Το πρόσφατο συμβάν στο κρουαζιερόπλοιο MV Hondius, με τρεις θανάτους και συνολικά επτά επιβεβαιωμένα ή ύποπτα περιστατικά λοίμωξης από χανταϊό (hantavirus), επανέφερε στο προσκήνιο μία σπάνια, αλλά σοβαρή ζωονοσογόνο απειλή.

Απευθυνθήκαμε στον καθηγητή Επιδημιολογίας του Πανεπιστημίου της Πάτρας, διευθυντή του Εργαστηρίου Δημόσιας Υγείας, Επιδημιολογίας και Ποιότητας Ζωής, Απόστολο Βανταράκη, για να μας εξηγήσει τα πάντα για το νέο ιό, που προκαλεί ανησυχία.

1

Το πλοίο ταξίδευε στο Νότιο Ατλαντικό και η διερεύνηση από τις διεθνείς υγειονομικές αρχές βρίσκεται σε εξέλιξη.

“Για το ευρύ κοινό, το βασικό μήνυμα είναι σαφές. Δεν χρειάζεται πανικός, αλλά απαιτείται γνώση, πρόληψη και έγκαιρη αναζήτηση ιατρικής βοήθειας μετά από πιθανή έκθεση”, όπως λέει ο καθηγητής.

Χανταϊός: 6 ερωτήσεις – απαντήσεις

Τι είναι ο χανταϊός; Οι hantaviruses είναι ιοί, που διατηρούνται στη φύση κυρίως μέσω άγριων τρωκτικών. Ο άνθρωπος μολύνεται συνήθως, όταν εισπνεύσει σκόνη επιμολυσμένη με ούρα, κόπρανα ή σάλιο μολυσμένων τρωκτικών.

Η έκθεση μπορεί να συμβεί σε αποθήκες, αγροτικούς χώρους, εξοχικές κατοικίες, υπόγεια, κλειστά δωμάτια ή εγκαταλελειμμένα κτίρια, ιδίως όταν γίνεται καθαρισμός χωρίς καλό αερισμό και χωρίς κατάλληλη προστασία.

Σπανιότερα η μετάδοση μπορεί να συμβεί μέσω άμεσης επαφής με μολυσμένο υλικό ή δαγκώματος.

Ποια είναι η κλινική τους εικόνα; Η κλινική εικόνα αρχικά μπορεί να μοιάζει με κοινή ιογενή λοίμωξη. Πυρετός, έντονη κόπωση, μυαλγίες, κεφαλαλγία, ναυτία, έμετοι, κοιλιακό άλγος ή ζάλη.

Σε σοβαρές μορφές, η νόσος μπορεί να εξελιχθεί γρήγορα σε αναπνευστική δυσχέρεια, υπόταση και ανάγκη νοσηλείας σε μονάδα εντατικής θεραπείας.

Δεν υπάρχει ειδική θεραπεία, που να εφαρμόζεται καθολικά. Η αντιμετώπιση είναι κυρίως υποστηρικτική και εξαρτάται από την έγκαιρη αναγνώριση των σοβαρών συμπτωμάτων.

Πώς μεταδίδεται ο χανταϊός; Ένα κρίσιμο σημείο είναι ότι οι περισσότεροι hantaviruses δεν μεταδίδονται εύκολα από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Στην Ευρώπη, η μετάδοση συνδέεται κυρίως με έκθεση σε τρωκτικά και όχι με απλή κοινωνική επαφή. Εξαίρεση αποτελεί κυρίως ο ιός Andes, που έχει συσχετιστεί με σπάνια διαπροσωπική μετάδοση στη Νότια Αμερική.

Επομένως ο κίνδυνος για τον γενικό πληθυσμό παραμένει χαμηλός, όταν εφαρμόζονται ορθά μέτρα υγιεινής.

Ποια είναι η σημασία του ιού για τη Δημόσια Υγεία; Οι αγροτικές εργασίες, οι αποθήκες, οι στάβλοι, τα εξοχικά και οι χώροι με παρουσία τρωκτικών αποτελούν υπαρκτές εστίες έκθεσης.

Δεν πρέπει, επίσης, να ξεχνάμε τη λεπτοσπείρωση, ένα σοβαρό βακτηριακό νόσημα, που επίσης συνδέεται με τρωκτικά, ζώα, στάσιμα νερά, υγρό έδαφος και πλημμυρικά φαινόμενα, και που κατά διαστήματα συναντάται σε περιοχές μας.

Η λεπτοσπείρωση μπορεί να προκαλέσει πυρετό, μυαλγίες, ίκτερο, νεφρική ή ηπατική προσβολή και, σε σοβαρές περιπτώσεις, απειλητικές για τη ζωή επιπλοκές. Η έγκαιρη αντιβιοτική αγωγή είναι καθοριστική.

Τι ισχύει για την Αχαΐα; Για την Αχαΐα η συζήτηση έχει ιδιαίτερη πρακτική σημασία, επειδή οι αγροτικές εργασίες, οι αποθήκες, οι στάβλοι, τα εξοχικά και οι χώροι με παρουσία τρωκτικών αποτελούν υπαρκτές εστίες έκθεσης.

Ποιος είναι ο ρόλος της πρόληψης; Η πρόληψη και για τα δύο νοσήματα βασίζεται σε κοινές αρχές.

Έλεγχος τρωκτικών, αποφυγή επαφής με εκκρίσεις ζώων, χρήση γαντιών και κλειστών υποδημάτων, κάλυψη τραυμάτων, καλός αερισμός πριν από τον καθαρισμό και αποφυγή στεγνού σκουπίσματος σε χώρους με περιττώματα.

Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται μετά από έντονες βροχοπτώσεις ή πλημμύρες, όταν τα νερά μπορεί να μεταφέρουν μικροοργανισμούς από μολυσμένο έδαφος, απορρίμματα ή χώρους, όπου κινούνται ζώα.

Οι πολίτες δεν πρέπει να περπατούν ξυπόλυτοι σε λάσπες ή στάσιμα νερά, ούτε να καθαρίζουν τέτοιους χώρους χωρίς εξοπλισμό.

Σε περίπτωση πυρετού μετά από τέτοια έκθεση, ο γιατρός πρέπει να ενημερώνεται άμεσα για το ιστορικό επαφής.

Δείτε επίσης

Ισπανία: Αρνείται τον ελλιμενισμό του κρουαζιερόπλοιου με τους τρεις νεκρούς από χανταϊό

ΠΟΥ: Τρεις θάνατοι συνδέονται με πιθανό ξέσπασμα ιού hantavirus σε κρουαζιερόπλοιο στον Ατλαντικό