Υποκλοπές: Στόχος του Pegasus ο Στέλιος Κούλογλου την περίοδο της έρευνας του Ευρωκοινοβουλίου για τις παρακολουθήσεις

Θύμα παρακολούθησης μέσω του κατασκοπευτικού λογισμικού Pegasus φέρεται να έπεσε ο πρώην ευρωβουλευτής και δημοσιογράφος Στέλιος Κούλογλου, την περίοδο που συμμετείχε στην ειδική επιτροπή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου η οποία διερευνούσε τη χρήση και εμπορία λογισμικών παρακολούθησης στην Ευρώπη, όπως αναφέρει σήμερα Παρασκευή το Bloomberg.

Όπως αναφέρει έκθεση που δημοσιοποιήθηκε την Παρασκευή από το Citizen Lab του Πανεπιστημίου του Τορόντο, το iPhone του Έλληνα πολιτικού παραβιάστηκε τουλάχιστον δύο φορές κατά το διάστημα 2022-2023 μέσω του Pegasus, του λογισμικού που αναπτύσσει η ισραηλινή εταιρεία NSO Group.

Κατά το διάστημα που σημειώθηκαν οι παραβιάσεις, ο Στέλιος Κούλογλου συμμετείχε στην Επιτροπή PEGA του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, η οποία είχε συσταθεί με σκοπό να εξετάσει τη χρήση του Pegasus και άλλων τεχνολογιών παρακολούθησης από κρατικούς φορείς.

Η επιτροπή ολοκλήρωσε το έργο της το 2023, καταλήγοντας στο συμπέρασμα ότι η ανεξέλεγκτη χρήση τέτοιων εργαλείων συνιστά απειλή για τη δημοκρατία και τα θεμελιώδη δικαιώματα των πολιτών. Παράλληλα, εισηγήθηκε αυστηρότερους κανόνες για τη διάθεση και τη χρήση τους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Σε δηλώσεις του, ο κ. Κούλογλου ανέφερε ότι στη συσκευή του υπήρχαν επικοινωνίες με τον πρώην πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα καθώς και προσωπικά ιατρικά δεδομένα και επαφές από τη δημοσιογραφική του δραστηριότητα.

Ο ίδιος τόνισε ότι δεν γνωρίζει ποιος βρίσκεται πίσω από την παρακολούθησή του, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι σκοπεύει να διερευνήσει την υπόθεση σε βάθος. «Θα κάνω ό,τι μπορώ για να διαπιστώσω ποιος ευθύνεται», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Η έκθεση του Citizen Lab δεν αποδίδει την επίθεση σε συγκεκριμένη χώρα ή υπηρεσία. Ωστόσο, οι ερευνητές εντόπισαν ενδείξεις που συνδέουν τον φορέα που φέρεται να παρακολούθησε τον Έλληνα πρώην ευρωβουλευτή με αντίστοιχες επιθέσεις εναντίον επτά ανεξάρτητων δημοσιογράφων και πολιτικών ακτιβιστών ρωσικής και λευκορωσικής καταγωγής που δραστηριοποιούνται στην Ευρώπη.

Σε τουλάχιστον μία από τις περιπτώσεις παραβίασης, το Pegasus κατάφερε να μολύνει τη συσκευή του κ. Κούλογλου μέσω μιας εξαιρετικά εξελιγμένης τεχνικής «zero-click». Πρόκειται για μέθοδο που επιτρέπει την εγκατάσταση του λογισμικού χωρίς ο χρήστης να πατήσει κάποιο σύνδεσμο ή να προβεί σε οποιαδήποτε ενέργεια, καθιστώντας την ιδιαίτερα δύσκολη στον εντοπισμό και την αποτροπή.

Παρότι έχουν καταγραφεί και στο παρελθόν περιστατικά παρακολούθησης ευρωβουλευτών με το Pegasus — μεταξύ αυτών τέσσερις Καταλανοί ευρωβουλευτές την περίοδο 2019-2020 και ένας Γάλλος ευρωβουλευτής το 2023 — η υπόθεση Κούλογλου θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, σύμφωνα με το ξένο πρακτορείο, καθώς αποτελεί την πρώτη γνωστή περίπτωση παρακολούθησης μέλους της ίδιας της Επιτροπής PEGA, η οποία είχε αναλάβει να διερευνήσει το συγκεκριμένο λογισμικό.

Ο ανώτερος ερευνητής του Citizen Lab, Τζον Σκοτ-Ρέιλτον, υποστήριξε ότι η υπόθεση αναδεικνύει την ανάγκη πιο αποφασιστικών παρεμβάσεων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή απέναντι στην εξάπλωση των λογισμικών παρακολούθησης.

«Πρόκειται για την απόλυτη ειρωνεία στην ευρωπαϊκή κρίση των spyware. Ένα μέλος της επιτροπής που ερευνούσε το Pegasus βρέθηκε τελικά στόχος του ίδιου του λογισμικού. Και το ερώτημα είναι τι άλλαξε από τότε. Οι συστάσεις της επιτροπής ουσιαστικά αγνοήθηκαν», δήλωσε.

Από την πλευρά της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, εκπρόσωπος ανέφερε ότι βρίσκονται σε εξέλιξη πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση της παράνομης χρήσης λογισμικών παρακολούθησης μέσα από διαφορετικά εργαλεία του ευρωπαϊκού δικαίου.

Όπως υπογράμμισε, η θέση της Κομισιόν είναι σαφής: κάθε απόπειρα παράνομης πρόσβασης σε προσωπικά δεδομένα πολιτών, δημοσιογράφων ή πολιτικών αντιπάλων είναι απολύτως απαράδεκτη και απαιτεί συντονισμένη αντιμετώπιση.

Στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκε και η πρώην ευρωβουλευτής από την Ολλανδία, Sophie in ‘t Veld, η οποία είχε αναλάβει τον ρόλο της εισηγήτριας της Επιτροπής PEGA. Σύμφωνα με την ίδια, η υπόθεση Κούλογλου δεν μπορεί να θεωρηθεί μεμονωμένο περιστατικό αλλά εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο καταχρηστικής χρήσης λογισμικών παρακολούθησης.

«Εδώ και πέντε χρόνια επικρατεί πλήρης ατιμωρησία για τις καταχρήσεις των spyware. Δεν έχει υπάρξει καμία ουσιαστική συνέπεια για όσους εμπλέκονται. Το πραγματικό σκάνδαλο είναι ότι κανείς δεν φαίνεται πρόθυμος να βάλει τέλος σε αυτή την κατάσταση», ανέφερε.

 

Διαβάστε επίσης 

Παύλος Μαρινάκης: Ένα κόμμα Σαμαρά θα δικαίωνε τη διαγραφή του – Εκλογές το 2027

ΑΑΔΕ: Επεκτείνεται το Ψηφιακό Πελατολόγιο σε γάμους, δεξιώσεις και υπηρεσίες υψηλού φορολογικού κινδύνου

ΗΠΑ: Αντιδράσεις από νέα πρόταση για παράδοση όπλων κατ’ οίκον – Όφελος για εταιρεία που συμμετέχει ο Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ