Πέθανε ο Νίκος Στασινόπουλος της Βιοχάλκο, μια εμβληματική προσωπικότητα της ελληνικής βιομηχανίας

Ο Νίκος Στασινόπουλος, μια εμβληματική μορφή της ελληνικής βιομηχανίας και ο άνθρωπος που συνέδεσε το όνομά του με την πορεία και την ανάπτυξη του Ομίλου Βιοχάλκο, έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 95 ετών, αφήνοντας πίσω του μια σπουδαία παρακαταθήκη.

Ο Νίκος Στασινόπουλος υπήρξε μία από τις σημαντικότερες προσωπικότητες της σύγχρονης ελληνικής βιομηχανίας και ένας από τους βασικούς πυλώνες της μακρόχρονης πορείας του Ομίλου Βιοχάλκο. Με μια ζωή αφιερωμένη στην επιχειρηματικότητα, στην ανάπτυξη και στη στήριξη της ελληνικής παραγωγής, άφησε ανεξίτηλο το αποτύπωμά του στον οικονομικό και βιομηχανικό χάρτη της χώρας.

Γεννήθηκε σε μια εποχή δύσκολη για την Ελλάδα, σε ένα περιβάλλον όπου η εργατικότητα και η επιμονή αποτελούσαν βασικές αξίες για την επιβίωση και την πρόοδο. Από νεαρή ηλικία έδειξε ενδιαφέρον για τον χώρο της βιομηχανίας και της επιχειρηματικότητας, αναγνωρίζοντας τη σημασία της παραγωγής και της τεχνολογικής εξέλιξης για την ανάπτυξη της χώρας. Οι σπουδές του και η επαγγελματική του κατάρτιση τον προετοίμασαν για μια σταδιοδρομία με υψηλές απαιτήσεις, αλλά και μεγάλες προοπτικές.

Η πορεία του συνδέθηκε στενά με τη Βιοχάλκο, έναν όμιλο που ξεκίνησε ως ελληνική βιομηχανία μετάλλων και εξελίχθηκε σε έναν από τους μεγαλύτερους βιομηχανικούς ομίλους της Ευρώπης. Ο Νίκος Στασινόπουλος διαδραμάτισε καθοριστικό ρόλο στη στρατηγική ανάπτυξη της εταιρείας, συμβάλλοντας στην επέκτασή της σε νέες αγορές, στην ενίσχυση της εξωστρέφειας και στην υιοθέτηση σύγχρονων μεθόδων παραγωγής.

Κατά τη διάρκεια της επαγγελματικής του διαδρομής, έδωσε έμφαση στην ποιότητα, στην καινοτομία και στη βιωσιμότητα. Υπό την καθοδήγησή του, η Βιοχάλκο επένδυσε σε νέες τεχνολογίες, σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις υψηλών προδιαγραφών και σε ανθρώπινο δυναμικό με εξειδίκευση και όραμα. Πίστευε ακράδαντα ότι η επιτυχία μιας επιχείρησης δεν εξαρτάται μόνο από τα οικονομικά μεγέθη, αλλά και από τις αξίες που τη διέπουν.

Ιδιαίτερη σημασία έδινε στη στήριξη των εργαζομένων και στη δημιουργία ενός περιβάλλοντος συνεργασίας και σεβασμού. Για τον Νίκο Στασινόπουλο, οι άνθρωποι αποτελούσαν τον πιο σημαντικό παράγοντα επιτυχίας. Η σχέση εμπιστοσύνης που καλλιέργησε με τους συνεργάτες του συνέβαλε στη σταθερότητα και στη μακροχρόνια ανάπτυξη του Ομίλου.

Παράλληλα με την επιχειρηματική του δράση, διακρινόταν για το ήθος, τη σεμνότητα και την κοινωνική του ευαισθησία. Πίστευε στη σημασία της προσφοράς προς την κοινωνία και υποστήριζε πρωτοβουλίες που αφορούσαν την εκπαίδευση, τον πολιτισμό και την κοινωνική συνοχή. Η συμβολή του δεν περιορίστηκε μόνο στον οικονομικό τομέα, αλλά επεκτάθηκε και στη γενικότερη πρόοδο της ελληνικής κοινωνίας.

Ηταν άνθρωπος που απέφευγε τη δημοσιότητα, σπάνια μπορούσε να βρει κανείς φωτογραφίες τους και κοσμικές εμφανίσεις τους. Είναι χαρακτηριστικό ότι η τελευταία δημόσια εμφάνισή του έγινε το… 2002. Ηταν τα εγκαίνια της μονάδας της ΣΟΒΕΛ στο Βόλο, παρουσία του τότε πρωθυπουργού Κ. Σημίτη. Στο σύντομο χαιρετισμό του είχε αναφέρει μεταξύ άλλων:

«Δημιουργήσαμε και δημιουργούμε εδώ στον Αλμυρό μια επιχείρηση υπόδειγμα για τον κλάδο της μεταλλουργίας. Άμεσα ξεκινούμε μία νέα δεύτερη σειρά επενδύσεων, οι οποίες για την επόμενη τετραετία θα απαιτήσουν κεφάλαιο άνω των 100 εκατ. ευρώ (ή 35 δισ. δρχ.) με στόχο την αύξηση της παραγωγικής δυναμικότητας, την αύξηση της απασχόλησης και την προστασία του περιβάλλοντος. Η νέα μας δυναμικότητα μετά τις νέες επενδύσεις θα πλησιάσει το 1 εκατ. τόνους από 600.000 τόνους ετησίως που είναι σήμερα. Θα επιτύχουμε αύξηση της ποικιλίας των προϊόντων που θα παράγουμε, ενώ θα βελτιώσουμε τις υπάρχουσες υποδομές και θα καταστούμε πλήρως καθετοποιημένη μονάδα. Κυρίως όμως οι νέες επενδύσεις θα συμβάλλουν στην αύξηση της εξαγωγικής μας δραστηριότητας, αφού η πρόσθετη παραγωγή θα κατευθύνεται στις εκτός Ελλάδος αγορές».

Η επιλογή του να απομονωθεί και να ασχολείται μόνο με τη δουλειά του κι όχι με τη δημοσιότητα ίσως να σχετίζεται και με το γεγονός ότι το 1992 δέχθηκε απειλές από τους δολοφόνους της «17 Νοέμβρη», μετά το φιάσκο της Λουίζης Ριανκούρ.

Αρχικά ο αδελφός του Ευάγγελος και αργότερα ο ίδιος πήγαν να μείνουν στην Ελβετία για αρκετό χρονικό διάστημα αλλά κι όταν επέστρεψε απέφευγε τη δημοσιότητα.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Νίκος Στασινόπουλος και η οικογένειά του, συνδέονται και με το λεγόμενο «ιερατείο» του ΣΕΒ, όπου με τις οικογένειες Κανελλόπουλου και Κυριακόπουλου, καθόριζαν τις εξελίξεις ως προς το προεδρείο του Συνδέσμου.

Η μακρόχρονη παρουσία του στον χώρο της βιομηχανίας τον κατέστησε σημείο αναφοράς για τις νεότερες γενιές επιχειρηματιών. Το παράδειγμά του ανέδειξε ότι η επιτυχία μπορεί να συνδυαστεί με υπευθυνότητα, συνέπεια και σεβασμό προς τους ανθρώπους και το περιβάλλον.

Ο Νίκος Στασινόπουλος έζησε μια πλήρη ζωή, γεμάτη δημιουργία και προσφορά. Η απώλειά του σηματοδοτεί το τέλος μιας ολόκληρης εποχής για την ελληνική βιομηχανία, όμως το έργο του συνεχίζει να ζει μέσα από τη Βιοχάλκο, τους συνεργάτες του και την κληρονομιά που άφησε πίσω του.

Η ιστορία της Βιοχάλκο

Η οικογένεια Στασινόπουλου ήλθε στην Αθήνα το 1920 από την Τεγέα της Αρκαδίας, όπου σήμερα λειτουργεί το Ιδρυμα «Μιχ. Στασινόπουλος».

Ο Νικόλαος Η. Στασινόπουλος, παππούς του εκλιπόντως, γεννήθηκε το 1866 στην Τεγέα, στο χωριό Αχούρια, μετέπειτα Στάδιο. Από τα νεανικά του χρόνια δραστηριοποιείται στο εμπόριο ξυλείας και ελαιολάδου σε όλη την Πελοπόννησο. Σε ηλικία 30 ετών, είναι ήδη γνωστός και καταξιωμένος. Εκλέγεται πρόεδρος του εμπορικού συλλόγου της Τρίπολης και συνεχίζει να επεκτείνει τις δραστηριότητές του. Στην εμπορία ξυλείας, προστίθενται σιδηρικά, χρώματα, τζάμια και άλλα υλικά. Στις αρχές της δεκαετίας του 1920 αποφασίζει να μεταφέρει τις δραστηριότητες του στην Αθήνα και κατασκευάζει κτήριο στην συμβολή 3ης Σεπτέμβριου και Μάρνη σε σχέδια του αρχιτέκτονα Αναστάσιου Χέλμη.

Το κτήριο αποτελεί την πρώτη έδρα της εταιρείας ΑΦΟΙ Ν. ΣΤΑΣΙΝΟΠΟΥΛΟΙ, που ιδρύεται από τους γιούς του, Ηλία και Μιχαήλ, τον Σεπτέμβριο του 1924. Χάρη στην ενεργό συμμετοχή και των τριών παιδιών η εταιρεία αναπτύσσει και νέες εμπορικές δραστηριότητες: Είδη υγιεινής, βιομηχανικά προϊόντα, εργαλεία. Το 1933 τα τρία αδέρφια μαζί με τους δύο αδελφούς Σαράντη ιδρύουν την Ανώνυμη Εταιρεία: ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΩΛΗΝΟΥΡΓΕΙΑ. Τέσσερα χρόνια αργότερα, το 1937 από την ίδια πενταμελή ομάδα επιχειρηματιών, ιδρύεται ο πρόδρομος της ΒΙΟΧΑΛΚΟ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΧΑΛΚΟΥ, με την πρώτη μονάδα παραγωγής, στην οδό Πειραιώς 252. Αυτή η πρώτη μονάδα παράγει ράβδους, ταινίες, σωλήνες και άλλα προϊόντα, χαλκού, ορείχαλκου και αλουμινίου, καθώς και είδη για την ελληνική βιομηχανία πολεμικού υλικού, που χρησιμοποιήθηκαν στον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

 

Ο Νίκος και ο Ευάγγελος Στασινόπουλος, οι γιοί του Μιχαήλ Στασινόπουλου, που έφυγε από την ζωή το 1964, έχοντας ζήσει δίπλα στον οραματιστή πατέρα τους, προχώρησαν με την σειρά τους σε συνεχείς επενδύσεις σε υποδομές και ανθρώπινο κεφάλαιο που έδιναν τεράστια σημασία, επέκτειναν σταθερά τις δραστηριότητες της ΒΙΟΧΑΛΚΟ στην Ελλάδα αλλά και στο εξωτερικό, μετατρέποντάς την σε έναν από τους κορυφαίους βιομηχανικούς ομίλους επεξεργασίας μετάλλων στην Ευρώπη αλλά και διεθνώς. Γίνεται με προσεκτικά και μελετημένα βήματα. Με σύναψη στρατηγικών συμμαχιών με διεθνείς βιομηχανικές επιχειρήσεις, μεγαλώνοντας τον Όμιλο που σταδιακά επεκτείνουν, κρατώντας – όπως αναφέρεται και στο χρονολόγο που δόθηκε στη δημοσιότητα με αφορμή τα 100 χρόνια – την ανθρώπινη πλευρά του και την καθαρότητα του επιχειρείν αξίες που παραμένουν αναλλοίωτες στη παρόδου του χρόνου.

Αξίζει να σημειωθεί ότι ο Μιχάλης Στασινόπουλος, στις αρχές της δεκαετίας του 50 εξαγόρασε από τους αδελφούς του τις μετοχές τους και μετονόμασε την Ελληνική Βιομηχανία Χαλκού σε Ελληνική Βιομηχανία Χαλκού και Αλουμινίου Α.Ε. (Βιοχάλκο Α.Ε.).

Το 1953, άρχισε να αναλαμβάνει ευθύνες στην εταιρεία ο γιος του Νικόλαος Στασινόπουλος. Ενας έξυπνος νέος με δαιμόνιο επιχειρηματικό μυαλό, αρχίζει και δραστηριοποιείται ενεργά. Προχωρά σιγά – σιγά σε επενδύσεις εκσυγχρονισμού της επιχείρησης, για την παραγωγή αλουμινίου.

Από τη δεκαετία του 1960 και μετά η εταιρεία δυναμώνει και χάρη στο μυαλό του Νίκου Στασινόπουλου επεκτείνεται στους κλάδους χάλυβα, καλωδίων, ειδών υγιεινής και πλακιδίων

Έως το 1966 έχει γίνει εταιρεία Συμμετοχών, αποτέλεσμα μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής με στόχο την μεγαλύτερη ανεξαρτησία και ευελιξία των θυγατρικών της, που μπορούσαν πλέον να επικεντρωθούν αποδοτικότερα στις συγκεκριμένες αγορές τους.

Ο πατέρας του Νίκου, ο Μιχάλης, πεθαίνει και αναλαμβάνει πλήρως ο γιος του, κάνοντας μια σειρά από έξυπνες επιχειρηματικές κινήσεις που κατέστησαν τη Βιοχάλκο κολοσσό.

Εισέρχεται ως μέτοχος με 33% η βελγική κοινοπραξία χάλυβα Socobelge, δημιουργείται το δεύτερο εργοστάσιο (της ΕΛΒΑΛ) στον Κηφισό, και το 1965 με τη συμμετοχή του αμερικανικού κολοσσού Phelps Dodge, ιδρύθηκε η Βιοχάλκο – Καλώδια ενώ φτιάχνεται και ένα ακόμη εργοστάσιο στα Οινόφυτα.

Η βέλγικη αυτή εταιρεία επένδυσε στη Βιοχάλκο 1 εκατ. δολάρια, ποσό αστρονομικό για την εποχή, με το οποίο αγοράστηκε το οικόπεδο στον Κηφισό, όπου στεγάστηκε η Βιοχάλκο Αλουμίνιον, η μετέπειτα ΕΛΒΑΛ. Δημιουργήθηκε έτσι το αυτόνομο εργοστάσιο για την παραγωγή προϊόντων αλουμινίου και στο εργοστάσιο της οδού Πειραιώς έμεινε μόνο ο τομέας της παραγωγής προϊόντων χαλκού. Ηδη έχει αρχίσει η μετατροπή της Βιοχάλκο σε εταιρεία holding.

Η συνεργασία με τους Βέλγους δημιούργησε στον όμιλο τον μηχανισμό ανάπτυξης διεθνών συνεργασιών, που αποδείχθηκε καθοριστικός για τη μεγέθυνση των βιομηχανιών, την απορρόφηση τεχνογνωσίας και την επέκταση εκτός ελληνικών συνόρων.

Το 1963 δημιουργείται μια νέα εταιρεία, η Βιοχάλκο Sanitas, όπου συμμετέχουν με 49% οι Βέλγοι και με 51% η Βιοχάλκο. Το 1965 με τη συμμετοχή του αμερικανικού κολοσσού Phelps Dodge ιδρύεται η Βιοχάλκο – Καλώδια, η οποία αργότερα μετονομάζεται Ελληνικά Καλώδια. Την ίδια χρονιά και ενώ είναι υπό κατασκευή το εργοστάσιο της Θεσσαλονίκης πεθαίνει ο αναμορφωτής της ιστορικής Εταιρείας Χαλκού και ιδρυτής του ομίλου Βιοχάλκο, Μιχάλης Στασινόπουλος.

Στις πολλές και σημαντικές στιγμές στην πορεία του ενός αιώνα θα πρέπει να γίνει ιδιαίτερα αναφορά στο 1968 που ιδρύεται το Κοινωφελές Ίδρυμα Μιχαήλ Ν. Στασινόπουλος -ΒΙΟΧΑΛΚΟ στην Τεγέα Αρκαδίας στη μνήμη του Μιχαήλ Στασινόπουλου, από τη σύζυγό του Μαριάνθη και τους γιους του. Μια έμπρακτη αναγνώριση της αγάπης του δημιουργού του Ομίλου, για τον τόπο καταγωγής της οικογένειας και τους συγχωριανούς του.

Το 1967 η εταιρεία Βιοχάλκο – Καλώδια μετονομάζεται Ελληνικά Καλώδια και στο μετοχικό της κεφάλαιο συμμετέχει πλέον με 10% και η Siemens. Εναν χρόνο αργότερα ιδρύεται η Μεταλλουργία Αττικής, η οποία παράγει ως σήμερα καλοριφέρ και τις γερμανικού τύπου μπαταρίες Perla. Η Βιοχάλκο είναι ήδη από τα μέσα της δεκαετίας του ’60 μια μεγάλη βιομηχανία, που απασχολεί πάνω από 1.000 εργαζομένους και περιλαμβάνεται στις 20 πρώτες ελληνικές βιομηχανίες.

Στην αρχή της δεκαετίας του ’70 ο όμιλος ιδρύει μια σειρά από νέες εταιρείες.

Το 1972 δημιουργείται η ΕΤΕΜ και το 1974 αποσπάται η ΕΛΒΑΛ από τη Βιοχάλκο – Αλουμίνιον, η οποία μετονομάζεται Αλουμίνιον Αθηνών.

Το 1978 ο όμιλος ίδρυσε την εταιρεία τεχνολογίας ΤΕΚΑ. Πρόσφατα έθεσε σε λειτουργία ένα νέο χαλυβουργείο, το εργοστάσιο της SOVEL στον Αλμυρό του Βόλου, με το οποίο διπλασιάζει η Σιδενόρ την παραγωγή χάλυβα.

Το 2013, ολοκληρώνεται η εταιρική αναδιάρθρωση μετά την απορρόφηση της ελληνικής Βιοχάλκο και της βελγικής Cofidin S.A. από τη βελγική Viohalco S.A. καθώς και η εισαγωγή της τελευταίας στο Χρηματιστήριο Euronext των Βρυξελλών. Το 2014 έγινε η δευτερογενής εισαγωγή των μετοχών της Viohalco S.A. στο Χρηματιστήριο Αθηνών.

Το 2018, άρχισε να διαπραγματεύεται στο ΧΑ η Ελβαλχαλκόρ , ενώ το 2019 συστάθηκε η Noval Property ΑΕΕΑΠ με την οικογένεια Στασινόπουλου να μπαίνουν δυναμικά και στο χώρο των ακινήτων.

Σήμερα η Viohalco S.A. είναι μια εταιρεία συμμετοχών (holding) που συγκαταλέγεται στις κορυφαίες βιομηχανικές εταιρίες επεξεργασίας μετάλλων στην Ευρώπη.
Οι εταιρίες της Viohalco δημιουργούν ετήσιο κύκλο εργασιών 6,6 δισ. ευρώ (2024), διαθέτοντας κύριες παραγωγικές εγκαταστάσεις σε 8 χώρες και πωλήσεις σε περίπου 100 χώρες.

Στο τιμόνι της εταιρείας η νέα γενιά, οι γιοι του Νίκου Στασινόπουλου, ο Μιχάλης και ο Γιάννης Στασινόπουλος.