Με τον Ν. 5221/2025 και τη νέα παράγραφο 6 του άρθρου 998 Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας επαναφέρεται μετά από χρόνια, μια σημαντική αλλαγή στη διαδικασία της αναγκαστικής εκτέλεσης. Πλέον, ο οφειλέτης αποκτά τη δυνατότητα να πωλήσει το κατασχεμένο ακίνητό του πριν από τη διενέργεια του πλειστηριασμού, ζητώντας να το πουλήσει ο ίδιος, σε αγοραστή που θα υποδείξει, με δικαστική απόφαση.

Μέχρι σήμερα, η κατάσχεση οδηγούσε στην απόλυτη αδυναμία διάθεσης του ακινήτου από τον οφειλέτη, ο οποίος σε θέση άμυνας προσπαθούσε να ακυρώσει τις πράξεις εκτέλεσης, με τις αντίστοιχες δικαστικές διαδικασίες. Η νέα ρύθμιση επιχειρεί να εισάγει μία ευέλικτη επιλογή εκποίησης πριν από το τελικό στάδιο του αναγκαστικού πλειστηριασμού.

1

Πώς λειτουργεί η νέα διαδικασία

Ο οφειλέτης μπορεί να καταθέσει αίτηση στο αρμόδιο δικαστήριο και να ζητήσει να του επιτραπεί η πώληση του κατασχεμένου ακινήτου σε συγκεκριμένο αγοραστή. Το δικαστήριο ελέγχει την αίτηση και καθορίζει το τίμημα, το οποίο δεν μπορεί να είναι χαμηλότερο από το 70% της τιμής πρώτης προσφοράς που έχει οριστεί για τον πλειστηριασμό. Εφόσον δοθεί η άδεια, η πώληση ολοκληρώνεται πριν από την ημερομηνία του πλειστηριασμού, με άμεση και πλήρη καταβολή του τιμήματος.

Ένα απλό παράδειγμα στην πράξη

Ας υποθέσουμε ότι ένα διαμέρισμα έχει κατασχεθεί και πρόκειται να πλειστηριαστεί με τιμή πρώτης προσφοράς 200.000 ευρώ. Ο οφειλέτης, σε περίπτωση που δεν επιθυμεί να προβεί σε δικαστική αμφισβήτηση των πράξεων εκτέλεσης,  βρίσκει αγοραστή που είναι διατεθειμένος να το αγοράσει άμεσα έναντι 150.000 ευρώ. Με βάση τη νέα διάταξη, μπορεί να ζητήσει από το δικαστήριο να εγκρίνει αυτή την πώληση, καθώς το τίμημα υπερβαίνει το νόμιμο κατώτατο όριο. Αν το δικαστήριο συμφωνήσει, το ποσό καταβάλλεται εφάπαξ, διανέμεται στους δανειστές και ο πλειστηριασμός δεν πραγματοποιείται.

Στην πραγματικότητα, αυτό που κερδίζει ο οφειλέτης είναι ότι αποκτά το λόγο και έλεγχο στο αποτέλεσμα, αφού ο ίδιος μπορεί να επιλέξει τον αγοραστή. Συγχρόνως, οι δανειστές κερδίζουν την ταχύτερη ικανοποίηση των απαιτήσεών τους, χωρίς ακυρώσεις, επαναλήψεις και πρόσθετα έξοδα. Το τίμημα της πώλησης υποκαθιστά το πλειστηρίασμα και κατανέμεται σύμφωνα με τους κανόνες της αναγκαστικής εκτέλεσης στους δανειστές.

Η πώληση προϋποθέτει δικαστική απόφαση, έλεγχο του τιμήματος και επίσημη δημοσιότητα μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας πλειστηριασμών. Με τον τρόπο αυτό διασφαλίζεται ότι η διαδικασία είναι διαφανής και ότι δεν θίγονται τα δικαιώματα κανενός εμπλεκόμενου.

Όπως επισημαίνει η δικηγόρος Μαρία Μοσχοπούλου, επικεφαλής του δικηγορικού γραφείου MMLEGAL, η νέα διάταξη μπορεί να αποτελέσει ισχυρό εργαλείο για τον οφειλέτη, αρκεί να αξιοποιηθεί έγκαιρα και σωστά. «Πρόκειται για μια πραγματική δυνατότητα πώλησης του ακινήτου πριν από τον πλειστηριασμό, από τον ίδιο τον οφειλέτη και μάλιστα με υπόδειξη του υποψήφιου αγοραστή, κάτι που σε πολλές περιπτώσεις μπορεί να αποδειχθεί σαφώς συμφέρουσα, πάντα με βάση τις ειδικές περιστάσεις κάθε μεμονωμένης περίπτωσης», σημειώνει.

Διαβάστε επίσης:

J.P. Morgan: Οι εννέα ελληνικές μετοχές που θα δουν εισροές το 2026