Φυτέψαμε παντού ανεμογεννήτριες, απλώσαμε παντού φωτοβολταϊκά στις πεδιάδες και τους πέρα κάμπους, έτσι ώστε να έχουμε μπόλικη ενέργεια. Ρεύμα υπάρχει λοιπόν. Έλα μου ντε που δεν ξέρουμε πού να το βάλουμε.
Τα φωτοβολταϊκά παράγουν πολύ ηλεκτρικό ρεύμα τις ώρες που έχει ήλιο, ιδιαίτερα το μεσημέρι. Συχνά, η παραγωγή ξεπερνά τις ανάγκες μας. Επειδή δεν υπάρχουν αρκετές μεγάλες μπαταρίες για να αποθηκεύσουν την περίσσεια, ένα μέρος της ενέργειας περικόπτεται, δηλαδή το πετάμε. Το βράδυ, όταν η παραγωγή από φωτοβολταϊκά σταματά και η ζήτηση αυξάνεται, το σύστημα χρειάζεται άλλες πηγές ηλεκτροδότησης.
Οι μπαταρίες θα έλυναν σε μεγάλο βαθμό το πρόβλημα. Αποθηκεύουν το ρεύμα που περισσεύει την ημέρα και το επιστρέφουν στο δίκτυο όταν υπάρχει ανάγκη. Δεν φροντίσαμε όμως να αποκτήσουμε εγκαίρως τις αναγκαίες υποδομές. Δεν αγοράσαμε όταν έπρεπε. Περιμέναμε να πέσουν οι τιμές, όπως ο νοικοκύρης που αναβάλλει μια αναγκαία αγορά περιμένοντας τις εκπτώσεις. Και ποιανού ήταν αυτή η επιλογή; Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Τσάφος ήταν εκείνος που υποστήριζε ότι οι τιμές των συστημάτων αποθήκευσης θα μειώνονταν. Με άλλα λόγια, περιμέναμε το σύνθημα «Το αφεντικό τρελάθηκε, τρεχάτε να πάρετε μπαταρίες κοψοχρονιά».
Να του αναγνωρίσουμε, βέβαια, ένα δίκιο. Το επιχείρημα έχει οικονομική βάση. Οι τιμές πράγματι έπεσαν. Ας μας πει όμως τώρα πόσο κόστισε η αναμονή. Πόση ενέργεια χάθηκε επειδή δεν αναπτύχθηκαν εγκαίρως οι υποδομές αποθήκευσης και ποιο ήταν το οικονομικό κόστος για το ηλεκτρικό σύστημα και τους παραγωγούς;
Αυτή είναι η πρώτη πολιτική ευθύνη του υφυπουργού. Η επιλογή του χρόνου και του ρυθμού ανάπτυξης των υποδομών αποθήκευσης αποτελεί μέρος του ενεργειακού σχεδιασμού. Η μείωση του κόστους μιας τεχνολογίας δεν μπορεί να εξετάζεται αποκομμένα από το κόστος της καθυστέρησης.
Το δεύτερο ζήτημα αφορά το ποιοι θα αναλάβουν τελικά τις επενδύσεις. Οι αιτήσεις για εγκατάσταση μπαταριών ήταν πολύ περισσότερες από τη διαθέσιμη δυνατότητα σύνδεσης στο ηλεκτρικό δίκτυο. Επομένως, δεν μπορούσαν να προχωρήσουν όλες οι επενδύσεις και έπρεπε να επιλεγούν εκείνες που πληρούσαν τα προβλεπόμενα κριτήρια.
Εδώ προέκυψε και το ζήτημα της ΔΕΠΑ Εμπορίας, της κρατικής εταιρείας που δραστηριοποιείται στον τομέα της ενέργειας. Η ΔΕΠΑ είχε συμφωνήσει με έναν όμιλο να συνεργαστούν σε ενεργειακές επενδύσεις, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονταν και μονάδες αποθήκευσης με μπαταρίες. Ωστόσο, τα σχετικά αιτήματα της ΔΕΠΑ δεν συμπεριλήφθηκαν στους πίνακες κατάταξης και η εταιρεία εξετάζει την προσφυγή κατά της διαδικασίας.
Το γεγονός δημιουργεί εύλογα ερωτήματα. Γιατί αποκλείστηκαν τα συγκεκριμένα αιτήματα; Ποια κριτήρια εφαρμόστηκαν; Εφαρμόστηκαν με τον ίδιο τρόπο για όλους; Και πώς εξηγείται ότι μια κρατική εταιρεία, η οποία σχεδίαζε να επενδύσει σε έναν τομέα που η ίδια η κυβέρνηση θεωρεί αναγκαίο, έμεινε εκτός;
Εδώ βρίσκεται η δεύτερη πολιτική ευθύνη του Νίκου Τσάφου. Οι πίνακες εκδόθηκαν με την υπογραφή του ίδιου και του υπουργού Σταύρου Παπασταύρου. Η αξιολόγηση των αιτήσεων έγινε από αρμόδια επιτροπή, αλλά η πολιτική ηγεσία έχει την ευθύνη για το πλαίσιο, τα κριτήρια και τη διαφάνεια της διαδικασίας.
Δεν έχουμε αποδείξεις ότι ο υφυπουργός παρενέβη προσωπικά για να αποκλειστεί η ΔΕΠΑ ή για να ευνοηθεί κάποια ιδιωτική εταιρεία. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι δεν οφείλει να δώσει εξηγήσεις. Πρέπει να γνωρίζουμε τι ακριβώς συνέβη και γιατί.
Το ζήτημα, τελικά, είναι πολύ απλό. Πρώτα καθυστερήσαμε να φτιάξουμε υποδομές αποθήκευσης, με αποτέλεσμα να πετάμε ενέργεια που παράγουμε. Τώρα που αποφασίσαμε να προχωρήσουμε, πρέπει να εξηγήσουμε με ποια κριτήρια επιλέγονται οι επενδύσεις και ποιοι αποκτούν πρόσβαση στο δίκτυο.
Ο Νίκος Τσάφος έχει δύο συγκεκριμένα ερωτήματα να απαντήσει: Γιατί περιμέναμε τόσο καιρό για τις μπαταρίες και γιατί η διαδικασία κατανομής των νέων έργων αφήνει εκτός μια κρατική ενεργειακή εταιρεία; Η επίκληση των αρμοδιοτήτων των υπηρεσιών και των επιτροπών δεν αρκεί. Η πολιτική ευθύνη ανήκει και σε εκείνους που σχεδιάζουν, αποφασίζουν και υπογράφουν.
ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΣΗΜΕΡΑ
- Τα κέφια σε Πειραιώς, Eurobank, Alpha, Coca Cola, το big deal του Καραβία με την Fibank, ο απομονωμένος και γκαφατζής Τσάφος, τι συμβαίνει με Δούκα και ΤΕΧΑΝ, ο διορατικός Άδωνις και το θρίλερ με την αγορά ενός superyacht
- Aegean: Ανθεκτικότητα παρά τις πιέσεις από το κόστος καυσίμου – Τι δείχνει το εννεάμηνο
- Το παρασκήνιο της «οπισθοχώρησης» του Μαξίμου για τους συντελεστές δόμησης, οι υπουργοί που «βγήκαν μπροστά» και η δέσμευση με τον Μητσοτάκη
- Ο «αυτοκράτορας» ξύπνησε! Πώς ο Άρης του Βασίλη Σπανούλη έγινε ξανά… φονέας των γιγάντων