Ουκρανία: Συμφωνία για «ασπίδα» στα πετρελαιοφόρα του Καζακστάν στη Μαύρη Θάλασσα

Η Ουκρανία συμφώνησε να μην πλήττει ορισμένα μη ρωσικά πετρελαιοφόρα και υποδομές στη Μαύρη Θάλασσα που είναι ζωτικής σημασίας για τις εξαγωγές αργού πετρελαίου του Καζακστάν, μετά τις επιθέσεις σε πλοία τον περασμένο μήνα που οδήγησαν σε αναστολή των φορτώσεων, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο.

Το Κίεβο έχει δημιουργήσει σημεία επικοινωνίας, μέσω των οποίων οι εμπορικές ναυτιλιακές εταιρείες θα μπορούν να παρέχουν πληροφορίες και να διασφαλίζουν την ασφαλή διέλευση των πλοίων τους, ανέφερε ο ίδιος αξιωματούχος, ο οποίος ζήτησε να διατηρήσει την ανωνυμία του προκειμένου να μιλήσει ανοιχτά για την ιδιωτική συμφωνία.

Η δέσμευση, η οποία ακολούθησε συνάντηση υψηλόβαθμων στελεχών της αμερικανικής κυβέρνησης με την ουκρανική ηγεσία, ενδέχεται να αποτελέσει σημαντικό βήμα για την αύξηση των πετρελαϊκών ροών στην περιοχή. Το τελευταίο διάστημα, σειρά επιθέσεων εναντίον πλοίων κοντά στον τερματικό σταθμό της Κοινοπραξίας του Αγωγού της Κασπίας (CPC), στο Νοβοροσίσκ της Ρωσίας, είχε περιορίσει σημαντικά τη δραστηριότητα.

Ο τερματικός σταθμός του CPC είναι κρίσιμης σημασίας για τη διοχέτευση του καζακικού πετρελαίου στις διεθνείς αγορές, καθώς το κράτος της Κεντρικής Ασίας δεν διαθέτει επαρκή δυναμικότητα εξαγωγών μέσω εναλλακτικών διαδρομών. Υπό κανονικές συνθήκες, ο CPC διαχειρίζεται περίπου το 2% της παγκόσμιας προσφοράς αργού πετρελαίου, ενώ τα ευρωπαϊκά διυλιστήρια εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις ποσότητες που προέρχονται από την περιοχή.

Στο πλαίσιο του πολέμου που ξεκίνησε με τη ρωσική εισβολή το 2022, η Ουκρανία έχει εντείνει την εκστρατεία της εναντίον ρωσικών πετρελαϊκών λιμανιών, πραγματοποιώντας μεταξύ άλλων επιθέσεις σε πλοία στον τερματικό σταθμό του CPC. Τα πλήγματα προκάλεσαν προβλήματα στις φορτώσεις και οδήγησαν σε αναστολή ορισμένων δραστηριοτήτων, καθώς οι πλοιοκτήτες απέφευγαν την περιοχή.

Οι επιθέσεις σημειώθηκαν σε μια περίοδο κατά την οποία η παγκόσμια αγορά δύσκολα μπορεί να αντέξει νέες διαταραχές στις ροές πετρελαίου. Ο πόλεμος στο Ιράν και η μείωση των διελεύσεων από τα Στενά του Ορμούζ έχουν ήδη περιορίσει σημαντικές ποσότητες αργού από τη διεθνή αγορά.

Το υψηλότερο κόστος του αργού και των καυσίμων έχει επηρεάσει την παγκόσμια οικονομία, οδηγώντας παράλληλα σε άνοδο των τιμών στις αντλίες στις ΗΠΑ, ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, στις οποίες οι οικονομικές ανησυχίες των ψηφοφόρων αναμένεται να διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο.

Βάσει της συμφωνίας που εξασφάλισαν οι ΗΠΑ, η Ουκρανία δεσμεύτηκε να απέχει από επιθέσεις εναντίον των υποδομών του CPC και μη ρωσικών πλοίων που κατευθύνονται προς τον τερματικό σταθμό, υπό την προϋπόθεση ότι αυτά δεν υπόκεινται σε ουκρανικές κυρώσεις και δεν μεταφέρουν ρωσικά φορτία, σύμφωνα με τον Αμερικανό αξιωματούχο.

Το Κίεβο παρέχει επίσης διευκρινιστικές οδηγίες στις ναυτιλιακές εταιρείες σχετικά με τα πλοία που ενδέχεται να αποτελέσουν στόχο. Στο πλαίσιο της συμφωνίας, τα πλοία δεν πρέπει να βρίσκονται υπό ουκρανικές κυρώσεις, να μεταφέρουν ρωσικό πετρέλαιο ή άλλα ρωσικά φορτία ούτε να ανήκουν σε Ρώσους ιδιώτες ή εταιρείες.

Η Ουκρανία παραμένει σε στενή επικοινωνία με αμερικανικές επιχειρήσεις και την κυβέρνηση Τραμπ για όλα τα ζητήματα που σχετίζονται με την ασφάλεια της εμπορικής ναυσιπλοΐας, ανέφερε ακόμη ένα πρόσωπο με γνώση των συνομιλιών.

Παραμένει, ωστόσο, αβέβαιο εάν η συμφωνία θα αποδειχθεί αρκετή για την πλήρη αποκατάσταση των εξαγωγικών ροών ή για να καθησυχάσει τις ναυτιλιακές εταιρείες που ανησυχούν για νέες επιθέσεις. Προηγούμενες συνεννοήσεις που αποσκοπούσαν στην προστασία των διελεύσεων αποδείχθηκαν ανεπαρκείς. Ορισμένες εταιρείες είχαν μάλιστα παραδώσει στην Ουκρανία καταλόγους με πλοία που δεν έπρεπε να αποτελέσουν στόχο, όμως κάποια από αυτά δέχθηκαν τελικά επιθέσεις.

Παρότι οι αποστολές έχουν πλέον επαναληφθεί, εξακολουθούν να κινούνται σε χαμηλότερα από τα συνηθισμένα επίπεδα, εξαιτίας των ευρύτερων επιθέσεων με μη επανδρωμένα αεροσκάφη κοντά στο Νοβοροσίσκ. Οι ρωσικές Αρχές αναστέλλουν κατά κανόνα τις φορτώσεις πετρελαίου όταν ενεργοποιούνται συναγερμοί για drones στους τερματικούς σταθμούς.

Ένα πρώτο κύμα επιθέσεων με drones την εβδομάδα της 20ής Ιουλίου οδήγησε εμπορικά πλοία, ναυλωμένα από αμερικανικές εταιρείες, να σταματήσουν τις φορτώσεις στον τερματικό σταθμό του CPC. Μολονότι οι εργασίες επαναλήφθηκαν στις 27 Ιουλίου, δύο ημέρες αργότερα drones έπληξαν εμπορικά πλοία που πραγματοποιούσαν φορτώσεις στις εγκαταστάσεις.

Εξαιτίας των πρόσφατων διαταραχών, οι εξαγωγές πετρελαίου τύπου CPC Blend αναμένεται να μειωθούν κατά περίπου ένα τρίτο αυτόν τον μήνα, σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν το ζήτημα. Οι εκτιμήσεις αυτές συνοδεύονται πάντως από αβεβαιότητα, καθώς δεν περιλαμβάνουν φορτία του Ιουλίου που μετατέθηκαν για τον Αύγουστο, ενώ οι τελευταίες αναστολές ενδέχεται να προκαλέσουν καθυστερήσεις και σε προγραμματισμένες αποστολές του Αυγούστου.

Ο αυξημένος κίνδυνος που συνδέεται με τις φορτώσεις στον τερματικό σταθμό αποτυπώνεται πλέον και στο κόστος ναύλωσης δεξαμενόπλοιων. Μόνο ένας περιορισμένος αριθμός πλοιοκτητών είναι διατεθειμένος να προσεγγίσει τις εγκαταστάσεις, καθώς απαιτείται κατάπλους σε ρωσικό λιμάνι, ενώ οι πρόσφατες επιθέσεις έχουν αποθαρρύνει ακόμη περισσότερους.

Τα ημερήσια έσοδα των δεξαμενόπλοιων που μεταφέρουν πετρέλαιο από τον CPC προς τη Μεσόγειο ξεπέρασαν την Παρασκευή τις 400.000 δολάρια, σύμφωνα με στοιχεία του Baltic Exchange του Λονδίνου, καταγράφοντας το υψηλότερο επίπεδο που έχει σημειωθεί ποτέ στη συγκεκριμένη διαδρομή.

Διαβάστε επίσης 

Ζελένσκι πρώτη στο Βελιγράδι: Η ιστορική επίσκεψη και το μήνυμα προς τη Μόσχα

Ισπανία και Ιταλία επαναφέρουν συνοριακούς ελέγχους – Στα άκρα η σύγκρουση για τη Θέουτα

Reuters: Σύντομα μια συμφωνία του Ομάν και του Ιράν για τα Στενά του Ορμούζ, λέει Αμερικανός αξιωματούχος