Από την Dame Kiri Te Kanawa στον Martin Scorsese και τη Metropolitan Opera: Η Rolex και η μακρά, αθόρυβη συμμαχία της με τις Τέχνες

Στον κόσμο της Τέχνης, ο χρόνος δεν είναι απλώς ένα τεχνικό μέγεθος. Είναι προϋπόθεση. Είναι η απόσταση που χρειάζεται μια ιδέα για να ωριμάσει, η σιγή ανάμεσα σε δύο νότες, η υπομονή πίσω από κάθε χειρονομία. Δεν μετριέται σε λεπτά και δευτερόλεπτα, αλλά σε επιμονή, αφοσίωση και διάρκεια.

Ακριβώς σε αυτή την αντίληψη του χρόνου εδράζεται, εδώ και δεκαετίες, η σχέση της Rolex με τις Τέχνες. Όχι ως επικοινωνιακή επιλογή, ούτε ως πρόσκαιρη πολιτιστική χορηγία, αλλά ως μια βαθιά συνειδητή στάση απέναντι στη δημιουργία. Η ελβετική ωρολογοποιία αντιμετωπίζει την καλλιτεχνική πράξη, όπως ακριβώς και τη δική της τέχνη: ως αποτέλεσμα μακράς μαθητείας, ακρίβειας, τεχνικής γνώσης και, κυρίως, χρόνου.

Σε έναν κόσμο που κινείται ολοένα ταχύτερα, η στήριξη της Τέχνης προϋποθέτει κάτι σπάνιο: διάρκεια. Και αυτή η μακροχρόνια προσήλωση υπήρξε πάντοτε βασικό συστατικό της φιλοσοφίας της Rolex.

Οι δημιουργοί στο επίκεντρο

Η σχέση της Rolex με τις Τέχνες αποκτά πραγματικό βάθος όταν μετατοπίζεται από τους θεσμούς στους ανθρώπους, αποκτώντας έτσι έναν στρατό δημιουργών που αφήνουν ανεξίτηλο το σημάδι τους στον χρόνο διαπλανητικά.

Η αρχή έγινε το 1976, όταν η Dame Kiri Te Kanawa έγινε η πρώτη καλλιτέχνις που συνδέθηκε επίσημα με τον οίκο, σε μια εποχή που η ίδια βρισκόταν στην κορύφωση της διεθνούς της πορείας. Η επιλογή της δεν είχε να κάνει με τη φήμη, αλλά με την ποιότητα μιας διαδρομής χτισμένης πάνω στη μελέτη, την πειθαρχία και τη μακροχρόνια αφοσίωση στη μουσική πράξη.

Από εκείνο το σημείο και έπειτα, η Rolex άρχισε να αναπτύσσει έναν κύκλο συνεργασιών με δημιουργούς που, ο καθένας στο πεδίο του, όριζαν την έννοια της αριστείας στον σύγχρονο πολιτισμό. Στον κόσμο της όπερας και της κλασικής μουσικής, συνεργάστηκε με προσωπικότητες όπως η μετζοσοπράνο Cecilia Bartoli, ο βαρύτονος Bryn Terfel και η σοπράνο Sonya Yoncheva, καλλιτέχνες που δεν αντιμετωπίζουν τη μουσική ως εκτέλεση, αλλά ως ερμηνευτική ευθύνη απέναντι στο έργο και στον χρόνο.

Στον χώρο της συμφωνικής μουσικής και της διεύθυνσης ορχήστρας, η συνεργασία με τον Gustavo Dudamel, από τους πλέον επιδραστικούς μαέστρους της εποχής μας, επιβεβαίωσε τη στροφή της Rolex προς δημιουργούς που συνδυάζουν τεχνική δεξιοτεχνία με παιδαγωγικό και κοινωνικό όραμα. Παράλληλα, στον χώρο της σύγχρονης ερμηνείας, η πιανίστρια Yuja Wang ενσάρκωσε μια νέα γενιά καλλιτεχνών, όπου η δεξιοτεχνία συναντά τη σύγχρονη σκηνική παρουσία, χωρίς εκπτώσεις στην ποιότητα.

Ακόμη και όταν η Rolex κινήθηκε πέρα από τα αυστηρά όρια της κλασικής μουσικής, όπως στην περίπτωση του Michael Bublé, το κριτήριο παρέμεινε το ίδιο: καλλιτέχνες με συνεκτική διαδρομή, με διάρκεια και με σαφή προσωπικό στίγμα. Όχι πρόσωπα της στιγμής, αλλά δημιουργοί που οικοδομούν σχέση εμπιστοσύνης με το κοινό τους στον χρόνο.

Στον χώρο του κινηματογράφου, η φιλοσοφία αυτή εκφράστηκε με ιδιαίτερη σαφήνεια μέσα από τη συμμετοχή του Martin Scorsese στο Rolex Mentor and Protégé Arts Initiative (είναι ένα από τα βασικά, ιστορικά και πιο ουσιαστικά σκέλη της Πρωτοβουλία Rolex Αέναες Τέχνες που ξεκίνησε το 2002). Ο κορυφαίος σκηνοθέτης δεν συνδέθηκε με την πρωτοβουλία ως σύμβολο κύρους, αλλά ως ενεργός μέντορας, μεταφέροντας εμπειρία, σκέψη και πρακτική γνώση σε νεότερους δημιουργούς.

Η παρουσία του εντάσσεται απολύτως στη λογική της Rolex για τη διατήρηση και τη μετάδοση της κινηματογραφικής γνώσης, σε μια εποχή όπου η ταχύτητα της παραγωγής απειλεί συχνά τη μνήμη και το βάθος της τέχνης. Η σχέση αυτή δεν αφορά τη λάμψη του ονόματος, αλλά την ευθύνη απέναντι στη συνέχεια του σινεμά ως πολιτιστικού αρχείου και ζωντανής γλώσσας.

Στην αρχιτεκτονική, η ίδια φιλοσοφία εκφράστηκε μέσα από τη συμμετοχή κορυφαίων δημιουργών στο Rolex Mentor & Protégé Arts Initiative. Αρχιτέκτονες όπως η Kazuyo Sejima, ο Peter Zumthor και η Anne Lacaton ανέλαβαν τον ρόλο του μέντορα, μεταφέροντας σε νεότερους δημιουργούς όχι μόνο τεχνική γνώση, αλλά έναν τρόπο σκέψης όπου ο χώρος, ο χρόνος και η κοινωνική ευθύνη συνυπάρχουν.

Η αρχιτεκτονική, όπως την αντιλαμβάνεται η Rolex, δεν αφορά την εικόνα ή το εφήμερο αποτύπωμα, αλλά τη διάρκεια, τη βιωσιμότητα και την εμπειρία του χώρου στον χρόνο.

Στον χώρο της λογοτεχνίας, συγγραφείς όπως η Toni Morrison, η Margaret Atwood και η Bernardine Evaristo συμμετείχαν στην πρωτοβουλία ως μέντορες, αναδεικνύοντας τη γραφή όχι ως άσκηση ύφους, αλλά ως πράξη μνήμης, ευθύνης και πολιτιστικής συνέχειας.

Κοινός παρονομαστής δεν είναι η δημοφιλία, αλλά η αφοσίωση στην ποιότητα και η επιθυμία για ουσιαστικό έργο. Η Rolex δεν αναζητά στιγμιαία λάμψη. Επιλέγει δημιουργούς που εργάζονται με συνέπεια, συχνά μακριά από τον θόρυβο, και των οποίων το έργο αντέχει στον χρόνο. Η στήριξή της λειτουργεί ως αναγνώριση μιας πορείας και, ταυτόχρονα, ως έμπρακτη ενθάρρυνση για το μέλλον.

Οι θεσμοί της καλλιτεχνικής αριστείας

Εξίσου καθοριστική υπήρξε η επιλογή της Rolex να συνδεθεί με θεσμούς που δεν λειτουργούν απλώς ως σκηνές ή εκθεσιακοί χώροι, αλλά ως φορείς πολιτιστικής συνέχειας. Η μακρόχρονη παρουσία της στο Musikverein της Βιέννης, ως επίσημος χορηγός της Πρωτοχρονιάτικης Συναυλίας της Φιλαρμονικής Ορχήστρας της Βιέννης, αποτελεί ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτής της φιλοσοφίας. Εκεί, η Rolex δεν διεκδικεί πρωταγωνιστικό ρόλο, αλλά λειτουργεί ως σιωπηλός εγγυητής μιας παράδοσης που επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο με την ίδια ακρίβεια και απαιτητικότητα.

Αντίστοιχα, η συνεργασία της με κορυφαίους λυρικούς θεσμούς όπως το Teatro alla Scala στο Μιλάνο, το Royal Opera House στο Λονδίνο και τη Metropolitan Opera στη Νέα Υόρκη υπογραμμίζει μια σταθερή προσήλωση σε οργανισμούς που ορίζουν τα διεθνή πρότυπα της μουσικής και της σκηνικής τέχνης. Δεν πρόκειται για απλές χορηγίες, αλλά για συνεργασίες που ενισχύουν τη βιωσιμότητα της καλλιτεχνικής παραγωγής σε βάθος χρόνου.

Στον χώρο των εικαστικών και της αρχιτεκτονικής, η συμμετοχή της Rolex στη La Biennale di Venezia, τόσο στην Έκθεση Τέχνης, όσο και στην Έκθεση Αρχιτεκτονικής, επιβεβαιώνει τη διάθεσή της να βρίσκεται εκεί όπου διαμορφώνεται ο σύγχρονος πολιτιστικός λόγος. Παράλληλα, η συνεργασία της με την Academy of Motion Picture Arts and Sciences και το Academy Museum of Motion Pictures σηματοδότησε την είσοδό της στον χώρο του κινηματογράφου, όχι μέσα από τη λάμψη των βραβείων, αλλά μέσω της θεσμικής στήριξης της κινηματογραφικής μνήμης και εκπαίδευσης.

Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, η κοινή συνισταμένη είναι μία: η Rolex επιλέγει θεσμούς που λειτουργούν με μακροπρόθεσμο όραμα, που επενδύουν στη γνώση και που αντιλαμβάνονται τον πολιτισμό ως ζωντανή, εξελισσόμενη διαδικασία. Η παρουσία της δεν αλλοιώνει τον χαρακτήρα τους. Τον ενισχύει.

Η Πρωτοβουλία Rolex Αέναες Τέχνες

Όλες αυτές οι επιμέρους συνεργασίες και δράσεις αποκτούν ενιαία μορφή μέσα από την Πρωτοβουλία Rolex Αέναες Τέχνες. Μια παγκόσμια πλατφόρμα που εκτείνεται σε πολλαπλά δημιουργικά πεδία, από την αρχιτεκτονική και τον κινηματογράφο έως τη μουσική, τη λογοτεχνία, το θέατρο, τον χορό και τις εικαστικές τέχνες.

Στον πυρήνα της πρωτοβουλίας βρίσκεται μια ξεκάθαρη πεποίθηση: η Τέχνη είναι μια διαρκής διαδικασία, όχι ένα μεμονωμένο γεγονός. Επομένως, και η στήριξη δεν περιορίζεται στη χρηματοδότηση, αλλά επενδύει στη μετάδοση γνώσης, στη μαθητεία και στη συνέχεια. Η Rolex αναγνωρίζει ότι η πολιτιστική κληρονομιά δεν διατηρείται από μόνη της. Χρειάζεται ανθρώπους, δομές και χρόνο.

Γιορτάζοντας τη δημιουργικότητα, ενθαρρύνοντας την καινοτομία και προάγοντας την αριστεία, η Πρωτοβουλία Rolex Αέναες Τέχνες λειτουργεί ως γέφυρα ανάμεσα στο παρελθόν, το παρόν και το μέλλον της καλλιτεχνικής δημιουργίας. Όχι με θόρυβο, αλλά με συνέπεια. Όχι με εντυπωσιασμό, αλλά με ουσία.

Και ίσως αυτό να είναι το πιο ουσιαστικό κοινό σημείο ανάμεσα στην υψηλή ωρολογοποιία και την Τέχνη: και οι δύο υπάρχουν για να θυμίζουν πως ό,τι αξίζει πραγματικά, χρειάζεται χρόνο.