Στο Μέγαρο Μαξίμου υπάρχει μια βασική αρχή που επαναλαμβάνεται συχνά από τους στενούς συνεργάτες του πρωθυπουργού, και αυτή λέει πως «ο πολιτικός χρόνος δεν χαρίζεται και η κυβερνητική φθορά διαχειρίζεται». Σε αυτή την βάση εδράζεται το κατηγορηματικό «όχι» του Κυριάκου Μητσοτάκη σε πρόωρες εκλογές και σε ενδεχόμενο ανασχηματισμό.

Φαίνεται πως η επιλογή της αποφυγής πρόωρων εκλογών για τον Κυριάκο Μητσοτάκη αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής. Απορρίπτει κατηγορηματικά το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών, ενισχύοντας το θεσμικό προφίλ του ενώ ταυτόχρονα μεταφέρει το πολιτικό ενδιαφέρον στην κυβερνητική ατζέντα των επόμενων μηνών.

1

Στο κυβερνητικό επιτελείο θεωρούν ότι η περίοδος που διανύουμε χαρακτηρίζεται από γεωπολιτική ένταση, διεθνή αβεβαιότητα και ανοιχτά οικονομικά μέτωπα. Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η επιλογή του πρωθυπουργού είναι να δημιουργήσει προστιθέμενη αξία στην έννοια της «πολιτικής σταθερότητας» ώστε να μπορέσει να το κεφαλαιοποιήσει στο τέλος της τετραετίας.

Η άρνηση για πρόωρες εκλογές και η ταυτόχρονη απόφαση να «παγώσει» τον ανασχηματισμό αποτελούν δύο όψεις της ίδιας στρατηγικής, για έλεγχο του πολιτικού χρόνου, αποφυγή ρίσκου και ολοκλήρωση του προεκλογικού προγράμματος.

Πέντε λόγοι πίσω από το «όχι» του Κυριάκου Μητσοτάκη

Παρά το γεγονός πως η κρίση στη Μέση Ανατολή επανέφερε τα σενάρια περί πρόωρων εκλογών, ο πρωθυπουργός στέλνει ξεκάθαρο μήνυμα πως σκοπεύει να εξαντλήσει τον εκλογικό κύκλο. Στη συνέντευξή του στο iefimerida και στη δημοσιογράφο Σοφία Γιαννακά, ο πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι δεν πρόκειται να μπει καν «στον πειρασμό» μιας τέτοιας συζήτησης, ακόμη και αν οι δημοσκοπήσεις δείχνουν σημάδια ανάκαμψης για την κυβέρνηση.

Η επιλογή αυτή δεν βασίζεται μόνο σε θεσμικά επιχειρήματα, αλλά και σε έναν ευρύτερο στρατηγικό σχεδιασμό. Πέντε είναι οι λόγοι που οδηγούν τον πρωθυπουργό στο να απορρίπτει τις πρόωρες εκλογές:

Πολιτική σταθερότητα

Ο πρώτος λόγος είναι ότι ο πρωθυπουργός έχει «επενδύσει» πολιτικά στο επιχείρημα πως η Ελλάδα τα τελευταία χρόνια έχει αποκτήσει ένα σημαντικό συγκριτικό πλεονέκτημα, αυτό της πολιτικής σταθερότητας μέσω της αυτοδύναμης κυβέρνησης. Σε κάθε ευκαιρία ο Κυριάκος Μητσοτάκης επαναλαμβάνει την κρίσιμη σημασία που έχει για την Ελλάδα η πολιτική σταθερότητα μέσα σε ένα διεθνές περιβάλλον πολιτικής αβεβαιότητας.

«Πώς θα οδηγήσω τη χώρα στους επόμενους μήνες σε πρόωρες εκλογές, διακινδυνεύοντας ακριβώς αυτό το επιχείρημα, το οποίο πράγματι δείχνει στους πολίτες ότι αυτή η κυβέρνηση μπορεί γρήγορα να πάρει αποφάσεις και να δράσει προς όφελος των Ελλήνων πολιτών» διερωτήθηκε ο πρωθυπουργός απορρίπτοντας κατηγορηματικά το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών και θεωρώντας πως μια πρόωρη εκλογική διαδικασία θα έστελνε το ακριβώς αντίθετο μήνυμα από αυτό που επιδιώκει να προβάλλει η κυβέρνηση.

Η θεσμικότητα

Ο δεύτερος λόγος είναι θεσμικός αλλά και πολιτικός. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει «χτίσει» ένα θεσμικό προφίλ όσον αφορά τις πρόωρες εκλογές και επανειλημμένα έχει δηλώσει ότι στόχος του είναι να εξαντλήσει την τετραετία, όπως είχε κάνει και στην πρώτη κυβερνητική θητεία.

Τότε, παρά τις εισηγήσεις που δεχόταν από ορισμένους συνεργάτες του να αξιοποιήσει το θετικό δημοσκοπικό κλίμα και να οδηγήσει τη χώρα σε πρόωρες εκλογές, επέλεξε να συνεχίσει τη διακυβέρνηση μέχρι το τέλος της θητείας. Συνεπώς η άρνηση των πρόωρων εκλογών ενισχύει το θεσμικό προφίλ και επιβεβαιώνει τη γραμμή συνέπειας.

Οι δημοσκοπήσεις

Ένα ακόμη στοιχείο της στρατηγικής του είναι η αποσύνδεση των εκλογών από τη συγκυριακή εικόνα των δημοσκοπήσεων. Στη συνέντευξή του ξεκαθάρισε ότι απορρίπτει οποιαδήποτε συζήτηση για πρόωρες εκλογές «επ’ αφορμή μιας δημοσκοπικής ανάκαμψης». Με τον τρόπο αυτό επιχειρεί να δείξει ότι η κυβέρνηση δεν αντιμετωπίζει τις εκλογές ως εργαλείο πολιτικού τακτικισμού, αλλά ως μια διαδικασία που πρέπει να πραγματοποιείται στον θεσμικά προβλεπόμενο χρόνο.

Καλύτερο timing

Πέρα όμως από τα δημόσια επιχειρήματα, υπάρχει και ένας καθαρά πολιτικός υπολογισμός. Στο κυβερνητικό επιτελείο εκτιμούν ότι οι επόμενοι μήνες θα δώσουν στην κυβέρνηση τη δυνατότητα να παρουσιάσει συγκεκριμένες πρωτοβουλίες οικονομικής και κοινωνικής πολιτικής.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται φορολογικές παρεμβάσεις, μέτρα στήριξης της μεσαίας τάξης αλλά και πρωτοβουλίες που θα ανακοινωθούν σε μεγάλα πολιτικά γεγονότα, όπως η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης.

Η πολιτική λογική είναι απλή: όσο πιο κοντά στις εκλογές λαμβάνονται τα μέτρα, τόσο μεγαλύτερη είναι η επιρροή τους στην εκλογική συμπεριφορά των πολιτών.

Η ρευστότητα

Τέλος, το σημερινό πολιτικό τοπίο χαρακτηρίζεται από σημαντική ρευστότητα. Οι ισορροπίες στην αντιπολίτευση μεταβάλλονται, νέα πολιτικά σχήματα εμφανίζονται και η συνολική εικόνα του κομματικού συστήματος δεν έχει ακόμη σταθεροποιηθεί.

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, μια πρόωρη εκλογική αναμέτρηση θα μπορούσε να οδηγήσει σε απρόβλεπτες εξελίξεις. Για την κυβέρνηση, ο χρόνος λειτουργεί ως παράγοντας σταθεροποίησης και καλύτερης εκτίμησης των πολιτικών συσχετισμών.

Γιατί «παγώνει» τον ανασχηματισμό

Κατηγορηματικός εμφανίστηκε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ως προς το ενδεχόμενο ενός άμεσου κυβερνητικού ανασχηματισμού, βάζοντας τέλος στα σενάρια που κυκλοφορούν το τελευταίο διάστημα στο πολιτικό παρασκήνιο. Στη συνέντευξή του στο iefimerida και στη δημοσιογράφο Σοφία Γιαννακά, ο πρωθυπουργός ξεκαθάρισε ότι το κυβερνητικό σχήμα «δουλεύει ικανοποιητικά» και ότι αυτή τη στιγμή η χώρα έχει μπροστά της κρίσιμες προτεραιότητες που δεν επιτρέπουν πειραματισμούς.

Η δήλωση αυτή δεν είναι απλώς μια τυπική απάντηση σε δημοσιογραφικές ερωτήσεις. Αντιθέτως, αποτυπώνει μια συνειδητή πολιτική επιλογή: το Μέγαρο Μαξίμου επιδιώκει να διατηρήσει τη συνοχή της κυβέρνησης σε μια περίοδο διεθνούς έντασης και γεωπολιτικής αβεβαιότητας.

Πρώτος και βασικός λόγος για τον οποίο ο πρωθυπουργός απορρίπτει έναν ανασχηματισμό είναι η συγκυρία της κρίσης στη Μέση Ανατολή και οι επιπτώσεις της στην Ελλάδα. Ο ίδιος περιέγραψε ένα πλέγμα άμεσων προτεραιοτήτων: την ασφάλεια της χώρας, τον επαναπατρισμό Ελλήνων πολιτών που βρίσκονται σε περιοχές έντασης στον Περσικό Κόλπο, αλλά και την προστασία των Ελλήνων ναυτικών που δραστηριοποιούνται στην περιοχή. Σε μια τέτοια συγκυρία, ένα κυβερνητικό «λίφτινγκ» θα μπορούσε να δημιουργήσει μεταβατική περίοδο αστάθειας στα υπουργεία, κάτι που το Μαξίμου θέλει να αποφύγει.

Ο δεύτερος λόγος αφορά τη λειτουργικότητα της κυβέρνησης. Ο πρωθυπουργός υπογράμμισε ότι το υπάρχον κυβερνητικό σχήμα αποδίδει ικανοποιητικά. Με αυτή τη διατύπωση στέλνει μήνυμα προς το εσωτερικό της κυβέρνησης ότι, παρά τις επιμέρους κριτικές, δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή λόγος για δραστικές αλλαγές. Στην πράξη, η επιλογή αυτή λειτουργεί και ως κίνηση σταθεροποίησης της κοινοβουλευτικής ομάδας, καθώς ένας ανασχηματισμός συχνά προκαλεί εσωκομματικές ισορροπίες και δυσαρέσκειες.

Τρίτος παράγοντας είναι η ανάγκη πολιτικής συγκέντρωσης σε συγκεκριμένους στόχους. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην προσπάθεια της ελληνικής διπλωματίας να συμβάλει στην αποκλιμάκωση της διεθνούς έντασης. Η κυβέρνηση θέλει να δείξει ότι η προσοχή της είναι στραμμένη στη διαχείριση της κρίσης και όχι σε εσωτερικές πολιτικές διεργασίες.

Ταυτόχρονα, υπάρχει και ένας τέταρτος, λιγότερο εμφανής λόγος. Σε περιόδους κρίσεων, οι κυβερνήσεις συχνά αποφεύγουν αλλαγές προσώπων, διότι αυτές θα μπορούσαν να εκληφθούν ως παραδοχή προβλημάτων ή αστοχιών. Αντίθετα, η επιλογή διατήρησης του ίδιου σχήματος στέλνει μήνυμα εμπιστοσύνης και συνέχειας.

Τέλος, κυβερνητικές πηγές επισημαίνουν ότι η πραγματική αξιολόγηση των υπουργών γίνεται συνεχώς, όπως άλλωστε παραδέχθηκε και ο ίδιος ο πρωθυπουργός. Αυτό σημαίνει ότι ο ανασχηματισμός δεν αποκλείεται στο μέλλον, αλλά δεν αποτελεί άμεση προτεραιότητα.

Συνολικά, η απόφαση του πρωθυπουργού να μην προχωρήσει τώρα σε ανασχηματισμό εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική: διατήρηση πολιτικής σταθερότητας, συγκέντρωση στη διαχείριση της διεθνούς κρίσης και αποφυγή εσωτερικών αναταράξεων. Σε μια περίοδο όπου οι εξελίξεις στη διεθνή σκηνή παραμένουν απρόβλεπτες, το μήνυμα του Μαξίμου είναι σαφές: προτεραιότητα έχει η διακυβέρνηση και όχι οι κυβερνητικές αλλαγές.

 

Διαβάστε επίσης 

Η απειλή του στασιμοπληθωρισμού – Ποιους κινδύνους φέρνει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή για την ελληνική οικονομία

Τα μηνύματα Μητσοτάκη – Γιατί θα κάνει εκλογές το 2027, τα νέα μέτρα και η σταθερότητα που περνάει μέσα από την αυτοδυναμία

«Ίλιγγος» στις ακτοπλοϊκές εταιρείες από την αύξηση 36% τα καύσιμα – Μέτρα τώρα, αλλιώς… εισιτήρια φωτιά