Data centers: Καπνός 4,2 τρισ. δολάρια από το ράλι της AI – Ποιες μετοχές έκαναν «βουτιά»

Οι εταιρείες μεταποίησης, κοινής ωφέλειας και εξόρυξης παγκοσμίως έχουν χάσει 4,2 τρισ. δολάρια σε χρηματιστηριακή αξία από τον Ιούνιο, καθώς η επενδυτική τάση «επενδύστε στις αξίνες και τα φτυάρια» της τεχνητής νοημοσύνης (AI) αντιστρέφεται.

Οι εταιρείες που συνδέονται συχνότερα, μέσω της δημοσιότητας που λαμβάνουν, με την κατασκευή κέντρων δεδομένων (data centers) έχουν δεχθεί το ισχυρότερο πλήγμα από τις μαζικές ρευστοποιήσεις, σύμφωνα με ανάλυση των Financial Τimes, καθώς κλονίζεται η εμπιστοσύνη των επενδυτών στην άνθηση της AI.

Οι απώλειες εξάλειψαν σχεδόν το ήμισυ των 9,4 τρισ. δολαρίων σε αξία που είχαν προσθέσει οι ίδιες εταιρείες κατά τους προηγούμενους 12 μήνες, όταν οι επενδυτές έσπευσαν να τοποθετηθούν σε κατασκευαστές προϊόντων που εκτείνονταν από κινητήρες αεροσκαφών προσαρμοσμένους για την τροφοδοσία κέντρων δεδομένων υπερμεγέθους κλίμακας έως τις προηγμένες οπτικές ίνες που απαιτούνται για τη διασύνδεση των συστοιχιών διακομιστών AI.

Η Caterpillar, κορυφαίος προμηθευτής γεννητριών φυσικού αερίου για κέντρα δεδομένων, είδε τη χρηματιστηριακή της αξία να μειώνεται κατά 214 δισ. δολάρια, ή 44%, από τότε που η μετοχή της κατέγραψε ιστορικό υψηλό στις 30 Ιουνίου, σύμφωνα με στοιχεία της FactSet.

Η εταιρεία πυρηνικής ενέργειας Oklo υποχώρησε κατά 49%, παρά την υπογραφή σύμβασης με τη Meta τον Ιανουάριο. Η Comfort Systems, κατασκευάστρια συστημάτων θέρμανσης, εξαερισμού και κλιματισμού (HVAC), και η Corning, παραγωγός οπτικών ινών, έχασαν αμφότερες περίπου το ήμισυ της αξίας τους κατά την ίδια περίοδο.

Ο Πολ Κεντρόσκι, venture capitalist και ερευνητής στο Ινστιτούτο του MIT, δήλωσε ότι οι επενδυτές έκαναν λάθος αντιμετωπίζοντας πλέον τις παραδοσιακές βιομηχανικές εταιρείες όπως τις μετοχές ημιαγωγών. «Στις συζητήσεις με hedge funds και family offices είχε γίνει μονότονο το επιχείρημα ότι τα πάντα ήταν μετοχές ανάπτυξης — κάτι που, φυσικά, είναι παράλογο».

Οι μαζικές πωλήσεις σημειώνονται εν μέσω ευρύτερης αναταραχής στην αγορά μετοχών που συνδέονται με την AI, καθώς οι επενδυτές διερωτώνται αν η κλιμάκωση των κεφαλαιουχικών δαπανών των εταιρειών hyperscale, οι οποίες χρηματοδοτούνται με δανεισμό, και η αυξανόμενη πολιτική αντίδραση κατά των κέντρων δεδομένων στις ΗΠΑ θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε κατάρρευση της αγοράς.

Αυτό έχει πλήξει βιομηχανικούς ομίλους, η πορεία των οποίων συνδέεται ολοένα περισσότερο με την ανάπτυξη των σχετικών υποδομών. Ο κλάδος ήταν ο δεύτερος με τις χειρότερες επιδόσεις στον S&P 500 από το καλοκαίρι, μετά τον τεχνολογικό κλάδο.

«Υπήρξε μαζική εισροή θεσμικών κεφαλαίων σε αυτές τις επενδυτικές τάσεις, χωρίς ιδιαίτερη αξιολόγηση, γεγονός που πιθανότατα τροφοδότησε υπερβολικά αισιόδοξες αποτιμήσεις για ορισμένες από αυτές τις εταιρείες», δήλωσε ο Μπρετ Ράιαν, επικεφαλής οικονομολόγος για τις ΗΠΑ στη Deutsche Bank.

Όπως πρόσθεσε, η χρηματιστηριακή αγορά «ευθυγραμμιζόταν επιτέλους με τα μηνύματα που έστελνε ήδη η αγορά πιστώσεων» σχετικά με την αύξηση της επικίνδυνης χρηματοδότησης για την κατασκευή κέντρων δεδομένων.

Ωστόσο, άλλοι υποστηρίζουν ότι οι εταιρείες που προμηθεύουν τον κλάδο της AI διαθέτουν ισχυρά θεμέλια, καθώς η ζήτηση εξακολουθεί να υπερβαίνει κατά πολύ την προσφορά. Οι δαπάνες για την κατασκευή κέντρων δεδομένων στις ΗΠΑ —χωρίς να περιλαμβάνονται ο εξοπλισμός πληροφορικής και τα τσιπ— ανήλθαν σε 96 δισ. δολάρια το δωδεκάμηνο έως τον Σεπτέμβριο, σύμφωνα με τα τελευταία κυβερνητικά στοιχεία.

«Σε ό,τι αφορά τα θεμελιώδη μεγέθη των εσόδων και τις δυνητικές αποδόσεις αυτών των εταιρειών, εξακολουθούμε να βλέπουμε πολύ ισχυρές προοπτικές», δήλωσε ο Άλεξ Κορντοβίλ, αναλυτής της Dell’Oro Group.

Ευρύτερες τάσεις, όπως η ηλεκτροποίηση και η αναδιάρθρωση των εφοδιαστικών αλυσίδων, εξακολουθούσαν να στηρίζουν τις βασικές δραστηριότητες πολλών βιομηχανικών εταιρειών. «Η ανάπτυξη των υποδομών δεν επιβραδύνεται ακόμη… οι ανεκτέλεστες παραγγελίες βρίσκονται σε επίπεδα-ρεκόρ, γεγονός που σημαίνει ότι η αύξηση των εσόδων έως το 2027 είναι ήδη εξασφαλισμένη», πρόσθεσε.

Ο Ρίτσαρντ Σ. Ουορζάλα, διευθύνων σύμβουλος της Allient, κατασκευάστριας συστημάτων βιομηχανικού ελέγχου, δήλωσε ότι η ζήτηση για AI δεν πρόκειται να υποχωρήσει. «Μπορεί να επιβληθεί μορατόριουμ στην εγκατάσταση νέων κέντρων δεδομένων, αλλά όσα έχουν ήδη αρχίσει να κατασκευάζονται πρέπει να ολοκληρωθούν», ανέφερε σε τηλεδιάσκεψη για την παρουσίαση των οικονομικών αποτελεσμάτων στις 5 Νοεμβρίου.

Τα αποτελέσματα του τρίτου τριμήνου έδειξαν ισχυρή ζήτηση. Πολλοί κατασκευαστές αεριοστροβίλων δήλωσαν ότι εξασφάλισαν παραγγελίες δισεκατομμυρίων δολαρίων κατά τους πρώτους εννέα μήνες του 2026. Η Caterpillar ανακοίνωσε ανεκτέλεστο υπόλοιπο παραγγελιών-ρεκόρ, ύψους 78 δισ. δολαρίων και γνωστοποίησε ότι οι πωλήσεις της στον τομέα της παραγωγής ενέργειας αυξήθηκαν κατά 75% σε ετήσια βάση, χάρη στη ζήτηση από τα κέντρα δεδομένων.

Το ανεκτέλεστο υπόλοιπο παραγγελιών της Siemens για ηλεκτρολογικό εξοπλισμό κέντρων δεδομένων αυξήθηκε κατά 60% το 2026, φτάνοντας τα 7 δισ. ευρώ, ενώ η Eaton, η οποία προμηθεύει επίσης ηλεκτρολογικό εξοπλισμό, ανακοίνωσε ότι οι παραγγελίες της διπλασιάστηκαν σε ετήσια βάση.

Ο Κεντρόσκι προειδοποίησε ότι τα ανεκτέλεστα υπόλοιπα και οι παραγγελίες αποτελούν δείκτες με χρονική υστέρηση, οι οποίοι αντανακλούν προσδοκίες, καθώς οι εταιρείες «υποβάλλουν διπλές και τριπλές παραγγελίες για να διασφαλίσουν τη θέση τους στην ουρά αναμονής, λόγω της εκτιμώμενης έλλειψης προσφοράς».

Οι επιπτώσεις των μορατόριουμ και των περιορισμών στην κατασκευή κέντρων δεδομένων, που υποστηρίζονται ευρέως από τους Αμερικανούς ψηφοφόρους στις ενδιάμεσες εκλογές αυτού του μήνα, παραμένουν ακόμη ασαφείς.

Σε σημείωμα που δημοσίευσαν μετά τις εκλογές, οι αναλυτές της Citi ανέφεραν ότι, αν και αναμένουν πως η αυστηρότερη ρύθμιση θα προκαλέσει μεγαλύτερη μεταβλητότητα στον κλάδο των κέντρων δεδομένων, η επιβολή εκτεταμένων περιορισμών στην κατασκευή τους παραμένει απίθανη.

Ο Τζόζεφ Ντομίνγκες της Constellation Energy δήλωσε στους επενδυτές ότι η αντίδραση της αγοράς μετά τις εκλογές ήταν «υπερβολική» και ότι οι Δημοκρατικοί «νοιάζονται πάρα πολύ» για την προστασία των θέσεων εργασίας των εργαζομένων στις κατασκευές και στη βιομηχανία που συνδέονται με τα κέντρα δεδομένων.

Άλλοι υποστηρίζουν ότι τυχόν απαγορεύσεις απλώς θα μεταφέρουν τις κατασκευές σε περιοχές με ευνοϊκότερο ρυθμιστικό περιβάλλον. «Σε τελική ανάλυση, εάν υπάρχει ζήτηση για αυτές τις υποδομές, θα κατασκευαστούν κάπου», δήλωσε ο Ράιαν της Deutsche Bank.