ΑΑΔΕ: Νέοι κανόνες για τη διακίνηση αγροτικών προϊόντων σε λαϊκές αγορές και ελαιοτριβεία

Νέο πλαίσιο για τη μεταφορά και παρακολούθηση της διακίνησης αγροτικών προϊόντων προς λαϊκές αγορές και ελαιοτριβεία καθορίζει η ΑΑΔΕ, δίνοντας διευκρινίσεις σχετικά με την έκδοση των παραστατικών, τις περιπτώσεις όπου επιτρέπεται η χειρόγραφη έκδοση, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο καλύπτεται η επιστροφή των προϊόντων που δεν πωλήθηκαν.

Οι νέες οδηγίες αφορούν κυρίως παραγωγούς που μεταφέρουν καθημερινά τα προϊόντα τους σε λαϊκές αγορές, καθώς και ελαιοπαραγωγούς που παραδίδουν τον ελαιόκαρπο σε ελαιοτριβεία. Οι αλλαγές συνδέονται με την ενεργοποίηση της δεύτερης φάσης της ψηφιακής παρακολούθησης της διακίνησης αποθεμάτων, η οποία τίθεται υποχρεωτικά σε εφαρμογή από τις 12 Οκτωβρίου 2026.

Η δεύτερη φάση αφορά τις διαδικασίες φόρτωσης, μεταφόρτωσης και παραλαβής των προϊόντων. Μέχρι την ημερομηνία αυτή, η ηλεκτρονική διαβίβαση των σχετικών δεδομένων στο myDATA παραμένει προαιρετική. Αντίθετα, η πρώτη φάση του συστήματος, που αφορά την έκδοση και αποστολή των παραστατικών, εφαρμόζεται ήδη υποχρεωτικά από την 1η Δεκεμβρίου 2025.

Λαϊκές αγορές: Πώς γίνεται η μεταφορά και η επιστροφή προϊόντων

Για τη μεταφορά αγροτικών προϊόντων από την έδρα ή την αγροτική εκμετάλλευση προς τη λαϊκή αγορά, ο παραγωγός υποχρεούται να εκδίδει Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής.

Έως και τις 11 Οκτωβρίου 2026, το συγκεκριμένο παραστατικό μπορεί να εκδίδεται και χειρόγραφα. Από τις 12 Οκτωβρίου, όμως, η έκδοσή του θα πραγματοποιείται υποχρεωτικά ψηφιακά, στο πλαίσιο της πλήρους εφαρμογής της δεύτερης φάσης του συστήματος.

Η ΑΑΔΕ παρέχει επίσης διευκρινίσεις για την περίπτωση που μέρος των προϊόντων παραμένει απούλητο στο τέλος της ημέρας. Ο παραγωγός δεν χρειάζεται να εκδώσει νέο παραστατικό για την επιστροφή των προϊόντων στην εγκατάστασή του.

Η επιστροφή των αδιάθετων ποσοτήτων καλύπτεται από το ίδιο Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής που χρησιμοποιήθηκε για την αρχική μεταφορά. Δεν απαιτείται προηγούμενη ενημέρωση του δελτίου με τις ποσότητες που πωλήθηκαν κατά τη διάρκεια της ημέρας.

Με την επιστροφή των προϊόντων στην εγκατάσταση του παραγωγού εκδίδεται Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής, στο οποίο καταγράφεται η ποσότητα που επέστρεψε.

Τι ισχύει όταν ο παραγωγός συμμετέχει σε περισσότερες λαϊκές

Ειδική πρόβλεψη υπάρχει για τους παραγωγούς που συμμετέχουν σε περισσότερες από μία λαϊκές αγορές χωρίς να επιστρέφουν ενδιάμεσα στην έδρα ή στην αποθήκη τους.

Σε αυτή την περίπτωση δεν απαιτείται ξεχωριστό δελτίο για κάθε αγορά. Η συνολική διαδρομή μπορεί να καλυφθεί από ένα αρχικό Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής, αρκεί να έχουν αναγραφεί εξαρχής όλες οι λαϊκές αγορές στις οποίες πρόκειται να συμμετάσχει ο παραγωγός.

Μετά την ολοκλήρωση της διαδρομής, εφόσον υπάρχουν αδιάθετα προϊόντα, κατά την επιστροφή εκδίδεται Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.

Η ίδια δυνατότητα παρέχεται και στους επαγγελματίες πωλητές αγροτικών προϊόντων που προμηθεύονται εμπορεύματα από παραγωγούς ή χονδρεμπόρους. Η μεταφορά και η επιστροφή των προϊόντων για περισσότερες υπαίθριες αγορές μπορούν να καλύπτονται από το ψηφιακό παραστατικό αγοράς του προμηθευτή, εφόσον αναγράφονται σε αυτό οι σχετικές ημερομηνίες και τα στοιχεία των αγορών.

Για τους πωλητές βιομηχανικών και βιοτεχνικών προϊόντων που διαθέτουν παράλληλα κατάστημα προβλέπεται εξαίρεση από την έκδοση ψηφιακού παραστατικού διακίνησης, υπό την προϋπόθεση ότι τα τιμολόγια αγοράς εκδίδονται ξεχωριστά για τα προϊόντα που προορίζονται για υπαίθριες αγορές.

Ελαιοτριβεία: Οι μεταβατικές ρυθμίσεις για τους παραγωγούς

Ξεχωριστές ρυθμίσεις προβλέπονται για τους ελαιοπαραγωγούς που υπάγονται στο κανονικό καθεστώς ΦΠΑ και είχαν κύκλο εργασιών έως 200.000 ευρώ κατά το φορολογικό έτος 2022.

Οι συγκεκριμένοι παραγωγοί διατηρούν, έως και τις 11 Οκτωβρίου 2026, την απαλλαγή από την υποχρέωση έκδοσης ψηφιακού δελτίου αποστολής για τη μεταφορά του ελαιοκάρπου προς το ελαιοτριβείο.

Προϋπόθεση αποτελεί η έκδοση Δελτίου Ποσοτικής Παραλαβής από το ελαιοτριβείο κατά την παραλαβή του ελαιοκάρπου. Μετά τη λήξη της μεταβατικής περιόδου, από τις 12 Οκτωβρίου 2026, θα εφαρμοστεί και για αυτή την κατηγορία η πλήρης ψηφιακή διαδικασία.

Παράλληλα, η ΑΑΔΕ προβλέπει ότι το παραστατικό διακίνησης ενός αγρότη του κανονικού καθεστώτος ΦΠΑ μπορεί να εκδίδεται από τον αντισυμβαλλόμενο, δηλαδή από τον έμπορο, τον συνεταιρισμό ή το ελαιοτριβείο.

Το παραστατικό πρέπει να εκδίδεται πριν από την έναρξη της μεταφοράς και να φέρει την ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση». Η δυνατότητα αυτή ισχύει ακόμη και στην περίπτωση που η μεταφορά πραγματοποιείται με όχημα του ίδιου του παραγωγού.

Οι εξαιρέσεις για τους αγρότες ειδικού καθεστώτος ΦΠΑ

Οι αγρότες που υπάγονται στο ειδικό καθεστώς ΦΠΑ δεν έχουν υποχρέωση έκδοσης ψηφιακού δελτίου αποστολής όταν μεταφέρουν οι ίδιοι τα προϊόντα τους.

Κατά την παραλαβή των προϊόντων, ο έμπορος ή ο αγροτικός συνεταιρισμός εκδίδει Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.

Όταν η παραλαβή γίνεται απευθείας στην αγροτική εκμετάλλευση, η επιχείρηση που παραλαμβάνει τα προϊόντα μπορεί να εκδώσει ψηφιακό δελτίο αποστολής με την ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση».

Χωρίς ψηφιακό δελτίο για μεταφορές έως 10 χιλιόμετρα

Η ΑΑΔΕ προβλέπει επίσης εξαίρεση για τις μικρές μετακινήσεις αγροτικών προϊόντων.

Δεν απαιτείται ψηφιακό παραστατικό όταν η μεταφορά πραγματοποιείται μεταξύ χωραφιών, στάβλων, αγροτικών εγκαταστάσεων και αποθηκευτικών χώρων που ανήκουν στον ίδιο παραγωγό, εφόσον η απόσταση δεν ξεπερνά τα 10 χιλιόμετρα.

Η απαλλαγή ισχύει ακόμη και αν οι συγκεκριμένοι χώροι δεν έχουν δηλωθεί ως εγκαταστάσεις στο φορολογικό Μητρώο.

Σε περιπτώσεις τεχνικών προβλημάτων, όπως διακοπή ηλεκτροδότησης ή αδυναμία σύνδεσης στο διαδίκτυο, η μεταφορά των προϊόντων δεν αναστέλλεται.

Το παραστατικό μπορεί να εκδοθεί με ειδική ένδειξη απώλειας σύνδεσης και να διαβιβαστεί στο σύστημα όταν αποκατασταθεί η πρόσβαση. Επιπλέον, όταν η διακίνηση πραγματοποιείται εκτός εγκατάστασης και δεν είναι δυνατή η χρήση της εφαρμογής myDATAapp, επιτρέπεται η χρήση χειρόγραφου δελτίου.

 

Διαβάστε επίσης 

Κεραμέως: Κατατέθηκε στη Βουλή το ν/σ συμπληρωματικής συνταξιοδοτικής αποταμίευσης – Οι 3 αλλαγές στο ισχύον πλαίσιο

Ξεκινά σήμερα η καταβολή των βοηθημάτων σε τρίτεκνες και πολύτεκνες οικογένειες από τον ΟΠΕΚΑ

Τράπεζες: Συνεχίζεται η ισχυρή πιστωτική επέκταση προς τις επιχειρήσεις στην Ελλάδα – Τι δείχνουν τα στοιχεία της ΕΚΤ