Οι οικογενειακές επιχειρήσεις αποτελούν διαχρονικά βασικό πυλώνα του ελληνικού επιχειρείν. Ωστόσο, η μετάβαση στη δεύτερη και τρίτη γενιά δεν είναι πάντα ομαλή.

Διαφωνίες για τη στρατηγική, συγκρούσεις για τον έλεγχο και διαφορετικές αντιλήψεις για το μέλλον μιας εταιρείας συχνά μετατρέπονται σε ανοιχτές αντιπαραθέσεις με δικαστικές προεκτάσεις και σοβαρές επιχειρηματικές συνέπειες.

1

Σε αρκετές περιπτώσεις, οι οικογενειακοί εμφύλιοι δεν έμειναν εντός των τειχών, αλλά λειτούργησαν ως καταλύτης για απώλεια ελέγχου, αλλαγή μετοχικής σύνθεσης ή είσοδο τρίτων επενδυτών, αλλάζοντας τον ρου ιστορικών επιχειρήσεων και αναδιατάσσοντας ισορροπίες στην αγορά.

Κτήμα Σπυρόπουλου: Εν μέσω πλειστηριασμών οι ενδοοικογενειακές έριδες

Η πιο πρόσφατη περίπτωση αφορά το Κτήμα Σπυρόπουλου, όπου η σύγκρουση μεταξύ ξαδέλφων της οικογένειας και βασικών μετόχων εξελίσσεται σε ανοιχτό επιχειρηματικό μέτωπο την ώρα που η εταιρεία βρίσκεται σε μια κρίσιμη καμπή με εν εξελίξει πλειστηριασμούς των περιουσιακών στοιχείων και προσπάθεια εξυγίανσης. Η αντιπαράθεση αφορά στη στρατηγική που ακολούθησε η εταιρεία και που οδήγησαν στη σημερινή εικόνα με τους πιστωτές να έχουν τον πρώτο λόγο.

Ο Απόστολος Σπυρόπουλος, γιος του Ροβέρτου Σπυρόπουλου (εκ των ιδρυτών της εταιρείας μαζί με τα αδέλφια του)  και μέτοχος με ποσοστό 25%, έχει προαναγγείλει νομικές κινήσεις και την κατάθεση αίτησης για διενέργεια διαχειριστικού ελέγχου, εκφράζοντας σοβαρές ενστάσεις για τη διοίκηση της εταιρείας, η οποία ασκείται από την ξαδέλφη του και CEO Κωνσταντίνα Σπυροπούλου, κόρη του Επαμεινώνδα Σπυρόπουλου.

Ο ίδιος, μιλώντας στο mononews, ανέφερε ότι αποχώρησε από το ΔΣ το 2020 λόγω διαφωνιών για τη διοίκηση και τη λειτουργία της εταιρείας, ενώ σημείωσε πως θα εξετάσει όλες τις νομικές ενέργειες μετά την ολοκλήρωση των πλειστηριασμών. Από την πλευρά της, η Κωνσταντίνα Σπυροπούλου επιβεβαίωσε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις για την εξυγίανση του Κτήματος Σπυρόπουλου και υπογράμμισε ότι οι αιτιάσεις του ξαδέλφου της «θα κριθούν νομικά».

Κωνσταντίνος και Γιάννης Μπουτάρης: Από τα πρώτα επιχειρηματικά διαζύγια χωρίς δικαστικές προεκτάσεις

Από τις παλαιότερες οικογενειακές συγκρούσεις στον χώρο του κρασιού που επηρέασαν την εξέλιξη του κλάδου ήταν η επιχειρηματική διάσταση μεταξύ των αδελφών Κωνσταντίνου και Γιάννη Μπουτάρη. Η ρήξη καταγράφηκε το 1997, όταν τα δύο αδέλφια αποφάσισαν να ακολουθήσουν διαφορετική επιχειρηματική κατεύθυνση, οδηγώντας ουσιαστικά στη δημιουργία δύο ανεξάρτητων οινοποιητικών σχημάτων με ξεχωριστή στρατηγική και ταυτότητα.

Ο Κωνσταντίνος Μπουτάρης παρέμεινε επικεφαλής της ιστορικής Ι. Μπουτάρης Οινοποιητική, συνεχίζοντας τη διαχείριση του παραδοσιακού brand με δραστηριότητες σε βασικές οινοπαραγωγικές περιοχές όπως η Νάουσα, η Σαντορίνη και η Κρήτη. Από την άλλη πλευρά, ο Γιάννης Μπουτάρης προχώρησε στη δημιουργία του Κτήματος Κυρ Γιάννη, με οινοποιεία σε Νάουσα και Αμύνταιο, δίνοντας έμφαση στην ανάπτυξη ιδιόκτητων αμπελώνων, στην καινοτομία και στην ενίσχυση της εξαγωγικής παρουσίας του brand «Κυρ-Γιάννη».

Οι δύο διαφορετικές πορείες διαμόρφωσαν διαφορετικές προσεγγίσεις στον ελληνικό οινοποιητικό χάρτη, με την οικογενειακή διάσταση να μεταφράζεται σε επιχειρηματική διαφοροποίηση και όχι σε ανοιχτή δικαστική αντιπαράθεση. Η εξέλιξη της ιστορικής Ι. Μπουτάρης Οινοποιητική σημαδεύτηκε τα επόμενα χρόνια από οικονομικές πιέσεις, οι οποίες οδήγησαν τελικά το 2022 σε συμφωνία εξυγίανσης και σε αλλαγή ιδιοκτησιακού καθεστώτος. Μέσω της διαδικασίας αυτής, η εταιρεία πέρασε στον έλεγχο των επιχειρηματιών Ηλία και Θωμά Γεωργιάδη της Premia Properties και του Γιάννη Αντετοκούνμπο, με τη δημιουργία του ομίλου Ελληνικά Οινοποιεία.

Η σύγκρουση των αδελφών Δομαζάκη έφερε την αλλαγή στο ιδιοκτησιακό καθεστώς στην Creta Farms

Από τις πιο χαρακτηριστικές περιπτώσεις οικογενειακών εμφυλίων που οδήγησαν σε απώλεια ελέγχου ιστορικών εταιρειών είναι αυτή των αδελφών Δομαζάκη στην Creta Farms.

Η σύγκρουση των αδελφών Δομαζάκη στην κρητική αλλαντοβιομηχανία κατέληξε σε πλήρη αλλαγή ιδιοκτησιακού καθεστώτος, με το επενδυτικό σχήμα Impala Invest του Δημήτρη Βιντζηλαίου να αποκτά τον έλεγχο της εταιρείας μέσω του βουλγαρικού ομίλου Bella Bulgaria στο πλαίσιο της διαδικασίας εξυγίανσης του 2019. Η εξέλιξη αυτή σηματοδότησε την αποχώρηση της οικογένειας από τη διοίκηση της εταιρείας που είχε ιδρύσει και αναπτύξει.

Η είσοδος του επενδυτή αποτέλεσε το αποτέλεσμα μιας πολυετούς αντιπαράθεσης μεταξύ των αδελφών Κωνσταντίνου και Εμμανουήλ Δομαζάκη, η οποία κλιμακώθηκε την περίοδο 2017-2019 σε φάση όπου η εταιρεία είχε ισχυρή εμπορική παρουσία αλλά υψηλό τραπεζικό δανεισμό.

Οι διαφωνίες για τη διοίκηση, τη στρατηγική και τη χρηματοδότηση μετατράπηκαν σε ανοιχτή σύγκρουση με αλληλοκατηγορίες, δικαστικές προσφυγές και καταγγελίες για εταιρικούς χειρισμούς αφήνοντας τελικά εκτός της Creta Farms τη δεύτερη γενιά της οικογένειας.

Ελλάκτωρ: Η σύγκρουση των αδελφών Καλλιτσάντση που άλλαξε τον χάρτη των κατασκευών στην Ελλάδα

Σε ένα διαφορετικό πεδίο της αγοράς, η περίπτωση της Ελλάκτωρ αποτελεί μία από τις πιο ηχηρές ενδοοικογενειακές και ενδοεταιρικές συγκρούσεις που καταγράφηκαν σε έναν από τους μεγαλύτερους κατασκευαστικούς ομίλους της χώρας. Η αντιπαράθεση μεταξύ των αδελφών Δημήτρη και Αναστάσιου Καλλιτσάντση, εκπροσώπων της δεύτερης γενιάς της οικογένειας, εκτυλίχθηκε στο προσκήνιο μιας ευρύτερης μάχης ελέγχου, με σημαντικές επιπτώσεις στις μετοχικές ισορροπίες του ομίλου.

Η κρίση έλαβε γρήγορα ευρύτερες διαστάσεις, με τις τράπεζες να παγώνουν τη χρηματοδότηση και την εταιρεία να αντιμετωπίζει σοβαρή πίεση ρευστότητας, γεγονός που οδήγησε στον διορισμό προσωρινής διοίκησης και στην ενεργοποίηση της διαδικασίας εξυγίανσης υπό την καθοδήγηση των πιστωτών.

Το 2018, τα αδέλφια Καλλιτσάντση ηγήθηκαν της πρωτοβουλίας Change4Ellaktor και, με τη στήριξη μετόχων, πέτυχαν την ανατροπή της τότε διοίκησης μέσω γενικής συνέλευσης, αναλαμβάνοντας τον έλεγχο και θέτοντας σε εφαρμογή σχέδιο αναδιάρθρωσης του ομίλου. Στη συνέχεια, ωστόσο, αναδείχθηκαν διαφωνίες μεταξύ τους ως προς τη στρατηγική και τη διαχείριση βασικών δραστηριοτήτων, με αποκορύφωμα την απομάκρυνση του Δημήτρη Καλλιτσάντση από τη διοίκηση της ΑΚΤΩΡ Παραχωρήσεις, εξέλιξη που κατέδειξε τη διάσπαση του οικογενειακού μετώπου.

Την ίδια περίοδο, η Reggeborgh Invest ενίσχυσε σταδιακά τη μετοχική της παρουσία και, μέσα από κινήσεις συγκέντρωσης στήριξης από άλλους μετόχους, διαμόρφωσε νέους συσχετισμούς στον όμιλο. Η μάχη για τον έλεγχο κορυφώθηκε σε γενικές συνελεύσεις που οδήγησαν σε αλλαγή διοικητικών ισορροπιών, σηματοδοτώντας μια νέα φάση στη μετοχική σύνθεση και στη διοίκηση της Ελλάκτωρ αφήνοντας εν τέλει εκτός τη δεύτερη γενιά της εταιρείας.

Μάρμαρα Παυλίδη: Η οικογενειακή σύγκρουση στη μεγαλύτερη μαρμαροβιομηχανία της χώρας

Με διαφορετική αφετηρία αλλά εξίσου έντονες δικαστικές προεκτάσεις, η σύγκρουση στα Μάρμαρα Παυλίδη αποτελεί ένα ακόμη παράδειγμα οικογενειακού εμφυλίου μεταξύ αδελφών που μεταφέρθηκε από το επιχειρηματικό πεδίο στις αίθουσες των δικαστηρίων.

Προκαλώντας ηχηρές αναταράξεις στη μεγαλύτερη βιομηχανία μαρμάρου της χώρας.  βιομηχανιών μαρμάρου της χώρας. Η αντιπαράθεση εκδηλώθηκε μετά τη συναλλαγή που οδήγησε στην είσοδο του fund ECM Partners στην Παυλίδης Α.Ε. – Μάρμαρα & Γρανίτες, με αποτίμηση που κινήθηκε περίπου στα 260 εκατ. ευρώ, ανοίγοντας κύκλο αμφισβητήσεων για τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώθηκαν οι όροι και η δομή της συμφωνίας.

Στο επίκεντρο της δικαστικής διαμάχης βρίσκονται οι Κυριάκος και Χριστίνα Παυλίδη, οι οποίοι στράφηκαν κατά του αδελφού τους Χριστόφορου Παυλίδη, υποστηρίζοντας ότι συναίνεσαν στη συναλλαγή χωρίς πλήρη γνώση των συνεπειών της και ότι η αξία της εταιρείας, με εξαγωγική παρουσία σε περισσότερες από 40 χώρες και σημαντικά λατομικά αποθέματα, ήταν σημαντικά υψηλότερη, στο εύρος των 500 έως 600 εκατ. ευρώ.

Η υπόθεση απέκτησε πρόσθετη πολυπλοκότητα όταν, λίγους μήνες μετά, ο Χριστόφορος Παυλίδης εμφανίστηκε να επανακτά τον έλεγχο της εταιρείας μέσω εταιρικών σχημάτων, εξέλιξη που αποτέλεσε βασικό σημείο των δικαστικών διεκδικήσεων και ενίσχυσε τη σύγκρουση μεταξύ των μελών της οικογένειας.

Στις προσφυγές περιλαμβάνονται αιτιάσεις για παραπλάνηση μετόχων και εταιρικούς χειρισμούς που, κατά την πλευρά των εναγόντων, προκάλεσαν σημαντική οικονομική ζημία, ενώ έχουν υποβληθεί αιτήματα για παράδοση εταιρικών στοιχείων, ασφαλιστικά μέτρα και διενέργεια ανεξάρτητου οικονομικού και διαχειριστικού ελέγχου. Από την πλευρά του, ο Χριστόφορος Παυλίδης απορρίπτει τις κατηγορίες, υποστηρίζοντας ότι η πώληση πραγματοποιήθηκε με γνώση και συναίνεση των μετόχων και ότι η μεταγενέστερη επαναγορά έγινε με ιδιωτικά κεφάλαια και νόμιμες διαδικασίες, χωρίς παραβίαση δικαιωμάτων τρίτων.

Η αντιπαράθεση παραμένει σε εξέλιξη με πολλαπλά ανοιχτά δικαστικά μέτωπα, αναδεικνύοντας τη σύγκρουση ως μία από τις πλέον σύνθετες οικογενειακές υποθέσεις στον ελληνικό επιχειρηματικό χώρο.

Market In: Εμφύλιος κληρονόμων με φόντο ακίνητα και εταιρικούς χειρισμούς

Πέντε χρόνια μετά τον θάνατο του ιδρυτή της αλυσίδας σούπερ μάρκετ Market In, Θωμά Ράμμου, οι δικαστικές διαμάχες μεταξύ των επιγόνων του παραμένουν σε πλήρη εξέλιξη, αποτυπώνοντας μια σκληρή σύγκρουση για τον έλεγχο και τη διαχείριση της εταιρείας.

Στο επίκεντρο βρίσκεται η αντιπαράθεση μεταξύ των δύο αδελφών, της Ευλαμπίας (Εύης) Ράμμου, που ασκεί τη διοίκηση και διατηρεί την πλειοψηφία, και της Μαργαρίτας Ράμμου, μετόχου μειοψηφίας, η οποία έχει κινηθεί επανειλημμένα δικαστικά αμφισβητώντας συγκεκριμένες εταιρικές αποφάσεις και συναλλαγές.

Η διαμάχη εκτείνεται σε ζητήματα που αφορούν κυρίως τη διαχείριση ακίνητης περιουσίας, μισθώσεις προς συνδεδεμένα πρόσωπα, χρηματοοικονομικές κινήσεις και αποφάσεις της διοίκησης, με τις δύο πλευρές να βρίσκονται αντιμέτωπες σε σειρά δικαστικών διαδικασιών και προσφυγών.

Μάλιστα, την περασμένη εβδομάδα πραγματοποιήθηκε και έκτακτη γενική συνέλευση της εταιρείας, έπειτα από αίτημα της Μαργαρίτας Ράμμου, με αντικείμενο την παροχή αναλυτικής ενημέρωσης για μισθώσεις ακινήτων, συμβάσεις με συνδεδεμένα πρόσωπα και ενδοομιλικές συναλλαγές, εξέλιξη που επιβεβαιώνει τη μεταφορά της οικογενειακής σύγκρουσης στο επίκεντρο της εταιρικής λειτουργίας.

Διαβάστε επίσης

«Πόλεμος» πάνω από το Κτήμα Σπυρόπουλου – Εμφύλιος και στο βάθος επενδυτής

To ακριβό retail επιστρέφει στην Αθήνα – Και μια νέα άφιξη στη Σταδίου

Αφοί Χαϊτογλου: Γιατί στρέφει το βλέμμα σε Ιαπωνία και Κορέα