«Υπάρχει μεγάλη και αυξανόμενη απειλή από την Τουρκία», είπε ο Νίκος Δένδιας μέσα στη Βουλή.

Αυτό μας έλειπε τώρα. Ανησυχούμε για τα αληθινά, για όσα γίνονται στην Παλαιστίνη, στην Ουκρανία και παραπέρα γεωγραφικά, θα ανησυχούμε και για όσα ενδεχομένως συμβούν στο Αιγαίο μακροπρόθεσμα ή μεσοπρόθεσμα. Μήπως ο υπουργός Εθνικής Άμυνας εννοεί ότι υπάρχει απειλή τώρα, πριν καλά-καλά τελειώσουν τα πανηγύρια στα νησιά;

Δεν είναι η πρώτη φορά που οι σχέσεις Ελλάδας και Τουρκίας βαδίζουν σε τεντωμένο σχοινί. Εκείνο όμως που έχει αλλάξει είναι το γεωπολιτικό πλαίσιο. Η Ελλάδα δεν μπορεί να επαναπαύεται σε αυταπάτες καλής γειτονίας. Αν γίνει το κακό, δεν θα ιδρώσει το αφτί κανενός. Εντάξει, θα κάνουν ανακοινώσεις οι καθηγητές ανθρωπιστικών σπουδών υπογραμμίζοντας την αξία του Αριστοτέλη, θα διαμαρτυρηθούν οι Γερμανοί που έχουν παραθεριστικές κατοικίες στην Πελοπόννησο, θα γίνει νούμερο ένα στο Spotify ο Φοίβος Δεληβοριάς και τα λοιπά.

Φευ, η απειλή δεν είναι ζήτημα πρόβλεψης αλλά διαρκούς διαχείρισης. Το τουρκικό καθεστώς εδώ και δεκαετίες, ανεξαρτήτως πολιτικής απόχρωσης, συντηρεί δόγμα αναθεωρητισμού στο Αιγαίο, στη Θράκη, στην Κύπρο. Πρόκειται για έναν συνδυασμό στρατηγικής πίεσης, ρητορικής αμφισβήτησης και περιστασιακής όξυνσης, ο οποίος επιτρέπει στην Άγκυρα να διατηρεί πάγια διπλωματικά αιτήματα χωρίς κόστος. Η Ελλάδα, από την άλλη, δεν έχει το προνόμιο να επιλέγει πότε θα αμυνθεί. Οφείλει να είναι έτοιμη πάντα, στρατιωτικά και πολιτικά.

Η εκτίμηση Δένδια αναγνωρίζει τη γεωστρατηγική πραγματικότητα. Η Τουρκία μπορεί να μην σχεδιάζει θερμό επεισόδιο αύριο, εντούτοις μια κρίση είναι πιθανή και θα πρέπει να βρει την Ελλάδα ενισχυμένη, όχι ευάλωτη. Εδώ εντάσσεται και η επισήμανσή του ότι ο κάθε πρωθυπουργός οφείλει να διαπραγματεύεται από θέση ισχύος, δηλαδή με στέρεο αμυντικό υπόβαθρο, εθνική συνοχή και διεθνή στήριξη.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση, που σε γενικές γραμμές σφυρίζει κλέφτικα, έχει ρόλο να παίξει. Μέχρι στιγμής δεν το έχει κάνει και η αμυντική ένωση της Ευρώπης παραμένει ευχολόγιο. Ωστόσο, η Ελλάδα έχει κάθε λόγο να διεκδικεί σταθερά την ενσωμάτωση της τουρκικής επιθετικότητας στον ευρωπαϊκό διάλογο περί στρατηγικής αυτονομίας. Δεν είναι «διμερές πρόβλημα» όταν μια υποψήφια χώρα απειλεί ευθέως κράτος-μέλος της Ένωσης. Η επιτάχυνση ευρωπαϊκών εξοπλιστικών πρωτοβουλιών, η κοινή παραγωγή και προμήθεια αμυντικών μέσων, καθώς και η δημιουργία γρήγορων μηχανισμών στήριξης κρατών-μελών σε περίπτωση απειλής, είναι βήματα που θα μπορούσαν να γίνουν πριν από την επόμενη κρίση.

Έχουμε την εντύπωση ότι το ΝΑΤΟ είναι εκείνο που θα απέτρεπε μια επίθεση στην Ελλάδα. Σαν να ξεχνάμε ότι η απειλή έρχεται από άλλο μέλος που είναι πιο μεγάλο, πιο ισχυρό, ανεξέλεγκτο, παρορμητικό, με πολυετή πολεμική προπόνηση στα σύνορα. Αυτό σημαίνει ότι η προσδοκία αυτόματης στήριξης δεν είναι ρεαλιστική. Μέχρι να αποφασίσουν τι θα πουν και τι θα κάνουν, οι οχτροί θα πίνουν κοκτέιλ στα κοντινά τους νησιά.

Πριν μιλήσουμε για τις αντοχές της Ελλάδας στο μέτωπο και πριν αναρωτηθούμε αν όντως κινδυνεύει άμεσα από στρατιωτική επίθεση, αναρωτιόμαστε αν υπάρχουν δυνάμεις στα άλλα επίπεδα, στο διπλωματικό, το πολιτικό, το επικοινωνιακό, το ψυχολογικό. Υπάρχει άραγε το σθένος της αντίστασης; Αν ό μη γένοιτο…

Διαβάστε επίσης

Μπέος δεν γεννιέσαι, σε κάνουν οι ψηφοφόροι