Κίνα: Μήνυμα αντίστασης στον Τραμπ για το Ιράν – Στο επίκεντρο πετρέλαιο και κυρώσεις

Η κυβέρνηση του Σι Τζινπίνγκ στέλνει μήνυμα αντίστασης στον Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με τους οικονομικούς δεσμούς της Κίνας με το Ιράν.

Λίγες ώρες αφότου οι ΗΠΑ επέβαλαν κυρώσεις σε δεκάδες κινεζικές οντότητες και απείλησαν να βάλουν στο στόχαστρο ένα απροσδιόριστο «μεγάλο χρηματοπιστωτικό ίδρυμα» για τις συναλλαγές του με την Τεχεράνη, το Πεκίνο απάντησε ότι οι σχέσεις του με το Ιράν «δεν πρέπει να διαταραχθούν ούτε να υπονομευθούν». Η Κίνα θα λάβει «όλα τα αναγκαία μέτρα» για να προστατεύσει τα συμφέροντά της, προειδοποίησε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Εξωτερικών, Λιν Τζιάν.

Η απάντηση αναδεικνύει τον κίνδυνο μιας νέας σύγκρουσης μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων, καθώς ο Τραμπ εξαπολύει οικονομική επίθεση κατά του Ιράν, επιδιώκοντας να πιέσει την Ισλαμική Δημοκρατία να καταλήξει σε συμφωνία.

Η Κίνα έχει προσφέρει οικονομική σανίδα σωτηρίας στην Τεχεράνη, αποτελώντας τον μεγαλύτερο αγοραστή ιρανικού πετρελαίου. Την ίδια ώρα, ο Σι δεν φαίνεται να βιάζεται να βοηθήσει τον Τραμπ να τερματίσει μια σύγκρουση που αποσπά αμερικανικούς πόρους από την Ασία, ενώ παράλληλα ενισχύει τη διαπραγματευτική του θέση ενόψει της συνόδου των δύο ηγετών τον επόμενο μήνα. Για τις ΗΠΑ, οποιαδήποτε ενέργεια εναντίον μεγάλης κινεζικής τράπεζας που στηρίζει την πολεμική οικονομία του Ιράν θα μπορούσε να προκαλέσει ισχυρά αντίποινα από τον ασιατικό τους ανταγωνιστή.

«Η Κίνα θέλει να περιοριστεί η σύγκρουση, αλλά δεν έχει ιδιαίτερο λόγο να βοηθήσει τον Τραμπ να την τερματίσει χωρίς να λάβει κάποιο αντάλλαγμα», δήλωσε ο Τζέσι Μαρκς, ιδρυτής της Rihla Research & Advisory και πρώην σύμβουλος της αμερικανικής κυβέρνησης για την πολιτική στη Μέση Ανατολή.

Για τον Σι, η επικέντρωση του Τραμπ στο Ιράν προσφέρει ορισμένα πλεονεκτήματα. Αυτόν τον μήνα, οι ΗΠΑ αναδιάταξαν στη Μέση Ανατολή το μοναδικό αεροπλανοφόρο τους που είχε βάση στην Ασία, ενώ αργότερα οι αμερικανικές δυνάμεις ανακοίνωσαν ότι ακυρώνουν στρατιωτική άσκηση με τη Νότια Κορέα, λόγω ελλείψεων που συνδέονται με τις αναπτύξεις δυνάμεων στην περιοχή γύρω από το Ιράν. Η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να προσφέρει μεγαλύτερη ελευθερία κινήσεων στην Κίνα, καθώς συνεχίζει να προβάλλει τις εδαφικές διεκδικήσεις της στη Νότια Σινική Θάλασσα και γύρω από την αυτοδιοικούμενη Ταϊβάν.

Παρότι ο Σι δεν πρόκειται να διακόψει τους δεσμούς του με την Τεχεράνη, το Πεκίνο θα μπορούσε να αποφασίσει να μειώσει περαιτέρω τις αγορές ιρανικού πετρελαίου ή να διατηρήσει τα έσοδα από αυτές τις συναλλαγές δεσμευμένα σε κινεζικές τράπεζες, σύμφωνα με τον Μαρκς. Μία ακόμη επιλογή ενόψει της συνόδου θα ήταν να δεσμευτεί για αυστηρότερους ελέγχους στα κινεζικής κατασκευής εξαρτήματα διπλής χρήσης, τα οποία θα μπορούσαν να καταλήξουν σε ιρανικά εξοπλιστικά προγράμματα.

Η Κίνα σταμάτησε επισήμως τις πωλήσεις όπλων στο Ιράν μετά το 2005

Η πλήρης αγνόηση της Ουάσιγκτον θα μπορούσε να προκαλέσει την αντίδραση του Αμερικανού προέδρου, λίγες εβδομάδες πριν από τη συνάντηση της 24ης Σεπτεμβρίου στην Ουάσιγκτον, η οποία αποσκοπεί στη διατήρηση της εμπορικής εκεχειρίας μεταξύ των δύο μεγαλύτερων οικονομιών του κόσμου. Ενόψει της συνάντησης, η Κίνα αγοράζει ήδη μικρότερες ποσότητες ιρανικού αργού με έκπτωση, καθώς ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός περιορίζει την προσφορά.

Η Κίνα εξακολουθεί να διαθέτει σημαντικούς μοχλούς οικονομικής πίεσης έναντι των ΗΠΑ, περιορίζοντας τη δυνατότητα του Τραμπ να προχωρήσει στην επιβολή ουσιαστικότερων κυρώσεων. Το Πεκίνο κυριαρχεί στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα σπάνιων γαιών, οι οποίες είναι κρίσιμες για την παραγωγή προϊόντων που εκτείνονται από τα κινητά τηλέφωνα έως τους πυραύλους. Ο Σι χρησιμοποίησε αυτό το εργαλείο πέρυσι για να ανακόψει τον εκτεταμένο δασμολογικό πόλεμο του Ρεπουμπλικανού προέδρου και έκτοτε αποδεικνύεται αποτελεσματικό στη διατήρηση ορίων ασφαλείας στις διμερείς σχέσεις.

Ενδεικτικό της αμοιβαίας επιθυμίας να αποτραπεί η ανεξέλεγκτη επιδείνωση των σχέσεων είναι ότι οι ΗΠΑ σχεδιάζουν να περιορίσουν τους υπό εξέταση δασμούς κατά της κινεζικής πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας σε επίπεδο που είχε προηγουμένως εγκρίνει το Πεκίνο, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν το ζήτημα.

Κατακόρυφη πτώση των ροών ιρανικού πετρελαίου προς την Κίνα – Ο αυστηρότερος ναυτικός αποκλεισμός των ΗΠΑ περιορίζει την προσφορά

Ο ίδιος ο Μπέσεντ άφησε να εννοηθεί ότι οι ΗΠΑ επιθυμούν να αποφύγουν μια νέα οικονομική αναταραχή, λέγοντας τη Δευτέρα στους δημοσιογράφους ότι δεν θέλει «να τινάξει στον αέρα το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό σύστημα». Οι δηλώσεις του έρχονται σε μια περίοδο κατά την οποία το μακροπρόθεσμο κόστος δανεισμού των ΗΠΑ έχει εκτιναχθεί σε υψηλά δεκαετίας.

Η Ουάσιγκτον πιθανότατα γνωρίζει ότι η Κίνα δεν θα συμμορφωθεί με τα αμερικανικά αιτήματα για το Ιράν, αλλά ελπίζει ότι μπορεί να πιέσει το Πεκίνο να προχωρήσει σε ορισμένες μικρότερες παραχωρήσεις, σύμφωνα με τον Τζον Γκονγκ, καθηγητή στο Πανεπιστήμιο Διεθνών Επιχειρήσεων και Οικονομικών του Πεκίνου.

«Το Ιράν βρίσκεται υπό καθεστώς κυρώσεων εδώ και τόσο μεγάλο χρονικό διάστημα και η χώρα δεν υπέκυψε ποτέ. Γιατί να είναι διαφορετικά αυτή τη φορά;» πρόσθεσε ο Γκονγκ, ο οποίος έχει εργαστεί ως σύμβουλος του κινεζικού υπουργείου Εμπορίου.

Οι Κινέζοι αξιωματούχοι έχουν επίσης λόγους να επιδιώκουν την παγκόσμια σταθερότητα, καθώς οι αυξημένες τιμές απειλούν να πλήξουν τη ζήτηση για τις εξαγωγές, οι οποίες είναι κρίσιμες για την οικονομική ανάπτυξη της χώρας.

Οποιαδήποτε σημαντική παραχώρηση στο ζήτημα του Ιράν θα απαιτούσε πιθανότατα μια ισοδύναμη προσφορά από τις ΗΠΑ. Η Ταϊβάν παραμένει η σημαντικότερη «κόκκινη γραμμή» της Κίνας στις διμερείς σχέσεις, με το Πεκίνο να απαιτεί επανειλημμένα από την Ουάσιγκτον να σταματήσει τις πωλήσεις όπλων στο παγκόσμιο κέντρο παραγωγής ημιαγωγών. Ένα αμερικανικό εξοπλιστικό πακέτο ύψους 14 δισ. δολαρίων προς την Ταϊβάν εξακολουθεί να βρίσκεται σε εκκρεμότητα. Το Κομμουνιστικό Κόμμα θεωρεί την αυτοδιοικούμενη νήσο κινεζικό έδαφος, παρότι δεν την έχει κυβερνήσει ποτέ.

Οι εμπορικές συναλλαγές Κίνας–Ιράν έχουν υποχωρήσει τα τελευταία χρόνια – Το δηλωμένο διμερές εμπόριο βρίσκεται πολύ χαμηλότερα από τα ιστορικά υψηλά του

Η διπλωματία προσφέρει στον Σι ακόμη έναν τρόπο για να εμφανιστεί ότι συμβάλλει στην εξεύρεση λύσης για τον πόλεμο. Κινέζοι αξιωματούχοι, συμπεριλαμβανομένου του ίδιου του Σι, είχαν πρόσφατα συνομιλίες με ηγέτες της Ιορδανίας, του Κουβέιτ και άλλων αραβικών κρατών.

Η Κίνα πρόκειται επίσης να φιλοξενήσει φέτος σύνοδο με αραβικά κράτη, ενώ περιφερειακές συναντήσεις, όπως η σύνοδος του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης στο Κιργιστάν την επόμενη εβδομάδα, θα μπορούσαν να προσφέρουν στον Σι μια νέα ευκαιρία να συνομιλήσει με εκπροσώπους του Ιράν.

Σε τελική ανάλυση, η αποτυχία του Μπέσεντ να προχωρήσει σε ισχυρότερα μέτρα ενθαρρύνει την Κίνα να θεωρεί ότι οι ΗΠΑ βρίσκονται υπό υπερβολική πίεση εξαιτίας της αναταραχής στην αγορά ομολόγων, των εσωτερικών πολιτικών ανησυχιών για το κόστος ζωής και της νέας εμπορικής διαμάχης με τον Καναδά, σύμφωνα με τον Ντέρεκ Σίζορς του American Enterprise Institute.

«Το Πεκίνο ασφαλώς δεν πρόκειται να κινηθεί πρώτο», πρόσθεσε. «Οι ΗΠΑ θα πρέπει να αποδείξουν ότι είναι προσηλωμένες στη νέα πολιτική, κάτι που δεν έχουν κάνει ακόμη — και που ο Τραμπ σπάνια κάνει».

Διαβάστε επίσης 

Μπάρακ: Σε δύσκολη θέση ο πρέσβης των ΗΠΑ στην Τουρκία – Κλήθηκε στην Ουάσιγκτον για διαβουλεύσεις

WSJ: Η τελευταία προειδοποίηση στον Τραμπ για τη δολοφονία Χαμενεϊ πριν ξεκινήσει τον πόλεμο με το Ιράν

Ισραήλ: Δολοφόνησαν με πυροβολισμό στο κεφάλι τον φερόμενο αρχηγό της «καυκάσιας μαφίας» (Σοκαριστικό βίντεο)