Η εικόνα ενός παιδιού, που μεγαλώνει σήμερα, δεν θυμίζει σε τίποτα εκείνη των προηγούμενων δεκαετιών. Η ψηφιακή υπερέκθεση με το λεγόμενο doom scrolling και οι ραγδαίες κοινωνικές μεταβολές έχουν δημιουργήσει ένα νέο, αχαρτογράφητο πεδίο για τα παιδιά, που ενίοτε ταλαιπωρούνται από αγχώδη διαταραχή, ακόμη και κατάθλιψη.

Σε αυτήν ακριβώς τη νέα πραγματικότητα απαντά το Υπουργείο Υγείας.

1

Η αναπληρώτρια Υπουργός, Ειρήνη Αγαπηδάκη, έχοντας στο πλευρό της τον Υπουργό, Άδωνι Γεωργιάδη, καθώς και τη Γενική Γραμματέα, Χριστίνα Μαρία Κράββαρη, παρουσίασε μια ολοκληρωμένη στρατηγική, που φιλοδοξεί να αποτελέσει «δίχτυ ασφαλείας» για τη νέα γενιά.

Δεν πρόκειται απλώς για μια ακόμη εξαγγελία, αλλά για μια δομική ανασυγκρότηση της πρόληψης, όπου η τεχνολογία «παντρεύεται» με τις Νευροεπιστήμες.

Ε. Αγαπηδάκη: Η τεχνολογία «κλειδώνει» την πρόληψη στα παιδιά

Η μεγάλη καινοτομία της Εθνικής Δράσης για την Προαγωγή Υγείας και την Πρόληψη Ψυχικών Δυσκολιών σε Παιδιά και Οικογένειες, που διενεργείται σε συνεργασία με τη UNICEF, βρίσκεται στην ενσωμάτωση ψηφιακών εργαλείων απευθείας στο παιδιατρικό screening μέσω της ΗΔΙΚΑ.

Πλέον ο παιδίατρος δεν θα βασίζεται μόνο στην κλινική εμπειρία, αλλά θα έχει στη διάθεσή του εξειδικευμένα εργαλεία, για τον έγκαιρο εντοπισμό διαταραχών, που συχνά «διαφεύγουν», μέχρι να είναι αργά.

«Ο παιδίατρος δεν θα κάνει διάγνωση, αλλά θα παραπέμπει το παιδί σε άλλον ειδικό. Στόχος μας η έγκαιρη ανίχνευση. Και, βέβαια, το screening θα είναι καθολικό και συστηματικό, έχει δεν έχει το παιδί συμπτώματα», εξήγησε η κα Αγαπηδάκη.

Σε τι αφορά το screening

Αυτισμός: Δυνατότητα να εντοπιστούν τα πρώτα σημάδια σε βρέφη και σε νήπια ηλικίας από 16 έως 24 μηνών.

Αγχώδεις Διαταραχές: Στοχευμένος έλεγχος στις ηλικίες από 6 έως 8 ετών.

Κατάθλιψη: Πρώιμη διάγνωση για παιδιά ηλικίας από 12 έως 18 ετών.

Με τη χρήση του ΑΜΚΑ, η ψυχική υγεία παύει να είναι μια «παράπλευρη» συζήτηση και γίνεται οργανικό κομμάτι της ετήσιας παιδιατρικής εξέτασης.

Doom scrolling: Παιδικοί εγκέφαλοι υπό πολιορκία

Για πρώτη φορά η Πολιτεία αναγνωρίζει επίσημα τον κίνδυνο του λεγόμενου doom scrolling (το εμμονικό “σκρολάρισμα” στο κινητό, ειδικά στα social media).

Δεν είναι μόνο ο χρόνος, που περνούν τα παιδιά μπροστά στην οθόνη, αλλά και το τοξικό περιεχόμενο των αρνητικών ειδήσεων, που προκαλεί υπερδιέγερση στον προμετωπιαίο λοβό και στην αμυγδαλή (σ.σ. είναι οι περιοχές του εγκεφάλου που σχετίζονται με τη γνώση, το συναίσθημα, τις κριτικές αποφάσεις).

«Ό,τι ήταν παλιά οι ναρκωτικές ουσίες, είναι στις μέρες μας το doom scrolling», υπογράμμισε η αναπληρώτρια Υπουργός.

Η συνεχής έκθεση των παιδιών στη βία και στην αβεβαιότητα αναδιαμορφώνει τη νευροβιολογία των εφήβων, οδηγώντας σε αυξημένη επιθετικότητα και σε συναισθηματική απορρύθμιση. Μέσω του νέου Κέντρου για τις Νευροεπιστήμες και σε συνεργασία με το Child Mind Institute και το Harvard, η Ελλάδα μπαίνει στον παγκόσμιο χάρτη της έρευνας για το πώς ο ψηφιακός κόσμος επηρεάζει την ανάπτυξη του παιδικού εγκεφάλου.

Σπάζοντας τη σιωπή για τη «Φτώχεια της Περιόδου»

Ίσως η πιο τολμηρή πτυχή της νέας στρατηγικής του Υπουργείου Υγείας να είναι η μετωπική σύγκρουση με το ταμπού της έμμηνου ρύσης.

Στοιχεία της Κομισιόν σοκάρουν. Το 10% των κοριτσιών στην Ελλάδα χάνει ημέρες από το σχολείο, γιατί η οικογένειά του δεν μπορεί να αντεπεξέλθει στο κόστος των προϊόντων υγιεινής για τις μέρες της περιόδου.

Η απάντηση του Υπουργείου είναι η διανομή 18 εκατομμυρίων δωρεάν προϊόντων υγιεινής σε 125.000 κορίτσια (από την 5η Δημοτικού έως την 3η Γυμνασίου) σε 1.382 σχολεία για τουλάχιστον τέσσερις μήνες – έχει, ήδη, διανεμηθεί το 50%.

Ο Άδωνις Γεωργιάδης είπε σχετικά: «Είμαι πολύ περήφανος για αυτή την πρωτοβουλία.

Το Υπουργείο Υγείας πρωταγωνιστεί σε μια προσπάθεια χωρίς προηγούμενο, επιλέγοντας την απευθείας διανομή, αντί της μείωσης του ΦΠΑ, που συχνά δεν φτάνει ποτέ στην τσέπη του καταναλωτή. Ευχαριστώ την Ειρήνη Αγαπηδάκη για αυτό».

Triple P: Επιστροφή στη θετική γονεϊκότητα

Η πρόληψη, όμως, ξεκινά από το σπίτι. Το πρόγραμμα Triple P (positive parenting program), που υιοθετήθηκε από την Αυστραλία και εφαρμόζεται ήδη σε πάνω από 35 χώρες, παρέχεται πλέον δωρεάν και στην Ελλάδα.

Ήδη 5.000 γονείς έχουν συμμετάσχει σε συνεδρίες για την ενίσχυση των δεξιοτήτων τους, ενώ 177 επαγγελματίες της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας έχουν εκπαιδευτεί για να καθοδηγούν τις οικογένειες από τη γέννηση του παιδιού έως τα 12 έτη της ηλικίας του.

Παράλληλα η δουλειά, που γίνεται στην Α’ Ψυχιατρική κλινική του ΕΚΠΑ για την πρόληψη του αυτοτραυματισμού, δείχνει ότι η Πολιτεία «ακούει» τις πιο σκοτεινές κραυγές αγωνίας των εφήβων.

Συμμαχία παγκόσμιας κλάσης

Η νέα Εθνική Δράση του Υπουργείου Υγείας υλοποιείται με σπουδαίες συνεργασίες. Unicef, Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, Child Mind Institute, Harvard και πέντε ελληνικά Πανεπιστήμια (ΕΚΠΑ, ΠΑΔΑ, ΠΑΠΕΙ, Μακεδονίας, Κρήτης) ενώνονται για έναν κοινό σκοπό.

Η Ελλάδα επιχειρεί ένα άλμα στο μέλλον της Δημόσιας Υγείας. Συνδέοντας τον εμβολιασμό για τον HPV, το πρόγραμμα «Προλαμβάνω» και την ψυχική υγεία των παιδιών, δημιουργεί ένα ενιαίο τείχος προστασίας για τους ενήλικες του αύριο.

Γιατί, όπως επεσήμανε η κα. Αγαπηδάκη, ο στόχος δεν είναι μόνο να θεραπεύουμε τη διαταραχή, αλλά να προστατεύσουμε την ανάπτυξη του παιδιού, πριν η δυσκολία γίνει μόνιμο τραύμα.

Δείτε επίσης

Kavita Patel (Roche): Η καινοτομία σε «σημείο θραύσης» – Η επιστροφή του 76% των εσόδων κάνει το περιβάλλον ασφυκτικό