Γαλλία: Στα υψηλά του 2008 οι αποδόσεις των ομολόγων – Ανησυχία για χρέος και πολιτικό αδιέξοδο

Η επιδείνωση των δημόσιων οικονομικών και το πολιτικό αδιέξοδο στη Γαλλία προκαλούν αυξανόμενη ανησυχία στους επενδυτές ομολόγων, καθώς το κόστος δανεισμού κινείται κοντά στα υψηλά της περιόδου της χρηματοπιστωτικής κρίσης και διαφαίνεται ακόμη μία δύσκολη μάχη για τον προϋπολογισμό.

Η δεύτερη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρωπαϊκής Ένωσης βρίσκεται τα τελευταία χρόνια αντιμέτωπη με επαναλαμβανόμενη πολιτική αστάθεια και αυξανόμενες δημοσιονομικές πιέσεις. Η Γαλλία έχει παραβιάσει επανειλημμένα τους ευρωπαϊκούς κανόνες για τα δημοσιονομικά ελλείμματα και τα όρια του χρέους, ενώ διαδοχικοί πρωθυπουργοί απομακρύνθηκαν από την εξουσία έπειτα από αποτυχημένες προσπάθειες να εφαρμόσουν μεταρρυθμίσεις, περικοπές δαπανών και αυξήσεις φόρων.

Η χώρα έχει υπαχθεί στη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος της ΕΕ, με το Συμβούλιο να έχει συστήσει τον τερματισμό του έως το 2029. Ωστόσο, η Γαλλία απέχει ακόμη σημαντικά από αυτόν τον στόχο.

Οι ευρωπαϊκές συνθήκες ορίζουν ως τιμές αναφοράς το 3% του ΑΕΠ για το δημοσιονομικό έλλειμμα και το 60% για το δημόσιο χρέος. Πέρυσι, το έλλειμμα της Γαλλίας ανήλθε στο 5,1% του ΑΕΠ, ενώ ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ ξεπέρασε το 115%.

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο προέβλεψε τον Ιούλιο ότι το ακαθάριστο δημόσιο χρέος της Γαλλίας θα φτάσει περίπου στο 118,5% του ΑΕΠ το 2026 και θα υπερβεί το 120% το 2027, παραμένοντας πάνω από αυτό το επίπεδο έως το 2030.

Την ίδια στιγμή, η γαλλική οικονομία δυσκολεύεται να αναπτυχθεί. Το ΑΕΠ συρρικνώθηκε κατά 0,2% σε τριμηνιαία βάση τους πρώτους τρεις μήνες του έτους και παρέμεινε στάσιμο το δεύτερο τρίμηνο.

Η αναταραχή έχει προκαλέσει έντονες πιέσεις στην αγορά ομολόγων, με τις αποδόσεις των γαλλικών κρατικών τίτλων να αυξάνονται σημαντικά τον τελευταίο χρόνο. Η τάση επιδεινώθηκε από τις επιπτώσεις του πολέμου μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν στο κόστος δανεισμού παγκοσμίως, με αποτέλεσμα η Γαλλία να εμφανίζει πλέον ένα από τα υψηλότερα κόστη κρατικού δανεισμού μεταξύ των χωρών της G7.

Η απόδοση του δεκαετούς γαλλικού ομολόγου ξεπέρασε την περασμένη εβδομάδα το 4,13%, αγγίζοντας το υψηλότερο επίπεδο από το 2008, ενώ την Παρασκευή παρέμενε κοντά στο 4,1%. Οι αποδόσεις και οι τιμές των ομολόγων κινούνται σε αντίθετες κατευθύνσεις.

Η απόδοση του δεκαετούς γαλλικού κρατικού ομολόγου

Η γαλλική Εθνοσυνέλευση παραμένει βαθιά κατακερματισμένη ιδεολογικά, γεγονός που έχει οδηγήσει σε προτάσεις μομφής, πτώσεις κυβερνήσεων και επαναλαμβανόμενα αδιέξοδα γύρω από τον κρατικό προϋπολογισμό.

Η Γαλλία αναμένεται να καταθέσει στο κοινοβούλιο το σχέδιο προϋπολογισμού για το 2027 έως τις αρχές Οκτωβρίου. Ο περσινός προϋπολογισμός οδήγησε σε πολύμηνο αδιέξοδο, προτού ο πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί προχωρήσει τελικά στην έγκρισή του από το κοινοβούλιο.

Σε επίπεδα κρίσης του 2008 οι γαλλικές αποδόσεις, ενόψει της νέας μάχης για τον προϋπολογισμό

Ο Λεκορνί έγινε το 2025 ο πέμπτος πρωθυπουργός της Γαλλίας μέσα σε μόλις δύο χρόνια. Παραιτήθηκε μόλις 27 ημέρες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του, υποστηρίζοντας ότι οι πολιτικές διαφωνίες καθιστούσαν υπερβολικά δύσκολη τη διαμόρφωση ενός εφαρμόσιμου κυβερνητικού προγράμματος. Επαναδιορίστηκε στη θέση λίγες ημέρες μετά την παραίτησή του.

Μια ακόμη πηγή αβεβαιότητας που ασκεί πιέσεις στα γαλλικά ομόλογα είναι οι προεδρικές εκλογές του 2027, στις οποίες η ακροδεξιά υποψήφια Μαρίν Λεπέν εμφανίζεται αυτή τη στιγμή ως επικρατέστερη για να διαδεχθεί τον Εμανουέλ Μακρόν.

Το χαρακτηριστικό παράδειγμα των προβλημάτων χρέους

Ο Τζον Στόπφορντ, επικεφαλής επενδύσεων εισοδήματος πολλαπλών περιουσιακών στοιχείων στη Ninety One, δήλωσε στο CNBC ότι η διόγκωση των ελλειμμάτων και η επιβράδυνση της ανάπτυξης έχουν μετατραπεί σε παγκόσμιο πρόβλημα μετά την πανδημία, τους πολέμους και τις διαδοχικές ενεργειακές κρίσεις. Ωστόσο, όπως ανέφερε, η Γαλλία «ξεχωρίζει».

«Δεν πρόκειται μόνο για γαλλικό πρόβλημα, αλλά θα μπορούσε κανείς να υποστηρίξει ότι, από πολλές απόψεις, η Γαλλία αποτελεί ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα», δήλωσε. «Επομένως, δεν θεωρώ ότι το πρόβλημα είναι μοναδικό στη Γαλλία, αλλά τα δημόσια οικονομικά της χώρας κινούνται προς τη λάθος κατεύθυνση».

Σύμφωνα με τον ίδιο, οι κυβερνήσεις των ανεπτυγμένων οικονομιών αντιμετωπίζουν μια ευρύτερη πρόκληση: πρέπει να βρουν τρόπο να εξισορροπήσουν τους προϋπολογισμούς τους και να οδηγήσουν το χρέος σε πιο βιώσιμη πορεία. Σε διαφορετική περίπτωση, είναι πιθανό κάποια στιγμή να ξεσπάσει μια «εξέγερση της αγοράς ομολόγων», πρόσθεσε.

«Καταλαβαίνω γιατί υπάρχει ανησυχία», δήλωσε αναφερόμενος στη Γαλλία. «Δεν είναι προφανές πώς θα μπορούσε αυτή η κατάσταση να έχει θετική κατάληξη».

Η μεγάλη αβεβαιότητα που επικρέμαται πάνω από την αγορά των γαλλικών κρατικών ομολόγων, γνωστών ως OATs, αφορά τις προεδρικές εκλογές της επόμενης χρονιάς, σημείωσε ο Στόπφορντ.

Κατά τη διάρκεια τηλεμαχίας υποψηφίων την Πέμπτη, η Λεπέν δήλωσε ότι η κυβέρνηση «πρέπει να μειώσει δραστικά τις δαπάνες της», προσθέτοντας ότι είναι «εξαιρετικά ανήσυχη» για την πορεία του γαλλικού χρέους.

Ωστόσο, ο Στόπφορντ δήλωσε στο CNBC ότι οι αγορές εμφανίζονται επιφυλακτικές ως προς το κατά πόσο η Λεπέν έχει πραγματική διάθεση να οδηγήσει τα δημόσια οικονομικά σε πιο βιώσιμη πορεία.

«Είναι σαφές ότι μπορεί να υπάρξει αλλαγή καθεστώτος ή πολιτικών προτεραιοτήτων μετά τον Μάιο του επόμενου έτους, όμως υπάρχουν αμφιβολίες για το κατά πόσο υπάρχει διάθεση να εφαρμοστεί ουσιαστική δημοσιονομική εξυγίανση», ανέφερε. «Επομένως, ναι, θεωρώ ότι μπορεί να οδεύουμε προς μια κρίση. Απλώς δεν είμαι βέβαιος ότι αυτή ξεκινά σήμερα».

Ελάχιστες ενδείξεις βελτίωσης

Ο Τεοφίλ Λεγκράν, στρατηγικός αναλυτής επιτοκίων στη Natixis CIB, δήλωσε στο CNBC ότι η ομάδα του θεωρεί ήδη τα γαλλικά κρατικά ομόλογα «προκαταβολικά πιεσμένα».

«Αυτό που θα μπορούσε να καθυστερήσει την ανάκαμψη δεν είναι μόνο η εσωτερική πολιτική κατάσταση, αλλά και το ευρύτερο μακροοικονομικό περιβάλλον», δήλωσε.

«Η αγορά δεν αναμένει από τη Γαλλία να επιστρέψει σε έλλειμμα 3% ήδη από το 2027, αναζητά όμως ενδείξεις ότι ο προϋπολογισμός του 2027 είναι συμβατός με μια αξιόπιστη μεσοπρόθεσμη πορεία σταθεροποίησης του δημόσιου χρέους. Η επίτευξη αυτής της πορείας γίνεται ολοένα δυσκολότερη. Το πολεμικό περιβάλλον και τα υψηλότερα μακροπρόθεσμα επιτόκια περιπλέκουν ήδη τη δημοσιονομική εξίσωση, ενώ οι καύσωνες και οι δασικές πυρκαγιές του φετινού καλοκαιριού προσθέτουν ένα ακόμη επίπεδο αβεβαιότητας».

Ο Λεγκράν πρόσθεσε ότι οι τελευταίοι μήνες του τρέχοντος έτους και το πρώτο τρίμηνο του 2027 αποτελούν το πιθανότερο χρονικό παράθυρο για μια νέα περίοδο μεταβλητότητας στα γαλλικά κρατικά ομόλογα, καθώς η συζήτηση για τον προϋπολογισμό και οι εξελίξεις γύρω από τις προεδρικές εκλογές θα συνδέονται όλο και στενότερα.

«Παρά ταύτα, δεν αναμένουμε επανάληψη του μοτίβου αναταραχής του 2024 και του 2025. Οι αποτιμήσεις των OATs φαίνονται ήδη σημαντικά πιεσμένες: το μοντέλο εύλογης αξίας μας δείχνει ότι τα γαλλικά ομόλογα διαπραγματεύονται περίπου 15 μονάδες βάσης φθηνότερα, ακόμη και πριν προστεθεί οποιοδήποτε πολιτικό ασφάλιστρο κινδύνου», ανέφερε.

«Η πρόβλεψή μας για το τέλος του έτους τοποθετεί το spread μεταξύ του δεκαετούς γαλλικού OAT και του γερμανικού Bund περίπου στις 75 μονάδες βάσης, εφόσον εγκριθεί ο προϋπολογισμός. Εάν δεν εγκριθεί και η Γαλλία προσφύγει σε ειδικό δημοσιονομικό νόμο, το spread αναμένεται να κινηθεί περίπου στις 80 μονάδες βάσης».

Η Έιπριλ ΛαΡους, επικεφαλής επενδυτικών συμβούλων στην Insight Investment, δήλωσε ότι, παρά τους ολοένα πιο δυσοίωνους τίτλους για τη γαλλική οικονομία, υπάρχουν «απροσδόκητα λίγες ενδείξεις ότι η Γαλλία προετοιμάζεται για το είδος της δημοσιονομικής προσαρμογής που φαίνεται να απαιτεί η δυναμική του χρέους της».

«Οι εκτιμήσεις για την ανάπτυξη αναθεωρούνται προς τα κάτω, το χρέος αναμένεται να συνεχίσει να αυξάνεται και οι αποδόσεις των ομολόγων βρίσκονται πλέον σε επίπεδα που είχαν να καταγραφούν από τη χρηματοπιστωτική κρίση», ανέφερε.

«Παρά ταύτα, η ουσιαστική συγκράτηση των δαπανών παραμένει πολιτικά δύσκολη. Με τη μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος να έχει ουσιαστικά ανασταλεί έως τις εκλογές του 2027 και το κοινοβούλιο να παραμένει βαθιά κατακερματισμένο, η κυβέρνηση φαίνεται να επικεντρώνεται στη διατήρηση της πολιτικής σταθερότητας αντί στην αντιμετώπιση του υποκείμενου δημοσιονομικού προβλήματος».

Το ερώτημα για τους επενδυτές είναι πλέον αν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής θα καταφέρουν να επιδείξουν την αναγκαία πολιτική βούληση, ώστε να οδηγήσουν τα δημόσια οικονομικά σε βιώσιμη πορεία πριν ενταθούν περαιτέρω οι πιέσεις των αγορών.

«Τα γαλλικά κρατικά ομόλογα διαπραγματεύονται ήδη φθηνότερα από τα αντίστοιχα ιταλικά, κάτι που μέχρι πρόσφατα θα θεωρούνταν αδιανόητο. Ωστόσο, σε ένα αρνητικό σενάριο, θα μπορούσαν να υποχωρήσουν ακόμη περισσότερο», κατέληξε.

Διαβάστε επίσης 

Τραμπ: Το νησί Χαργκ «γίνεται κομματάκια», έγραψε μετά τις νέες επιθέσεις ΗΠΑ κατά του Ιράν 

Νέα ανάφλεξη στη Μέση Ανατολή: Ανταλλαγή πληγμάτων έπειτα από περίπου ένα μήνα – Πάνω από τα 90 δολάρια το Brent (upd)

Νετανιάχου κατά ΕΕ: Παραμένει σιωπηλή όταν η Τουρκία κατέχει παράνομα τη μισή Κύπρο