Φρέντης Μπελέρης στο mononews: Δεν υπάρχει διαφάνεια στις αποφάσεις του κ. Ράμα -Κανείς δεν ξέρει τι, πώς και πότε θα χτιστεί ή ποιοι είναι οι επενδυτές

Η έλλειψη διαφάνειας στις αποφάσεις της κυβέρνησης Ράμα και η μη ύπαρξη κτηματολογίου, αποτέλεσαν τις δύο πηγές των κινητοποιήσεων που συνδέονται με αμφιλεγόμενο επενδυτικό σχέδιο για προστατευόμενη περιοχή της Αλβανίας, αναφέρει στο mononews o ευρωβουλευτής της ΝΔ κ. Φρέντης Μπελέρης.

«Κανείς δεν ξέρει τι θα χτιστεί, πώς θα χτιστεί, πότε θα χτιστεί, ποιοι είναι οι επενδυτές», μας επεσήμανε ο ευρωβουλευτής, μόλις λίγα εικοσιτετράωρα μετά τη διαδήλωση του περασμένου Σαββατοκύριακου, όπου ιδιωτικός φρουρός ασφαλείας έσυρε Έλληνα διαδηλωτή κατά τη διάρκεια κινητοποιήσεων, τραυματίζοντάς τον. Με τις κινητοποιήσεις να συνεχίζονται μέχρι και σήμερα τόσο στην Αλβανία όσο και στην Ελλάδα, ο κ. Μπελέρης έθεσε σχετικό ερώτημα στο Ευρωκοινοβούλιο. Ωστόσο, το θέμα είναι πιο βαθύ καθ’ ό,τι η ύπαρξη κτηματολογίου είναι μία από τις βασικές προϋποθέσεις για την ένταξη της Αλβανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Με αφορμή τα τελευταία γεγονότα, όπως επίσης και την αλιευτική πολιτική που συζητείται στο Ευρωκοινοβούλιο, συναντήσαμε τον κ. Μπελέρη στο γραφείο του στις Βρυξέλλες, όπου μας εξήγησε τι συνέβη πραγματικά στο Ζβερνέτς.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της συνέντευξης

– Τις προηγούμενες ημέρες η Αλβανία βρέθηκε στο προσκήνιο λόγω της κατάστασης στο Ζβερνέτς. Πώς θα σχολιάζατε το γεγονός; Τι θεωρείτε ότι συμβαίνει;

Φ.Μ.: Ένα από τα πιο δύσκολα και δυσεπίλυτα θέματα που αφορούν τη λειτουργία του αλβανικού κράτους είναι η μη απόδοση των περιουσιών. Όπως ξέρετε το 1960 το κομμουνιστικό καθεστώς κρατικοποίησε όλες τις περιουσίες. Αυτές τις περιουσίες το 1991 με την πτώση του κομμουνισμού  το αλβανικό κράτος θα έπρεπε να τις εγγράψει στο υποθηκοφυλακείο σε αυτούς που τις παράδωσαν το 1960.

Από τότε έχουμε μία πολυνομία και διάφορα προσχώματα έτσι ώστε όλοι οι ντόπιοι κάτοικοι είτε Αλβανοί πολίτες είτε Έλληνες να μην έχουν και να μην απολαμβάνουν τις περιουσίες τους. Η Κεντρική Επιτροπή Κτηματολογίου της Αλβανίας δήλωσε πριν λίγο καιρό ότι παναλβανικά  αυτή τη διαδικασία έχει τελειώσει στο 60%. Στις περιοχές που ζει η Εθνική Ελληνική Μειονότητα το ποσοστό αυτό είναι πολύ πιο χαμηλό. Στη Χειμάρρα είναι στο 10%, στην Δρόπολη είναι το 30% και στο Φοινίκι το 20%. Αυτό από μόνο του αποτελεί μια δυσμενή διάκριση εις βάρος της ελληνικής μειονότητας.

Σε ό,τι αφορά στα τελευταία γεγονότα, υπάρχουν δύο ελληνόφωνα χωριά, η Νάρτα και το Σβερνέτς, όπου δεν έχουν επιστραφεί και σε αυτούς οι περιουσίες. Έχουν κάποιους τίτλους που πήραν το 1991, οι οποίοι αυτοί οι τίτλοι όμως δεν έχουν καταγραφεί. Δεν είναι οριστικοί τίτλοι, είναι δικαίωμα στην περιουσία. Είναι διεκδικητικές αυτής της περιουσίας, όπως με άλλο νόμο τις διεκδικούν άλλοι. Έχουν προσφύγει στα δικαστήρια, δυστυχώς όμως, τα δικαστήρια δεν έχουν αποφανθεί ακόμα. Ενώ είναι ασαφές το ιδιοκτησιακό καθεστώς, ο κύριος Ράμα αποφάσισε να δώσει υποτίθεται σε πολύ μεγάλους επενδυτές την άδεια να αναπτύξουν αυτή την περιοχή.

Ο κόσμος αντέδρασε. Αυτό που ξεχωρίζει σε αυτή την περιοχή είναι ότι είναι ένας υδροβιότοπος, υπάρχει λιμνοθάλασσα, υπάρχουν σπάνια ψάρια και πουλιά που πρέπει να προστατευτούν, υπάρχουν και θαλάσσιες χελώνες, φλαμίνγκο και πολλά άλλα. Σε αυτές τις πολύ μεγάλες διαδηλώσεις που γίνονται στα Τίρανα υπάρχουν ετερόκλητες ομάδες. Υπάρχουν οι ντόπιοι κάτοικοι που διεκδικούν την περιουσία τους, υπάρχουν διάφορες οργανώσεις περιβαλλοντολογικές/οικολογικές, υπάρχουν και ακραίοι εθνικιστικοί κύκλοι Αλβανών που λένε «Εμείς δε θα ξεπουλήσουμε την Αλβανία στους Αμερικάνους, στους Εβραίους και όλα αυτά που ακούγονται ότι είναι πίσω από τους επενδυτές.

Τι συμβαίνει; Όπως στο σύνολο των προγραμμάτων και των αποφάσεων του κύριου Ράμα, δεν υπάρχει διαφάνεια. Κανείς δεν ξέρει τι θα χτιστεί, πώς θα χτιστεί, πότε θα χτιστεί, ποιοι είναι οι επενδυτές.

– Όπως γνωρίζουμε έχετε θέσει το θέμα στο Ευρωκοινοβούλιο. Κατά τη γνώμη σας πώς θα πρέπει να αντιδρά η ΕΕ σε τέτοιες περιπτώσεις;

Φ.Μ.: Από την πρώτη στιγμή, η ελληνική πρεσβεία στάθηκε δίπλα σε αυτούς τους ανθρώπους και στον τραυματία, αλλά και οι προξενικές αρχές. Διευκολύνθηκε να πάει στα Γιάννενα, όπου πήρε τις πρώτες βοήθειες και ευτυχώς είναι καλά στην υγεία του.

Το Ελληνικό Υπουργείο Εξωτερικών έβγαλε ανακοίνωση και εγώ κατέθεσα στην Επιτροπή ερώτηση τι σκέφτεται να κάνει για να αναδείξει αυτά τα θέματα και πώς θα εξαναγκάσει ή θα κάνει τέλος πάντων μία σύσταση στην Αλβανία να προσαρμοστεί με το ευρωπαϊκό κεκτημένο και το διεθνές δίκαιο. Η Επιτροπή δεν έχει απαντήσει ακόμα στην ερώτησή μου αλλά απάντησε σε ερώτηση συνάδελφού σας και είπε ότι παρακολουθεί πάρα πολύ τα γεγονότα και το δικαίωμα στην περιουσία και οι περιβαλλοντικές ευαισθησίες είναι προϋπόθεση απαρέγκλιτη για μια χώρα που θέλει να μπει στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

– Στην Αλβανία υπάρχει έντονο ενδιαφέρον για τουριστικές επενδύσεις. Έχετε χαρακτηρίσει αυθαίρετη την απόφαση της κυβέρνησης για την τουριστική ανάπτυξη της εν λόγω περιοχής. Η έλλειψη επίσημου κτηματολογίου κατά πόσο συνδέεται με την προσέλκυση μεγάλων ξένων επενδύσεων;

Φ.Μ.: Είναι πολύ θεμιτό η Αλβανία να θέλει να προσελκύσει μεγάλους τουριστικούς παράγοντες στον χώρο του τουρισμού. Αυτό που είναι αλήθεια μέχρι σήμερα είναι ότι δεν υπάρχει καμία μεγάλη αλυσίδα και ένας μεγάλος τουριστικός φορέας ο οποίος να έχει επενδύσει έστω και ένα ευρώ στην Αλβανία. Όλα τα κεφάλαια που επενδύονται στον τουρισμό ή στο real estate είναι αλβανικά κεφάλαια. Αυτή θα ήταν η πρώτη μεγάλη επένδυση, αν πράγματι είναι οι επενδυτές που λέει ο Αλβανός Πρωθυπουργός ή αν δεν είναι διάφορα χώρια σχήματα, διάφορoι επιχειρηματίες οι οποίοι κρύβονται πίσω από αυτό τα μεγάλα funds για να μην αντιδρά ο κόσμος.

– Συνδέονται οι θεσμικές αδυναμίες του ιδιοκτησιακού με τις επενδύσεις; Και πώς εξυπηρετούν και «αγκαλιάζουν» τους κατοίκους της περιοχής;

Φ.Μ.: Οι επενδύσεις δεν μπορούν να γίνουν στο κενό. Πρέπει να γίνουν στη γη. Αυτή η γη θα πρέπει κάποια στιγμή να καταγραφεί: πόση είναι, ποια είναι, σε ποιον ανήκει και ο κάθε επενδυτής -ο οποίος είναι καλοδεχούμενος- που θέλει να επενδύσει, πρέπει να μιλάει με τον πραγματικό ιδιοκτήτη και όχι με το Σοσιαλιστικό Κόμμα και τον κύριο Ράμα. Αυτό είναι το ζητούμενο. Στην Αλβανία δεν συμβαίνει, εξού και οι αντιδράσεις.

– Γνωρίζουμε ότι ένας από τους όρους ένταξης της Αλβανίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση είναι η απόκτηση κτηματολογίου. Η Αλβανία είναι έτοιμη να ενταχθεί; Ποια προβλήματα εντοπίζετε εσείς ο ίδιος ως προς την ένταξή της;

Φ.Μ.: Πράγματι, ένας από τους όρους που αποδέχτηκε η Αλβανία το 2024 που άνοιξαν τα πρώτα ενταξιακά κεφάλαια ήταν ένα συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την καταγραφή των περιουσιών. Δεσμεύτηκε το τέλος του 2028 να γίνει η πρώτη εγγραφή και το 2030 να έχει τελειώσει και να ολοκληρωθεί το κτηματολόγιο. Από την ημέρα που το υπέγραψε, και δεν είναι μία υπογραφή διμερής που έχει να κάνει με την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Αλβανία, ήταν μία υπογραφή 27 χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης με την Αλβανία.

Από την ημέρα που το υπέγραψε, άμα παρατηρήσει κανείς το τι συμβαίνει σε αυτόν τον τομέα και πώς λειτουργούν τα υποθηκοφυλακεία των πόλεων και των περιφερειών, είμαι πεπεισμένος ότι έχουμε κάνει βήματα προς τα πίσω.

–  Άρα υπάρχει ακόμα δρόμος…

Φ.Μ.: Υπάρχει και δρόμος και χρόνος. Δεν μπορώ να κάνω τον προφήτη και να πω αν θα είναι έτοιμη η Αλβανία ή δεν θα είναι το 2030, αλλά έχει δεσμευτεί ξεκάθαρα, χωρίς να κλείσει αυτό το κεφάλαιο, δεν θα προχωρήσουν οι ενταξιακές διαδικασίες. Βέβαια είναι πολύ μεγάλο ζητούμενο αν η Αλβανία πραγματικά θέλει να ενταχθεί ή δεν θέλει.

–  Γιατί όχι; Τι εννοείτε;

Φ.Μ.: Μπορεί να θέλει τα πλεονεκτήματα που έχει η Ευρωπαϊκή Ένωση, τις χρηματοδοτήσεις, τις κοινές αποφάσεις, αλλά να μην θέλει τον έλεγχο. Γιατί ήδη έχει δείξει σε δύο-τρεις περιπτώσεις, ότι ο τρόπος που έχει διαχειριστεί τα κονδύλια δεν ήταν ο πρέπον. Ήδη, στα κονδύλια που είχε πάρει για την πιστοποίηση του αλβανικού κράτους και στις αγροτικές επιδοτήσεις υπάρχουν προβλήματα.

– Tην περασμένη Τετάρτη 3 Ιουνίου 2026, είχατε ακρόαση για την παράνομη αλιεία. Ποια θέματα θέσατε;

Φ.Μ.:  Ένα από τα μεγαλύτερα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι δικοί μας αλιείς έχει να κάνει με την παράνομη αλιεία από την πλευρά της Τουρκίας. Διάφορα σκάφη, τα οποία πολλές φορές, όπως καταγγέλλουν οι ψαράδες, δεν είναι μόνο αλιευτικά. Υπάρχουν υποψίες ότι πάνω στα σκάφη υπάρχουν και άνθρωποι πιο εξειδικευμένοι, που σαρώνουν τα πάντα. Ενώ οι δικοί μας ψαράδες προστατεύουν τα αλιεύματα, αυτοί σαρώνουν τα πάντα, μπαίνουν όποτε θελήσουν, κάνοντας πολύ μεγάλη ζημιά στους δικούς μας ψαράδες. Αυτό είπαν όλοι οι συνάδελφοι, διότι δεν είναι μόνο οι Τούρκοι, υπάρχουν και Σενεγαλέζοι και Μαροκινοί. Βέβαια, οι Τούρκοι φτάνουν μέχρι τη Μάλτα. Δεν είναι ότι έχουμε πρόβλημα μόνο  εμείς και η Κύπρος. Γενικά οργώνουν το Αιγαίο, χωρίς να τηρούν τα μέτρα προστασίας που θέτει η Ευρωπαϊκή Ένωση.

– Επίσης, γνωρίζουμε ότι την επόμενη Τετάρτη 10 Ιουνίου στο Κολλέγιο των Επιτρόπων θα συζητηθούν στρατηγικές για τις παράκτιες και τις νησιωτικές περιοχές της ΕΕ. Θα είστε εισηγητής με το ΕΛΚ στην αντίστοιχη έκθεση της Επιτροπής Περιφερειακής Ανάπτυξης. Τι αδυναμίες και τι προκλήσεις έχετε δει σε αυτές τις περιοχές;

Φ.Μ.: Είναι οι πιο δύσκολες περιοχές για να ζήσει κανείς σήμερα. Υπάρχει διπλή νησιωτικότητα και με την αύξηση της τιμής της ενέργειας και γενικά στα νησιά όλα αυξάνονται πολλαπλασιαστικά σε σχέση με τα αστικά κέντρα και την Αθήνα και τη Θεσσαλονίκη. Έχουμε πάρα πολλά νησιά, τα οποία χρειάζεται να πάρεις δύο μέσα για να τα προσεγγίσεις. Αυτό ανεβάζει το κόστος στα προϊόντα, στις μετακινήσεις και γενικότερα σε όλη τη λειτουργία της καθημερινότητας των πολιτών. Είναι πολύ σημαντικό οι πολίτες να μείνουν σε αυτές τις περιοχές εκεί όπου κατάγονται και η Ευρωπαϊκή Ένωση με τις πολιτικές πρέπει να εξασφαλίσει να μένουν εκεί, κάνοντας ό,τι χρειάζεται σε χρηματοδοτήσεις και σε πολιτικές. Είναι μία κουβέντα που ευτυχώς γίνεται, είναι μία κουβέντα που βοηθάει κι εμάς που έχουμε γύρω στα 2.000 νησιά και πάρα πολύ μεγάλη ακτή, οπότε η κουβέντα ευνοεί αυτούς τους κατοίκους και ελπίζω να υπάρξουν γρήγορες αποφάσεις και αποφάσεις οι οποίες να είναι η σωστή κατεύθυνση για να βοηθήσουν αυτούς τους ανθρώπους να παραμείνουν εκεί.

– Κλείνοντας τη συζήτησή μας, η θητεία σας στο Ευρωκοινοβούλιο ολοκληρώνεται το 2029. Ποιοι είναι οι επόμενοι στόχοι σας και οι προκλήσεις που έχετε θέσει ο ίδιος στον εαυτό σας;

Φ.Μ.: Τα πράγματα αλλάζουν όχι με τη μέρα, αλλά με την ώρα. Το 2029 είναι μακριά. Στόχος μου είναι να μπορέσω να είμαι χρήσιμος για την πατρίδα και για τον τόπο και να τιμήσω την ψήφο των Ελλήνων πολιτών.

Διαβάστε επίσης:

Τζιτζικώστας: Στα σκαριά η ευρωπαϊκή στρατηγική για τον τουρισμό και η πρώτη ακαδημία

Παναγιώτης Μπαλωμένος στο mononews: Οι σιδηροδρομικοί σταθμοί σε Λάρισα, Πλαταμώνα και Κατάκολο σε διάλογο με την αγορά και την τοπική κοινωνία – Όλο το σχέδιο της ΓΑΙΑΟΣΕ

Κατερίνα Μάτσα στο mononews: H χειραφέτηση απ’ τις ουσίες, η ατομική χειραφέτηση, είναι ένα κομμάτι της κοινωνικής χειραφέτησης που αφορά τη ζωή όλων μας