Οι πλοιοκτήτες σε αναμονή για τα νέα από τα Στενά του Ορμούζ – Αυξάνονται οι «σκοτεινές» ροές πετρελαίου

Οι πλοιοκτήτες παρακολουθούν με ανησυχία τις εξελίξεις γύρω από μια πιθανή ειρηνευτική συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν και το τι θα μπορούσε αυτή να σημαίνει για τα Στενά του Ορμούζ.

Ορισμένοι ιδιοκτήτες δεξαμενόπλοιων εμφανίζονται επιφυλακτικοί, ενώ άλλοι ήδη προβλέπουν έναν φρενήρη αγώνα δρόμου, εάν η θαλάσσια οδός ανοίξει ουσιαστικά.

Σύμφωνα με στοιχεία της Signal Maritime, περίπου 127 πετρελαιοφόρα βρίσκονται αυτή τη στιγμή μέσα στον Περσικό Κόλπο — αν και η εταιρεία προειδοποιεί ότι ο αριθμός αυτός είναι δύσκολο να επιβεβαιωθεί με βεβαιότητα.

Δεκάδες ακόμη πλοία έχουν πάρει θέση κοντά στα Στενά, ώστε να είναι έτοιμα να εκμεταλλευτούν μια πιθανή εκτίναξη της ζήτησης εάν η κυκλοφορία αποκατασταθεί.

Η παγκόσμια αγορά ενέργειας βυθίστηκε σε αναταραχή όταν η έναρξη του πολέμου οδήγησε στο ουσιαστικό κλείσιμο της θαλάσσιας οδού, από την οποία συνήθως διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.

Αν και η εξέλιξη αυτή απείλησε να προκαλέσει ένα μεγάλο σοκ στις τιμές της ενέργειας, οι εμπορικές ροές έχουν έκτοτε αναπροσανατολιστεί, οι κυβερνήσεις έχουν λάβει έκτακτα μέτρα και ένα αυξανόμενο ρεύμα πετρελαίου πλέον περνά κρυφά από τη θαλάσσια οδό υπό το κάλυμμα του σκοταδιού. Αυτές οι αλλαγές σημαίνουν ότι, παρότι το άνοιγμα του Ορμούζ θα εξακολουθήσει να είναι σημαντικό, οι τιμές έχουν ήδη υποχωρήσει σημαντικά από τα υψηλά τους.

Και ακόμη κι αν υπογραφεί συμφωνία, παραμένει ασαφές τι μπορεί να σημαίνει στην πράξη το «άνοιγμα» των Στενών. Ενώ ο Τραμπ δήλωσε ότι τα πλοία θα έχουν ελεύθερη διέλευση, ιρανικά μέσα ενημέρωσης έχουν αφήσει να εννοηθεί ότι η Τεχεράνη θα διατηρήσει έναν βαθμό ελέγχου. Το Bloomberg μετέδωσε την Παρασκευή ότι το κείμενο του μνημονίου κατανόησης θα είναι ανοικτό σε ερμηνείες σε ορισμένα σημεία, σύμφωνα με πρόσωπο με γνώση του θέματος, μεταξύ άλλων και ως προς το τι θα σημαίνει στην πράξη η επαναλειτουργία των Στενών.

Αρκετοί πλοιοκτήτες δήλωσαν ότι πιθανότατα θα τηρήσουν στάση αναμονής, επισημαίνοντας ότι και στο παρελθόν μια λύση φαινόταν κοντά αλλά τελικά δεν υλοποιήθηκε — όπως πριν από δύο μήνες, όταν και οι δύο πλευρές δήλωσαν ότι τα Στενά ήταν ανοικτά, για να ανοίξει στη συνέχεια πυρ το Ιράν κατά πλοίων λιγότερο από 24 ώρες αργότερα. Ορισμένοι επικαλέστηκαν τους πρόσφατους θανάτους πληρωμάτων ως αποτέλεσμα αμερικανικών χτυπημάτων, ως υπενθύμιση των κινδύνων της διέλευσης.

Ωστόσο, κάποιοι ανέφεραν επίσης ότι, μόλις καταστεί σαφές πως το Ορμούζ είναι πλήρως ανοικτό, πιθανότατα θα υπάρξει μαζική έξοδος και ουρές κοντά στην είσοδό του.

Σε περίπτωση επανέναρξης των κανονικών ροών, αυτό θα σήμαινε μια ξαφνική πλημμυρίδα πετρελαίου προς την αγορά, καθώς τα βαρέλια που έχουν εγκλωβιστεί στον Περσικό Κόλπο από την έναρξη του πολέμου θα μπορέσουν να βγουν, ενώ οι παραγωγοί της Μέσης Ανατολής θα επιδιώξουν να αδειάσουν τις δεξαμενές αποθήκευσης που έχουν γεμίσει από τότε που ξεκίνησε η σύγκρουση.

Φορείς του κλάδου έχουν προειδοποιήσει ότι τα ακραία επίπεδα κυκλοφορίας στο Ορμούζ θα αυξήσουν τον κίνδυνο συγκρούσεων και προσαράξεων πλοίων.

«Θα υπάρξει ένα μικρό ποδοπάτημα», εάν ανοίξει ξανά το Ορμούζ, δήλωσε η Amrita Sen, συνιδρύτρια της συμβουλευτικής εταιρείας Energy Aspects.

Αυξάνονται οι «σκοτεινές» ροές

Ακόμη και χωρίς ειρηνευτική συμφωνία, υπάρχουν αυξανόμενες ενδείξεις ότι σημαντικοί όγκοι πετρελαίου περνούν από τα Στενά με δεξαμενόπλοια που έχουν απενεργοποιήσει τα σήματά τους — μεταξύ άλλων και με τη συνδρομή του αμερικανικού στρατού.

Την Παρασκευή, ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Chris Wright δήλωσε ότι περίπου 7 εκατ. βαρέλια πετρελαίου ημερησίως διακινούνται μέσω του Κόλπου. Η JPMorgan Chase & Co. εκτίμησε ότι λίγο περισσότερα από 5 εκατ. βαρέλια ημερησίως περνούν από την περιοχή, ενώ μεγάλος trader εμπορευμάτων ανέφερε σε συνάντηση ανώτερων αναλυτών αγοράς στο Παρίσι αυτή την εβδομάδα ότι η εταιρεία του βλέπει ροές περίπου 4 εκατ. βαρελιών ημερησίως.

Πριν από τον πόλεμο, από τα Στενά περνούσαν συνήθως περίπου 20 εκατ. βαρέλια αργού πετρελαίου και προϊόντων καυσίμων ημερησίως, αν και το έλλειμμα έχει επίσης περιοριστεί καθώς χώρες του Κόλπου εκτρέπουν προμήθειες μέσω αγωγών που παρακάμπτουν τη θαλάσσια οδό.

Το Bloomberg είχε μεταδώσει προηγουμένως ότι παραγωγοί της Μέσης Ανατολής χρησιμοποιούν πλοία που ελέγχουν για να μεταφέρουν φορτία εκτός Ορμούζ και να μεταφορτώνουν το πετρέλαιο σε δεξαμενόπλοια που περιμένουν εκτός των Στενών, πριν επιστρέψουν στον Κόλπο για περαιτέρω «δρομολόγια shuttle».

Ο αριθμός των ορατών μεταφορτώσεων από πλοίο σε πλοίο συνέχισε να αυξάνεται τις τελευταίες ημέρες. Το Bloomberg μπόρεσε να εντοπίσει την Πέμπτη μεταφορτώσεις σε διάφορα σημεία ανοικτά του Ομάν και των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, που θα αντιστοιχούσαν σε περίπου 16 εκατ. βαρέλια πετρελαίου με βάση το μέγεθος των δεξαμενόπλοιων που εμπλέκονταν, σύμφωνα με δορυφορικές εικόνες από τον browser Copernicus της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ένα από τα λίγα σημεία όπου πλοία εκφορτώνουν φορτία κοντά στο Ομάν.

Οι ροές αυτές αποτελούν ακόμη μία ένδειξη του γιατί οι τιμές του πετρελαίου δεν εκτινάχθηκαν όπως προέβλεπαν πολλοί αναλυτές όταν ξεκίνησε ο πόλεμος. Τα futures του Brent διαπραγματεύονταν κοντά στα 87 δολάρια το βαρέλι την Παρασκευή, πάνω από 30% χαμηλότερα από το υψηλό τους στα μέσα του πολέμου.

Εάν το Ορμούζ ανοίξει ξανά, ορισμένοι πλοιοκτήτες έχουν ήδη τοποθετήσει τα πλοία τους ενόψει μιας πιθανής επαναλειτουργίας, ποντάροντας σε άνοδο των ναύλων καθώς ο αριθμός των φορτίων θα αυξηθεί και τα πλοία θα παραμένουν εκτός θέσης.

Υπάρχουν επίσης ορισμένοι παραγωγοί της Μέσης Ανατολής που έχουν κρατήσει άδεια πλοία εκτός του Κόλπου, έτοιμα να μεταφέρουν ξανά τα πετρέλαια των χωρών τους εάν και όταν ανοίξει το Ορμούζ. Ο εθνικός γίγαντας δεξαμενόπλοιων της Σαουδικής Αραβίας διαθέτει μερικά τέτοια πλοία στη μέση του Ινδικού Ωκεανού.

Διαβάστε επίσης

ΗΠΑ – Ιράν: Οι όροι του Μνημονίου Κατανόησης για Ορμούζ, ουράνιο και περιφερειακή ειρήνη

Μ. Μανουσάκης (ΑΔΜΗΕ): Ιστορικό ορόσημο για τον ΑΔΜΗΕ η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου

Πιερρακάκης στο Ecofin: Ένωση Κεφαλαιαγορών χωρίς ευρωπαϊκή εποπτεία δεν μπορεί να υπάρξει