Ρωσία: Επιταχύνει τις εξαγωγές πετρελαίου μέσω Αρκτικής – Παρακάμπτει την απειλή των Χούθι

Η Ρωσία αυξάνει τις αποστολές αργού πετρελαίου μέσω της Αρκτικής, στηρίζοντας τους ιστορικά υψηλούς ρυθμούς των εξαγωγών της, ενώ παράλληλα μειώνει τον χρόνο παράδοσης και αποφεύγει τους κινδύνους που συνεπάγεται η διέλευση από την Ερυθρά Θάλασσα, όπου παραμένει ενεργή η απειλή των Χούθι.

Οι εξαγωγές ρωσικού αργού διατηρήθηκαν πάνω από τα 4 εκατ. βαρέλια ημερησίως για πέμπτη διαδοχική εβδομάδα, υποχωρώντας οριακά στα 4,03 εκατ. βαρέλια την ημέρα κατά την περίοδο έως τις 26 Ιουλίου, σύμφωνα με στοιχεία κίνησης δεξαμενόπλοιων που συγκέντρωσε το Bloomberg.

Το δεξαμενόπλοιο «Breeze» διασχίζει ήδη τη Θάλασσα Λάπτεφ, έχοντας καλύψει περισσότερο από το μισό της διαδρομής κατά μήκος των αρκτικών ακτών της Ρωσίας. Σε τμήμα του ταξιδιού του συνοδεύεται από πυρηνοκίνητο παγοθραυστικό.

Άλλα πέντε πλοία έχουν συγκεντρωθεί ανοικτά του ρωσικού λιμανιού Ντίκσον, λίγο πριν από τη ζώνη των πάγων, όπου δύο παγοθραυστικά ανοίγουν δίοδο μέσα από τον συμπαγή θαλάσσιο πάγο. Τα πλοία βρίσκονται περίπου 1.000 μίλια ανατολικά του Μούρμανσκ και του Πριμόρσκ, όπου φόρτωσαν τα φορτία τους.

Παρότι οι συγκεκριμένες αποστολές αποτελούν πλέον τακτικό χαρακτηριστικό του ρωσικού εξαγωγικού μηχανισμού κατά τους θερμότερους θερινούς μήνες, οι διελεύσεις του Ιουλίου ξεκίνησαν νωρίτερα από ό,τι συνήθως και φαίνεται ότι θα ξεπεράσουν σε έκταση εκείνες των προηγούμενων ετών. Φέτος, έξι πλοία έχουν ήδη αρχίσει τη διαδρομή, έναντι μόλις ενός πετρελαιοφόρου τον Ιούλιο του περασμένου έτους.

Η αρκτική οδός δεν αυξάνει άμεσα τον όγκο των ρωσικών εξαγωγών. Ωστόσο, οι ταχύτερες παραδόσεις επιτρέπουν στα πλοία να επιστρέφουν νωρίτερα για την παραλαβή νέων φορτίων, αυξάνοντας τη διαθέσιμη μεταφορική δυναμικότητα του στόλου.

Η διαδρομή βοηθά επίσης τα δεξαμενόπλοια να αποφεύγουν τις εντάσεις στην Ερυθρά Θάλασσα, όπου οι Χούθι της Υεμένης έχουν ανακοινώσει ναυτικό αποκλεισμό κατά της Σαουδικής Αραβίας.

Παρότι οι προειδοποιήσεις των Χούθι αφορούσαν συγκεκριμένα πλοία που προσεγγίζουν λιμάνια της Σαουδικής Αραβίας, αρκετά δεξαμενόπλοια του ρωσικού «σκιώδους στόλου» έχουν δεχθεί κατά το παρελθόν επιθέσεις κατά τη διέλευσή τους ανοικτά της Υεμένης. Αυτό αυξάνει τον κίνδυνο χρήσης της συγκεκριμένης θαλάσσιας οδού ακόμη και για πλοία που θεωρούνται «φιλικά» προς τους Χούθι.

Αυξάνονται οι παραδόσεις ρωσικού αργού στην Αίγυπτο

Η Αίγυπτος εξελίσσεται παράλληλα σε έναν μικρό αλλά σημαντικό προορισμό για το ρωσικό αργό. Τουλάχιστον 15 φορτία Urals, της βασικής εξαγωγικής ποιότητας της Ρωσίας, έχουν παραδοθεί φέτος στο μεσογειακό λιμάνι Μέρσα ελ Χάμρα, με τις ροές να αυξάνονται απότομα τους τελευταίους μήνες.

Δεν είναι σαφές εάν το σύνολο του αργού διυλίζεται στην Αίγυπτο ή εάν μέρος του αναμειγνύεται με άλλες ποιότητες και στη συνέχεια επανεξάγεται.

Οι συνολικές αποστολές παραμένουν αυξημένες, παρότι η Ουκρανία έχει μετατοπίσει το επίκεντρο των επιθέσεών της μακριά από τα ρωσικά διυλιστήρια. Η προηγούμενη συγκέντρωση των ουκρανικών πληγμάτων στις εγκαταστάσεις επεξεργασίας πιθανότατα διοχέτευσε προς τις εξαγωγές ποσότητες αργού που δεν μπορούσαν να διυλιστούν.

Η τάση αυτή ενδέχεται να αρχίσει να αντιστρέφεται, εάν οι ρωσικές εταιρείες καταφέρουν να επαναφέρουν τα διυλιστήρια σε λειτουργία.

Οι αποστολές αργού

Κατά την εβδομάδα έως τις 26 Ιουλίου, συνολικά 39 δεξαμενόπλοια φόρτωσαν 28,47 εκατ. βαρέλια ρωσικού αργού, σύμφωνα με δεδομένα παρακολούθησης πλοίων και αναφορές ναυτικών πρακτόρων. Την προηγούμενη εβδομάδα, 36 πλοία είχαν φορτώσει 27,03 εκατ. βαρέλια, βάσει ελαφρώς αναθεωρημένων στοιχείων.

Σε ημερήσια βάση, οι αποστολές αυξήθηκαν στα 4,07 εκατ. βαρέλια την ημέρα, από τα αναθεωρημένα 3,86 εκατ. βαρέλια της προηγούμενης εβδομάδας.

Οι εξαγωγές από το Νοβοροσίσκ επηρεάστηκαν από ουκρανικές επιθέσεις με drones σε αρκετά δεξαμενόπλοια σε κοντινά ύδατα, οι οποίες συνέπεσαν με το κλείσιμο του λιμανιού κατά το μεγαλύτερο μέρος της προηγούμενης εβδομάδας. Οι αποστολές επανεκκίνησαν το Σαββατοκύριακο.

Από την αρχή του έτους, οι ροές διαμορφώνονται κατά μέσο όρο στα 3,63 εκατ. βαρέλια ημερησίως, αυξημένες κατά 300.000 βαρέλια σε σύγκριση με τον μέσο όρο του 2025. Παράλληλα, υπερβαίνουν τον ετήσιο μέσο όρο κάθε έτους μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, τον Φεβρουάριο του 2022.

Οι εβδομαδιαίες αποστολές παρουσιάζουν συχνά έντονες διακυμάνσεις, καθώς επηρεάζονται από τις καιρικές συνθήκες, τις εργασίες συντήρησης, τις κυρώσεις, τη στρατιωτική δραστηριότητα και τον χρόνο αναχώρησης των πλοίων.

Κατά τη συγκεκριμένη εβδομάδα δεν καταγράφηκαν αποστολές της καζακικής ποιότητας Kebco από την Ουστ-Λούγκα στη Βαλτική ή το Νοβοροσίσκ στη Μαύρη Θάλασσα.

Σταθεροποιείται το ρωσικό αργό που βρίσκεται εν πλω

Η ποσότητα ρωσικού αργού που βρίσκεται εν πλω φαίνεται να έχει σταθεροποιηθεί λίγο πάνω από τα 130 εκατ. βαρέλια, περίπου 10 εκατ. βαρέλια χαμηλότερα από το υψηλό που είχε καταγραφεί νωρίτερα φέτος.

Οι σταθερές φορτώσεις, σε συνδυασμό με την επιτάχυνση των παραδόσεων προς την Ινδία και την εκφόρτωση φορτίων στον τερματικό σταθμό Μέρσα ελ Χάμρα της Αιγύπτου, έχουν συμβάλει στον περιορισμό των ποσοτήτων πετρελαίου που παραμένουν πάνω στα δεξαμενόπλοια.

Εκτός από τα 15 φορτία Urals που έχουν ήδη παραδοθεί φέτος στη Μέρσα ελ Χάμρα, άλλα τέσσερα παραμένουν αγκυροβολημένα ανοικτά του τερματικού σταθμού και δύο ακόμη αναμένεται να φτάσουν πριν από το τέλος του μήνα. Έτσι, οι μέσες αποστολές προς την Αίγυπτο διαμορφώνονται φέτος σε περίπου 87.000 βαρέλια ημερησίως.

Η συγκεκριμένη ροή φαίνεται ότι επανεκκίνησε στα τέλη του περασμένου έτους. Είχαν προηγηθεί δύο παραδόσεις φορτίων στο λιμάνι κατά τους πρώτους μήνες μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Παράλληλα, περίπου 30 φορτία ρωσικού αρκτικού αργού έχουν ακινητοποιηθεί από την αρχή του έτους στο αρχιπέλαγος Ριάου, ανατολικά της Σιγκαπούρης. Η περιοχή αποτελεί σημείο συγκέντρωσης πλοίων του «σκιώδους στόλου» που μεταφέρουν πετρέλαιο υπό κυρώσεις.

Τα φορτία μεταφορτώνονται σε άλλα πλοία, συχνά έπειτα από παραμονή αρκετών εβδομάδων στο αγκυροβόλιο. Πολλές μεταφορτώσεις πραγματοποιούνται ενώ ένα ή και τα δύο εμπλεκόμενα πλοία αποκρύπτουν τη θέση τους, καθιστώντας δύσκολη την παρακολούθηση της πορείας των φορτίων.

Την ίδια στιγμή, φορτία αργού Sokol και Sakhalin Blend από τη ρωσική Άπω Ανατολή ενδέχεται να περιμένουν για εβδομάδες μέχρι να μεταφορτωθούν από μικρότερα δεξαμενόπλοια σε ποντοπόρα πλοία. Ορισμένα φορτία της βασικής εξαγωγικής ποιότητας ESPO παραμένουν επίσης ακινητοποιημένα για εβδομάδες κοντά στο κύριο ρωσικό λιμάνι του Ειρηνικού, το Κοζμίνο, μετά τη φόρτωσή τους.

Στα 1,61 δισ. δολάρια η εβδομαδιαία αξία των εξαγωγών

Σε επίπεδο κυλιόμενου μέσου όρου τεσσάρων εβδομάδων, η ακαθάριστη αξία των ρωσικών εξαγωγών αυξήθηκε στα 1,61 δισ. δολάρια την εβδομάδα κατά την περίοδο έως τις 26 Ιουλίου, καταγράφοντας άνοδο 80 εκατ. δολαρίων σε σχέση με την περίοδο έως τις 12 Ιουλίου.

Η μικρή υποχώρηση των ροών αργού υπεραντισταθμίστηκε από τις υψηλότερες τιμές των ρωσικών ποιοτήτων, με το Urals να ενισχύεται περισσότερο από 5 δολάρια το βαρέλι σε επίπεδο μέσου όρου τεσσάρων εβδομάδων.

Η τιμή εξαγωγής του Urals που φορτώνεται στη Βαλτική αυξήθηκε κατά περίπου 5,30 δολάρια, στα 53,55 δολάρια το βαρέλι. Η τιμή του Urals στη Μαύρη Θάλασσα ενισχύθηκε κατά 5,10 δολάρια, στα 52,89 δολάρια το βαρέλι.

Η τιμή του αργού ESPO στον Ειρηνικό αυξήθηκε κατά 2,40 δολάρια, στα 66,09 δολάρια το βαρέλι κατά μέσο όρο. Οι τιμές παράδοσης στην Ινδία ενισχύθηκαν για πρώτη φορά έπειτα από 14 εβδομάδες, καταγράφοντας άνοδο 4,90 δολαρίων, στα 70,17 δολάρια το βαρέλι. Όλες οι τιμές βασίζονται σε ημερήσια στοιχεία της Argus Media.

Σε εβδομαδιαία βάση, η αξία των εξαγωγών αυξήθηκε κατά περίπου 440 εκατ. δολάρια και ανήλθε, για τρίτη διαδοχική εβδομάδα, στα 2,01 δισ. δολάρια κατά το επταήμερο έως τις 26 Ιουλίου. Η άνοδος των τιμών ενίσχυσε την επίδραση των υψηλότερων εξαγωγικών ροών.

Οι ροές ανά προορισμό

Οι παρατηρούμενες αποστολές προς τους Ασιάτες πελάτες της Ρωσίας —συμπεριλαμβανομένων των φορτίων που δεν εμφανίζουν τελικό προορισμό— υποχώρησαν οριακά στα 3,78 εκατ. βαρέλια ημερησίως κατά τις τέσσερις εβδομάδες έως τις 26 Ιουλίου, από τα αναθεωρημένα 3,88 εκατ. βαρέλια κατά την περίοδο έως τις 19 Ιουλίου.

Παρότι οι ποσότητες ρωσικού αργού που μεταφέρονται με δεξαμενόπλοια τα οποία δηλώνουν ως προορισμό την Ινδία εμφανίζουν σημαντική πτώση τις τελευταίες εβδομάδες, έχει αυξηθεί απότομα ο όγκος των φορτίων σε πλοία που δεν έχουν ακόμη δηλώσει τελικό προορισμό. Αυτό σημαίνει ότι μεγάλο μέρος της φαινομενικής υποχώρησης μπορεί να αναθεωρηθεί αργότερα.

Τα δεξαμενόπλοια δηλώνουν συχνά ενδιάμεσους προορισμούς, όπως το Σουέζ ή το Πορτ Σουδάν, μέχρι να διασχίσουν το μεγαλύτερο μέρος της Αραβικής Θάλασσας. Ορισμένα δεν γνωστοποιούν ποτέ τον τελικό προορισμό τους, ακόμη και μετά την πρόσδεσή τους για εκφόρτωση.

Οι ροές προς κινεζικά λιμάνια διαμορφώθηκαν στα 980.000 βαρέλια ημερησίως κατά τις τέσσερις εβδομάδες έως τις 26 Ιουλίου, από τα αναθεωρημένα 1,16 εκατ. βαρέλια την ημέρα την προηγούμενη περίοδο.

Περίπου 780.000 βαρέλια ημερησίως βρίσκονταν σε δεξαμενόπλοια με προορισμό την Ινδία, έναντι 1,27 εκατ. βαρελιών την ημέρα νωρίτερα. Ωστόσο, τα στοιχεία για κάθε προηγούμενη εβδομάδα από τα τέλη Απριλίου έχουν αναθεωρηθεί ανοδικά, ξεπερνώντας τα 2 εκατ. βαρέλια ημερησίως. Παρόμοιες αναθεωρήσεις είναι πιθανό να πραγματοποιηθούν και για τις πιο πρόσφατες εβδομάδες.

Ποσότητες που αντιστοιχούν σε περίπου 2 εκατ. βαρέλια την ημέρα μεταφέρονται με πλοία που δεν έχουν ακόμη δηλώσει τελικό προορισμό. Από αυτές, περίπου 1,74 εκατ. βαρέλια ημερησίως βρίσκονται σε πλοία που αναχώρησαν από τα δυτικά λιμάνια της Ρωσίας και δηλώνουν ως προορισμό τη Σιγκαπούρη, το Πορτ Σάιντ ή τη Διώρυγα του Σουέζ, καθώς και σε πλοία από λιμάνια του Ειρηνικού χωρίς σαφές σημείο παράδοσης.

Επιπλέον 290.000 βαρέλια ημερησίως μεταφέρονται με δεξαμενόπλοια που δεν έχουν δηλώσει κανέναν προορισμό.

Οι ροές προς την Τουρκία παρέμειναν αμετάβλητες στα περίπου 160.000 βαρέλια ημερησίως κατά τις τέσσερις εβδομάδες έως τις 26 Ιουλίου, στο υψηλότερο επίπεδο από τον Απρίλιο.

Οι αποστολές προς τη Συρία διαμορφώθηκαν κατά μέσο όρο σε περίπου 40.000 βαρέλια ημερησίως, από τα αναθεωρημένα 70.000 βαρέλια κατά την περίοδο έως τις 12 Ιουλίου. Ωστόσο, το μέγεθος αυτό μπορεί να αναθεωρηθεί όταν αποσαφηνιστούν οι προορισμοί των πλοίων.

Τα δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν ρωσικό αργό στη Συρία σπανίως δηλώνουν τον τελικό προορισμό τους και συνήθως εξαφανίζονται από τα συστήματα αυτόματης παρακολούθησης όταν βρίσκονται νότια της Κρήτης. Αυτό καθιστά δύσκολη την εκτίμηση των ροών προτού τα πλοία φτάσουν ανοικτά του λιμανιού Μπανιάς, όπου συχνά μπορούν να εντοπιστούν μέσω δορυφορικών εικόνων.

Διαβάστε επίσης 

Apple: Eγκαινιάζει πρόγραμμα leasing για iPhone από $17,99/μήνα σε συνεργασία με την Klarna

ΕΕ: Σχεδιάζει νέο πακέτο κυρώσεων σε 1.600 εταιρείες επειδή «βοηθούν τη Ρωσία» – Πιέσεις στον Πούτιν 

MERE: Οι κυρώσεις της ΕΕ έκλεισαν τα 11 καταστήματα στην Ελλάδα