Κυριάκος Πιερρακάκης: «Κούρεμα» στους φόρους επιχειρήσεων και επαγγελματιών στην ΔΕΘ

Μετά την περσινή παρέμβαση που οδηγεί ήδη σε σημαντικές φοροελαφρύνσεις στη μεσαία τάξη και τις οικογένειες με παιδιά, το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης σχεδιάζει για φέτος ένα πλαίσιο που θα προσφέρει ανάσα ρευστότητας σε ελεύθερους επαγγελματίες και επιχειρήσεις.

Πληροφορίες αναφέρουν πως στο τραπέζι βρίσκεται μια πλειάδα παρεμβάσεων, με το οικονομικό επιτελείο να μην έχει καταλήξει ακόμα σε τελικές αποφάσεις. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν πως τα μέτρα θα «κλειδώσουν» όπως κάθε χρόνο, λίγο μετά τον 15Αύγουστο.

Ωστόσο, τη βάση του νέου σχεδιασμού έχει προαναγγείλει πριν από σχεδόν έξι μήνες ο ίδιος ο πρωθυπουργός, αφήνοντας να εννοηθεί πως μια από τις νέες παρεμβάσεις που θα εξαγγείλει στην ερχόμενη ΔΕΘ, θα αφορά την προκαταβολή φόρου που καταβάλλουν οι επιχειρήσεις.

Όπως είχε αναφέρει χαρακτηριστικά σε συνέντευξή του στα μέσα του περασμένου Δεκεμβρίου, ότι «οι επιχειρήσεις έχουν κέρδη έστω και με μειωμένους φορολογικούς συντελεστές και μπορούν τελικά να εισφέρουν περισσότερο στον κρατικό προϋπολογισμό. Εισπράττουμε πια και από φόρο εισοδήματος επιχειρήσεων πολλά περισσότερα από αυτά τα οποία εισπράτταμε πριν», είχε σημειώσει ο Κυριάκος Μητσοτάκης για να προσθέσει στη συνέχεια πως «για το ζήτημα της προκαταβολής κρατήστε έναν αστερίσκο να με ξαναρωτήσετε του χρόνου».

Τα πρόσωπα πίσω από τον σχεδιασμό

Αυτή η φράση αποτελεί την απαρχή ενός σχεδιασμού που επεξεργάζεται εδώ και καιρό ο στενός πυρήνας του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, υπό την εποπτεία του Κυριάκου Πιερρακάκη.

Το νέο πλαίσιο σκιαγραφούν οι δυο υφυπουργοί του, Θάνος Πετραλιάς και Γιώργος Κώτσηρας. Ο πρώτος από την θέση του υπευθύνου του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους για το δημοσιονομικό αποτύπωμα των μέτρων και ο δεύτερος είναι αρμόδιος για τη Φορολογική Πολιτική, δηλαδή τον τεχνικό σχεδιασμό των παρεμβάσεων, ενώ από το τέλος της εβδομάδας τη σκυτάλη από τον κ. Κώτσηρα παίρνει ο νέος υφυπουργός Δημήτρης Μαρκόπουλος μετά τον μίνι ανασχηματισμό που ανακοινώθηκε.

Άλλωστε, οι εξαγγελίες της ερχόμενης ΔΕΘ θα αφορούν μέτρα που θα ενεργοποιηθούν από τις αρχές του 2027, καθώς ο διαθέσιμος δημοσιονομικός χώρος (μετά και τα έκτακτα μέτρα που έχουν εφαρμοστεί για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της ενεργειακής κρίσης) διαμορφώνεται κοντά στα 1,2 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 200 εκατ. ευρώ μπορούν να διατεθούν τη φετινή χρονιά, εφόσον απαιτηθούν νέες παρεμβάσεις έναντι της ακρίβειας.

Σε κάθε περίπτωση, το οικονομικό επιτελείο «ζυγίζει» καλά το πλαίσιο των νέων μέτρων, καθώς οι αλλεπάλληλες κρίσεις απαιτούν στοχευμένες παρεμβάσεις, οι οποίες θα πρέπει να «τρέξουν» παράλληλα με τα… «χρωστούμενα» μέτρα προς επαγγελματίες και επιχειρήσεις που έχουν σηκώσει το μεγαλύτερο βάρος της φορολόγησης, ενώ την ίδια ώρα είναι οι τομείς της οικονομίας που προσδίδουν σημαντική προστιθέμενη αξία.

Μείωση της προκαταβολής φόρου

Το μέτρο της προκαταβολής φόρου το ισχύει από το 1994 και αυξήθηκε ως ποσοστό την περίοδο της οικονομικής κρίσης. Στην πράξη προβλέπει την προείσπραξη φόρου που βασίζεται στα φορολογητέα κέρδη της τρέχουσας χρήσης και αφορά τον φόρο εισοδήματος που αναμένεται να καταβληθεί το επόμενο έτος.

Η προκαταβολή φόρου ανέρχεται στο 80% του ποσού του φόρου εισοδήματος, αφού πρώτα έχει αφαιρεθεί οποιοδήποτε ποσό παρακράτησης φόρου. Η προκαταβολή φόρου καταβάλλεται την πρώτη χρονιά και στη συνέχεια κάθε χρόνο επιστρέφεται και προκαταβάλλεται ο φόρος της επόμενης χρήσης.

Για νεοσυσταθείσες επιχειρήσεις, η προκαταβολή υπολογίζεται στο 50% του φόρου εισοδήματος για τις 3 πρώτες χρήσεις (εξαιρούνται τα νομικά πρόσωπα που προέρχονται από μετατροπή ή συγχώνευση).

Το συγκεκριμένο μέτρο έχει επικριθεί πολλές φορές από τους φορείς της αγοράς καθώς αποτελεί σημαντική πρόκληση για τη ρευστότητα των επιχειρήσεων, ιδιαίτερα για τις μικρομεσαίες. Ο νέος σχεδιασμός προβλέπει σημαντική μείωση της προκαταβολής φόρου, δίνοντας σημαντική ανάσα στην αγορά.

Ηχηρή παρέμβαση για το τεκμαρτό εισόδημα

Ένα ακόμα μέτρο το οποίο έχει επίσης συναντήσει την αντίδραση της αγοράς είναι η επιβολή του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος. Παρά τις βελτιωτικές κινήσεις που έχουν εφαρμοστεί, φαίνεται να δημιουργεί περισσότερα προβλήματα από οφέλη.

Άλλωστε, η υποχρεωτική ανάρτηση όλων των οικονομικών στοιχείων στο myData, η διασύνδεση των ταμειακών μηχανών με τα POS, η επέκταση των ηλεκτρονικών συναλλαγών (πχ IRIS), τα ψηφιακά δελτία αποστολής, αλλά και όλα τα υπόλοιπα ψηφιακά εργαλεία που έχει ενεργοποιήσει η ΑΑΔΕ, μπορούν να οδηγήσουν στην αποκάλυψη των περιπτώσεων φοροδιαφυγής. Άλλωστε, ένας επαγγελματίας που θέλει να αποκρύψει εισοδήματα, έχει τη δυνατότητα να δηλώσει στην εφορία ελάχιστα παραπάνω από το τεκμαρτό εισόδημα και τα υπόλοιπα να τα περάσει κάτω από το «ραντάρ» του φοροελεγκτικού μηχανισμού.

Επαγγελματικοί φορείς, μάλιστα, υποστηρίζουν το πλαίσιο τους φορολογεί με βάση εισοδήματα που δεν ανταποκρίνονται πάντα στην πραγματική οικονομική τους κατάσταση. Υπό αυτό το πρίσμα, το οικονομικό επιτελείο εξετάζει ακόμα και την κατάργηση του τεκμαρτού εισοδήματος στους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους, καθώς το συγκριμένο μέτρο έχει θεσπιστεί ως μεταβατικό σε μια προσπάθεια καταπολέμησης της φοροδιαφυγής και όχι ως μια μόνιμη παρέμβαση.

Έτσι, δεν αποκλείεται ο κύκλος του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος να λήξει σύντομα, ακόμα και στο τέλος της χρονιάς, με τα στελέχη του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών να αναζητούν ένα νέο, μόνιμο και πιο δίκαιο πλαίσιο.

Στο 20% η φορολογία μικρομεσαίων επιχειρήσεων

Ψηλά στην ατζέντα του οικονομικού επιτελείο βρίσκεται η ενίσχυση της ρευστότητας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Πληροφορίες του Mononews αναφέρουν πως αυτός ο στόχος εξετάζεται ιδιαίτερα προσεκτικά από τα στελέχη που είναι αρμόδια για τη χάραξη της οικονομικής πολιτικής, καθώς το 99,8% των επιχειρήσεων της χώρας είναι μικρομεσαίες.

Η αύξηση της ρευστότητάς τους μέσω της μείωσης των φορολογικών βαρών θα οδηγήσει στην ενίσχυση του τζίρου τους, στην βελτίωση των πληρωμών τους προς τη φορολογική διοίκηση, ενώ θα μπορούσε να φέρει και αύξηση των προσλήψεων με καλύτερους όρους για τους εργαζόμενους, κινητοποιώντας την πραγματική οικονομία.

Σε αυτή την κατεύθυνση, στο τραπέζι του οικονομικού βρίσκεται ο φάκελος «φορολογικοί συντελεστές». Πρόκειται για ένα στοίχημα το οποίο έχει σημαντικό δημοσιονομικό κόστος και κάθε πτυχή του σχεδιασμού μπορεί να αποδειχθεί κρίσιμη για τις τελικές αποφάσεις. Στην κυβέρνηση θεωρούν πως μετά τη φορολογική ελάφρυνση των φυσικών προσώπων, με την φορολογική παρέμβαση που ανακοινώθηκε στη ΔΕΘ του 2025, σειρά έχουν τα νομικά πρόσωπα.

Ένα από τα σενάρια που εξετάζονται είναι η μείωση της φορολογίας των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, από το 22% σήμερα στο 20%. Αυτός ο τρόπος φορολόγησης εφαρμόζεται ήδη σε μια σειρά από ευρωπαϊκές χώρες. Δεν είναι η πρώτη φορά που η Ελλάδα εξετάζει τις καλές πρακτικές άλλων χωρών. Υπενθυμίζεται πως οι αλλαγές στο φορολογικό σύστημα των φυσικών προσώπων που εφαρμόζεται από τον Ιανουάριο, «πάτησε» πάνω στο γαλλικό μοντέλο (quotient familial).

Το ίδιο αναμένεται να συμβεί, εφόσον επιλεγεί αυτή η πρόταση, και με τη φορολόγηση των νομικών προσώπων. Για παράδειγμα, ο γενικός εταιρικός φόρος στη Γαλλία αγγίζει το 25%. Ωστόσο, οι μικρές επιχειρήσεις μπορούν να φορολογούνται με 15% για τα πρώτα 42.500 ευρώ κερδών, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Στην Ισπανία εφαρμόζεται μια σταδιακή μείωση των φορολογικών συντελεστών για μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις. Ο γενικός φορολογικός συντελεστής ανέρχεται στο 25%, ενώ οι επιχειρήσεις με τζίρο έως 10 εκατ. ευρώ φορολογούνται το 2026 με 23%, ενώ οι πολύ μικρές επιχειρήσεις με κύκλο εργασιών έως 1 εκατ. ευρώ φορολογούνται με συντελεστές από 19% έως 21%. Παράλληλα, οι νεοσύστατες επιχειρήσεις απολαμβάνουν φορολόγηση 15% στα πρώτα χρόνια λειτουργίας τους.

Κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος στις επιχειρήσεις

Ένα ακόμη μέτρο το οποίο αναμένεται να ρίξει σύντομα τίτλους τέλους, είναι το τέλος επιτηδεύματος για τα νομικά πρόσωπα. Παρότι έχει καταργηθεί οριστικά για όλα τα φυσικά πρόσωπα (ατομικές επιχειρήσεις, ελεύθερους επαγγελματίες και εργαζόμενους με μπλοκάκι), εξακολουθεί να ισχύει κανονικά για τις επιχειρήσεις.

Το μέτρο υιοθετήθηκε ως έκτακτο το 2011, με την πλήρη κατάργησή του 15 χρόνια μετά να σημαίνει και το τέλος ενός… Τέλους που επιβλήθηκε την περίοδο της κρίσης, στηρίζοντας τα δημόσια οικονομικά.

Σήμερα, οι επιχειρήσεις το καταβάλουν, ανεξάρτητα από το αν παρουσιάζουν κερδοφορία ή ζημίες, αποτελώντας ένα οριζόντιο μέτρο. Συγκεκριμένα, το τέλος επιτηδεύματος ανέρχεται σε:

• 800 ευρώ για νομικά πρόσωπα που ασκούν εμπορική δραστηριότητα με έδρα σε τουριστικούς τόπους ή σε πόλεις και χωριά με πληθυσμό έως 200.000 κατοίκους.
• ευρώ για επιχειρήσεις με έδρα σε πόλεις άνω των 200.000 κατοίκων.
• 600 ευρώ για κάθε υποκατάστημα που διατηρεί νομικό πρόσωπο ή νομική οντότητα.

Με βάση τον κυβερνητικό σχεδιασμό, η κατάργηση του Τέλους επιτηδεύματος και στις επιχειρήσεις θα τεθεί σε ισχύ από το 2027.

Νέα μείωση των ασφαλιστικών εισφορών

Ανάσα στις επιχειρήσεις αναμένεται να δώσει και η νέα μείωση των ασφαλιστικών εισφορών, ένα μέτρο που αποτελεί προεκλογική δέσμευση της κυβέρνησης. Η «χρωστούμενη» μείωση αγγίζει τη μισή ποσοστιαία μονάδα και θα εφαρμοστεί από την 1/1/2027. Όπως δήλωσε η αρμόδια Υπουργός Εργασίας Νίκη Κεραμέως, με αυτή τη νέα μείωση «δεν κόβουμε από τη συνταξιοδότηση».

Στόχος είναι η περαιτέρω μείωση του μη μισθολογικού κόστους, συμπληρώνοντας το «πακέτο» των ελαφρύνσεων προς τις επιχειρήσεις.

Διαβάστε επίσης:

«Καμπάνα» 1,46 εκατ. ευρώ σε επιχειρηματία για αδικαιολόγητες καταθέσεις

Τα «ψιλά» γράμματα για τον ακατάσχετο λογαριασμό – Πώς δίνει ανάσα σε 1,6 εκατ. οφειλέτες

Αυξάνεται στα 1.600 ευρώ ο ακατάσχετος λογαριασμός – Ανάσα για χιλιάδες οφειλέτες της εφορίας