Χρειάστηκαν οκτώ μήνες, 50 μαραθώνιες συνεδριάσεις της εξεταστικής και 76 καταθέσεις μαρτύρων, για να καταλήξουν τελικά τα κόμματα στις αρχικές τους εκτιμήσεις για τον ΟΠΕΚΕΠΕ.

Για ακόμα μια φορά, κυβέρνηση κι αξιωματική αντιπολίτευση τήρησαν την «κοινοβουλευτική παράδοση» και κατέθεσαν εκ διαμέτρου αντίθετα πορίσματα στην εξεταστική επιτροπή της Βουλής για την διερεύνηση της υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ.

1

Το «γαλάζιο» πόρισμα επιμένει ότι από τις εργασίες της εξεταστικής δεν προκύπτουν ποινικές ευθύνες για τους δύο πρώην υπουργούς Μάκη Βορίδη και Λευτέρη Αυγενάκη αφήνοντας όμως αιχμές για το ΠΑΣΟΚ πως προέκυψαν στοιχεία για τους «κουμπάρους» του Νίκου Ανδρουλάκη.

Από την άλλη μεριά, το «πράσινο» πόρισμα υποστηρίζει πως η ΝΔ επιχείρησε με την εξεταστική επιτροπή να συγκαλύψει τις ευθύνες των δύο πρώην υπουργών και για αυτό με το πόρισμα της ζητά περαιτέρω διερεύνηση τυχών ποινικών ευθυνών με τη σύσταση προανακριτικής επιτροπής.

Εξαίρεση στην «κοινοβουλευτική παράδοση», αποτέλεσε ο ΣΥΡΙΖΑ και η Νέα Αριστερά που κατέθεσαν κοινό πόρισμα, στο οποίο όμως αν και συμφωνούν με την σύσταση προανακριτικής που ζητά το ΠΑΣΟΚ, διαφωνούν ως προς τις ποινικές ευθύνες κρατώντας σκληρότερη στάση από την Χαριλάου Τρικούπη και κάνοντας λόγο για γαλάζιο σκάνδαλο.

Διακομματικά τα προβλήματα στον ΟΠΕΚΕΠΕ

Το πόρισμα της πλειοψηφίας στην Εξεταστική Επιτροπή για τον ΟΠΕΚΕΠΕ επιχειρεί να κλείσει οριστικά το κεφάλαιο των ποινικών ευθυνών για τους δύο πρώην υπουργούς Αγροτικής Ανάπτυξης. Σύμφωνα με το «γαλάζιο» πόρισμα, δεν προέκυψαν στοιχεία που να στοιχειοθετούν απιστία ή άλλα κακουργήματα σε βάρος του Μάκη Βορίδη και του Λευτέρη Αυγενάκη, ενώ τα προβλήματα που εντοπίστηκαν αποδίδονται σε «διαχρονικά και διακομματικά ζητήματα» των διοικήσεων του Οργανισμού.

«Η επιλογή της σύστασης Εξεταστικής -και όχι Προανακριτικής- Επιτροπής αποδείχθηκε θεσμικά ορθή» αναφέρει χαρακτηριστικά. Η κυβερνητική πλειοψηφία επιχειρεί να μετατοπίσει το βάρος της συζήτησης από την εξατομίκευση ευθυνών στη διαρθρωτική παθογένεια και στις διαχρονικές ευθύνες. Σύμφωνα με το πόρισμα η «τεχνική λύση» που εφαρμόστηκε κατά την περίοδο διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ παρουσιάζεται ως η αφετηρία των δυσλειτουργιών, καθώς όπως υποστηρίζουν δεν είχαν ολοκληρωθεί τα διαχειριστικά σχέδια βόσκησης και άλλες κρίσιμες διοικητικές πράξεις έως το 2019.

Υπό αυτά τα δεδομένα, κάθε επόμενη κυβέρνηση αναγκαστικά κινούνταν σε ένα ήδη διαμορφωμένο πλαίσιο. Ταυτόχρονα όμως από τη ΝΔ περνούν στην αντεπίθεση, υποστηρίζοντας ότι από τις εργασίες τις εξεταστικής επιτροπής και τις καταθέσεις κρίσιμων μαρτύρων προέκυψαν στοιχεία για πελατειακές πρακτικές προηγούμενων κυβερνήσεων όπως οι κουμπάροι από την Κρήτη του Νίκου Ανδρουλάκη.

Σχετικά με τον Μ. Βορίδη, το πόρισμα τονίζει ότι ουδέποτε παρενέβη στη διεξαγωγή ελέγχων ή σε αποδεσμεύσεις συγκεκριμένων ΑΦΜ, απορρίπτοντας έτσι τον πυρήνα των αιτιάσεων περί πολιτικής παρέμβασης. Αντίστοιχα, για τον κ. Αυγενάκη επισημαίνεται ότι η παρότρυνσή του προς τις αρμόδιες υπηρεσίες να ολοκληρώσουν τους ελέγχους και να αποδεσμεύσουν μόνο τα ΑΦΜ που πληρούσαν τις νόμιμες προϋποθέσεις είναι στο πλαίσιο της θεμιτής διοικητικής εποπτείας κι όχι ποινικό αδίκημα.

Επι της ουσίας, το «γαλάζιο» πόρισμα κινείται σε δύο άξονες, πρώτον στην απουσία ποινικών ευθυνών και δεύτερον στην συνέχιση μεταρρυθμίσεων στον πρωτογενή τομέα. Η πλειοψηφία επιμένει ότι στόχος είναι οι ενισχύσεις να κατευθύνονται αποκλειστικά στους πραγματικούς δικαιούχους, διασφαλίζοντας τόσο το δημόσιο συμφέρον όσο και την αξιοπιστία της χώρας έναντι των ευρωπαϊκών θεσμών.

Μεθόδευση συγκάλυψης

Σε πλήρη αντίθεση με τη γραμμή της πλειοψηφίας, οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ μετά τις πολύμηνες εργασίες της εξεταστικής επιτροπής κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η ΝΔ επιχειρεί  την «οργανωμένη μεθόδευση συγκάλυψης» των ευθυνών της. Στο «πράσινο» πόρισμα επισημαίνουν πως τόσο από την δικογραφία που διαβιβάστηκε στην Βουλή όσο κι από τις εργασίες της εξεταστικής επιτροπής προκύπτουν «σοβαρές και συγκλίνουσες ενδείξεις» ότι κατά την περίοδο 2019–2024 λειτούργησε ένας οργανωμένος μηχανισμός παράνομης ιδιοποίησης κοινοτικών πόρων.

Για την Χαριλάου Τρικούπη, αυτά τα δεδομένα περιγράφουν «συνεκτικό και επαναλαμβανόμενο μοτίβο ενεργειών και παραλείψεων», με κατανομές και πληρωμές χωρίς πραγματική παραγωγική δραστηριότητα, αποδυνάμωση ελέγχων και παρεμβάσεις σε διαδικασίες αποδέσμευσης πόρων.

Σε αυτό το πλαίσιο, το ΠΑΣΟΚ επαναφέρει το αίτημα για προανακριτική επιτροπή και διερεύνηση των ενδεχόμενων ποινικών ευθυνών των πρώην υπουργών, θεωρώντας πως η οδός της εξεταστικής ήταν επιλογή που εξυπηρετούσε ευρύτερους σκοπούς συγκάλυψης.

Γαλάζιο σκάνδαλο

Η εξεταστική για τον ΟΠΕΚΕΠΕ έφερε πιο κοντά τον ΣΥΡΙΖΑ και τη Νέα Αριστερά, καθώς τα δύο κόμματα κατέθεσαν κοινό πόρισμα. Στο πόρισμα τους ζητούν – όπως και το ΠΑΣΟΚ –  την σύσταση προανακριτικής επιτροπής αλλά με πιο «σκληρή» γραμμή. Κάνουν λόγο για «γαλάζιο σκάνδαλο» και το περιγράφουν ως μια βαθιά πολιτική υπόθεση με σαφές αποτύπωμα εξουσίας, που δεν περιορίζεται σε διοικητικές αστοχίες.

Οι βουλευτές ΣΥΡΙΖΑ και Νέας Αριστεράς υποστηρίζουν ότι αποκαλύπτεται ένα σύστημα τεχνητής δημιουργίας «επιλεξιμότητας», παράκαμψης ελέγχων και διανομής κοινοτικών ενισχύσεων σε εικονικούς ή μη δικαιούχους αποδέκτες, με πιθανή ζημία εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ στα οικονομικά συμφέροντα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την ελληνική αγροτική παραγωγή.

Σύμφωνα με το πόρισμα, για να αποδοθούν πλήρως οι ευθύνες χρειάζεται η σύσταση προανακριτικής επιτροπής που θα εξετάσει το ενδεχόμενο ποινικών αδικημάτων όπως συνέργεια σε κατάχρηση και ηθική αυτουργία κατά των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ από κοινού στους δύο πρώην υπουργούς. Η προσέγγιση αυτή, με το βάρος που δίνει τόσο στις πολιτικές όσο και στις ποινικές διαστάσεις, αντιπαρατίθεται ριζικά με το συμπέρασμα της ΝΔ περί απουσίας ποινικών ευθυνών.

Διαβάστε επίσης

ΟΠΕΚΕΠΕ: Το πόρισμα της ΝΔ δεν εντοπίζει ποινικές ευθύνες για Βορίδη-Αυγενάκη και κάνει λόγο για διαχρονικές παθογένειες

ΟΠΕΚΕΠΕ: Το πόρισμα του ΠΑΣΟΚ μιλά για μεθόδευση συγκάλυψης και ενισχυμένα στοιχεία κατά Βορίδη-Αυγενάκη

ΟΠΕΚΕΠΕ: Κοινό πόρισμα ΣΥΡΙΖΑ και Νέας Αριστεράς – Ζητούν προανακριτική για Βορίδη και Αυγενάκη