνεργασίας από το 2021. Η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος αγοραστής ιρανικού πετρελαίου και ένας από τους λίγους οικονομικούς εταίρους που έχει παραμείνει σε θέση ανοχής απέναντι στις δυτικές κυρώσεις. Αν η σύνοδος κορυφής στο Πεκίνο παράξει έστω και μια ατμόσφαιρα αμερικανο-κινεζικής «κανονικοποίησης», το Ιράν βρίσκεται ξαφνικά σε μεγαλύτερη απομόνωση — χωρίς ο Τραμπ να έχει χρειαστεί να προφέρει καν τη λέξη «Τεχεράνη».

Εξ ου και το γεγονός ότι η ιρανική ρητορική έχει οξυνθεί τις τελευταίες ημέρες. Η Τεχεράνη αντιλαμβάνεται πως όσο λιγότερο συζητηθεί στο Πεκίνο, τόσα περισσότερα θα χάσει. Η σιωπή του Πεκίνου απέναντι στο Ιράν, σε ένα κλίμα αμερικανο-κινεζικής προσέγγισης, ισοδυναμεί με πίεση.

Ποιος έχει το πλεονέκτημα

Οι αναλυτές του Αμερικανικού Συμβουλίου Εξωτερικών Σχέσεων (CFR) είναι σαφείς: η Κίνα μπαίνει στη σύνοδο από θέση ισχύος. Ο Σι Τζινπίνγκ έχει πείσει τα στελέχη του Κομμουνιστικού Κόμματος ότι «ο χρόνος και η ορμή» βρίσκονται στη δική του πλευρά — και τα γεγονότα του 2025 τον δικαίωσαν. Η Κίνα έχει επίσης αντισταθμίσει τη μείωση των συναλλαγών με τις ΗΠΑ διαφοροποιώντας τις εξαγωγές της, με αύξηση 21,8% στους πρώτους δύο μήνες του 2026 σε σχέση με πέρυσι.

Από την άλλη πλευρά, το Πεκίνο έχει κι αυτό λόγους να επιδιώξει συμφωνίες. Η κινεζική οικονομία αντιμετωπίζει εσωτερικές πιέσεις, και οι μεγάλες κινεζικές παραγγελίες αμερικανικών προϊόντων — Boeing, σόγια, ενέργεια — αποτελούν χρήσιμα πολιτικά εργαλεία σταθεροποίησης. Αυτό που δεν αναμένεται είναι μια «μεγάλη συμφωνία»: οι αναλυτές συμφωνούν ότι και οι δύο πλευρές θα αρκεστούν σε συμβολικές νίκες που η καθεμία θα παρουσιάσει ως επιτυχία στο εγχώριο κοινό της.

Τελικά, πρωτοσέλιδα

Αυτή είναι η βαθύτερη λογική της επίσκεψης. Ο Τραμπ δεν πάει στο Πεκίνο για να λύσει τη δομική αντιπαλότητα ΗΠΑ–Κίνας — αυτό δεν λύνεται σε δύο ημέρες. Πάει για να επιστρέψει με εικόνες, αριθμούς και ανακοινώσεις που θα γεμίσουν τα πρωτοσέλιδα: παραγγελίες Boeing, αγροτικά deals, χειραψίες με τον Σι. Το ίδιο το ταξίδι, με τους 16 CEOs να κάθονται στο ίδιο τραπέζι με τους Κινέζους ομολόγους τους, είναι ήδη από μόνο του το μήνυμα.

Στην εποχή της οικονομίας του Χ, η πολιτική οικονομία των πρωτοσέλιδων δεν ακολουθεί τα γεγονότα — προηγείται.

Η διπλωματία των γεύσεων: από τον Νίξον στον Τραμπ

Στην Κίνα, το τι σερβίρεται στο επίσημο δείπνο δεν είναι αποτέλεσμα … έμπνευσης. Το 1972, ο Ρίτσαρντ Νίξον έφτασε στο Πεκίνο με διπλωματικές οδηγίες που αφιέρωναν εξίσου χώρο στις γεωπολιτικές θέσεις και στη συμπεριφορά στο τραπέζι. «Οι Κινέζοι υπερηφανεύονται πολύ για το φαγητό τους», ανέφερε επίσημο σημείωμα της αμερικανικής αντιπροσωπείας. Το δείπνο που παρέθεσε ο πρωθυπουργός Τσου Ενλάι — σούπα από πτερύγιο καρχαρία, κοτόπουλο στον ατμό με καρύδα, πάπια Πεκίνου — μεταδόθηκε ζωντανά για τέσσερις ώρες από τα τρία μεγάλα αμερικανικά τηλεοπτικά δίκτυα. Στις ΗΠΑ, τα κινεζικά εστιατόρια πλημμύρισαν από κόσμο για μήνες.

Το 2017, ο Σι Τζινπίνγκ έστειλε ένα άλλου είδους μήνυμα. Ο Τραμπ έγινε δεκτός σε μια κρατική επίσκεψη πέραν του τυπικού πρωτοκόλλου: δείπνησε στην Απαγορευμένη Πόλη — πρώτος ξένος ηγέτης από την ίδρυση της Λαϊκής Δημοκρατίας το 1949 — και παρακολούθησε παράσταση της Όπερας του Πεκίνου.

Το μενού στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού την επόμενη βραδιά δεν άφηνε τίποτα στην τύχη: κοτόπουλο Κουνγκ Πάο — γνωστό και στις ΗΠΑ — και ως κύριο πιάτο, βοδινή μπριζόλα σε σάλτσα ντομάτας. Δηλαδή, μπριζόλα με κέτσαπ — το αγαπημένο φαγητό του Τραμπ, σε κινεζική εκδοχή. Ο Σι ήξερε ακριβώς με ποιον μιλούσε.

Το 2026, το μενού δεν έχει ακόμα διαρρεύσει. Ο σεφ Σι Τζουν, από το Χανγκζόου, ειδικός στην κουζίνα Χουαϊγιάνγκ — την παραδοσιακή κουζίνα των κινεζικών κρατικών δείπνων — με πάνω από τρεις δεκαετίες εμπειρία, σχολίασε ότι το να ταΐσεις έναν αρχηγό κράτους σημαίνει να συναντάς τον επισκέπτη σου στη μέση της διαδρομής. Αλλά η επιλογή του τόπου του δείπνου θα πει από μόνη της πολλά: αν ο Τραμπ δειπνήσει και πάλι στην Απαγορευμένη Πόλη, ο Σι επαναλαμβάνει το 2017.

Αν το δείπνο γίνει απλώς στη Μεγάλη Αίθουσα του Λαού, το μήνυμα είναι διαφορετικό — και οι αναλυτές του CFR εκτιμούν ότι η επίσκεψη του 2026 θα υστερεί σε τελετουργικό βάρος σε σχέση με εκείνη του 2017. Στη διπλωματία των γεύσεων, ακόμα και η απουσία μιας έκπληξης, είναι μήνυμα.

Διαβάστε επίσης 

Ενεργειακός αγώνας δρόμου: Τα αποθέματα εξαντλούνται και το πετρέλαιο ανεβαίνει μετά το αδιέξοδο στις συνομιλίες ΗΠΑ – Ιράν

Το Ιράν αναζητά διπλωματικό καταφύγιο στην Κίνα μέσω… Εμιράτων

ΗΠΑ–Ιράν: Με το δάχτυλο στη σκανδάλη