Οικονομία

Ταμείο Ανάκαμψης: Σπριντ 60 ημερών για το στοίχημα των €50 δισ.

  • Ελευθερία Αρλαπάνου
Χρήστος Σταικούρας. Υπουργός Οικονομικών

Χρήστος Σταικούρας. Υπουργός Οικονομικών


Με διαδικασίες fast track επιδιώκει η κυβέρνηση να «τρέξει» την οριστικοποίηση του τελικού Σχεδίου Ανάκαμψης ώστε μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου να έχουμε ουσιαστική πρόοδο και το τελικό σχέδιο να κατατεθεί στους ευρωπαϊκούς θεσμούς το αργότερο μέχρι το τέλος Μαρτίου, εντός δηλαδή του πρώτου τριμήνου του 2021.

Αν και η καταληκτική ημερομηνία για την κατάθεση του τελικού σχεδίου είναι τα τέλη Απριλίου, η εντολή είναι όλα να γίνουν σωστά αλλά να τρέξουν το ταχύτερο δυνατό, προκειμένου η υποβολή του σχεδίου να συνιστά ένα θετικό track record από πλευράς χρόνων αλλά και ουσίας, στέλνοντας και ένα σήμα στις αγορές πως η Ελλάδα «means business».

Άλλωστε λίγο νωρίτερα ή λίγο αργότερα από την υποβολή του τελικού σχεδίου εντός Μαρτίου αναμένεται να δημοσιοποιηθούν τα στοιχεία για την εξέλιξη του ΑΕΠ στο τέταρτο τρίμηνο του 2020 και θα πιστοποιήσουν τη μεγάλη ύφεση, τουλάχιστον 10%, στην οποία βούτηξε πέρυσι η ελληνική οικονομία ανακόπτοντας με βίαιο τρόπο την ανάκαμψη που είχε ξεκινήσει μετά την δεκαετή κρίση χρέους.

Η υποβολή του τελικού Σχεδίου είναι άλλωστε το «διαβατήριο» για τα πολύτιμα 32 δισ. του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης που σε συνδυασμό με τα κονδύλια από τα υπόλοιπα κοινοτικά προγράμματα μέσω ΕΣΠΑ συγκροτούν μια πολύτιμη δεξαμενή πόρων κοντά στα 50 δισ. ευρώ τα επόμενα χρόνια – μια μοναδική ευκαιρία για να εδραιώσει η Ελλάδα μια ανάκαμψη που να αντέχει στο χρόνο και να μετασχηματίσει το παραγωγικό της μοντέλο μέσα στην επόμενη επταετία.

Με δεδομένα τα σφιχτά χρονοδιαγράμματα, την πολυπλοκότητα του εγχειρήματος της αξιοποίησης των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης, καθώς εμπλέκεται και η ελληνική αλλά και η κοινοτική γραφειοκρατία, τις επόμενες μέρες και εβδομάδες θα πυκνώσουν οι συσκέψεις και οι επαφές σε πολιτικό επίπεδο, με φορείς των ευρωπαϊκών θεσμών και κυβερνητικά στελέχη και υπουργούς.

Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, σε κατ΄ ιδίαν συζητήσεις, μεταφέρουν θετικές εντυπώσεις για το προσχέδιο που έχει καταθέσει η Ελλάδα – κάτι που δεν ισχύει για όλα τα προσχέδια – αναγνωρίζοντας πως πρόκειται για μια συγκροτημένη προσπάθεια στη φιλοσοφία του Ταμείου Ανάκαμψης.

Ωστόσο τίποτα δεν έχει ακόμη κριθεί και οι επόμενες εβδομάδες είναι κρίσιμες αφού στο τέλος της ημέρας το EcoFin θα κληθεί να εγκρίνει το τελικό σχέδιο που θα πρέπει να είναι ποσοτικοποιημένο με συγκεκριμένους στόχους και ρεαλιστικά, ορόσημα. Ορόσημα που θα ελέγχουν την υλοποίηση των έργων εντός χρονοδιαγράμματος που είναι και ο μεγάλος κίνδυνος για την αξιοποίηση των κονδυλίων που επιδιώκεται να είναι όσο πιο εμπροσθοβαρής γίνεται για να καλυφθούν οι απώλειες της κρίσης, το ταχύτερο δυνατό.

Προτεραιότητα η κάλυψη του επενδυτικού κενού

Για την ελληνική οικονομία οι τρεις κεντρικές προτεραιότητες είναι η αύξηση της παραγωγικής δυνατότητας της ελληνικής οικονομίας, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας της έναντι μελλοντικών σοκ με την θέσπιση των κατάλληλων μεταρρυθμίσεων και η εδραίωση υψηλότερων ρυθμών ανάπτυξης με την κατάλληλη διάχυση στις διάφορες κοινωνικές ομάδες.

Αύξηση παραγωγικότητας, επενδύσεις σε ανταγωνιστικούς τομείς, στις «βιομηχανίες» του μέλλοντος (ψηφιοποίηση, 5G, πράσινη ανάπτυξη) ώστε να καλυφθεί και το μεγάλο επενδυτικό κενό από το οποίο υποφέρει η ελληνική οικονομία, ενίσχυση της εξωστρέφειας της ελληνικής οικονομίας αλλά και ενίσχυση του μεγέθους των ελληνικών επιχειρήσεων – σε όλες τις βαθμίδες από τις πολύ μικρές μέχρι τις μεγαλύτερες – είναι παράγοντες κλειδιά στην διαδικασία κατάρτισης του σχεδίου.

Στόχος είναι σε γενικές γραμμές μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάκαμψης να κινητοποιηθεί διπλάσιος αριθμός επενδύσεων σε σχέση με τα δάνεια του Ταμείου με κορυφαίους αξιωματούχους να διαμηνύουν πως η διαδικασία δεν θα είναι και δεν έχουμε την πολυτέλεια να είναι ένας «περίπατος επιδοτήσεων» αλλά μια ευκαιρία για αυτούς που θέλουν να κάνουν δουλειά.

Ο χρόνος είναι χρήμα

Παρά την καλή προετοιμασία και το στενό «μαρκάρισμα» σε όλους τους εμπλεκόμενους φορείς η γραφειοκρατία που συνοδεύει μοιραία ένα project τέτοιας εμβέλειας είναι αναπόφευκτη. Ήδη στο πλαίσιο του πρώτου κύκλου προετοιμασίας του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης στο πλαίσιο της συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή πραγματοποιήθηκαν 45 συναντήσεις με την Κομισιόν, σε πολιτικό και τεχνικό επίπεδο.

Σε πολιτικό επίπεδο έγιναν 11 συναντήσεις στις οποίες συμμετείχαν τα μέλη της Κυβερνητικής Επιτροπής για την προετοιμασία του Σχεδίου και οι αρμόδιοι ανά τομέα υπουργοί, για επενδύσεις, μεταρρυθμίσεις, έργα και προγράμματα που αφορούν ενέργεια & περιβάλλον, ψηφιακό μετασχηματισμό, υγεία, φορολογία, εργασία, υποδομές, έρευνα και ανάπτυξη, πολιτική προστασία, και άρδευση.

Επίσης, έγιναν 34 τεχνικές συναντήσεις για την εξειδίκευση των προτεινόμενων έργων και προγραμμάτων των ανωτέρω τομέων και έπονται μέσα στον Ιανουάριο και νέες συναντήσεις σε πολιτικό επίπεδο με τη συμμετοχή και υπουργών για τις διάφορες δράσεις του Ταμείου.

Πρέπει επίσης να σημειωθεί πως μιλάμε για ένα πολυετές πρόγραμμα, μεταρρυθμίσεων, δράσεων και έργων το οποίο θα πρέπει να συνοδεύεται από ειδική μελέτη – έκθεση ποσοτικοποίησης με μετρήσιμους στόχους και ορόσημα σύμφωνα με τις προδιαγραφές που έχουν τεθεί σε κεντρικό, ευρωπαϊκό επίπεδο. Κάτι που από μόνο του αποτελεί μια άσκηση πολλών ταχυτήτων και αυξημένης δυσκολίας.

Στο επίκεντρο βρίσκονται και τα έργα που αναμένεται να προχρηματοδοτηθούν από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, η τεχνική προετοιμασία του σχεδίου σε όλα τα επίπεδα, για επενδύσεις, μεταρρυθμίσεις, έργα και προγράμματα που αφορούν ενέργεια και περιβάλλον, ψηφιακό μετασχηματισμό, υγεία, φορολογία, εργασία, υποδομές, έρευνα και ανάπτυξη, πολιτική προστασία, άρδευση.

Σημειώνεται πως στα έργα που θα προχρηματοδοτηθούν περιλαμβάνονται το νέο Πρόγραμμα Εξοικονομώ που θα προχωρήσει μέσα στην άνοιξη του 2021, τα 200 πρώτα τοπικά πολεοδομικά σχέδια, προγράμματα αναδάσωσης, προγράμματα αποκατάστασης εδαφών σε λιγνιτικές περιοχές, δράσεις που σχετίζονται με την τηλεκπαίδευση, πολλά έργα ψηφιακού μετασχηματισμού του υπουργείου Ψηφιακής Πολιτικής και της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων κ.α.

Όπως έχει ανακοινωθεί από το οικονομικό επιτελείο τα έργα ξεκινούν από τις αρχές του 2021, δεδομένης της στρατηγικής επιλογής της Κυβέρνησης να προχωρήσει γρήγορα η εφαρμογή του Σχεδίου, ώστε να αρχίσουν να επιτυγχάνονται οι αναπτυξιακοί και δημοσιονομικοί στόχοι του επομένου έτους, πριν την έγκριση του Σχεδίου Ανάκαμψης που αναμένεται εντός του πρώτου εξαμήνου του 2021. Να σημειωθεί ότι στον κανονισμό του Ταμείου, προβλέπεται ότι μπορούν να περιληφθούν έργα, προγράμματα και επενδύσεις από τον Φεβρουάριο του 2020.

Υπενθυμίζεται πως η διοικούσα επιτροπή που εποπτεύει την προετοιμασία του Σχεδίου αποτελείται από τον Αναπληρωτή υπουργό Οικονομικών κ. Θ. Σκυλακάκη, τον υφυπουργό παρά τω Πρωθυπουργώ κ. Α. Σκέρτσο, τον γ.γ. Δημοσίων Επενδύσεων & ΕΣΠΑ κ. Δ. Σκάλκο, τον Οικονομικό Σύμβουλο του Πρωθυπουργού και τον πρόεδρο του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων κ. Μ. Αργυρού. Διοικητής της σχετικής Ειδικής Υπηρεσίας Συντονισμού του Ταμείου Ανάκαμψης έχει οριστεί ο κ. Ν. Μαντζούφας.

Διαβάστε επίσης:

Σταϊκούρας: Πρόσθετη στήριξη €7,5 δισ. έχει προβλεφθεί για φέτος – Ακόμη €5,5 δισ. από τον Μηχανισμό Ανάκαμψης & το REACT-EU

Διευκρινίσεις για τη μείωση μισθωμάτων και την αποζημίωση των εκμισθωτών – Οι προθεσμίες

Χρήστος Σταϊκούρας: Αυτά είναι τα μέτρα στήριξης της επόμενης μέρας – Όχι στις επιχειρήσεις ζόμπι


ΣΧΟΛΙΑ